Jaarstukken 2024 Gemeente Nieuwkoop versie aangeboden 10-06-2025
Tekst van het document
Jaarrekening 2024
Jaarstukken 2024
1
Jaarstukken 2024
2
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Leeswijzer ............................................................................................................................................... 5 Samenvatting .......................................................................................................................................... 7 Jaarverslag ............................................................................................................................................ 13 Programma 1 Ruimtelijke ontwikkeling ................................................................................................. 14 Thema Ruimtelijk beleid .................................................................................................................... 14 Thema Grondzaken en Vastgoed ..................................................................................................... 16 Thema Economie, Recreatie & Toerisme ......................................................................................... 17 Beleidsindicatoren .............................................................................................................................
19 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 20 Programma 2 Ruimtelijk beheer ........................................................................................................... 23 Thema Beheer openbare ruimte ....................................................................................................... 23 Beleidsindicatoren ............................................................................................................................. 25 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 26 Programma 3 Sociaal domein ............................................................................................................... 29 Thema Zorg en leefstijl...................................................................................................................... 30 Thema Werk en inkomen .................................................................................................................. 31 Thema Vrije tijd en cultuur ................................................................................................................
31 Thema Onderwijs en ontwikkeling .................................................................................................... 32 Thema Vastgoed Sociaal Domein .................................................................................................... 33 Beleidsindicatoren ............................................................................................................................. 33 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 36 Programma 4 Bestuur en dienstverlening............................................................................................. 39 Thema Publiekszaken ....................................................................................................................... 39 Thema Bestuur .................................................................................................................................. 40 Thema Openbare orde en veiligheid ................................................................................................. 41
Jaarstukken 2024
3
Beleidsindicatoren ............................................................................................................................. 42 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 43 Overzicht Overhead .............................................................................................................................. 45 Thema Management en staf ............................................................................................................. 45 Thema Bedrijfsondersteuning ........................................................................................................... 45 Thema Huisvesting ........................................................................................................................... 47 Beleidsindicatoren ............................................................................................................................. 48 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 48 Overzicht Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................
50 Thema Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................ 50 Financieel overzicht .......................................................................................................................... 50 Paragraaf Lokale heffingen ................................................................................................................... 53 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................................................... 60 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................... 64 Paragraaf Financiering .......................................................................................................................... 83 Paragraaf Bedrijfsvoering...................................................................................................................... 87 Paragraaf Verbonden partijen ............................................................................................................... 90 Paragraaf Grondbeleid ..........................................................................................................................
98 Paragraaf Duurzaamheid .................................................................................................................... 106 Jaarrekening ....................................................................................................................................... 109 Waarderingsgrondslagen ................................................................................................................ 110 Balans ............................................................................................................................................. 116 Toelichting op de balans ................................................................................................................. 119 Overzicht baten en lasten ............................................................................................................... 146 WNT-verantwoording 2024 gemeente Nieuwkoop ......................................................................... 148 Overzicht incidentele baten en lasten ............................................................................................. 149 Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves ...................................................... 152
Jaarstukken 2024
4
Rechtmatigheidsverantwoording ..................................................................................................... 153 Het overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld .................................................. 154 Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen.......................................................................... 158 Overige gegevens ............................................................................................................................... 174 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant .................................................................... 174 ENSIA verantwoording .................................................................................................................... 174
Jaarstukken 2024
5
Leeswijzer Opbouw van de jaarstukken De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening bestaat uit het overzicht van baten en lasten (de exploitatie) en de uiteenzetting van de financiële positie (de balans). Schematisch ziet dat er als volgt uit:
De programmaverantwoording De programmaverantwoording is de beleidsverantwoording van de verzamelde programma's. Een programma is een afgebakend beleidsterrein waarop de gemeente actief is. De programma-indeling (afbakening van beleidsterreinen) is bepaald in de begroting. De gemeente Nieuwkoop kent de volgende vier programma's en twee overzichten: 1. 2. 3. 4.
Ruimtelijke ontwikkeling Ruimtelijk beheer Sociaal domein Bestuur en dienstverlening Overzicht Bedrijfsvoering Overzicht Algemene dekkingsmiddelen
Het beleid op de programma's is geformuleerd op verschillende abstractieniveaus, te weten het programmaniveau, het themaniveau en het productgroepsniveau. Op programmaniveau hebben we in de begroting beleid geformuleerd aan de hand van beoogde maatschappelijke effecten. Een niveau lager (themaniveau) zijn in de begroting beleidsdoelstellingen geformuleerd. Weer een niveau lager (productgroepen) zijn activiteiten benoemd. In de programmaverantwoording rapporteren we over de uitvoering op al deze niveaus. Schematisch ziet dat er zo uit: Niveau Programma Thema Productgroep
Beleid Maatschappelijke effecten Beleidsdoelstellingen Activiteiten
Programmaverantwoording Rapportage op maatschappelijke effecten Rapportage op beleidsdoelstellingen Rapportage op activiteiten
Jaarstukken 2024
6
Verder kent ieder programma een aantal beleidsindicatoren en dashboards. Ook hierover leggen we verantwoording af. Een programma sluit af met een overzicht van de gerealiseerde baten en lasten op dat programma.
De paragrafen De programmaverantwoording geeft een overzicht van het totale beleid van de gemeente. De paragrafen geven op een beperkt aantal onderwerpen een 'beleidsdwarsdoorsnede'. Het gaat daarbij om programma-overstijgende onderwerpen. In de begroting 2024 is in acht paragrafen (zeven verplichte en één zelf toegevoegde) beleid geformuleerd, waarop in de jaarstukken 2024 wordt gerapporteerd: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Duurzaamheid
Sinds de jaarrekening 2023 legt het college in de paragraaf Bedrijfsvoering verantwoording af over de rechtmatigheid.
Het overzicht van baten en lasten Uit de financiële jaarrekening blijkt wat de gerealiseerde baten en lasten in 2024 per programma waren en hoe deze zich verhouden tot de baten en lasten volgens de laatste stand van de begroting 2024. De verschillen tussen de begrote en de gerealiseerde baten en lasten zijn in de jaarstukken voorzien van een toelichting.
De balans De jaarrekening laat zien welke gevolgen de gerealiseerde baten en lasten hebben voor de financiële positie van de gemeente. Naast de balans per 31 december 2024 maken hiervan onder andere het overzicht van investeringen en het overzicht van de reserves en voorzieningen deel uit.
Jaarstukken 2024
7
Samenvatting
Met genoegen bieden wij u de Jaarrekening aan van de gemeente Nieuwkoop voor het jaar 2024. In deze Jaarrekening blikken wij terug op de gebeurtenissen, behaalde resultaten en uitdagingen die het afgelopen jaar de koers van onze gemeente hebben bepaald. Met het coalitieakkoord 2022-2026 'Aan de slag met Nieuwkoop, met lef uitvoeren' als inzet en kompas is er in 2024 verder gebouwd aan een gemeente Nieuwkoop waar het nu en in de toekomst goed samenleven is. De financiële positie van de gemeente Nieuwkoop is onveranderd solide gebleven en verschaft de gemeente een goede uitgangspositie voor de komende jaren. Al is het niet uitgesloten dat we voor een sluitende meerjarenbegroting opnieuw ombuigingen moeten doorvoeren. De jaarrekening laat een positief resultaat zien van € 4,9 miljoen waarvan € 1,3 miljoen al was voorzien bij de Decemberwijziging 2024. Hieronder geven wij per programma de hoogtepunten van de uitgevoerde activiteiten in 2024. Voor een uitgebreide beschrijving verwijzen wij u naar de betreffende programma’s. Aansluitend in deze samenvatting geven wij u een toelichting op het financiële resultaat.
