CConstaterende datnieuwkoop
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 3 Advies adviesraden Alphen, K&B en Nieuwkoop

Besluitvormende raadsvergadering 12 november 2026, gemeente nieuwkoopBij agendapunt: Raadsvoorstel Regionaal Beleidskader Maatschappelijke Zorg Holland Rijnland (2026-073)1.707 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

1 Januari 2026 Gezamenlijk advies van de adviesraad samenleving Alphen aan den Rijn, de adviesraad sociaal domein Kaag en Braassem en de adviesraad sociaal domein Nieuwkoop BetreŌ: Concept Regionaal beleidskader Maatschappelijke Zorg Holland Rijnland 2026-2032. Geacht Colleges, U verzocht de Adviesraad Samenleving Alphen aan den Rijn, De Adviesraad Sociaal Domein Kaag en Braassem en de Adviesraad Sociaal Domein Nieuwkoop om advies over het beleidskader Maatschappelijke Zorg, dat is ontwikkeld in de regio Zuid Holland Noord. In het beleidskader wordt deze regio Holland Rijnland genoemd. De adviesraad is Ɵjdens een informaƟebijeenkomst op 11 december 2025 geïnformeerd. De Adviesraden steunen van harte het beleid dat iedere inwoner recht heeŌ op een passende, veilige woonplek met passende ondersteuning waar nodig. Ook steunen wij de visie dat Maatschappelijke Opvang slechts Ɵjdelijk en kortdurend moet zijn en zo veel mogelijk overbodig wordt gemaakt. Hierbij is nadrukkelijk samenwerking nodig van gemeenten, inwoners, ervaringsdeskundigen, zorgaanbieders en wooncorporaƟes. Naar aanleiding van de voorlichƟng door de projectleider en betrokken ambtenaren van genoemde gemeenten hebben de genoemde adviesraden vanuit de eigen situaƟe en beeldvorming gewerkt gezamenlijk een analyse van het beleidskader gemaakt en hierbij adviezen opgesteld.

Wij vinden dit beleidsvisie posiƟef, de ambiƟes, die daarbij horen zijn prevenƟe en vroeg signalering, vervolgens woningen, en als derde lokale en specialisƟsche ondersteuning. Het beleidskader herhaalt deze drie onderdelen, maar wordt niet concreet over uitwerking en aanpak. Wij missen de resultaten van de periode 2017-2025 ten Ɵjde van het vorige beleidskader. Wij zijn kriƟsch over de uitgebreide organisaƟe die opgetuigd wordt: van 13 gemeenten in 3 sub regio’s, samenwerkings- en dienstverleningsovereenkomsten, commissies, een driehoeksoverleg, een directeurenoverleg, een regionaal overleg maatschappelijke zorg, een regionaal team specialisƟsche maatschappelijke zorg en een uitwisselend werkoverleg uit de verschillende sub regio’s. Het leidt tot een parallelle complexe overlegstructuur met alle parƟjen en instanƟes, die ook nu al betrokken zijn bij prevenƟe, wonen en zorg en ondersteuning. Overkoepelende willen wij aangeven dat de koers in het beleidskader helder is, maar zij mist op cruciale punten uitvoeringskracht en bestuurlijke doorzeƫngsmacht.

Om de ambiƟes daadwerkelijk te realiseren moet ons inziens worden ingezet op: • Een passende regionale governance • ProgrammaƟsche uitvoering concreƟseren • Data-gedreven en vraag gestuurde coördinaƟe van het woonaanbod • Inbreng van ervaringsdeskundigen insƟtuƟonaliseren • Dienstverlening expliciet verbeteren Deze inzet wordt in het vervolg van dit advies door ons nader toegelicht. 2 Januari 2026 1. Borging van de samenwerking tussen gemeenten in de regio Holland Rijnland Analyse Het beleidskader beschrijŌ bestaande structuren zoals:  De Commissie Maatschappij, het Regionaal Overleg en het Driehoeksoverleg als bestuurlijke en ambtelijke samenwerkingslijnen ,  De rol van Leiden als centrumgemeente en trekker van regionale monitoring, dashboards, rapportages en coördinaƟe,  De sub-regionale samenwerking voor lokale uitvoering (‘lokaal tenzij’) en regionale specialisaƟe waar nodig ,  Deze structuur borgt samenwerking vooral procedureel, maar geeŌ nog weinig richƟng aan regionale doorzeƫngsmacht, gezamenlijke prioritering en besluitvorming over schaarse woonruimte. Advies Ontwikkel de samenwerking binnen Holland-Rijnland verder in reeds bestaande kaders.

