ACHTERGRONDINFORMATIE Reactie op technische vragen van VVD tijdens OR 16-10-25 over bouwleges

Reactie op technische vragen van de VVD tijdens de oriënterende raad van 16 oktober 2025 over bouwleges Vragen 1. Het dekkingspercentage bouwleges is 50%. Dat betekent dat voor de andere helft dekking gezocht moet worden binnen de (exploitatie)begroting. Wat betekent dit voor de uitvoering van andere taken, zoals op het terrein van zorg, beheer openbare ruimte etc? 2. Als reden voor de afname van het dekkingspercentage wordt in het antwoord op een gestelde technische vraag genoemd: minder bouwaanvragen en de Wet kwaliteitsborging. Vraag: kan het aanpassen van de formatie aan het ‘minder werk’ en het wegvallen van de technische toets bijdragen aan het beheersen van de kosten? Antwoorden 1. In het algemeen betekent het dat als de inkomsten uit leges lager zijn en de kosten niet in gelijke mate dalen dat er een groter deel van die kosten ten laste van de algemene middelen komt. Daarmee blijft inderdaad minder over voor andere beleidsterreinen. Of dit feitelijk ook tot concrete keuzes van het college moet leiden is ook afhankelijk van een groot aantal andere wijzigingen, waarvan de ontwikkeling van de algemene uitkering uit het gemeentefonds de belangrijkste is. Zoals u in de begroting 2026-2029 heeft kunnen zien sluit de begroting 2026 met een positief (structureel) saldo.

Gelet op dit saldo was er bij het samenstellen van de begroting, ondanks de lagere baten uit leges, geen aanleiding om de op andere beleidsterreinen om te buigen. Vanaf 2029, en als ook de septembercirculaire in de beschouwing wordt meegenomen vanaf 2028, wordt wel een structureel negatieve begroting voorzien. De lagere legesopbrengsten zijn een van de ontwikkelingen die daaraan hebben bijgedragen, hoewel niet de enige en zeker niet de grootste. Als dit zich feitelijk gaat voordoen is het aan het volgende college om daar keuzes in te maken. 2. De formatie is niet één op één gekoppeld aan de legesopbrengsten. Ook bij minder planaanbod en lagere legesinkomsten blijven de wettelijke taken op het gebied van vergunningverlening bestaan. Andere zaken die daarbij spelen zijn: a. Waar de opbrengst uit de grote projecten daalt blijven de werkzaamheden voor de kleinere aanvragen, die naar verhouding veel capaciteit vragen; b. Voor onze eigen projecten wordt geen leges berekend terwijl die ook wel beslag leggen op de capaciteit van de organisatie. Bovendien zorgen de komst van de Omgevingswet, de invoering van het Landelijk Digitaal Indieningsloket en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen juist voor nieuwe en aanvullende (complexere) werkzaamheden waarvoor geen leges in rekening gebracht mag worden, terwijl de benodigde inzet van uren toeneemt.

We volgen deze ontwikkelingen nauwgezet en zorgen ervoor dat de inzet van capaciteit en de legesopbrengsten in de begroting aansluiten bij de praktijk. In de aanloop naar de begroting 2027 zullen we bezien hoe we de capaciteit voor omgevingsvergunningen in het overzicht op bladzijde 46 nader toelichten en actualiseren in het licht van deze ontwikkelingen.