Brief 091 - Raadsbrief spreidingswet 28 feb 2024

gemeente Nieuwkoop MO

Gemeenteraad Nieuwkoop

datum

28 februari 2024

uw brief/kenmerk zaaknummer behandeld door betreft bijlage(n)

355666 Floris Schoonderwoerd Spreidingswet 4

Geachte leden van de raad, Tijdens de besloten raadsvergadering van 21 maart a.s. informeren we u over de asielopgave in Nieuwkoop volgend op de inwerkingtreding van de Spreidingswet per 1 februari 2024, en gaan we graag het gesprek met u aan over de wijze waarop het college hier invulling aan wil geven. Als colleges van Nieuwkoop en Kaag en Braassem zijn we voornemens deze opgave gezamenlijk aan te gaan, en we lichten u deze avond ook graag in wat dat betekent. De gemeenteraad van Kaag en Braassem komt over dit onderwerp op 20 maart 2024 in beslotenheid bijeen. Deze raadsinformatiebrief “Spreidingswet en Asielopgave” brengt u informatie t.a.v. de weten regelgeving, en dient derhalve als basis en ter ondersteuning van het gesprek met u op 21 maart a.s. In deze raadsinformatiebrief komen achtereenvolgend aan bod: 1) De Spreidingswet 2) Het Capaciteitsbesluit 3) Uitwerking Ruimtelijke Strategie Asielopvang

De “Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen” (‘Spreidingswet’) Gemeenten hebben met de Spreidingswet een wettelijke taak in de opvang van asielzoekers. Het doel van de wet is te komen tot voldoende opvangplekken en een evenwichtiger verdeling tussen provincies en gemeenten. De wet is per 1 februari 2024 van kracht. Vanaf 1 februari 2024 wordt iedere 2 jaar in een capaciteitsbesluit vastgesteld hoeveel opvangplekken nodig zijn voor asielzoekers voor de komende twee jaar. Deze opvangplekken worden (indicatief) verdeeld over de gemeenten op basis van het inwoneraantal en de De wettelijke publicaties vindt u op overheid.nl. Abonneer u via www.overheid.nl/berichten-over-uw-buurt. Gemeente Nieuwkoop

Telefoon:

14 0172 (geen netnummer nodig)

Bezoekadres:

Postadres:

Klant Contact Centrum, Teylersplein 1

Postbus 1

info@nieuwkoop.nl

2441 LE Nieuwveen

2460 AA Ter Aar

www.nieuwkoop.nl

Volg de gemeente op Facebook: https://facebook.com/GemeenteNieuwkoop of twitter: https://twitter.com/gemnieuwkoop

pagina 2 van 3

sociaaleconomische score van een gemeente. Door de aantallen van de gemeenten in de provincie bij elkaar op te tellen, ontstaat de provinciale opvangopgave. Gemeenten bespreken aan de provinciale regietafels (PRT’s) hoe zij gezamenlijk de opgave gaan invullen. Aan de PRT zal een totaalbeeld worden geschetst hoe, waar en op welke wijze gemeenten invulling geven aan de wettelijke taak. Reeds bestaande opvangplekken - of die binnen 12 maanden beschikbaar komen - van meer dan 100 plekken en langer dan 5 jaar tellen, als gemeenten dat willen, mee bij de invulling van de eigen provinciale opgave. De commissarissen van de Koning (CdK’s), in hun rol als Rijksorgaan, coördineren deze gesprekken. Voor 1 november 2024 levert de CdK een verslag op aan de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid. De bewindspersoon stelt uiteindelijk een verdeelbesluit vast voor 1 januari 2025. Vervolgens hebben provincies en gemeenten 6 maanden de tijd om deze opvangplekken te realiseren: dus voor 1 juli 2025. Realiseren betekent hier: ‘sleutelklare’ overdracht aan het Centraal orgaan opvang asielzoekers (COA). Alleen als het gemeenten niet lukt om gezamenlijk de hele provinciale opgave in te vullen, dan kan de staatssecretaris zelf gemeenten aanwijzen, en daarmee verplichten, om asielzoekers op te gaan vangen.