Voorbeelden: ruimte maken voor huisvesting van daklozen binnen de Regionale Huisvestingsverordening voor Holland-Rijnland, een samenvoeging van de urgentieregelingen en de beschikbaarstelling van wooncontingenten, zodat daadwerkelijk ruimte kan worden gemaakt voor woningen voor inwoners, die nu als dakloos worden aangemerkt. 2. CoördinaƟe van vraag en aanbod met empowerment Analyse Het beleidskader benadrukt:  ‘Wonen Eerst’ betekent eerst woonruimte, dan zorg, met maatwerk en regie bij inwoners  Ondersteuning wordt georganiseerd rond de inwoner, herstelgericht en gericht op zelfredzaamheid  Ervaringsdeskundigen worden betrokken bij ontwikkeling en evaluaƟe van beleid Toch ontbreekt een operaƟonele vertaling naar:  coördinaƟe van vraag-aanbod op woonruimte,  een instroom- en doorstroommodel,  en formele posiƟe van ervaringsdeskundigheid in besluitvorming.  CoördinaƟe van vraag en aanbod Om de beleidsvisie van Holland-Rijnland te kunnen realiseren moet eerst woonruimte beschikbaar zijn. De vraag mag dan wel duidelijk zijn uit de Ethos-telling (1175 daklozen), maar de grote vraag is waar de benodigde woningen vandaan moeten komen. CorporaƟes en commerciële verhuurders zullen deze moeten leveren. Advies 1. Belangrijk is, dat de passende ondersteuning en de beschikbaarstelling van woningen aan dakloze inwoners niet vrijblijvend is.

De ‘drieparƟjenovereenkomst’ uit de conƟngentregeling kan -na aanpassing- onder deze koppeling het fundament vormen. 2. Wij adviseren de gemeenten om voldoende passende Ɵjdelijke woonvoorzieningen beschikbaar te hebben. 3. Het is nodig dat de inwoners van de buurt worden betrokken en in voorkomend geval ondersteuning kunnen krijgen van de betrokken hulpverlener. 4. De inzet en beschikbaarheid van ervaringsdeskundigen wordt onvoldoende zeker gesteld in het beleidsplan. Wij adviseren op te nemen op welke wijze de inzet van 3 Januari 2026 ervaringsdeskundigen structureel wordt geborgd en gefinancierd, dat zij gelijkwaardig betrokken zijn en worden bij het opstellen van het uitvoeringsplan en te borgen dat er een poule beschikbaar is voor de gehele regio Holland Rijnland. 3. Verbeterde dienstverlening: waar staat dit in het beleid? Analyse Het beleidskader benoemt verschillende elementen van dienstverlening:  ondersteuning moet dichtbij, passend, goed afgestemd en zonder drempels georganiseerd worden. Eén samenhangende aanpak voor inwoners in de wijk (prevenƟe, ondersteuning, werk & inkomen, veiligheid). Voorkomen dat inwoners tussen wal en schip vallen (sluitend netwerk), meer aandacht voor 18-/18+ overgang en vroegsignalering. Wat echter níet concreet beschreven wordt:  Hoe gemeenten hun dienstverlening verbeteren (procesverbetering, wachƫjden, toegangssystemaƟek).

Van belang is dat gemeentes het belang van samenwerking tussen de uitvoerende organisaƟes sƟmuleren en mogelijkheden tot ontschoƫng erkennen. Zodat maatwerk geleverd kan worden.  Eén ingang, één samenhangende aanpak, die duidelijk is voor allen en die werkt. Wij denken dat dit met zoveel gemeenten, partijen en zorgaanbieders een illusie is. Beter is het -zoals ook wordt voorgesteld in het concept- een meer persoonlijke invulling te bieden.  Hoe regionale informaƟevoorziening dienstverleningsprocessen ondersteunt.  Hoe inwoners worden begeleid door het systeem (navigaƟe). Advies 1. Ontwikkel een “Dienstverleningskader Wonen Eerst” met: o één vergelijkbare toegang in betrokken gemeenten tot maatschappelijke zorg én woonvraagstukken, o maximale wachƫjden, o afspraken over warme overdracht, o feedbacksystemaƟek met ervaringsdeskundigen. 2. Versterk integraal werken door één regisseur per inwoner te waarborgen, regionaal erkend door alle parƟjen. Door het inzeƩen van een regisseur, c.q. zaakwaarnemer, die voor de betreffende dakloze inwoner op de bres staat en die de verbinding legt tussen de vraag naar ‘een passende, veilige woonplek’ en ‘passende ondersteuning’.

Immers, het ‘ontschoƩen van beleidsterreinen’ gaat niet vanzelf en vergt kennis van de gemeentelijke structuren en regels van zorgparƟjen in combinaƟe van de problemaƟek van dakloze inwoners op de gebieden werk en inkomen, schulden en veiligheid. Deze regisseur wordt gestaƟoneerd binnen de lokale situaƟe en geldt als meldpunt voor inwoners, die dakloos zijn of dreigen te worden. Ook ervaringsdeskundigen worden hier nadrukkelijk bij betrokken. PrevenƟe, vroegsignale- ring en het organiseren van passende ondersteuning zijn op die manier geborgd. 3. Voeg een serviceparagraaf toe aan het beleidskader, waarin expliciet wordt gemaakt hoe dienstverlening wordt verbeterd. Ongetwijfeld zullen de genoemde organisaƟes toezeggen samen te werken. Door problemen in hun capaciteit of financiële beschikbaarheid is het alƟjd mogelijk dat onvoldoende doeltreffend hulp wordt verleend en wonen wordt zeker gesteld. Uit oogpunt van doelmaƟgheid en ontwikkeling van deskundigheid in het toezicht adviseren wij de 13 gemeenten hierin samen te werken. 4 Januari 2026 4.