Programma 1 Ruimtelijke ontwikkeling Thema Ruimtelijk beleid In 2024 werkten we verder aan de basis voor de structuur van het omgevingsplan en zorgden we ervoor dat we ook software technisch gezien in staat zijn om wijzigingen in het omgevingsplan te verwerken. Het komen tot een volwaardig omgevingsplan is een omvangrijke opgave. Tot eind 2031 zijn wij dan ook volop bezig met de transitie naar het volwaardig omgevingsplan. Zo geven we invulling aan deze wettelijke taak. Na positief resultaat vanuit de lobby richting provincie Zuid-Holland maakten we de eerste stappen voor de omzetting van de functie van recreatie naar wonen voor de parken in Zevenhoven. Voor dit veelomvattende project is in 2024 veel uitgezocht en zijn gesprekken gevoerd met de stuurgroep. Samen met de provincie Zuid-Holland werken we aan het versterken van onze natuur. De inrichting voor de nieuwe natuur in een deel van de Meijegraslanden ten zuiden van de Nieuwkoopse Plassen is afgerond. Voor project Ruygeborgh II is in 2024 de verklaring van geen bedenkingen afgegeven door de gemeenteraad en de samenwerking Gouwe Wiericke is verlengd tot 2027. In november 2024 tekenden we een samenwerkingsovereenkomst voor de aanleg van een bos in de Noordse Buurt. Ook participeren we in de gebiedsgerichte aanpak Veenweiden, onderdeel van het ZH-PLG (Zuid-Hollands programma Landelijk Gebied).
Thema Grondzaken en Vastgoed In 2021 startte het team woningbouw met het doel om in tien jaar tijd 1.900 woningen te realiseren. Met de in juni 2024 vastgestelde strategische koers is de ambitie doorgetrokken tot 2040 met het doel om 2.300 woningen te realiseren. Hierbij zetten we in op creatieve woonvormen en woonzorgconcepten. Met ondersteuning van de provincie zijn we in 2024 begonnen met het opstellen van een ‘routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed’. De routekaart leggen we in 2025 aan de gemeenteraad voor. In 2024 hebben we daarnaast al concrete stappen gezet richting verduurzaming van ons vastgoed. Zo hebben we verduurzamingsadviezen laten opstellen voor verschillende gemeentelijke panden. Voor de vijf huurwoningen aan de Achterweg hebben we verschillende verduurzamingsscenario’s uitgewerkt. Het voorkeursscenario, waarbij de woningstichting de woningen zou overnemen en opnemen in haar verduurzamingsprogramma, bleek helaas niet haalbaar.
Jaarstukken 2024
8
Samen met de ondernemers en samenleving werken we er aan om het voorzieningenniveau op peil te houden en de centra hun aantrekkingskracht te laten behouden. Zo heeft Zevenhoven een supermarkt die gerund wordt door vrijwilligers en wordt het buitenplein ingericht tot mooi verblijfsgebied. In 2024 is de Spar in Langeraar gesloten. Samen met een initiatiefnemer zijn we in gesprek over mogelijkheden voor een supermarkt in Langeraar. In Ter Aar werken we door aan het Masterplan Dorpshart Ter Aar. In 2024 is de motie met betrekking tot de Essenlaan in het masterplan uitgewerkt en is een subsidie aangevraagd. Helaas bleek eind 2024 dat we niet in aanmerking komen komen voor de subsidie. Dit betekent dat we binnen de kaders van het Masterplan een alternatief uitwerken om het centrum tot een aantrekkelijk winkel- en verblijfsgebied om te vormen. Thema Economie, Toerisme en Natuur Wij hebben in 2024 onderzocht of het invoeren van verblijfsbelasting een bijdrage kan leveren aan onze gemeente. Het onderzoek toont aan dat verblijfsbelasting een bijdrage levert aan de openbare voorzieningen. Daarop heeft de raad besloten om vanaf 1 april 2025 deze belasting in te voeren. De verordening hiervoor stelde de raad in december 2024 vast. Het verblijf van arbeidsmigranten brengt in heel Nederland uitdagingen met zich mee, ook in onze gemeente.
In 2024 werkten we aan de beleidsvisie Arbeidsmigranten gemeente Nieuwkoop. Zo willen we meer grip krijgen op de problematiek, onder andere op het gebied van huisvesting en uitbuiting. Het stimuleren van recreatie en toerisme doen we onder andere onder de naam “Nieuwkoop – Parel van het Groene Hart”. In 2024 is de Groene Hart Marketing nieuw leven ingeblazen. Wij zijn hierbij aangesloten. Ook promoten we 'Ontdek Nieuwkoop' op sociale media via stichting Nieuwkoop Marketing. Ook werkten we in 2024 aan een circulaire economie in samenwerking met het Groene Hart Werkt. Vanuit de Metaalunie is het initiatief genomen om deel te nemen aan de MKB Deal. Programma 2 Ruimtelijk beheer Thema Beheer openbare ruimte We werkten in 2024 verder aan de verkeersveiligheid en leefbaarheid van de kernen. Zo is met diverse belanghebbenden gesproken over de aanleg van een verbindingsweg om de Kerkweg te ontlasten. Daarnaast vond een verkeersonderzoek naar de bereikbaarheid van de kern Langeraar plaats, na de woningbouwontwikkelingen. In 2024 is de aanbesteding uitgevoerd voor de aankoop en plaatsing van de zoutsilo's. De opdracht is gegund. Er is een omgevingsvergunning aangevraagd en verleend. Na het strooiseizoen 2024-2025 worden de zoutsilo's geplaatst. In de afgelopen jaren is het wagenpark van de gemeentelijke voertuigen verder geëlektrificeerd.
Voor enkele (zware) voertuigen is op dit moment nog geen (betaalbaar) alternatief. In 2024 was een marktconsultatie met leveranciers over de (on)mogelijkheden voor een HVO 100 installatie op de gemeentewerf. Hieruit kwam naar voren dat niet alle voertuigen geschikt zijn voor deze brandstof. De komende jaren zetten we in op verder elektrificeren van het wagenpark. Het vervangen van de lichtmasten voor ledlampen is aanbesteed. De verwachting is dat de gunning en de uitvoering in Q2 van 2025 kan starten. De ambitie om de dorpscentra van Langeraar en Nieuwveen te vergroenen hebben we voor de kern Nieuwveen gerealiseerd door extra groen toe te voegen bij de locatie Weteringplein. Daarentegen hebben we door de vertraging van de ontwikkeling van het centrum in Langeraar het dorpscentrum vooralsnog niet verder kunnen vergroenen.
Jaarstukken 2024
9
Programma 3 Sociaal domein Thema Zorg en leefstijl Voor de duurzame opvang van vluchtelingen stelden we samen met de gemeente Kaag en Braassem een projectleider aan. En zijn we in het grensgebied tussen de twee gemeenten op zoek gegaan naar een geschikte opvanglocatie. Deze zoektocht is nog in volle gang en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) is met potentiële grondeigenaren in gesprek. In 2024 is de preventieagenda vastgesteld die bestaat uit veertien doelen met daaronder talloze acties. We zijn aan de slag gegaan met het zoeken van samenwerking, het opzetten van initiatieven en het uitvoeren van de acties. Thema Vrije tijd en cultuur In 2024 zijn de resultaten van een verkennend onderzoek naar een alternatieve beheervorm van het zwembad gepresenteerd. Uit dit onderzoek kwam als voorkeursscenario naar voren om verder onderzoek te doen naar de mogelijkheden voor het oprichten van een gezamenlijk sportbedrijf met de gemeente Kaag en Braassem. Thema Onderwijs en ontwikkeling Om de doelstelling te behalen tot het meer inzetten op vroeg signalering voor de jeugdhulp zijn er afspraken gemaakt met huisartsen over een verwijsprocedure naar het JGT in plaats van gespecialiseerde jeugdhulp. In 2024 deed een adviesbureau onderzoek naar de regionale jeugdhulp. In 2025 voeren we de voorgestelde maatregelen uit.
