Bijlagen bij de toelichting Bijlage 2 Archeologisch onderzoek
Tekst van het document
Buytewech-Noord, Nieuwkoop rapport 3976
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop) Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek
R.M. van der Zee
2
Colofon ADC Rapport 3976 Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop) Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek Auteur: R.M. van der Zee In opdracht van: Gemeente Nieuwkoop © ADC ArcheoProjecten, Amersfoort, 22 februari 2016 Foto’s en tekeningen: ADC ArcheoProjecten, tenzij anders vermeld Status onderzoek: definitief Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgevers. ADC ArcheoProjecten aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit de toepassing van de adviezen of het gebruik van de resultaten van dit onderzoek.
Autorisatie: A. Müller
ISSN 1875-1067
ADC ArcheoProjecten Postbus 1513 3800 BM Amersfoort Tel 033-299 81 81 Fax 033-299 81 80 Email info@archeologie.nl
3
Inhoudsopgave Samenvatting 1 Inleiding en administratieve gegevens 2 Beknopte bureaustudie 2.1 Inleiding 2.2 Resultaten 2.3 Gespecificeerde verwachting en conclusie 3 Inventariserend Veldonderzoek (IVO-O) 3.1 Plan van Aanpak 3.2 Resultaten Inventariserend Veldonderzoek (IVO-O) 3.3 Conclusies 4 Aanbeveling Literatuur Geraadpleegde websites Lijst van afbeeldingen en tabellen Bijlage 1 Boorgegevens Bijlage 2 Boorkolommen
5 7 8 8 8 9 9 9 10 11 12 13 13 13 21 32
4
5
Samenvatting In opdracht van de gemeente Nieuwkoop heeft ADC ArcheoProjecten in augustus en september 2015 een Inventariserend Veldonderzoek uitgevoerd op de locatie Buytewech-Noord in Nieuwkoop, gemeente Nieuwkoop. Aanleiding is de voorgenomen aanleg van een woningwijk op de locatie. Op advies van de gemeente Nieuwkoop is de redelijk tot grote kans op archeologische sporen van de Cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Zuid-Holland geëxtrapoleerd naar het onderhavige plangebied. Op basis van de geraadpleegde aardwetenschappelijke bronnen blijkt dat het plangebied is gelegen in een kweldergebied, waar getijafzettingen van het Laagpakket van Wormer (vrijwel) aan het maaiveld voorkomen. Uit het Actueel Hoogtebestand Nederland komt naar voren dat in het noordoostelijk deel van het plangebied een langgerekte rug aanwezig is, die circa 0,6 m boven zijn omgeving uitsteekt. Deze rug wordt geïnterpreteerd als een fossiele getijkreek. Kreekruggen ontstaan doordat de zandige kreekafzettingen bij ontginning en ontwatering minder inklinken dan de zware kwelderklei. De oevers van actieve en verlande kreken alsook de kreekruggen vormden als gevolg van de hogere ligging geschikte bewoningslocaties in het Neolithicum. Eventuele bewoningssporen zullen bestaan uit vuursteen- en/of aardewerkstrooiingen.
Tot op heden zijn in het gebied evenwel geen archeologische waarnemingen bekend, die bewoning op kreekoevers en –ruggen heeft aangetoond. Op grond van het historisch landgebruik worden geen diepe bodemverstoringen verwacht. Aangezien nederzettingen uit deze periode sterk gerelateerd zijn aan de hogere delen van het landschap is het noodzakelijk de opbouw en verbreiding van de in gebied aanwezige kreekruggen in kaart te brengen. Hiertoe is een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Uit het booronderzoek blijkt dat de verbreiding van de getijkreekafzettingen nagenoeg geheel overeen komt met het gebied waar deze op basis van het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) werden verwacht. De afzettingen bestaan uit een circa 70 cm dik pakket met dunne zandlaagjes gelamineerd, kalkrijke, sterk tot uiterst siltige klei. De top van het pakket is plaatselijk ontkalkt. Dit is vermoedelijk het resultaat van uitspoeling vanuit een veenpakket, dat voor de laatmiddeleeuwse ontginningen aanwezig was. In de boringen zijn noch een gerijpte top noch sporen van bodemvorming vastgesteld. Op grond hiervan moet aangenomen dat de afzettingen niet langdurig aan het oppervlak hebben gelegen. Samenvattend kan gesteld worden dat vanwege het ontbreken van sporen van bodemvorming en de geringe rijping van de kreekafzettingen de archeologische verwachting voor het Neolithicum naar beneden kan worden bijgesteld.
ADC ArcheoProjecten adviseert om het terrein vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Het is echter niet volledig uit te sluiten dat binnen het onderzochte gebied toch nog archeologische resten voorkomen. Het verdient daarom aanbeveling om de uitvoerder van het grondwerk te wijzen op de plicht archeologische vondsten te melden bij de bevoegde overheid, zoals aangegeven in artikel 53 van de Monumentenwet.
6
Tabel 1. Overzicht van de verschillende (pre)historische perioden. Periode
Afkorting
Tijd in jaren
Nieuwe tijd
NT
1500 - heden
Middeleeuwen:
XME
450 – 1500 na Chr.
Late Middeleeuwen
LME
Vroege Middeleeuwen
VME
Romeinse tijd:
ROM
1050 - 1500 na Chr. 450 - 1050 na Chr. 12 voor Chr. – 450 na Chr.
Laat-Romeinse tijd
ROML
270 - 450 na Chr.
Midden-Romeinse tijd
ROMM
70 - 270 na Chr.
Vroeg-Romeinse tijd
ROMV
12 voor Chr. - 70 na Chr.
IJzertijd:
IJZ
Late IJzertijd
IJZL
250 - 12 voor Chr.
Midden-IJzertijd
IJZM
500 - 250 voor Chr.
Vroege IJzertijd
IJZV
Bronstijd:
BRONS
Late Bronstijd
BRONSL
800 – 12 voor Chr.
800 - 500 voor Chr. 2000 - 800 voor Chr. 1100 - 800 voor Chr.
Midden-Bronstijd
BRONSM
1800 - 1100 voor Chr.
Vroege Bronstijd
BRONSV
2000 - 1800 voor Chr.
Neolithicum (Jonge Steentijd):
NEO
Laat-Neolithicum
NEOL
5300 – 2000 voor Chr. 2850 - 2000 voor Chr.