Is er een projecƩeam voor de coördinaƟe van de inrichƟng van dit beleid? Analyse Het beleidskader noemt wel:  een regionaal coördinator bij gemeente Leiden voor monitoring en rapportages  bestuurlijke en ambtelijke overleggen,  subregionale samenwerking, maar geen dedicated projecƩeam dat de implementaƟe van Wonen Eerst, prevenƟe-inzet, ontschoƫng en woonruimtecoördinaƟe integraal aanpakt. De schaal en impact van de koerswijziging vraagt o.i. om meer dan een coördinator; het vraagt om een programmaƟsche aanpak. Advies 1. Zorg voor goede afstemming en coördinaƟe. Zoals eerder aangegeven denk aan: o realisaƟe van Wonen Eerst (inclusief wooncomplexen, conƟngent-afspraken etc.), o monitoring en data, o uitvoering van prevenƟeopgaven, o afstemming en vergelijkbare van dienstverlening, o borging van ontschoƫng. Voorkomen van een complex vergadercircuit. Een mogelijkheid is ook dat een data-analist de resultaten verzamelt en interpreteert, dat kan als fundament voor een grondige en structurele evaluaƟe dienen. In zijn algemeenheid is het beleidskader goed, maar staat of valt bij de organisatorische inrichƟng en de mate van samenwerking tussen de diverse betrokken organisaƟes. Voor het behalen van succes adviseren wij vast te leggen wie de regie heeŌ, wat de voorwaarden zijn voor de data-uitwisseling en hoe de financiële borging is geregeld. 5.

Tot slot Hoe zorgen onze gemeentes er voor dat de burger die dak-of thuisloos wordt niet verloren raakt in de complexiteit van de organisaƟe? -In het algemeen zijn wij als adviesraden bezorgd over het ontstaan van een zeer complexe bestuurlijke organisaƟe, waar daardoor veel geld op gaat aan besturen en overleggen. Geld dat niet ten goede komt aan de cliënten. Wie bewaakt de budgeƩen, welk percentage gaat naar de organisaƟe en wat aan de werkelijke opvang en zorg? - De gemeente blijŌ verantwoordelijk, maar is ook aĬankelijk van de regio, hoe slagvaardig kan de gemeente zelf acteren? - Door de decentralisaƟe zijn alle gemeentes zelf verantwoordelijk voor hun eigen daklozen, dat gebeurt lokaal, maar men moet wel hetzelfde denken en aanpakken als de regio. Daarnaast heeŌ men de regio gemeentes nodig voor specifieke opvang en afspraken over beschikbare woonvoorzieningen en zorg. Wat als er zaken misgaan, de complexiteit zorgt ons inziens voor onduidelijkheid. - Wij adviseren via informaƟe uit het dashboard frequenter rapportages met gemeentes te bespreken.

5 Januari 2026 - Kunnen de individuele gemeentes voldoende het gevoerde beleid monitoren? Levert de rapportage uit het dashboard voldoende informaƟe op? - Kunnen gemeentes met betrekking tot de situaƟes van arbeidsmigranten onderzoeken of dergelijke werkgevers kunnen worden aangesproken over de kosten die de gemeente maakt om alsnog in passende huisvesƟng te voorzien. - Wij adviseren ook in het beleidsplan op te nemen welke maatregelen kunnen worden genomen als de inwoner niet meewerkt aan herstel van zijn bestaanszekerheid: in het bijzonder als ook gezinsleden hierbij betrokken zijn of worden. Te denken valt aan een construcƟe volgens de OGGZ, waarbij een inwoner die een gevaar is voor anderen of zichzelf via een rechterlijke machƟging kan worden opgenomen in een instelling en/of mee moet werken aan herstel van funcƟoneren en de bestaanszekerheid. - Kunnen de individuele gemeentes lokaal aanpassingen doen om maatwerk voor burgers te waarborgen? Wij vragen u de aanbevelingen en geschetste zorgpunten mee te nemen in het overleg met de andere betrokkenen in de regio Holland Rijnland. Namens Adviesraad Samenleving Alphen aan den Rijn Ingrid van Herk Adviesraad Sociaal Domein Kaag en Braassem Daniëlle van Scheppingen Adviesraad Sociaal Domein Nieuwkoop Jon Derksen

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://nieuwkoop.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/349ba925-423a-4a30-a3fd-c744e1dfdea2?agendaItemId=511c335f-85af-4d62-bb2d-3d7fdbd841d3