Programma 4 Bestuur en dienstverlening Thema Publiekszaken Uit het onderzoek naar de behoefte voor een verenigingsraad bleek dat er geen behoefte is aan een extra overlegstructuur in de vorm van een verenigingsraad. De invoering van Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer is uitgesteld tot 1 januari 2026. We hebben de werkzaamheden die nodig zijn voor de invoering tot zo ver als mogelijk gedaan. Thema Openbare orde en veiligheid In 2024 is het evenementenbeleid herzien met behulp van stakeholders zoals organisatoren, inwoners, politie en omgevingsdienst. In 2024 hebben we het Preventie-en Handhavingsplan Alcohol herzien. Het nieuwe beleidsplan is vanuit de participatie van verenigingen, GGD e.d. tot stand gekomen. Het Bibob beleid is in 2024 niet herzien. Dit kwam doordat veel capaciteit is ingezet voor het herzien van het 'alcoholbeleid' en 'evenementenbeleid'. Wel is ingezet op het inventariseren van mogelijke risicovolle organisaties en handhaven we integraal met andere instanties, zoals de Belastingdienst, Politie, RIEC en VWA.
Financieel resultaat De jaarrekening 2024 sluit met een positief financieel resultaat van € 4,9 miljoen. Van dit voordelige saldo was € 1,3 miljoen reeds voorzien bij de Decemberwijziging 2024. Het restant voordelige saldo van € 3,6 miljoen wordt voor een belangrijk deel (€ 1,6 miljoen) veroorzaakt door een overschot op de Oekraïne middelen. Voor een uitgebreidere toelichting op het financiële resultaat wordt u verwezen naar het onderdeel 'verklaring jaarrekeningsaldo 2024' in deze samenvatting.
Jaarstukken 2024
10
Vertrekpunt Jaarrekening 2024 De decemberwijziging kwam uit op een positief begrotingssaldo van € 2.329.000. De raad besloot om een bedrag van € 1.000.000 toe te voegen aan de reserve zwembad. Daardoor was het begrotingssaldo bij de start van de jaarrekening € 1.329.000.
Decemberwijziging 2024 Saldo decemberwijziging
2.329.000
Storting reserve zwembad
1.000.000
Begrotingssaldo na decemberwijziging
1.329.000
Jaarrekeningsaldo 2024 Het jaarrekeningsaldo bedraagt € 4.959.000 positief. Van het genoemde jaarrekeningsaldo doen we voor een totaalbedrag van € 1.168.000 aan voorstellen om dit saldo te bestemmen. Zie onderstaande tabel.
Jaarrekeningsaldo 2024
4.959.000
Voorgenomen resultaatbestemmingen Storting reserve woningbouw
-17.000
Uit de realisatie van de grondexploitaties per 1 januari 2025 is gebleken dat het verwachte resultaat van een aantal grondexploitataties positiever uitpakt. De nadelige saldi werden bij opening gedekt uit de reserve woningbouw. Voorgesteld wordt om het resultaat terug te storten in deze reserve. Uitvoeringskosten Spreidingswet
-37.000
Vanuit de decembercirculaire 2024 is € 37.000 ontvangen. De gemeente Nieuwkoop geeft samen met de buurgemeente Kaag en Braassem uitvoering aan de Spreidingswet. Voor de voorbereidende werkzaamheden hebben Kaag en Braassem en Nieuwkoop een gezamenlijke projectmedewerker ingehuurd. De kosten van deze medewerker vallen deels in 2025. Storting reserve zwembad
1.114.000
In de raadsbrief (juni 2024) status bouw nieuw zwembad hebben we de raad geinformeerd over een raming van € 15 miljoen. Met deze voorgestelde storting in de reserve zwembad krijgt de reserve een omvang van dit bedrag. Totaal voorgenomen resultaatbestemmingen
1.168.000
Resterend jaarrekeningsaldo 2024
3.791.000
Verklaring Jaarrekeningsaldo 2024 In onderstaand overzicht lichten we op hoofdlijnen per programma het jaarrekening saldo ten opzichte van de decemberwijziging 2024 toe.
Jaarstukken 2024
11
Programma 1 Ruimtelijke ontwikkeling Reserves
250.000 voordeel
De verbouwing van het Oekrainepad aan het Beukenpad kan volledig uit de Rijksbijdrage betaald worden. De opgebouwde kapitaallastenreserve kan daarom vrijvallen. Programma 2 Ruimtelijk beheer Beheer openbare ruimte
-346.000 nadeel
We hebben een lagere degeneratievergoeding (€ 346.000) ontvangen voor kabels en leidingen. Dit is ontstaan doordat Liander (elektriciteit) vanwege de netcongestie de projecten anders is gaan programmeren. Beheer openbare ruimte
144.000 voordeel
Er is € 144.000 minder afschrijving op wegen dan geraamd, dit komt omdat een aantal investeringen vanuit het beheerplan wegen is opgeschoven in de tijd. Hierdoor is de onttrekking vanuit de reserve GVVP ook lager. De uitgestelde werkzaamheden door nutsbedrijven maakt dat projecten in de tijd opschuiven. Beheer openbare ruimte
-100.000 nadeel
Op openbare verlichting is € 100.000 meer besteed. Dit betreft hogere energiekosten dan begroot. Vanaf 2025 verledden we het areaal waardoor deze energiekosten fors omlaag gaan. Beheer openbare ruimte
-203.000 nadeel
We besteedden € 203.000 extra aan groenbeheer. Hiervoor zijn drie hoofdredenen aan te wijzen: In 2024 was er een correctie op het gebied van waterschaplasten. De waterschappen hebben ons na herbeoordeling extra aangeslagen voor de jaren 2021, 2022 en 2023 voor naheffing 'publiekrechtelijke heffingen' (€ 47.000 nadeel). De kosten voor arbeid en materialen namen de afgelopen jaren fors toe (€ 140.000 nadeel). De budgetten zijn tijdens de looptijd van het Groenbeheerplan niet geïndexeerd. In het nieuwe beheerplan Groen dat we in 2025 aan de gemeenteraad aanbieden, voegen we een beslispunt toe om de budgetten wel jaarlijks te indexeren. Hierdoor voorkomen we dat eens in de vier jaar een grote correctie van het budget nodig is. Eind 2024 startten we met de uitvoering van maatregelen uit het beleidsplan bomen waardoor de vervanging van meer bomen is ingezet. Programma 3 Sociaal Domein Oekraine
1.585.000 voordeel
Aan de opvang Oekraïne is €1.585.000 minder uitgegeven . We organiseren de opvang van ontheemden in Oekraïne dichtbij, decentraal en in nauwe samenwerking met inwoners en maatschappelijke organisatie. Dit is succesvol. De middelen die de Rijksoverheid hiervoor beschikbaar stelt zijn meer dan toereikend, waardoor we al langere tijd geld over houden. WMO verstrekkingenbudget
180.000 voordeel
Op het totale verstrekkingenbudget is een onderbesteding van €180.000. Het grootste deel hiervan wordt verklaard door minder uitgaven bij de huishoudelijke verzorging. De zorgaanbieders hebben helaas nog steeds lange wachtlijsten door personeelstekort. Zij kunnen hierdoor niet voldoen aan de volledige vraag. Daarnaast geven wij €50.000 minder uit aan de regiotaxi Holland Rijnland. Sinds Corona is het vervoersvolume gedaald. Onderwijs Lagere lasten dan begroot op voorziening onderwijs. De jaarlijkste lasten worden begroot op het budget dat wij binnen krijgen. De niet uitgegeven onderwijsachterstandsbeleid middelen kunnen worden doorgeschoven.