Midden-Neolithicum
NEOM
4200 - 2850 voor Chr.
Vroeg-Neolithicum
NEOV
Mesolithicum (Midden-Steentijd):
MESO
5300 - 4200 voor Chr. 8800 – 4900 voor Chr.
Laat-Mesolithicum
MESOL
6450 - 4900 voor Chr.
Midden-Mesolithicum
MESOM
7100 - 6450 voor Chr.
Vroeg-Mesolithicum
MESOV
8800 - 7100 voor Chr.
Paleolithicum (Oude Steentijd):
PALEO
Laat-Paleolithicum
PALEOL
35.000 - 8800 voor Chr.
Midden-Paleolithicum
PALEOM
300.000 – 35.000 voor Chr.
Vroeg-Paleolithicum
PALEOV
tot 300.000 voor Chr.
Bron: Archeologisch Basis Register 1992
tot 8800 voor Chr.
7
1
Inleiding en administratieve gegevens In opdracht van de gemeente Nieuwkoop heeft ADC ArcheoProjecten in augustus en september 2015 een Inventariserend Veldonderzoek uitgevoerd op de locatie Buytewech-Noord in Nieuwkoop, gemeente Nieuwkoop (afb. 1 en 2). Aanleiding is de voorgenomen aanleg van een woningwijk op de locatie. Hiertoe zullen onder meer waterpartijen en wegen worden aangelegd (zie voor de mogelijk toekomstige inrichting afb. 3). Op grond van de Wet op de archeologische monumentenzorg, die onderdeel uitmaakt van de Monumentenwet, moeten archeologische (verwachtings)waarden gewaarborgd zijn in het bestemmingsplan. In het vigerende bestemmingsplan ‘Kern Nieuwkoop’, dat op 30 mei 2013 door de gemeente Nieuwkoop is vastgesteld, is de Cultuurhistorische waardenkaart1 van de provincie Zuid-Holland opgenomen (afb. 4).2 Voor het plangebied geldt een redelijk tot grote kans op archeologische sporen. Deze zone heeft de dubbelbestemming ‘Waarde Archeologie 2’. Voor de hiervoor aangewezen gronden geldt een onderzoeksplicht bij bouwwerkzaamheden met omvang van meer dan 2.500 m2 en bodemingrepen dieper dan 50 cm. Ten behoeve van het verkrijgen van een omgevingsvergunning dient de initiatiefnemer een rapport te overleggen waarin naar oordeel van de bevoegde overheid de archeologische waarde van het plangebied voldoende is vastgesteld.
In het kader van dit proces heeft het in dit rapport beschreven onderzoek plaatsgevonden. In Nederland dient het vaststellen van de archeologische waarde van een plangebied te gebeuren op grond van de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA versie 3.3).3 Gemeenten kunnen hierop aanvullende uitvoeringskaders vaststellen. De gemeente Nieuwkoop heeft voor zover bekend echter geen aanvullende uitvoeringskaders vastgesteld voor het uitvoeren van archeologisch vooronderzoek, noch zijn deze voor dit project afzonderlijk opgesteld. Dit onderzoek is dus gebaseerd op de algemene criteria die in de KNA staan geformuleerd. De volgende administratieve gegevens zijn van toepassing: Opdrachtgever:
Gemeente Nieuwkoop Dhr. J. Geijtenbeek Postbus 1 2460 AA Ter Aar Tel.: 140172 E-mail: J.Geijtenbeek@nieuwkoop.nl
Fase AMZ-cyclus:
Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een
Aanleiding:
aanleg woonwijk
verkennend booronderzoek Locatie:
Nieuwveenseweg
Plaats:
Nieuwkoop
Gemeente:
Nieuwkoop
Provincie:
Zuid-Holland
Kadastrale gegevens:
gemeente Nieuwkoop sectie A nummer 537, 548, 551, 1612, 1617, 6406, 6407, 6408, 7158 en 7913 (gedeeltelijk)
Kaartblad:
31B (1:25.000)
Oppervlakte plangebied
circa 17,4 ha
Coördinaten:
NW: 112.362 / 463.241 ZO: 113.447 / 463.518 ZW: 112.435 / 463.042 NO: 113.447 / 463.657
1
http://geo.zuid-holland.nl/geo-loket/html/atlas.html?atlas=chs
2
http://www.planviewer.nl
3
SIKB 2013.
8
Bevoegde overheid met contactgegevens:
Gemeente Nieuwkoop Postbus 1 2460 AA Ter Aar Tel.: 140172 E-mail: info@nieuwkoop.nl
Deskundige namens de bevoegde overheid met
Mw. J.M. van Zwienen
contactgegevens:
Omgevingsdienst West-Holland Tel.: 071 – 408 33 25 E-mail: J.vanZwienen@odwh.nl
2
ARCHIS-onderzoeksmeldingsnummer (CIS-code):
3989546100
ADC-projectcode:
4170549
Auteur:
R.M. van der Zee
Projectmedewerker(s):
n.v.t.
Autorisatie:
A. Muller
Periode van uitvoering:
augustus en september 2015 en februari 2016
Beheer en plaats documentatie:
ADC ArcheoProjecten bv, Amersfoort
Beheer en plaats digitale documentatie (e-depot):
http://dx.doi.org/10.5072/dans-zad-jnvs
Beknopte bureaustudie 2.1
Inleiding
Het bureauonderzoek vormt de eerste stap in het vaststellen van de archeologische waarde van het gebied. Het doel van bureauonderzoek is het aan de hand van schriftelijke bronnen verwerven van informatie over bekende en/of verwachte archeologische waarden in het plangebied, om daarmee te komen tot een gespecificeerde, archeologische verwachting. Op advies van de gemeente Nieuwkoop is de verwachting ten aanzien van sporen uit het Neolithicum van de Cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Zuid-Holland geëxtrapoleerd naar het onderhavige plangebied. Wel zijn voorafgaand aan het veldonderzoek enkele aardwetenschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.
