2021-065 GEWIJZIGD rvs+rb Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten (wijzigingen geel gearceerd).pdf
Tekst van het document
Gewijzigd Raadsvoorstel Raadsnummer: Onderwerp: Korte inhoud:
2021-065 Zaaknummer: 1170727 Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten In de Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten is opgenomen dat de gemeente zich in zal zetten voor een toename van huisvesting voor arbeidsmigranten om te voorzien in de sterke lokale behoefte aan huisvesting voor deze doelgroep, en voor het verbeteren van de kwaliteit en betaalbaarheid van de huisvesting.
Datum B&W:
14 september 2021 12 oktober 2021
Portefeuillehouder:
Wethouder Dijksterhuis
Voorstel 1. De Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten vast te stellen. 2. Kennis te nemen van de memo Stand van zaken geclusterde huisvesting arbeidsmigranten Spoorkamp II Inleiding Arbeidsmigranten die woonachtig zijn binnen de gemeente verblijven veelal in reguliere woningen. In tegenstelling tot een aantal omliggende gemeenten zijn er geen specifieke locaties voor arbeidsmigranten. Er is wel een behoefte aan huisvesting voor deze doelgroep. Om die reden is reeds in de Woonvisie Nijkerk 2020+ beleid aangekondigd voor de huisvesting van arbeidsmigranten. Tevens is in 2020 de Beleidsnota woningsplitsing en kamerbewoning vastgesteld, waarin beleid is opgenomen voor situaties waarin arbeidsmigranten kamergewijs in reguliere woningen verblijven. Met de voorliggende beleidsnota wordt er invulling gegeven aan het beleid van de gemeente voor de huisvesting van arbeidsmigranten in brede zin en is beleid opgenomen voor situaties waarin arbeidsmigranten elders en op een grotere schaal gehuisvest worden. Beoogd effect Door middel van deze nota wordt het beleid van de gemeente op het gebied van huisvesting van arbeidsmigranten vastgesteld. Door dit beleid moet duidelijkheid ontstaan over de wijze waarop de gemeente wil voorzien in de behoefte aan huisvesting voor deze doelgroep. Argumenten Met het vaststellen van de Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten: 1.1.
Wordt de behoefte aan huisvesting voor deze doelgroep onderkend Hoewel in de nota is opgenomen dat het lastig is om met een sluitende onderbouwing van de behoefte te komen, is het evident dat er behoefte aan huisvesting voor arbeidsmigranten is. Op dit moment verblijven er veel in Nijkerk werkzame arbeidsmigranten in omliggende gemeenten. Met het onderkennen van de behoefte aan huisvesting en het doel om huisvesting binnen de gemeente te realiseren moet er een betere balans komen in de aantallen arbeidsmigranten die binnen de gemeente werkzaam zijn en de aantallen die binnen de gemeente verblijven. 1.2.
Wordt duidelijk gemaakt welke problematiek bij deze doelgroep en de huisvesting van deze doelgroep speelt. Vaak wordt het vraagstuk van arbeidsmigratie eenzijdig benaderd door te focussen op de vraag naar huisvesting. In de nota wordt met een integrale blik naar het onderwerp gekeken. Mede
door de uitkomsten die door het Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten in haar rapport1 zijn opgenomen, is opnieuw duidelijk gemaakt dat er meer problemen spelen onder de arbeidsmigranten in Nederland. Niet al deze problematiek raakt de taken en bevoegdheden van de gemeente. Maar waar een rol van de gemeente is weggelegd, is getracht om de problematiek te benoemen en het beleid van de gemeente te verwoorden. 1.3.
Worden aanbevelingen van het Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten overgenomen en zet de gemeente zich in voor een volwaardige positie van arbeidsmigranten. In lijn met de problematiek waar naar verwezen wordt, zijn ook de aanbevelingen van het Aanjaagteam voor zover het de gemeente betreft, overgenomen en in deze beleidsnota uitgewerkt. Het beleid is er op gericht om een volwaardige positie voor arbeidsmigranten te creëren. Dat kan nog altijd afwijken van andere inwoners van de gemeente en de positie moet recht doen aan de veelal tijdelijke aard van arbeidsmigranten. Naar aanleiding van de commissiebehandeling op 7 oktober 2021 zijn enkele specifieke passages in de beleidsnota (onder andere ten aanzien van leefbaarheid) aangepast teneinde de volwaardige positie van de arbeidsmigranten in de gehele nota te bevestigen.