240.000 voordeel
Jeudgzorg
266.000 voordeel
Er is €128.000 terug ontvangen van Cardea. De fte kosten van deze partner vielen in 2023 lager uit en een reservering voor een mogelijke btw heffing was niet nodig. De teveel uitbetaalde subsidie is in 2024 terug gestort. Spuk Sport De SPUK bijdrage voor sport is aanzienlijk hoger geweest dan was begroot. Dit werd in 2023 al onderkend en in de decemberwijziging van 2023 werd extra geld begroot. Dit was nog niet voldoende. Voor sportdeelname waren de baten in 2024 ongeveer € 190.000 hoger dan begroot. Programma 4 Bestuur en dienstverlening
252.000 voordeel
Jaarstukken 2024
12
Bestuur
-613.000 nadeel
Vanwege de inbreng van de Wethouderspensioenen in het ABP, met ingang van 1 januari 2028, is de voorziening op peil gebracht te worden. De bijstorting/onttrekking wordt jaarlijks na afsluiting verslagjaar bepaald. Overzicht overhead ICT
240.000 voordeel
Eenmalige lasten voor de aanbesteding ICT-infrastructuur zijn lager, doordat deze worden doorberekend in de toekomstige jaarlijkse lasten. 700.000 voordeel
Loonkosten Door vacatures in de organisatie vond onderuitputting in de loonkosten op de oorspronkelijke raming plaats. Algemene dekkingsmiddelen N.v.t.
Jaarrekening 2024 Bedragen x €1.000 Programma
Realisatie 2024 Lasten
Baten
Onttrekkingen -13.401
Stortingen
-2.845
Saldo
Ruimtelijke ontwikkeling
17.031
4.443
5.228
Ruimtelijk beheer
14.654
-8.715
-290
622
6.272
Sociaal domein
35.879
-11.894
-1.629
5.686
28.043
Bestuur en dienstverlening
8.017
-656
0
0
7.360
Bedrijfsvoering
12.389
-311
-670
110
11.518
Algemene dekkingsmiddelen
1.022
-62.075
-4.812
2.486
-63.379
Jaarrekeningsaldo
88.992
-97.052
-10.245
13.347
-4.959
Rechtmatigheid Het college van burgemeester en wethouders geeft een nadere toelichting op alle gevonden individuele rechtmatigheidsfouten en individuele rechtmatigheidsonduidelijkheden, voor zover deze boven de door de gemeenteraad vastgestelde rapportagegrens van € 100.000 liggen. Wij verwijzen hiervoor naar de paragraaf Bedrijfsvoering.
Jaarstukken 2024
Jaarverslag
13
Jaarstukken 2024
14
Programma 1 Ruimtelijke ontwikkeling
Dit programma bestaat uit de volgende thema's:
Ruimtelijk beleid Grondzaken & Vastgoed Economie en recreatie & toerisme
Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten Vanuit de ambities van onze Omgevingsvisie werkten we in 2024 door aan de speerpunten ‘sterke dorpen, gelukkige mensen, groene toekomst’. Hierbij is stevig ingezet op het versnellen van woningbouw. In 2021 startte het team woningbouw met het doel om in tien jaar tijd 1.900 woningen te realiseren. Met de in juni 2024 vastgestelde strategische koers trokken we de ambitie door tot 2040 met het doel om 2.300 woningen te realiseren. Hierbij zetten we in op creatieve woonvormen en woon-zorgconcepten. Belangrijk bij de realisatie van nieuwe woonwijken blijft een goede ontsluiting. Vanuit de mobiliteitsopgave in Ter Aar en het daaraan gekoppelde (nieuwe) project Ter Aar-Zuidoost ontstond vanuit de provincie discussie over 3 ha locaties. Om de ruimtelijke claims voor de 3 ha locaties in beeld te brengen is eind 2024 een onderzoek gestart. Eind 2024 werd duidelijk dat corporatie WDA geen woningen kon overnemen van corporatie Hof Wonen. Met corporatie Hof Wonen startten gesprekken over prestatieafspraken en om de problemen rondom achterstallig onderhoud en verduurzaming van de woningvoorraad op te lossen. Sterke dorpen en gelukkige mensen vraagt om meer dan alleen woningbouw. In 2024 werkten we dan ook door aan de ontwikkeling van Integrale Kindcentra (IKC), zwembad De Wel en het versterken van dorpscentra.
Hierover leest u verderop meer.
Samenwerking verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Holland Rijnland Zie voor een toelichting Paragraaf verbonden partijen
Thema Ruimtelijk beleid Realisatie van het beleid Met deze jaarrekening blikken we terug op het beleid dat is vastgelegd in de begroting 2024 en de belangrijkste ontwikkelingen die zich in 2024 voordeden.
Parken Zevenhoven Wat wilden we bereiken? Na positief resultaat vanuit de lobby richting PZH werken we voor de parken in Zevenhoven verder aan de omzetting van de functie van recreatie naar wonen. Wat hebben we daarvoor gedaan?
Jaarstukken 2024
15
Het omzetten van de recreatieparken naar woonparken is een veelomvattend project. Het beperkt zich niet alleen tot een wijziging van het omgevingsplan, we kijken ook naar (verbeteren van) gebrekkige infrastructuur (wegen/riolering), milieuaspecten, (brand)veiligheid, verevening en wie heeft welke verantwoordelijkheid in het proces. Voor het omzetten van de functie recreatiewoningen parken Zevenhoven naar woonfunctie is veel uitgezocht en zijn gesprekken gevoerd met de stuurgroep om dit veelomvattende project naar een volgende fase te brengen. Hierover bent u geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. Het is belangrijk dat er onder bewoners nog steeds voldoende draagvlak is voor de omzetting van de functie om door te werken naar een volgende stap in het proces. Hierover voerden wij eind 2024 gesprekken met de stuurgroep. Ook vroegen we de stuurgroep om een draagvlakmeting te starten onder de bewoners.
Omgevingsplan Wat wilden we bereiken? Voortzetting activiteiten richting een volwaardig omgevingsplan Wat hebben we daarvoor gedaan? Onder de Omgevingswet moet iedere gemeente één omgevingsplan voor haar hele grondgebied vaststellen. Gemeenten hebben hier de tijd voor tot en met 31 december 2031. Om een omgevingsplan te maken dat voldoet aan de Omgevingswet moeten we regels uit verschillende documenten (o.a. bestemmingsplannen, overgedragen Rijksregels, verordeningen) samenbrengen, onderling afstemmen en harmoniseren. In 2024 werkten wij verder aan de basis voor de structuur van het omgevingsplan en zorgden wij ervoor dat we ook software technisch gezien in staat zijn om wijzigingen in het omgevingsplan te verwerken. Het komen tot een volwaardig omgevingsplan is een omvangrijke opgave. Tot eind 2031 zijn wij dan ook volop bezig met de transitie naar het volwaardig omgevingsplan om invulling te geven aan deze wettelijke taak.
Natuuropgaven Wat wilden we bereiken? Versterken natuur Wat hebben we daarvoor gedaan? Samen met de provincie Zuid-Holland werken we aan het versterken van onze natuur. De inrichting voor de nieuwe natuur in een deel van de Meijegraslanden ten zuiden van de Nieuwkoopse Plassen is afgerond. Dit gebeurde in samenwerking met programmabureau Veenweiden Gouwe Wiericke. Voor project Ruygeborgh II gaf de gemeenteraad in 2024 de verklaring van geen bedenkingen af. De samenwerking Gouwe Wiericke is verlengd tot 2027. In november 2024 hebben we samen met de provincie de samenwerkingsovereenkomst getekend voor de aanleg van een bos in de Noordse Buurt. Ook participeren wij in de gebiedsgerichte aanpak Veenweiden, onderdeel van het ZH-PLG (Zuid-Hollands programma Landelijk Gebied).
Jaarstukken 2024
16
Thema Grondzaken en Vastgoed Realisatie van het beleid Met deze jaarrekening blikken we terug op het beleid dat is vastgelegd in de begroting 2024 en de belangrijkste ontwikkelingen die zich in 2024 hebben voorgedaan.
Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Wat wilden we bereiken? Duurzaam en toekomstbestendig gemeentelijk vastgoed door het planmatig verduurzamen van ons gemeentelijk vastgoed via logische stappen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Met ondersteuning van de provincie zijn we begonnen met het opstellen van een ‘routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed’. Met deze routekaart stellen we de uitgangspunten voor de verduurzaming van ons maatschappelijk en gemeentelijk vastgoed vast en kunnen we prioriteiten stellen en benodigde investeringen in kaart brengen. De routekaart leggen we in 2025 aan de gemeenteraad voor. In 2024 zetten we daarnaast al concrete stappen richting verduurzaming van ons vastgoed. Zo lieten we verduurzamingsadviezen opstellen voor verschillende gemeentelijke panden. Voor de vijf huurwoningen aan de Achterweg werkten we verschillende verduurzamingsscenario’s uit. Het voorkeursscenario, waarbij de woningstichting de woningen zou overnemen en opnemen in haar verduurzamingsprogramma, bleek helaas niet haalbaar. In 2025 willen we een definitieve keuze maken over de verduurzaming van deze woningen. Verder startten we met de verduurzaming van het gebouw 'De Verbinding' in Nieuwkoop. Tot slot dienden we aanvragen in voor de rijkssubsidieregeling ‘duurzaam maatschappelijk vastgoed’ (DUMAVA).
Voor de panden ‘De Verbinding’ (€ 120.000) en ‘De Vlijt’ (€ 392.000) zijn deze verduurzamingssubsidies toegekend. Voor verduurzaming van sporthal De Vlijt beslissen we eerst over de toekomst van het gebouw. Dit is nodig vanwege het afgenomen gebruik.
Centrumontwikkeling Langeraar Wat wilden we bereiken? Het in stand houden van de vitaliteit en levendigheid in het centrum van Langeraar door het behoud van de supermarkt. Als er een supermarkt op de locatie van Parola komt, is een alternatieve ruimte nodig voor de activiteiten van de verenigingen die nu gebruik maken van gebouw Parola. Wat hebben we daarvoor gedaan? We ondersteunden op verschillende manieren het initiatief voor een nieuwe supermarkt op de locatie Parola. Zo organiseerden we participatieavonden en werkten we aan een ontwerp voor een passende buitenruimte voor als de nieuwe supermarkt er komt. Helaas trok de initiatiefnemer zich terug als ontwikkelaar en liet ons weten op zoek te gaan naar een nieuwe ontwikkelende partij en belegger om het project voort te zetten. Hierdoor is de vergunningsprocedure bevroren en het raadsvoorstel voor de herinrichting van de openbare ruimte rondom de nieuwe supermarktlocatie aangehouden. We bleven steeds in gesprek met de
Jaarstukken 2024
17
initiatiefnemer over de voortgang en mogelijke oplossingen voor het project. Dit leverde eind 2024 nog geen concreet resultaat op. Met de initiatiefnemer is afgesproken om eind januari 2025 duidelijkheid te geven over de kansrijkheid van een ontwikkelaar. De beoogde supermarktexploitant gaf wel aan nog steeds geïnteresseerd te zijn in de exploitatie van een supermarkt. Parallel aan deze gesprekken werkten we verschillende scenario’s uit en deden voorwerk voor vervolgstappen. Hierdoor kunnen we snel handelen zodra het resultaat van de zoektocht van de initiatiefnemer naar een ontwikkelaar en belegger duidelijk is. Het college blijft van mening dat een supermarkt van groot belang is voor de vitaliteit van Langeraar. We blijven ons daarom ook in 2025 inzetten voor dit project.
Aanleg nieuwe volkstuinencomplex Ter Aar Wat wilden we bereiken? Verhuizing van het huidige volkstuinencomplex aan de Oostkanaalweg naar de nieuwe locatie aan de Veldweg in Ter Aar, zodat de achterblijvende locatie beschikbaar is voor (tijdelijke) woningbouw. Wat hebben we daarvoor gedaan? Inmiddels is een onherroepelijke omgevingsvergunning verkregen voor de nieuwe volkstuinenlocatie. Eind 2024 startten de voorbereidingen voor de aanleg van het nieuwe complex. De Volkstuinvereniging ruimde het oude complex op. Begin 2025 leggen we het nieuwe complex aan. Volgens planning verhuist de volkstuinvereniging in maart 2025 naar de nieuwe locatie aan de Veldweg.
Thema Economie, Recreatie & Toerisme Realisatie van het beleid Met deze jaarrekening blikken we terug op het beleid dat is vastgelegd in de begroting 2024 en de belangrijkste ontwikkelingen die zich in 2024 voordeden.
Recreatie en Toerisme Wat wilden we bereiken? Onze mooie gemeente nodigt uit tot actief buiten bewegen, zoals fietsen, wandelen en varen. De aantrekkelijke dorpscentra nodigen uit voor een pauze in een van de horecagelegenheden, een boodschap of een culturele activiteit. Wat hebben we daarvoor gedaan? Wij onderzochten of het invoeren van verblijfsbelasting (ook bekend als toeristenbelasting) een bijdrage kan leveren aan onze gemeente. Het onderzoek toont aan dat verblijfsbelasting een bijdrage levert aan de openbare voorzieningen. Daarop besloot de raad om vanaf 1 april 2025 deze belasting in te voeren. De verordening hiervoor stelde de raad in december 2024 vast. In Hollandse Plassenverband stimuleren we duurzame waterrecreatie. Ook de provincie Zuid-Holland vindt dit belangrijk. Met subsidie van de provincie zijn in 2024 twee laadpalen voor de elektrische pleziervaart in gebruik genomen. De laadpalen maken deel uit van de routemogelijkheden voor elektrische vaartuigen.
Jaarstukken 2024
18
Het stimuleren van recreatie en toerisme doen we onder andere onder de naam 'Nieuwkoop – Parel van het Groene Hart'. In 2024 is Groene Hart Marketing nieuw leven ingeblazen. Nieuwkoop is hierbij aangesloten. Ook promoten we 'Ontdek Nieuwkoop' op sociale media via stichting Nieuwkoop Marketing. Ondanks dat wandel-, vaar- en fietsroutes steeds vaker via de smartphone zijn te volgen, blijft goede toeristische bebording belangrijk. In 2024 vernieuwden we de borden van het sloepennetwerk, zodat de routes weer duidelijk en leesbaar zijn. Vanaf het water plaatsten we een duidelijke verwijzing naar het centrum van dorpskern Nieuwkoop en kregen de informatieborden met betrekking tot de Oude Hollandse Waterlinie een upgrade.
Arbeidsmigranten Wat wilden we bereiken? Onder andere binnen de greenport wordt veel gewerkt met arbeidsmigranten. Om beter grip te krijgen op arbeidsmigranten (o.a. huisvesting) is een aantal activiteiten gestart. Wat hebben we daarvoor gedaan? Glastuinbouw, distributiecentra en tal van lokale MKB bedrijven maken gebruik van arbeidskrachten die vooral uit landen binnen de EU komen. Het verblijf van arbeidsmigranten brengt in heel Nederland uitdagingen met zich mee, ook in Nieuwkoop. In Greenport-verband troffen we in 2024 voorbereidingen om in 2025 een digitaal nachtregistratie systeem te implementeren. Voor juiste informatievoorziening aan arbeidsmigranten is in Greenport-verband in 2024 de My-Info app uitgerold. In 2024 werkten we aan de beleidsvisie Arbeidsmigranten gemeente Nieuwkoop om meer grip te krijgen op de problematiek, onder andere op het gebied van huisvesting en uitbuiting. Bij het thema Arbeidsmigranten zijn verschillende teams betrokken; Economie, Burgerzaken, Toezicht en Handhaving en Wonen. De gemeenteraad stelde het beleid begin 2025 vast.