2.2
Resultaten
Voorafgaand aan het veldwerk is een aantal bronnen geraadpleegd. De informatie uit deze bronnen wordt opgesomd in onderstaande tabel. Bron
Informatie Laagpakket van Wormer / Formatie van Nieuwkoop;
Geologische overzichtskaart van Nederland 1:600.000
4
zeeklei en -zand met inschakelingen van veen (kaartcode: Na17)
Geomorfologische kaart van Nederland 1:50.000 Bodemkaart van Nederland 1:50.000
6
5
vlakte van getij-afzettingen (kaartcode 2M35) Moerige eerdgronden met moerige bovengrond of moerige tussenlaag op niet-gerijpte klei, plaatselijk verdrogende lagen in de bovengrond, grondwatertrap II of III (kaartcodes: dWo-II, dWo-II/III)
Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN)7
5,7 m –NAP tot 5,1 m -NAP
Archeologische waardenkaart van de provincie
redelijk tot grote trefkans
Zuid-Holland8
4
TNO 2006.
5
Stichting voor Bodemkartering & Rijks Geologische Dienst 1975.
6
Stichting voor Bodemkartering 1969.
7
http://www.ahn.nl/pagina/viewer.html
8
http://geo.zuid-holland.nl/geo-loket/html/atlas.html?atlas=chs
9
Bron
Informatie
Archis29
geen waarnemingen en vondstmeldingen in het plangebied
Kadastrale minuut van 183210
smalle langgerekte percelen in gebruik als weiland, georiënteerd op de ‘Nieuwveensche weg’
Bonnekaarten van 1874-1923 (afb. 5)11
idem
Topografische kaarten van 1949-199212
idem
2.3
Gespecificeerde verwachting en conclusie
Op basis van de geraadpleegde aardwetenschappelijke bronnen blijkt dat het plangebied is gelegen in een kweldergebied, waar getijafzettingen van het Laagpakket van Wormer (vrijwel) aan het maaiveld voorkomen. Uit het Actueel Hoogtebestand Nederland komt naar voren dat in het noordoostelijk deel van het plangebied een langgerekte rug aanwezig is, die circa 0,6 m boven zijn omgeving uitsteekt. Deze rug wordt geïnterpreteerd als een fossiele getijdekreek. Kreekruggen ontstaan doordat de zandige kreekafzettingen bij ontginning en ontwatering minder inklinken dan de kwelderklei. De oevers van actieve en verlande kreken alsook de kreekruggen vormden als gevolg van de hogere ligging geschikte bewoningslocaties in het Neolithicum. Omdat de kreekruggen in de Bronstijd met veen overgroeid raakten, zijn geen sporen uit latere perioden te verwachten. Eventuele bewoningssporen zullen bestaan uit vuursteen- en/of aardewerkstrooiingen en redelijk tot goed geconserveerd zijn. Op grond van het historisch landgebruik worden geen diepe bodemverstoringen verwacht. Tot op heden zijn in het gebied evenwel geen archeologische waarnemingen bekend, die bewoning op kreekoevers en –ruggen heeft aangetoond. Aangezien Neolithische vindplaatsen sterk gerelateerd zijn aan de hogere delen van het landschap is het noodzakelijk de opbouw en verbreiding van de in gebied aanwezige kreekruggen in kaart te brengen.
3
Inventariserend Veldonderzoek (IVO-O) 3.1
Plan van Aanpak
3.1.1 Inleiding Het doel van het Inventariserend Veldonderzoek is het aanvullen en toetsen van de op basis van het bureauonderzoek opgestelde gespecificeerde verwachting, zoals deze is geformuleerd in par. 2.3. Op 12 augustus 2015 werd een Plan van Aanpak opgesteld, waarin de werkwijze van het onderzoek werd vastgelegd. In lijn met de conclusie naar aanleiding van de gespecificeerde verwachting (par. 2.3) is gekozen voor een verkennend booronderzoek. Met het verkennende booronderzoek zal de opbouw van de in het noordoostelijk deel van het plangebied aanwezige kreekrug en de mate van intactheid daarvan worden bepaald. Het leidt tot beantwoording van de volgende onderzoeksvragen: • Wat is de verbreiding en opbouw van de in het noordoostelijk deel van het plangebied aanwezige kreekrug? • In hoeverre is de bodemopbouw ter plaatse van de kreekrug intact? • Alhoewel niet het doel van een verkennend booronderzoek, zijn er desondanks toch archeologische indicatoren aangetroffen?
9
http://archis2.archis.nl
10
Kadaster 1832.
11
Bureau Militaire Verkenningen 1874, 1881, 1894, 1900, 1923.
12
Kadaster 1949, 1959, 1969, 1981, 1988, 1992.
10
Zo ja: Op welke diepte ten opzichte van het maaiveld en het NAP zijn deze archeologische indicatoren aangetroffen? Wat is de horizontaal ruimtelijke spreiding van deze archeologische indicatoren? Wat is de aard en ouderdom van deze indicatoren? In welk opzicht kan op basis van het veldonderzoek de archeologische verwachting worden bijgesteld? In hoeverre worden de (mogelijk aanwezige) archeologische waarden bedreigd door toekomstige planontwikkeling? Is het plangebied voldoende onderzocht en zo nee, welke vorm van nader archeologisch onderzoek kan worden geadviseerd?
• • •
3.1.2 Uitvoeringsplan veldwerkzaamheden Voor het beantwoorden van de in par. 3.1.1 genoemde onderzoeksvragen is de volgende onderzoeksmethode toegepast: Aantal boringen: Boorgrid:
40 Vier raaien van elk 75 m lengte haaks op de (veronderstelde) kreekrug. De onderlinge afstand tussen de boringen bedraagt op de kreekrug 15 m, op de flanken 5 m. De verdichting ter plaatse van de flanken heeft als doel de nauwkeuriger kreekrug te begrenzen.
Diepte boringen:
200 cm –mv, ten behoeve informatie over de diepere ondergrond zullen enkele boringen tot 400 cm –mv worden doorgezet
Boormethode:
Edelman met diameter 7 cm en guts met diameter 3 cm (handmatig)
Bemonstering:
versnijden en/of verbrokkelen
De bodemtextuur en archeologische indicatoren worden beschreven volgens SBB 5.1 van het NITG-TNO waarin ondermeer de standaard classificatie van bodemmonsters volgens NEN5104 wordt gehanteerd.13 De X- en Y-coördinaten worden bepaald aan de hand van de lokale topografie en ingemeten met een GPS met een nauwkeurigheid van 2 m. De hoogte van het maaiveld ter plaatse van de boringen is bepaald aan de hand van AHN-beelden. 3.1.3 Monsternameplan Hoewel een verkennend booronderzoek niet als primair doel het opsporen van archeologische vindplaatsen en indicatoren heeft, zullen eventuele relevante archeologische vondsten wel worden verzameld en indien mogelijk globaal worden gedetermineerd. Ook voor het onderzoek relevante bodemlagen zullen worden bemonsterd.