1.4.
Wordt duidelijk hoe huisvesting voor arbeidsmigranten binnen de gemeente vorm kan krijgen. Naast een aantal beleidsuitgangspunten in algemene zin, gaat de beleidsnota met name in op de huisvesting van arbeidsmigranten. Op dit punt is immers de voornaamste taak voor de gemeente weggelegd. In de beleidsnota is weergegeven welke uitgangspunten en voorwaarden de gemeente stelt aan huisvesting van arbeidsmigranten. Daaruit blijkt welke vormen van huisvesting binnen de gemeente gezien worden en welke vorm van huisvesting de voorkeur heeft.
1.5.
Worden werkgevers, huisvesters en de WSN betrokken bij het realiseren van de beleidsdoelstellingen. In de beleidsnota wordt herhaaldelijk beschreven hoe vanuit de gemeente tegen bepaalde verantwoordelijkheden aangekeken wordt. Verantwoordelijkheden van andere partijen worden in een aantal gevallen expliciet benoemd. In de voorbereiding van deze nota is op meerdere momenten met werkgevers, uitzendbureaus en huisvesters gesproken. We willen deze partijen ook betrekken bij het vervolg op deze beleidsnota. Daarnaast zien we de WSN als een voor de hand liggende partner bij het realiseren van huisvesting. Na de gewijzigde Woningwet (2015) zijn woningcorporaties landelijk gezien zeer terughoudend geweest om deze doelgroepen te bedienen. Momenteel onderzoekt de WSN in hoeverre zij invulling kunnen geven aan een project gericht op geclusterde huisvesting voor arbeidsmigranten en de rol die zij daarbij in willen nemen. De beleidsnota wordt afgesloten met het idee voor het opstellen van een convenant waarin de verantwoordelijkheden en acties kunnen worden vastgelegd.
Kanttekeningen 1.1. De gemeente is afhankelijk van andere partijen voor het realiseren van de doelstellingen In de beleidsnota wordt op de verantwoordelijkheden van werkgevers en huisvesters gewezen. Anderzijds wordt ook het streven benoemd om samen met deze partijen op te trekken om de doelstellingen te verwezenlijken. De gemeente treedt hiermee meer dan voorheen naar voren als het gaat om dit onderwerp. Daarbij moeten we er ons van bewust zijn dat de medewerking van deze partijen ook essentieel is om de doelen te bereiken. De voornaamste stimulans om 1 Geen tweederangsburgers; Aanbevelingen om misstanden bij arbeidsmigranten in Nederland tegen te gaan,
Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten (Roemer et al.), oktober 2020.
medewerking van partijen te verkrijgen is het faciliteren van een locatie om huisvesting te realiseren. Financiën Uit deze Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten komen in beginsel geen kosten voort. In indirecte zin zijn er wel financiële gevolgen te benoemen. Een mogelijke opbrengst voor de gemeente is gelegen in het verbeteren van de inschrijving van arbeidsmigranten in de BRP. Arbeidsmigranten die wel in de gemeente wonen of verblijven, maar niet ingeschreven staan in de BRP tellen niet mee bij het inwoneraantal. Door ze in te schrijven en mee te tellen, kan een hogere bijdrage uit het gemeentefonds bereikt worden. Anderzijds zijn er werkzaamheden denkbaar die volgen uit deze beleidsnota. Deze zullen voor zover nu is te overzien uit bestaande budgetten kunnen worden gedekt. Het opstellen van een convenant kan gekoppeld worden aan het project voor huisvesting op Spoorkamp II. Communicatie Voor de communicatie over de Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten is een persbericht opgesteld. In de communicatie wordt duidelijk het onderscheid gemaakt tussen het beleid enerzijds en de voorbereidingen voor een concrete locatie anderzijds. Naast de incidentele communicatie over de besluitvorming over deze beleidsnota, zal communicatie vorm krijgen door het werken aan een betere informatievoorziening voor arbeidsmigranten.