Circulaire economie Wat wilden we bereiken? Stimuleren van Circulaire economie via het Actieplan Groene Hart (Werkt): MKB-Deal metaal en demontagehal Cyclus. Wat hebben we daarvoor gedaan? Ook wij werken aan een circulaire economie in samenwerking met het Groene Hart Werkt. Vanuit de Metaalunie is het initiatief genomen om deel te nemen aan de MKB-Deal. De Metaalunie ondersteunt hiermee de metaalsector - sterk aanwezig in onze gemeente - om een circulaire efficiencyslag te maken. Hiervoor stelde de Metaalunie onder meer een deskundig adviseur aan om technische adviezen te geven. Wij leveren ambtelijke ondersteuning. De provincie kende de subsidie voor dit project eind 2024 toe. Penvoerder is de gemeente Alphen aan den Rijn. Vanuit het actieprogramma Groene Hart Werkt droegen we ook bij aan de demontagehal van Cyclus op het terrein van Rijnvicus. Door grof huishoudelijk afval zoals meubels te demonteren, is dit beter te hergebruiken. Dit vermindert de hoeveelheid restafval voor de verbrandingsoven
Jaarstukken 2024
19
Ontwikkelingen dorpscentra Wat wilden we bereiken? In ons toekomstbeeld voor onze gemeente zien wij sterke dorpen die bruisen van de activiteit. We zorgen met onze creatieve ondernemers voor aantrekkelijke centra met een eigen identiteit. De dorpscentra nodigen uit voor een boodschap, een pauze in een van de horecagelegenheden of een culturele activiteit. Wat hebben we daarvoor gedaan? Samen met de ondernemers en samenleving werken we eraan om het voorzieningenniveau op peil te houden en de centra hun aantrekkingskracht te laten behouden. Zo heeft Zevenhoven een door vrijwilligers gerunde supermarkt en wordt het buitenplein ingericht tot mooi verblijfsgebied. In 2024 sloot de Spar in Langeraar. Samen met een initiatiefnemer praten we over mogelijkheden voor een supermarkt in Langeraar (lees hierover meer op pagina 14). In Ter Aar werken we door aan het Masterplan Dorpshart Ter Aar. In 2024 werkten we de motie met betrekking tot de Essenlaan in het Masterplan uit en vroegen we een subsidie aan. Helaas bleek eind 2024 dat we niet in aanmerking komen voor de subsidie. Dit betekent dat we binnen de kaders van het Masterplan een alternatief uitwerken om het centrum tot een aantrekkelijk winkel- en verblijfsgebied om te vormen. In dorpskern Nieuwkoop is de BIZ Hart van Nieuwkoop verder geprofessionaliseerd na een bestuurswisseling en door inzet van een centrummanager.
De BIZ stelde een meerjarenplan vast. In het centrum van dorpskern Nieuwkoop zijn belangrijke stappen gezet bij de herinrichting van met name het Reghthuysplein die ook in 2025 doorgaan.
Beleidsindicatoren
Naam indicator
Eenheid
Functiemenging
Nieuwkoop BG Nieuwkoop JR 2024 2024
Gemeenten 25.000 50.000 inwoners
%
49,4 2022
2023
2023
Vestiging(en) van bedrijven
Per 10.000 inwoners 15-65 jaar
184,9
194,9
174,2 LISA
2022
2023
2023
Aantal banen
Per 10.000 inwoners 15-65 jaar
522,3
633,3
738,4 CBS/LISA
2022
2023
2023
€ 1.000
378
446
361 CBS
2022
2023
2023
6
8,8
Gemiddelde WOZ waarde alle woningen
49,7
Bron
Nieuw gebouwde woningen
Aantal per 1.000 woningen
Demografische druk
%
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishoudens
In Euro's
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishoudens
In Euro's
2023
2024
50,6 CBS BAG/LISA
8,4 BAG/ABF
2022
2023
2023
74,4%
75,9%
79,5% CBS
2021
2024
2024
971
1033 geen data
2023
2024
1.086
1149 geen data
COELO
COELO
Jaarstukken 2024
20
Financieel overzicht Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Begroting 2024 na wijzigingen
Realisatie 2024
Verschil begroting en realisatie
Lasten Ruimtelijk beleid
2.458
2.468
2.548
-80
Grondzaken en vastgoed
21.675
10.426
10.389
36
Economie, toerisme, natuur
3.460
5.312
4.094
1.219
Totaal Lasten
27.593
18.207
17.031
1.176
Ruimtelijk beleid
-1.313
-1.486
-1.571
84
Grondzaken en vastgoed
-21.481
-9.272
-10.847
1.575
-584
-1.632
-984
-649
-23.378
-12.391
-13.401
1.010
4.215
5.816
3.630
2.186
-757
-3.141
-2.845
-295
Baten
Economie, toerisme, natuur Totaal Baten Totaal saldo van lasten en baten Onttrekkingen Ruimtelijk beleid Stortingen Ruimtelijk beleid
1.209
2.720
4.443
-1.723
Grondzaken en vastgoed
0
0
0
0
Economie, toerisme, natuur
0
0
0
0
1.209
2.720
4.443
-1.723
451
-421
1.598
-2.019
4.666
5.395
5.228
167
Totaal Stortingen Saldo mutaties reserve Resultaat
Toelichting LASTEN Thema Ruimtelijk beleid (€ 80.000 nadeel) Wonen (€ 92.000 nadeel) Dit betreft de voorbereidingskosten januari t/m mei van de in juni 2024 geopende grondexploitatie Flexwonen Ter Aar-Noordoost. Onder de baten staat de inbreng van de voorbereidingskosten in de grondexploitatie verantwoord voor hetzelfde bedrag. Het overige verschil van € 12.000 (voordeel) is een samenstel van afwijkingen lager dan de rapportagegrens. Thema Grondzaken en vastgoed (€ 89.000 voordeel) Vastgoed (€ 131.000 voordeel) De belangrijkste reden van dit voordeel is dat we de verbouwing van het Oekraïne-pand aan het Beukenpad volledig konden financieren uit het ontvangen rijksbudget. Daarom vond geen afschrijving plaats. Het overige (beperkte) verschil van € 42.000 is ontstaan door de verwerking van de financiële resultaten van de grondexploitaties. Een gedetailleerde verantwoording van de resultaten (financieel
Jaarstukken 2024
21
en niet-financieel) van de grondexploitaties vindt plaats bij de actualisatie van de grondexploitaties per 31 december 2024. Thema Economie, toerisme, natuur (€ 1.219.000 voordeel) Duurzaamheid energiearmoede (€ 256.000 voordeel) Van het beschikbare budget (€ 282.000) voor de uitvoering van de (SISA) regeling energiearmoede is een deel (€ 25.000) uitgegeven. Dit betrof middelen die beschikbaar zijn gesteld voor de isolatie van huurwoningen van Woondiensten Aarwoude en voorbereidingskosten voor een isolatieaanpak voor huishoudens met een laag inkomen en een eigen grondgebonden woning waarvoor een overeenkomst is afgesloten met het Duurzaam Bouwloket (DB). Eind 2024 schreven we deze eigenaren aan. Aanmelding ontzorgt hen volledig bij de realisatie van de isolatiemaatregelen. De financiële afwikkeling vindt plaats via een derdengeldenrekening van het DB. Een voorschotnota van € 150.000 is in februari 2025 hierop gestort. De resterende middelen op basis van deze regeling schoven we door naar 2025. Onder de baten leidt dit tot een nadeel voor hetzelfde bedrag, per saldo budgettair neutraal. Duurzaamheid energiebesparingsfonds (€ 915.000 voordeel) Het budget voor het energiebesparingsfonds bestaat voor een deel (€855.000 ) uit een specifieke uitkering van het Rijk en voor een deel (€ 488.000 voor 2024 ) uit een onttrekking aan de reserve Duurzaamheid.