3.2
Resultaten Inventariserend Veldonderzoek (IVO-O)
3.2.1 Veldinspectie Het plangebied bestaat uit verschillende, door sloten van elkaar gescheiden percelen, die in gebruik zijn als weiland (afb. 6). Het maaiveld vertoont enige reliëf. Als gevolg van de aanwezigheid van een sloot is één van de beoogde boringen komen te vervallen. Elders is een extra boring gezet. Verder is het onderzoek uitgevoerd in overeenstemming met het Plan van Aanpak. Voorafgaand aan het veldwerk zijn KLIC-meldingen14 gedaan. Uit de hierop ontvangen gegevens blijkt dat in het plangebied geen kabels en leidingen aanwezig zijn.
13
Bosch 2005; Nederlands Normalisatie-Instituut 1989.
14
meldingsnummers 15G294049, 15G294054 en 15G294065.
11
3.2.2 Lithologische beschrijving en interpretatie De locatie van de boorraaien en boringen is weergeven in afb. 7 en 8. De boorgegevens worden gepresenteerd in bijlage 1. Voor de boorkolommen zie bijlage 2. Uit de boringen 10, 11 en 31 die tot 400 cm –mv zijn doorgezet, blijkt dat de diepere ondergrond tot 330 tot 360 cm –mv uit zwak kleiig tot mineraalarm riet- en bosveen bestaat. Het veen is matig stevig en heeft een donkerbruine kleur. Het veen wordt geïnterpreteerd als het Hollandveen Laagpakket binnen de Formatie van Nieuwkoop.15 Het veen wordt afgedekt door geheel ongerijpte (zeer slappe) tot bijna ongerijpte (slappe), kalkloze tot kalkrijke klei, waarbij sprake is van een niet-erosieve overgang. De klei is matig tot sterk siltig en bevat plantenresten (hoofdzakelijk rietresten). Het sediment heeft een lichtgrijze kleur. Het wordt geïnterpreteerd als kwelderafzettingen. Volgens de huidige lithostratigrafische indeling16 behoren deze afzettingen tot het Laagpakket van Wormer binnen de Formatie van Naaldwijk. In de boringen 2, 11 t/m 14, 17 t/m 20, 27 t/m 29 en 36 t/m 41 gaat het (bijna) ongerijpte kleipakket op 100 à 110 cm –mv over in een circa 70 cm dik pakket halfgerijpte, kalkrijke klei. Deze klei is sterk tot uiterst siltig en is gelamineerd met dunne zandlaagjes.
Het sediment heeft een lichtgrijze kleur en is als gevolg van fluctuaties in de grondwaterspiegel roestig. Het bovenste deel van het pakket is sterk roestig en plaatselijk ontkalkt. De met dunne zandlaagjes gelamineerde klei wordt geïnterpreteerd als getijkreekafzettingen (Laagpakket van Wormer binnen de Formatie van Naaldwijk). De verbreiding van de afzettingen komt nagenoeg geheel overeen met het gebied waar deze afzettingen op basis van het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) werden verwacht. De plaatselijk ontkalkte top is vermoedelijk het resultaat van uitspoeling vanuit een veenpakket, dat voor de laatmiddeleeuwse ontginningen aanwezig was. In geen van de boringen zijn sporen van bodemvorming vastgesteld. De bovengrond heeft een dikte van 30 tot 70 cm en wordt gevormd door roestig, sterk kleiig veen. Dit betreft een restant van een oorspronkelijk aanwezig veenpakket en vormt de huidige bouwvoor. In deze laag zijn sporen baksteen, sintels en fragmenten (sub)recent aardewerk aangetroffen. Dit materiaal heeft als gevolg van de ligging in een omgewerkte laag geen archeologische betekenis.
3.3
Conclusies
De in paragraaf 3.1.1 gestelde onderzoeksvragen kunnen op basis van de bereikte resultaten als volgt worden beantwoord: • Wat is de verbreiding en opbouw van de in het noordoostelijk deel van het plangebied aanwezige kreekrug? De verbreiding van de getijkreekafzettingen komt nagenoeg geheel overeen met het gebied waar deze op basis van het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) werden verwacht. De afzettingen bestaan uit een circa 70 cm dik pakket met dunne zandlaagjes gelamineerd, kalkrijke, sterk tot uiterst siltige klei. De top van het pakket is plaatselijk ontkalkt. Dit is vermoedelijk het resultaat van uitspoeling van vanuit het veenpakket, dat voor de laatmiddeleeuwse ontginningen aanwezig was. In geen van de boringen zijn sporen van bodemvorming vastgesteld. •
In hoeverre is de bodemopbouw ter plaatse van de kreekrug intact? De bodemopbouw ter plaatse van de kreekrug is intact. De enige diepere verstoring betreft de in het plangebied gegraven ontginningssloten.
•
Alhoewel niet het doel van een verkennend booronderzoek, zijn er desondanks toch archeologische indicatoren aangetroffen? In het plangebied zijn geen archeologische indicatoren aangetroffen.
15
TNO 2011.
16
ibid.
12
Zo ja: Op welke diepte ten opzichte van het maaiveld en het NAP zijn deze archeologische indicatoren aangetroffen? niet van toepassing Wat is de horizontaal ruimtelijke spreiding van deze archeologische indicatoren? niet van toepassing Wat is de aard en ouderdom van deze indicatoren? niet van toepassing
4
•
In welk opzicht kan op basis van het veldonderzoek de archeologische verwachting worden bijgesteld? Vanwege het ontbreken van sporen van bodemvorming en de geringe rijping van de kreekafzettingen kan de archeologische verwachting voor het Neolithicum naar beneden worden bijgesteld.
•
In hoeverre worden de (mogelijk aanwezige) archeologische waarden bedreigd door toekomstige planontwikkeling? Bij de toekomstige ontwikkeling van het gebied worden geen archeologische waarden bedreigd.
•
Is het plangebied voldoende onderzocht en zo nee, welke vorm van nader archeologisch onderzoek kan worden geadviseerd? Het plangebied wordt als voldoende onderzocht beschouwd.