Momenteel ontbreekt het nog aan informatie voor arbeidsmigranten en internationale werknemers op de site van de gemeente. Hier zal nog dit jaar invulling aan gegeven worden. Vervolg Om de doelstelling van de beleidsnota te bereiken zal ten eerste huisvesting gerealiseerd moeten worden. Hiervoor wordt de realisatie van 150-250 wooneenheden in Spoorkamp II onderzocht. Dit aantal wooneenheden zou voor het merendeel ingezet moeten worden voor arbeidsmigranten. Medio volgend jaar wordt de raad op dit onderwerp een verdiepend voorstel aangeboden. Ten tweede is in de doelstelling het verbeteren van de kwaliteit en de betaalbaarheid van de huisvesting opgenomen. Bij het bovengenoemde onderzoek is derhalve veel aandacht voor de kwaliteit en betaalbaarheid. Vanuit dat oogpunt is ook de WSN aan het onderzoeken in hoeverre zij de realisatie van een dergelijke locatie vorm kunnen geven. Gemeente, WSN en bedrijven zijn daarbij met elkaar in gesprek over onderwerpen als kwaliteit en betaalbaarheid. In de bijgevoegde memo wordt aangegeven wat de stand van zaken is voor de ontwikkeling van huisvesting op Spoorkamp II. Naar aanleiding van de behandeling van het onderwerp in de raadscommissie van 7 oktober 2021 zal in het raadsvoorstel voor Spoorkamp II meer in detail worden ingegaan op de eventuele rollen die gemeente, WSN en bedrijven zullen vervullen.
Hierbij zal ook een onderbouwd voorstel worden gedaan voor wat betreft de investeringen door de verschillende partijen. De voor- en nadelen van investeringen door de WSN respectievelijk het bedrijfsleven zullen daarbij inzichtelijk worden gemaakt en zorgvuldig worden afgewogen. Ten derde wordt in de doelstelling uitgesproken dat we huisvesting in samenwerking met het bedrijfsleven en maatschappelijke partners willen vormgeven. Hiervoor zal naast de voorbereiding van de ontwikkeling met betrokken partijen gesproken worden om een convenant te sluiten waarin de verantwoordelijkheden van de partijen vastgelegd worden. In een convenant kunnen naast onderwerpen die de huisvesting betreffen ook andere onderwerpen die van belang zijn om arbeidsmigratie in Nijkerk op een goede wijze vorm te geven, een plek krijgen. Daarmee kan het convenant mogelijk ook open
worden gesteld voor bedrijven die niet primair bij de geclusterde huisvesting betrokken zijn. Indien gewenst zou te zijner tijd besloten kunnen worden dit convenant integraal onderdeel van de Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten te laten zijn. Tenslotte worden er naast de acties gericht op huisvesting ook acties op andere beleidsterreinen in de nota genoemd. De meeste van deze acties zullen in gang gezet worden wanneer de ontwikkeling van een huisvestingslocatie vorm gaat krijgen. Bijlagen 1. Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten 2. Memo Stand van zaken geclusterde huisvesting arbeidsmigranten Spoorkamp II
Burgemeester en wethouders van Nijkerk, de secretaris, de burgemeester,
de heer D.J. van Huizen
de heer mr. drs. G.D. Renkema
RAADSBESLUIT
Nummer:
2021-065
De raad van de gemeente Nijkerk;
gelezen het collegevoorstel van 14 september 2021 en 12 oktober 2021;
besluit: 1. De Beleidsnota huisvesting arbeidsmigranten vast te stellen. 2. Kennis te nemen van de memo Stand van zaken geclusterde huisvesting arbeidsmigranten Spoorkamp II.
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Nijkerk d.d. 14 oktober 2021, de griffier,
de voorzitter,
mevrouw A.G. VERHOEF-FRANKEN
de heer mr. drs. G.D. RENKEMA