De werkelijke uitgaven waren € 340.000 die we ten laste van de specifieke uitkering brengen. Het resterende Rijksbudget mogen we doorschuiven naar 2025. Er vindt geen onttrekking aan de reserve Duurzaamheid plaats. Tegenover het voordeel van € 915.000 staat een nadeel onder de baten en onder de reserve mutaties, per saldo budgettair neutraal. Duurzaamheidsprogramma (€ 49.000 voordeel) Voor de uitvoering van het duurzaamheidsprogramma was een budget van € 153.000 beschikbaar, de werkelijke uitgaven waren € 104.000 (zoals het opstellen van het Duurzaamheidsprogramma 2025-2028, diverse energieprestatieadviezen, de aanbesteding van het Soortenmanagementplan, de inloop- en bewonersbijeenkomsten en de uitgevoerde energiescans voor bedrijven). Deze lagere uitgave leidt tot een lagere onttrekking aan de reserve duurzaamheid van € 49.000. BATEN Thema Ruimtelijk beleid (€ 84.000 voordeel) Wonen (€ 92.000 voordeel) Dit betreft de inbreng van de voorbereidingskosten grondexploitatie Flexwonen Ter Aar-Noordoost. Zie toelichting onder lasten. Het overige verschil van € 8.000 (nadeel) is een samenstel van afwijkingen lager dan de rapportagegrens. Thema Grondzaken en vastgoed (€ 1.575.000 voordeel) Dit nadeel is ontstaan door de verwerking van de financiële resultaten van de grondexploitaties.
Een gedetailleerde verantwoording van de resultaten (financieel en niet-financieel) van de grondexploitaties vindt plaats bij de actualisatie van de grondexploitaties per 31 december 2024. Thema Economie, toerisme, natuur (€ 649.000 nadeel) Duurzaamheid energiearmoede (€ 256.000 nadeel) Zie toelichting onder lasten (Duurzaamheid energiearmoede).
Jaarstukken 2024
22
Duurzaamheid energiebesparingsfonds (€ 427.000 nadeel) Zie toelichting onder lasten (Duurzaamheid energiebesparingsfonds). Het overige verschil van € 34.000 (voordeel) is een samenstel van afwijkingen lager dan de rapportagegrens. RESERVES Toevoeging reserves (€ 1.723.000 nadeel) Reserve winstneming grondexploitaties (€ 1.089.000 nadeel) Bij de actualisatie van de grondexploitaties per 31 december 2024 is tussentijdse winst genomen bij de grondexploitatie Teylerspark fase 2. Op basis van het voorzichtigheidsprincipe storten we deze tussentijdse winst in een reserve. Na afronding van het project realiseren we de winst daadwerkelijk. Algemene reserve, vrijval voorziening afgesloten complexen (€ 592.000 nadeel) Uit de actualisatie van de grondexploitaties is gebleken dat de voorziening afgesloten complexen kan vrijvallen voor € 592.000. Dit bedrag is toegevoegd aan de algemene reserve. Het overige verschil van € 42.000 (nadeel) is een samenstel van afwijkingen lager dan de rapportagegrens. Onttrekking reserves (€ 298.000 nadeel) Reserve Duurzaamheid (€ 488.000 nadeel) Zie toelichting onder lasten duurzaamheid energiebesparingsfonds. Reserve kapitaallasten (€ 167.000 voordeel) De verbouwing van het Oekraïne-pand aan het Beukenpad in Ter Aar hebben we volledig kunnen financieren uit het ontvangen rijksbudget.
Er is daarom geen onttrekking aan de reserve kapitaallasten nodig en de reserve kan vrijvallen. Het overige verschil van € 23.000 (voordeel) is een samenstel van afwijkingen lager dan de rapportagegrens.
Jaarstukken 2024
23
Programma 2 Ruimtelijk beheer
In het programma bevinden zich de volgende thema's:
Milieu Beheer openbare ruimte
Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten Onze inwoners mogen rekenen op een kwalitatief goede en veilige woonomgeving. De kwaliteit van de woon- en leefomgeving draagt in belangrijke mate bij aan het woonplezier en het welzijn van onze inwoners. Het afgelopen jaar is veel gerealiseerd wat bijdraagt aan de woonomgeving. Een fijne woonomgeving verbindt onze inwoners en draagt bij aan de cohesie in de wijk. We betrokken onze inwoners bij de inrichting en het beheren van hun woonomgeving wat ervoor zorgt dat zij verbonden zijn en zich verantwoordelijk voelen voor hun woonomgeving.
Samenwerking verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Holland Rijnland (verkeer en vervoer) Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst West Holland (ODWH) Cyclus N.V. Zie voor een toelichting Paragraaf Verbonden partijen
Thema Beheer openbare ruimte Realisatie van het beleid Met deze jaarrekening blikken we terug op het beleid dat is vastgelegd in de begroting 2024 en de belangrijkste ontwikkelingen die zich in 2024 voordeden.
Realiseren permanente zoutopslag Wat willen wij bereiken (bestuurlijk doel)? Om de veiligheid en bereikbaarheid van onze inwoners te borgen op de openbare wegen voeren wij gladheidsbestrijding uit. In 2025 realiseren we de opslag van strooizout met silo's op de gemeentewerf. Hierdoor kunnen we de belading van de strooivoertuigen efficiënter uitvoeren. Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2024 is de aanbesteding uitgevoerd voor de aankoop en plaatsing van de zoutsilo's. De opdracht is gegund. Er is een omgevingsvergunning aangevraagd en verleend. Na het strooiseizoen 20242025 plaatsen we de zoutsilo's voor gebruik in het winterseizoen 2025-2026.
Jaarstukken 2024
24
Nieuw contract inkoop brandstoffen Wat wilden we bereiken? Om bij te dragen aan het reduceren van broeikasgassen en stikstof gaan we gebruik maken van milieuvriendelijke brandstof: HVO 100. We praten met leveranciers van HVO 100 om te komen tot een meerjarencontract. Doel is een brandstoftank op de gemeentewerf. Dit heeft als bijkomend voordeel dat het tanken van voertuigen geen extra (reis)tijd kost. Wat hebben we daarvoor gedaan? Vanuit de duurzaamheidsagenda is het reduceren van uitstoot van gemeentelijke voertuigen als doel opgenomen. In de afgelopen jaren is het wagenpark van de gemeentelijke voertuigen verder geëlektrificeerd. Enkele (zware) voertuigen hebben op dit moment nog geen (betaalbaar) alternatief. In 2024 is afgesproken om onderzoek te doen naar een tussentijds alternatief voor reductie van de uitstoot. Er was een marktconsultatie met leveranciers over de (on)mogelijkheden voor een HVO 100-installatie op de gemeentewerf. Uit de consultatie bleek dat niet alle voertuigen geschikt
zijn voor deze brandstof. Zo zijn de onkruidmachines niet geschikt. Door het verder elektrificeren van ons wagenpark is het niet rendabel om een vloeistofdichte vloer en installatie te exploiteren op de gemeentewerf. De komende jaren zetten we in op verder elektrificeren van het wagenpark.
Vervangen lichtmasten voor ledlampen in de gemeente Wat wilden we bereiken? Door het gehele areaal openbare verlichting in LED om te zetten, besparen we tweederde van de energiekosten en dragen we bij aan de klimaatdoelen. In 2024 maken we een Programma van Eisen en besteden deze aan. Waarna de uitvoering kan starten in 2025 en deze loopt door in 2026. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het vervangen van de lichtmasten gebeurde via een aanbesteding. De aanbesteding is in drie percelen in de markt gezet. Twee percelen zijn succesvol aanbesteed en gegund. Op de gunning voor de armaturen is bezwaar gemaakt door een marktpartij. De herbeoordeling van de inschrijvingen voor de armaturen gebeurt in kwartaal 1 van 2025 opnieuw. De gunning is in kwartaal 1 van 2025 definitief gemaakt en de uitvoering zal in kwartaal 2 van 2025. De uitvoering voor het volledig verledden van de openbare verlichting staat gepland voor 2025 en 2026.