Aanbeveling ADC ArcheoProjecten adviseert om het terrein vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkeling. Het is echter niet volledig uit te sluiten dat binnen het onderzochte gebied toch nog archeologische resten voorkomen. Het verdient daarom aanbeveling om de uitvoerder van het grondwerk te wijzen op de plicht archeologische vondsten te melden bij de bevoegde overheid, zoals aangegeven in artikel 53 van de Monumentenwet.
13
Literatuur Bureau Militaire Verkenningen, 1874, 1881, 1894, 1900 en 1923: Nieuwkoop, blad 424, 1:25.000. Kadaster, 1832: Oorspronkelijke aanwijzende tafel der grondeigenaren en der ongebouwde en gebouwde vaste eigendommen, Nieuwkoop, Zuid Holland, sectie A, Blad 03. Kadaster, 1949, 1959, 1969, 1981, 1988 en 1992: Topografische Kaart van Nederland 1:25 000, blad 31B Aalsmeer / Mijdrecht / Uithoorn. Emmen. Normalisatie-Instituut, Nederlands, 1989: Geotechniek, classificatie van onverharde grondmonsters NEN 5104. Delft. SIKB, 2013: Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA) Landbodems. Gouda. Stichting voor Bodemkartering, 1969: Bodemkaart van Nederland schaal 1:50.000. Kaartblad 31 West Utrecht. Wageningen. Stichting voor Bodemkartering & Rijks Geologische Dienst, 1975: Bodemkaart van Nederland schaal 1:50.000. Kaartblad 31 Utrecht. Wageningen. TNO, 2006: Geologische overzichtskaart van Nederland 1:600.000. Utrecht. TNO, 2011: Lithostratigrafische Nomenclator van de Ondiepe Ondergrond, versie 2011.
Geraadpleegde websites http://archis2.archis.nl http://geo.zuid-holland.nl/geo-loket/html/atlas.html?atlas=chs http://www.ahn.nl/pagina/viewer.html http://www.planviewer.nl http://www.watwaswaar.nl
Lijst van afbeeldingen en tabellen Afb. 1 Locatie van het plangebied Afb. 2 Detailkaart van het plangebied Afb. 3 Mogelijk toekomstige inrichting van het plangebied Afb. 4 Cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Zuid-Holland Afb. 5 Plangebied geprojecteerd op de Bonnekaart van 1874 Afb. 6 Foto van het plangebied gezien in zuidwestelijke richting Afb. 7 Plangebied en boorraaien geprojecteerd op het Actueel Hoogtebestand Nederland Afb. 8 Boorpuntenkaart geprojecteerd op het Actueel Hoogtebestand Nederland Tabel 1. Overzicht van de verschillende (pre)historische perioden.
14
Afb. 1 Locatie van het plangebied
15
Afb. 2 Detailkaart van het plangebied
16
Afb. 3 Mogelijk toekomstige inrichting van het plangebied
Afb. 4 Cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Zuid-Holland
17
Afb. 5 Plangebied geprojecteerd op de Bonnekaart van 1874
18
Afb. 6 Foto van het plangebied gezien in zuidwestelijke richting
19
Afb. 7 Plangebied en boorraaien geprojecteerd op het Actueel Hoogtebestand Nederland
20
Afb. 8 Boorpuntenkaart geprojecteerd op het Actueel Hoogtebestand Nederland
x coördinaat (m)
113.054 463.474
113.053 463.469
113.053 463.464
113.052 463.459
nummer
1
2
3
4
40
70
200
70
200
75
40
75
0
45
200
100
45
100
50
0
50
200
130
30
130
75
0
75
30
30
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
30
bijmenging
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
matig siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
klei
klei
sterk siltig
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
grondsoort
y coördinaat (m)
Bijlage 1 Boorgegevens
nieuwvormingen
kalkgehalte
kleur
kalkloos
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
antropogene bijmengingen
kalkloos
kalkloos weinig roestvlekken
kalkloos weinig roestvlekken spoor baksteen
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkloos weinig roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos
donker-grijs-bruin kalkloos spoor roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
bodemhorizonten
overig
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
C-horizont slap;weinig plantenresten
C-horizont slap
A-horizont
C-horizont weinig plantenresten;slap
C-horizont slap
A-horizont
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont weinig plantenresten; zeer Laagpakket van Wormer, slap Formatie van Naaldwijk
C-horizont weinig plantenresten; weinig zandlagen;slap
C-horizont matig slap;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont slap
C-horizont spoor zandlagen;slap; weinig plantenresten
C-horizont matig slap
A-horizont
21
x coördinaat (m)
113.049 463.444
113.047 463.429
113.045 463.414
113.044 463.410
113.043 463.405
nummer
5
6
7
8
9
200
150
35
150
70
0
70
200
150
35
150
70
35
70
0
45
200
80
45
80
0
40
200
150
40
150
0
40
bovengrens (cm onder mv)
40
ondergrens (cm onder mv)
0
bijmenging
grondsoort
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
matig siltig
matig siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
kalkgehalte
kleur grijs-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
grijs
licht-grijs
grijs-bruin
grijs
grijs
nieuwvormingen
kalkloos veel roestvlekken
kalkarm
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
donker-grijs-bruin kalkloos
antropogene bijmengingen spoor baksteen
spoor baksteen
weinig baksteen
bodemhorizonten
overig
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
A-horizont
C-horizont zeer slap;weinig plantenresten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont weinig plantenresten;spoor Laagpakket van Wormer, zandlagen;slap Formatie van Naaldwijk
C-horizont matig slap;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont weinig plantenresten;zeer slap
C-horizont weinig plantenresten;zeer slap
C-horizont slap
A-horizont
C-horizont spoor plantenresten;zeer slap
C-horizont veel plantenresten;slap
A-horizont
C-horizont zeer slap
C-horizont slap
A-horizont
22
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.042 463.400
113.147 463.519
113.152 463.517
nummer
10
11
12
50
400
335
30
335
250
30
250
110
0
110
400
360
40
360
150
40
150
90
0
90
200
150
35
150
85
35
85
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
35
grondsoort
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
klei
uiterst siltig
veen sterk kleiig
veen mineraalarm
klei
klei
uiterst siltig
veen sterk kleiig
klei
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kleur
kalkgehalte kalkloos
kalkrijk
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkloos
kalkarm
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
nieuwvormingen
kalkloos
kalkrijk
kalkrijk
kalkrijk
spoor roestvlekken
licht-bruin-grijs