Na 2 jaar start de cyclus opnieuw met het ramen (actualiseren) van de hoeveelheid benodigde opvangplekken. De dynamiek van de spreidingswet is schematisch weergegeven in Bijlage 1: “Infographic Spreidingswet”. Om gemeenten te stimuleren vrijwillig extra plekken aan te bieden zijn er verschillende uitkeringen. Deze uitkeringen zijn vrij te besteden, dus ook voor een ander doel dan de opvang van asielzoekers. De hoogte van de uitkering varieert en is afhankelijk van het soort plek dat wordt aangeboden en het aantal aangeboden plekken. Zie Bijlage 2: “Overzicht uitkeringssystematiek”. Capaciteitsraming, provinciale opvangopgave en indicatieve verdeling per gemeente 2024 (‘Capaciteitsbesluit’) Het capaciteitsbesluit, dat tegelijkertijd met de Spreidingswet van kracht is per 1 februari 2024, stelt het aantal opvangplekken waaraan naar verwachting behoefte zal zijn vast op 96.000. De provinciale opvangopgave voor Zuid-Holland is vastgesteld op 19.776. De indicatieve verdeling van het aantal opvangplekken voor Nieuwkoop bedraagt 188, waarvan 16 Alleenstaande Minderjarige Vluchtelingen (AMVs). Voor buurgemeenten Kaag en Braassem en Alphen aan den Rijn bedragen deze aantallen 179 (15) en 686 (58) respectievelijk.

Een overzicht van de indicatieve verdeling en de reeds gerealiseerde opvangplekken per gemeente is gegeven in Bijlage 3: “Opvangplekken in Zuid-Holland” Uitwerking Ruimtelijke Strategie Asielopvang De asielopgave vergt dat er behoefte is aan geschikte locaties voor asielopvang, en er is daarbij een behoefte aan ruimtelijke kaders. In antwoord op vragen uit de Regionale Regietafels (RRT’s) heeft Gedeputeerde Staten (GS) Zuid-Holland op 23 december 2023 een GS brief aan Provinciale Staten gepubliceerd met als onderwerp: uitwerking ruimtelijke strategie asielopvang.

pagina 3 van 3

In deze brief geeft GS aan dat locaties die passen in het provinciale Omgevingsbeleid zeer kansrijk zijn. In eerste instantie betreft dit locaties binnen bestaand stads- en dorpsgezicht (BSD) en in tweede instantie woningbouwlocaties opgenomen in de Omgevingswet (de zogenaamde 3 hectare locaties). Echter, omdat grotere locaties nodig zijn om aan de asielopgave te voldoen, geeft GS aan dat “voor ons maatwerkoplossingen acceptabel zijn”. Gedeputeerde Staten (GS) kunnen op aanvraag van burgemeester en wethouders ook ontheffing verlenen, mits ruimtelijk aanvaardbaar. De voorwaarde die zij richting gemeenten daaraan verbinden is dat het gaat om grotere locaties, die minimaal vijf jaar beschikbaar zijn en minimaal 500 opvangplekken hebben. Buiten BSD is het van belang dat een locatie zorgvuldig wordt ingepast met aandacht voor de ruimtelijke kwaliteit en afstand tot voorzieningen voor de bewoners van de locatie. Daarnaast kan bij het verlenen van een ontheffing als voorwaarde vanuit de provincie worden gesteld dat de gemeente de functie maatschappelijk-asielopvang geeft aan de locatie en dat de plek na een afgesproken periode weer wordt teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De volledige brief is opgenomen als Bijlage 4: “Uitwerking ruimtelijke strategie asielopvang”

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Nieuwkoop

Nicolette Caspers Gemeentesecretaris

Robbert-Jan van Duijn Burgemeester