Uitvoeren verkeersstudie rondweg Ter Aar Wat wilden we bereiken? De verkeersveiligheid en leefbaarheid van de Kerkweg en het gedeelte Oostkanaalweg verbeteren. In juni 2023 stemde de gemeenteraad in met het principe tracé voor de rondweg om de Kerkweg en de rotonde Pieter de Vogel (Oostkanaalweg) in Ter Aar te ontlasten. In 2024 spreken we met de stakeholders, zoals bewoners, ondernemers en de klankbordgroepen, om te komen tot een locatie en ontwerp van de rondweg. Wat hebben we daarvoor gedaan? Met zowel de bewoners, belanggroepen, ondernemers als de ontwikkelaar spraken wij over de realisatie van een verbindingsweg om de Kerkweg te ontlasten. Het principetracé is vastgesteld en gesprekken met Provincie hebben plaatsgevonden voor de ontwikkelingen van de weg en de
Jaarstukken 2024
25
woningbouw. De uitvoering van de ontwikkeling ligt bij Programma 1, bij het project 'Ontwikkeling Ter Aar-Zuidoost'.
Uitvoeren verkeersstudie rondweg Langeraar Wat wilden we bereiken? De verkeersveiligheid en leefbaarheid van de kern Langeraar is ook na de woningbouwontwikkelingen toekomstbestendig. In Langeraar voeren we een verkeersstudie uit om de bereikbaarheid na de woningbouwontwikkelingen te waarborgen. Zo krijgen we de verschillende varianten in beeld. Wat hebben we daarvoor gedaan? Wij hielden in 2024 een verkeersonderzoek. De uitkomsten namen we mee in de planontwikkeling en strategische keuzes voor het woningbouwprogramma. Een aanvullend verdiepend onderzoek naar het verkeersmodel laten wij in het voorjaar van 2025 uitvoeren. De uitvoering van de planontwikkeling ligt bij Programma 1, zie tekst onder Programma 1 eerder in deze Jaarrekening .
Groene dorpscentra Wat wilden we bereiken? In Langeraar en Nieuwveen vernieuwen/verbeteren we het dorpscentrum. Bij de inrichting houden we rekening met een openbare ruimte op kwaliteitsniveau A van het CROW. Dit betekent dat we de gebieden aantrekkelijk en hoogwaardig inrichten. In de nieuwe dorpscentra creëren we een winkelgebied waar bezoekers graag verblijven. Een aantrekkelijke groene omgeving draagt hieraan bij. Wat hebben we daarvoor gedaan? In het ontwerp van dorpscentra is aandacht voor de groeninrichting. Zo voegden we bij de ontwikkeling van de locatie Weteringplein in Nieuwveen extra groen toe. De ontwikkelingen voor het centrum in Langeraar is vertraagd. Hierdoor is in dit centrum geen vordering op het vergroenen van het dorpscentrum. De kaders van het groenplan zijn vastgelegd in het Programma van Eisen 'inrichting openbare ruimte' en het in 2024 door de gemeenteraad vastgestelde bomenbeleid. Naast de locaties in Langeraar en Nieuwveen is in samenwerking met stakeholders een ontwerp gemaakt voor het Albrechtshof in Zevenhoven en het Reghthuysplein in Nieuwkoop. De uitvoering voor het opknappen en vergroenen van deze twee locaties staan gepland in het eerste halfjaar van 2025.
Beleidsindicatoren
Naam indicator
Eenheid
Fijn huishoudelijk restafval
kg/inw
Hernieuwbare elektriciteit
%
Nieuwkoop BG Nieuwkoop JR 2024 2024
Gemeenten weinig stedelijk
100
94
2021
2023
15,2
23
2021
2022
Bron 150 CBS- Statistiek Huishoudelijk afval 2023 41,3 Rijkswaterstaat Klimaatmonitor 2022
Jaarstukken 2024
26
Financieel overzicht Bedragen x €1.000 Exploitatie
Begroting 2024
Begroting 2024 na wijzigingen
Realisatie 2024
Verschil begroting en realisatie
Lasten Milieu
6.675
7.123
6.883
240
Beheer Openbare Ruimte
7.323
7.725
7.772
-47
Totaal Lasten
13.998
14.848
14.654
194
Milieu
-7.534
-7.791
-7.555
-236
Beheer Openbare Ruimte
-1.337
-1.388
-1.160
-228
Totaal Baten
-8.872
-9.180
-8.715
-465
Totaal saldo van lasten en baten
5.126
5.669
5.939
-271
Baten
Onttrekkingen Milieu
0
0
0
0
Beheer Openbare Ruimte
-134
-404
-290
-115
Totaal Onttrekkingen
-134
-404
-290
-115
417
587
622
-35
Stortingen Beheer Openbare Ruimte Saldo mutaties reserve Resultaat
283
183
332
-149
5.409
5.852
6.272
-420
Toelichting LASTEN Thema Milieu (€240.000 voordeel) Milieu (€ 45.000 voordeel) De bijdrage aan de ODWH is lager uitgevallen dan geraamd, dit komt omdat er minder uren door ODWH zijn doorbelast aan de gemeente dan geraamd. Afvalverwijdering en verwerking (€77.000 voordeel) De bijdrage aan Cyclus is lager uitgevallen dan geraamd (€ 143.000 voordeel). Wel is er meer PMD (plastic) afgekeurd waardoor inkomsten lager zijn geworden en de kosten hoger (€ 69.000 nadeel). De afkeur ontstond doordat er strenger is gekeurd door de verwerker op vervuiling in het PMD. In overleg met Cyclus en de verwerker is een (media) inzet gedaan om de afkeur terug te dringen. Dit lijkt geholpen te hebben want de afkeur is in de laatste maanden van 2024 fors gedaald. De overige verschillen worden verklaard door enkele kleine voor-en nadelen. Riolering en waterzuivering (€109.000 voordeel) De kapitaalslasten van de riolering zijn lager dan begroot (€ 125.000 voordeel). De reden hiervoor is dat investeringen later worden uitgevoerd. Dit is ontstaan doordat de investeringen voor wegen en riolering op elkaar worden afgestemd. Door de uitgestelde werkzaamheden van Liander aan het elektriciteitsnet schuiven de gemeentelijke project ook op in de tijd. We besteedden € 65.000 meer aan energiekosten voor de rioolgemalen.
Jaarstukken 2024
27
We besteedden € 40.000 minder aan onderhoud. Klein onderhoud dat geen direct effect heeft op het functioneren van het systeem. De overige verschillen verklaren we door enkele kleine voor- en nadelen. Thema Beheer Openbare Ruimte (€47.000 nadeel) Wegen en verhardingen (€ 361.000 voordeel) Er is € 144.000 minder afschrijving op wegen dan geraamd, dit komt omdat een aantal investeringen vanuit het beheerplan wegen is opgeschoven in de tijd. Hierdoor is de onttrekking vanuit de reserve GVVP ook lager. De uitgestelde werkzaamheden door nutsbedrijven maakt dat projecten in de tijd opschuiven. We gaven € 55.000 meer uit aan onkruidbestrijding. Dit komt voornamelijk doordat het onderhoud aan de voertuigen om het onkruid op verharding uit te voeren, toenam. De voertuigen zijn storingsgevoelig en hadden hierdoor veel onderhoud nodig. Door het uitvallen van de onkruidmachine is extra ingehuurd voor met name de onkruidbestrijding in de goten. Medio 2024 is de machine vervangen en is het aantal storingen fors omlaag gegaan. We gaven € 29.000 minder uit aan onderhoud kabels en leidingen, doordat onderhoud aan kabels en leidingensleuven in het trottoir in eerste instantie bij het nutsbedrijf is neergelegd om te herstellen. Hier houden wij toezicht op de kwaliteit. Daarnaast was de storting in de voorziening €200.000 lager voor kabels en leidingen, dit was te hoog geraamd.