kalkloos weinig roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
donker-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
donker-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
sterk siltig; grijs-bruin zwak humeus
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
bijmenging
veen zwak kleiig
klei
klei
klei
klei
klei
klei
klei
overig
bodemhorizonten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel plantenresten;matig slap;weinig zandlagen; veel zandlagen
A-horizont
C-horizont rietveen
C-horizont slap;veel plantenresten; basis geleidelijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont spoor zandlagen;slap;veel Laagpakket van Wormer, plantenresten Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;matig slap;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont bosveen;matig stevig
C-horizont weinig plantenresten;zeer slap;basis scherp
C-horizont slap;spoor plantenresten
C-horizont spoor zandlagen;slap; spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont weinig plantenresten;zeer slap
C-horizont slap;weinig plantenresten; Laagpakket van Wormer, spoor zandlagen Formatie van Naaldwijk
C-horizont matig slap;spoor plantenresten
23
antropogene bijmengingen
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.156 463.514
113.160 463.511
113.172 463.503
113.185 463.494
nummer
13
14
15
16
60
80
200
75
60
75
0
55
200
85
55
85
40
0
40
200
170
20
170
130
20
130
0
40
200
100
40
100
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
50
grondsoort
matig siltig
uiterst siltig
bijmenging
uiterst siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
klei
sterk siltig
kalkgehalte kalkrijk
kalkrijk
weinig roestvlekken
nieuwvormingen
kalkrijk
kalkrijk
donker-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-grijs
grijs
donker-bruin
grijs
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkrijk
kalkloos
kalkloos
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
donker-bruin-grijs kalkloos
licht-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kleur
sterk siltig; licht-grijs-bruin zwak humeus
veen zwak kleiig
klei
klei
veen zwak kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
veen mineraalarm
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
overig
bodemhorizonten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
C-horizont spoor zandlagen;spoor plantenresten;slap
A-horizont
C-horizont spoor plantenresten;zeer slap
C-horizont veel plantenresten;slap
A-horizont
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;slap; spoor Laagpakket van Wormer, plantenresten Formatie van Naaldwijk
C-horizont spoor plantenresten; slap;veel zandlagen
C-horizont veel plantenresten;slap
A-horizont
C-horizont zeer slap;spoor plantenresten
C-horizont sterk veraard
C-horizont slap;basis scherp;weinig zandlagen
A-horizont
C-horizont veel plantenresten;slap
C-horizont zeer slap;spoor plantenresten; veel zandlagen
24
antropogene bijmengingen
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.197 463.486
113.201 463.483
113.206 463.480
113.210 463.477
nummer
17
18
19
20
200
150
35
150
80
0
80
30
200
150
30
150
50
0
50
200
150
25
150
80
25
80
0
35
35
200
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
80
grondsoort
sterk siltig
bijmenging
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
klei
klei
klei
klei
kalkgehalte kalkrijk
kalkrijk
kalkloos weinig roestvlekken
kalkloos weinig roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
kalkloos
kalkloos
nieuwvormingen
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kalkloos
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
grijs-bruin
grijs
kleur
sterk siltig; grijs-bruin matig humeus
sterk siltig
uiterst siltig
uiterst siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
antropogene bijmengingen spoor baksteen; spoor sintels
spoor aardewerkfragmenten
overig
bodemhorizonten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
fragment industrieel wit aw
A-horizont
C-horizont slap
C-horizont veel zandlagen;weinig plantenresten;matig slap
C-horizont matig stevig;veel zandlagen
A-horizont
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont zeer slap;spoor zandlagen; Laagpakket van Wormer, weinig plantenresten Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;weinig plantenresten;slap
C-horizont matig stevig
A-horizont
C-horizont spoor zandlagen;spoor plantenresten;zeer slap
C-horizont veel zandlagen;slap;spoor Laagpakket van Wormer, plantenresten Formatie van Naaldwijk
C-horizont matig stevig;veel zandlagen
A-horizont
C-horizont spoor plantenresten;zeer slap
25
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.261 463.583
113.263 463.579
113.264 463.574
113.266 463.569
nummer
21
22
23
24
40
70
40
200
75
0
75
200
100
35
100
60
35
60
0
30
0
200
90
30
90
200
150
40
150
100
40
100
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
35
grondsoort
sterk siltig
uiterst siltig
uiterst siltig
bijmenging
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
klei
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
kleur
kalkgehalte kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
nieuwvormingen
kalkrijk
kalkloos
kalkrijk
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkrijk
kalkloos
licht-bruin-grijs
kalkloos
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos spoor roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
overig
bodemhorizonten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
C-horizont veel plantenresten;matig slap;basis diffuus
A-horizont
C-horizont zeer slap
C-horizont spoor plantenresten; slap;basis diffuus
A-horizont
C-horizont zeer slap
C-horizont spoor plantenresten;zeer slap
C-horizont slap;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont spoor plantenresten;zeer slap;rietresten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont spoor plantenresten;basis Laagpakket van Wormer, diffuus;slap Formatie van Naaldwijk
A-horizont
C-horizont zeer slap;spoor plantenresten
C-horizont spoor plantenresten;slap; veel zandlagen
C-horizont matig slap
26
antropogene bijmengingen
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.271 463.555
113.276 463.541
113.282 463.527
113.283 463.522
nummer
25
26
27
28
200
130
30
130
60
0
60
200
150
35
150
90
35
90
0
35
200
60
35
60
0
20
200
90
20
90
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
70
grondsoort
sterk siltig
sterk siltig
bijmenging
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
uiterst siltig
sterk siltig
kalkrijk
kalkloos
kalkgehalte kalkrijk
kalkloos
nieuwvormingen
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kalkloos veel roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
kleur
sterk siltig; licht-grijs-bruin zwak humeus
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
klei
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
antropogene bijmengingen weinig baksteen
overig
bodemhorizonten
basis scherp
stevig Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
A-horizont
C-horizont slap;veel plantenresten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;matig Laagpakket van Wormer, stevig; spoor Formatie van Naaldwijk plantenresten;basis diffuus
C-horizont matig stevig;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont veel plantenresten;zeer slap
C-horizont spoor zandlagen;veel plantenresten;slap
C-horizont matig stevig;spoor zandlagen
A-horizont
C-horizont zeer slap;spoor plantenresten
C-horizont basis diffuus;veel plantenresten
A-horizont
C-horizont zeer slap;spoor plantenresten
C-horizont basis diffuus;spoor plantenresten;slap
27
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.285 463.518
113.363 463.622
113.365 463.617
nummer
29
31
32
330
400
310
330
70
310
280
35
280
200
35
200
0
70
200
140
70
140
65
0
65
200
130
35
130
50
35
50
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
30
grondsoort
sterk siltig
sterk siltig
uiterst siltig
sterk siltig
sterk siltig
matig siltig
klei
sterk siltig
veen sterk kleiig
veen mineraalarm
klei
veen zwak kleiig
klei
klei
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kleur
kalkgehalte
spoor roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
kalkloos
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos weinig roestvlekken
nieuwvormingen
kalkloos veel roestvlekken
kalkloos
kalkloos
kalkloos
kalkloos
licht-bruin-grijs
kalkloos spoor roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
donker-bruin
grijs
bruin
licht-grijs
licht-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
sterk siltig; grijs-bruin zwak humeus
sterk siltig
uiterst siltig
sterk siltig
bijmenging
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
klei
klei
klei
klei
antropogene bijmengingen spoor baksteen
overig
bodemhorizonten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
basis scherp
basis scherp C-horizont matig slap;spoor zandlagen; spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont bosveen
C-horizont matig slap
C-horizont rietveen
C-horizont veel plantenresten;slap
C-horizont slap;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont weinig plantenresten;slap
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;matig slap Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen;matig stevig
A-horizont
C-horizont slap;spoor plantenresten
C-horizont veel zandlagen;matig stevig
C-horizont matig stevig
28
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.367 463.613
113.368 463.608
113.373 463.594
113.379 463.580
nummer
33
34
35
36
150
200
60
150
25
60
0
35
200
130
35
130
70
0
70
200
150
25
150
70
25
70
0
35
200
150
0
150
bovengrens (cm onder mv)
35
ondergrens (cm onder mv)
70
grondsoort
sterk siltig
sterk siltig
bijmenging
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
kleur
kalkrijk
kalkloos
kalkgehalte kalkrijk
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
kalkrijk
kalkloos
kalkloos spoor roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
nieuwvormingen
kalkloos spoor roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-grijs
overig
bodemhorizonten
basis scherp
basis scherp
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie
A-horizont
C-horizont veel plantenresten;matig slap
C-horizont slap;weinig plantenresten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont weinig plantenresten;matig Laagpakket van Wormer, slap;spoor zandlagen Formatie van Naaldwijk
A-horizont
C-horizont matig slap;veel plantenresten; geen schelpmateriaal
C-horizont slap
C-horizont veel plantenresten
A-horizont
C-horizont veel plantenresten;slap
C-horizont slap;spoor plantenresten
C-horizont matig slap;spoor zandlagen
A-horizont
C-horizont weinig plantenresten;slap
C-horizont slap;spoor plantenresten
29
antropogene bijmengingen
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.384 463.566
113.386 463.561
113.387 463.556
113.387 463.552
nummer
37
38
39
40
25
200
70
0
70
40
200
130
40
130
100
0
100
200
130
35
130
50
35
50
0
40
200
135
40
135
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
25
grondsoort
matig siltig
uiterst siltig
bijmenging
matig siltig
uiterst siltig
uiterst siltig
sterk siltig
sterk siltig
kalkgehalte kalkrijk
kalkloos
nieuwvormingen
kalkrijk
kalkrijk
spoor roestvlekken
kalkloos spoor roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-grijs
licht-bruin-grijs
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
donker-grijs-bruin kalkloos
licht-grijs
licht-bruin-grijs
veel roestvlekken
kalkloos veel roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-bruin-oranje
licht-bruin-grijs
donker-grijs-bruin kalkloos veel roestvlekken
licht-grijs
licht-grijs
kleur
licht-grijs-bruin sterk siltig; zwak humeus
sterk siltig
sterk siltig
sterk siltig
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
klei
veen sterk kleiig
klei
klei
antropogene bijmengingen spoor baksteen
weinig baksteen
overig
bodemhorizonten
zandbijmenging
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Lithostratigrafie Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
matig stevig
A-horizont
C-horizont slap;spoor plantenresten
C-horizont matig slap
A-horizont
C-horizont slap;weinig plantenresten
C-horizont matig slap;spoor plantenresten
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
C-horizont veel zandlagen; Laagpakket van Wormer, kreekafzetting; matig Formatie van Naaldwijk stevig;spoor plantenresten
A-horizont
C-horizont veel plantenresten;slap
C-horizont veel zandlagen;spoor plantenresten;matig slap
C-horizont veel zandlagen;spoor Laagpakket van Wormer, plantenresten;matig stevig Formatie van Naaldwijk
A-horizont
C-horizont spoor plantenresten;slap
C-horizont veel zandlagen; kreekafzetting; spoor plantenresten;matig slap
30
y coördinaat (m)
x coördinaat (m)
113.991 463.448
nummer
41
80
130
200
80
130
200
130
60
130
70
60
70
bovengrens (cm onder mv)
0
ondergrens (cm onder mv)
25
grondsoort
klei
klei
klei
klei
klei
klei
klei
bijmenging
licht-grijs
licht-grijs
licht-bruin-grijs
kleur
sterk siltig
sterk siltig licht-grijs
licht-bruin-grijs
sterk siltig; licht-grijs-bruin zwak humeus
sterk siltig; licht-grijs-bruin matig humeus
matig siltig
sterk siltig
sterk siltig
nieuwvormingen
kalkgehalte
spoor roestvlekken
kalkrijk
kalkloos weinig roestvlekken
kalkloos veel roestvlekken
kalkloos veel roestvlekken
kalkrijk
kalkrijk
kalkloos veel roestvlekken
overig
bodemhorizonten
stevig
C-horizont slap
C-horizont matig slap
C-horizont
A-horizont
C-horizont slap;spoor plantenresten
C-horizont spoor zandlagen;matig slap
C-horizont weinig zandlagen;matig stevig
Lithostratigrafie Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
Laagpakket van Wormer, Formatie van Naaldwijk
31
antropogene bijmengingen
y coördinaat (m)
32
Bijlage 2 Boorkolommen
'Bijlage 2 Boorkolommen'
kleur
horizont
grbr
A
librgr
C
ligr
C
horizont
dogrbr
30
kleur
0
lithologie
horizont
kleur
0
opname: 3
lithologie
opname: 1
45 librgr
C
75
75
ligr 130
C
opname: 4
0 30 50
horizont
opname: 2
kleur
200
lithologie
200
0
dogrbr librgr
lithologie
ligr
grbr C
40 70
librgr
ligr 100
ligr ligr
200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
C
C
200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
grbr
A
45 librgr
70
150
ligr
C
ligr
C
horizont
C
kleur
gr
grbr
A
150 C
horizont
opname: 8
kleur
opname: 6
lithologie
200
grbr
A
40
0
lithologie
gr 200
0
horizont
dogrbr A 40
kleur
0
lithologie
horizont
kleur
0
opname: 7
lithologie
opname: 5
35 librgr
ligr
70
80
ligr gr
C
150 ligr
200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
horizont
A
kleur
horizont
grbr
0
lithologie
kleur
0
opname: 10
lithologie
opname: 9
grbr
A
librgr
C
ligr
C
ligr
C
dobr
C
35
35 librgr
C
85
90
ligr
C 150
150 ligr
C
200
360
400
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
C
horizont
librgr
C
librgr
C
ligr
C
horizont
dogrbr
50 ligr
kleur
30
40
kleur
dogrbr A
lithologie
horizont
0
kleur
0
opname: 12
lithologie
opname: 11
100 110
ligr
C
200
250
ligr
C
0
lithologie
opname: 13
335
dogrbr A 40 dobr
C
400
ligr
C
130 dobrgr C 170 200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
ligr
C
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
C
ligr
C
horizont
ligr
dobr
A
gr
C
gr
C
horizont
40
kleur
dogrbr A
kleur
20
0
lithologie
horizont
kleur
0
opname: 16
lithologie
opname: 14
grbr
A
60 80
85
C
opname: 17
0
horizont
opname: 15
kleur
200
lithologie
200
0
dobr
A
35
ligrbr
C
lithologie
ligr
55 75
librgr 80
ligr gr
150 ligr
200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
C
200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
kleur
horizont
grbr
A
librgr
C
ligr
C
ligr
C
horizont
A
kleur
grbr
0
lithologie
horizont
25
kleur
0
opname: 20
lithologie
opname: 18
35 librgr
50
ligr
C
C
150
100
150 C
0 30
horizont
opname: 21
kleur
opname: 19
lithologie
200
0
dogrbr A
lithologie
ligr 200
dogrbr A 40
librgr
C
80
librgr
C
ligr
C
90 ligr 150 ligr 200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
C 200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
dogrbr A
30
horizont
kleur
0
lithologie
horizont
kleur
0
opname: 24
lithologie
opname: 22
dogrbr A 40 70
ligr
C
ligr
C
90
librgr
C
ligr
C
ligr
C
horizont
C
kleur
librgr
60
opname: 25
0
horizont
opname: 23
kleur
200
lithologie
200
dogrbr A
0 20
lithologie
100
dogrbr A
35 librgr
C
ligr
C
ligr
C
ligr
C
60
75
200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
dogrbr A librgr
50 librgr
horizont
30
kleur
dogrbr A 35
lithologie
horizont
0
kleur
0
opname: 28
lithologie
opname: 26
C
90
ligr ligr
C
ligr
C
130
ligrbr
A
35 60
0
C
horizont
0
ligr
kleur
opname: 29
horizont
opname: 27
kleur
200
lithologie
200
lithologie
150
grbr
A
librgr
C
ligr
C
ligr
C
35 librgr
C 65
ligr
C
130 140 ligr 200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
C 200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
horizont
kleur
0
lithologie
horizont
kleur
0
opname: 32
lithologie
opname: 31
dogrbr A dogrbr A 70
35 librgr
C
ligr
C
70
ligr
C
150 ligr
200
200
ligr
C
br
C
gr
C
opname: 33
330
horizont
0
kleur
310
lithologie
280
dogrbr A 35 dobr 400
C
librgr
C
ligr
C
ligr
C
70
150
200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
horizont
25
kleur
dogrbr A
lithologie
horizont
25
0
kleur
0
opname: 36
lithologie
opname: 34
dogrbr A
librgr
C
135
C
opname: 37
horizont
opname: 35
kleur
200
lithologie
200
0
dogrbr A 35
lithologie
ligr
60
ligr
C
130
0
C
horizont
ligr
ligr
kleur
70
dogrbr 40
librgr
C
ligr
C
librgr
C
libror 130 150 ligr ligr 200
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
C
C 200
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
horizont
25
kleur
dogrbr A
lithologie
horizont
0
kleur
0
opname: 40
lithologie
opname: 38
dogrbr A
librgr
kleur
horizont
opname: 41
lithologie
opname: 39
ligrbr
A
0
40 librgr
C
lithologie
C 200
70
C
ligr
C
ligrbr
A
130
200
0
ligr
horizont
100
ligr
C
70
librgr
130
librgr
kleur
35
60 80
ligrbr
librgr
C
ligr
C
130 ligr
200
C
200
Legenda (getekend volgens NEN5104) leem, siltig
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)
'Bijlage 2 Boorkolommen'
klei, kleiig
veen, humeus
De kleur van het sediment staat in kleine letters rechts van de kolommen. Achtereen volgens worden de intensiteit, de bijkleur en de hoofdkleur vermeld. Minimaal wordt de hoofdkleur vermeld. De gebruikte codes zijn: li = licht br = bruin gr = grijs or = oranje De bodems zijn beschreven volgens de handleiding bodemgeografisch onderzoek van het DLO-Staringcentrum. Daarin worden horizonten (in hoofdletters gecodeerd) en kleine-letter toevoegingen onderscheidden. De codes staan rechts naast de boorkolommen. De gebruikte lettercodes zijn: A = A horizont: Bovengrond van mineraal of moerig materiaal, aan het oppervlak ontstaan, relatief donker gekleurd; de organische stof is geheel of gedeeltelijk biologisch omgezet. C = C horizont: Minerale of moerige horizont die weinig of niet is veranderd door bodemvorming, waarbij een O-, A-, E- of B-horizont wordt gevormd. Doorgaans zijn de bovenliggende horizonten uit soortgelijk materiaal ontstaan.
ADC ArcheoProjecten Rapport 3976
Buytewech-Noord, Nieuwkoop (gemeente Nieuwkoop)