2022-094 Raadsvoorstel Zienswijze hernieuwd ontwerp Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek (uitbreiding taken)

Gemeente Nieuwkoop College van Burgemeester en Wethouders

Raadsvoorstel Opgesteld door: Freke Kerkvliet en Katy van Netten, MO Sociaal Domein

Portefeuillehouder: Tom de Kleer

Besluitvormende vergadering: 13 oktober

Registratienummer collegebesluit: 95576

Raadsnummer 2022-094

Titel / onderwerp: Zienswijze hernieuwd ontwerp Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek (uitbreiding taken) Samenvatting: In 2017 is door de drie Rijnstreekgemeenten de Centrumregeling Participatiewet Rijnstreek vastgesteld. Hierin is vastgelegd dat gemeente Alphen aan den Rijn een aantal taken van de Participatiewet uitvoert voor gemeente Nieuwkoop en gemeente Kaag en Braassem. De precieze uitvoering van deze taken en de vergoeding daarvoor is vastgelegd in een Dienstverleningsovereenkomst (DVO). Inmiddels voert Alphen aan den Rijn ook taken uit met betrekking tot de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, de Wet inburgering 2021 en de Leerplichtwet. Daarnaast gaat Alphen een aantal taken uitvoering op gebied van maatschappelijke zorg. Omdat het aantal taken binnen de centrumregeling wordt uitgebreid dient de centrumregeling hierop aangepast te worden. Sinds 1 juli 2022 is de wet “Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen” van kracht. Deze wet versterkt de positie bij besluitvorming en de controlerende rol van gemeenteraden. De raad heeft hiermee de mogelijkheid vooraf een zienswijze te geven aan het college bij het treffen of wijzigen van een GR waaraan de colleges deelnemen.

Gezien de aard van de voorgestelde wijzigingen–de regeling wordt in overeenstemming gebracht met eerdere beleidsvoornemens en de gewijzigde Wgr en de regeling kent geen financiële verplichtingen- ziet het college geen aanleiding een zienswijze naar voren te brengen. Voorgesteld besluit: De raad wordt voorgesteld het volgende te besluiten: 1. Geen zienswijze naar voren brengen op het hernieuwd ontwerp van de Gemeenschappelijke regeling Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek (uitbreiding taken). burgemeester en wethouders van Nieuwkoop

1

Pagina 2 van 6

2

Pagina 3 van 6

TOELICHTING

Inleiding / aanleiding Wijziging van taken In 2017 is door de drie Rijnstreekgemeenten de Centrumregeling Participatiewet Rijnstreek vastgesteld. Hierin is vastgelegd dat Alphen aan den Rijn een aantal uitvoeringstaken van de Participatiewet uitvoert voor Nieuwkoop en Kaag en Braassem. De precieze omschrijving en uitvoering van deze taken en de vergoeding daarvoor is vastgelegd in een Dienstverleningsovereenkomst (DVO). Dit DVO is afgesloten tussen de colleges van gemeente Nieuwkoop (opdrachtgever) en gemeente Alphen aan den Rijn (opdrachtnemer). Het afsluiten van een DVO is een collegebevoegdheid. Inmiddels voert Alphen aan den Rijn ook taken uit met betrekking tot de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de Wet inburgering 2021. Voor de Gemeente Nieuwkoop worden tevens taken voor de Leerplichtwet uitgevoerd. Daarnaast zijn afspraken gemaakt over de uitvoering van taken maatschappelijke zorg: Alphen aan den Rijn heeft namens de Rijnstreekgemeenten een subsidieregeling voor Opvang (maatschappelijke opvang) gepubliceerd, neemt de subsidieaanvragen in ontvangst ter beoordeling en zal voor de drie gemeenten overeenkomsten sluiten voor de uitvoering van Ondersteuning met wonen (beschermd wonen). Voor de taken in de maatschappelijke zorg zal ook een DVO worden afgesloten met gemeente Alphen aan den Rijn.

Tabel 1 geeft een overzicht van de blijvende uitvoeringstaken en taken die toegevoegd worden. Wet Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz en aanverwante ministeriele regelingen.

Taken Taken, verplichtingen en activiteiten voor arbeidsinschakeling en inkomensondersteuning, alsmede bezwaar en beroep

Nieuwe taak? Nee

Wet schuldhulpverlening (Wgs)

Taken, verplichtingen en werkzaamheden die voortvloeien uit de Wgs, (met uitzondering van vroegsignalering en preventie) en de doorverwijzing naar eventuele derden, alsmede bezwaar en beroep Taken, verplichtingen en activiteiten zoals omschreven in de Wib 2021 met betrekking tot de aansluiting op de arbeidsmarkt, alsmede bezwaar en beroep Taken, verplichtingen en werkzaamheden die voortvloeien uit het toezicht op de naleving van de leerplichtwet 1969, inclusief administratieve werkzaamheden en leerplichtregistratie Taken, verplichtingen en werkzaamheden voor de uitvoering en financiering van de taken maatschappelijke zorg, alsmede beroep

Nee, maar nog niet in de centrumregeling opgenomen, wel in de DVO participatiewet

Wet inburgering 2021 (Wib 2021)

Leerplichtwet

Wmo 2015

Nee, maar nog niet in de centrumregeling maar nog niet in de centrumregeling opgenomen, wel in de DVO participatiewet Nee, maar nog niet in de centrumregeling opgenomen, wel een DVO leerplicht

Ja

3

Pagina 4 van 6 Met het hernieuwde ontwerp van de Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek worden ook deze taken opgenomen in de regeling. Als basis voor de afspraken geldt het ‘Rijnstreeks model’ dat in december 2021/januari 2022 in de drie colleges is vastgesteld. Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen Sinds 1 juli 2022 is de wet “Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen” van kracht. Hierdoor treedt een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) in werking. Met de wetswijziging wordt een aantal aanpassingen en aanvullingen geïntroduceerd op de al bestaande wettelijke bevoegdheden en instrumenten van de raad. Een aantal van deze wijzigingen treedt op 1 juli 2022 direct in werking, een ander deel moet binnen twee jaar geïmplementeerd zijn in alle gemeenschappelijke regelingen. Het indienen van de zienswijze is één van de wijzigingen die per 1 juli 2022 direct in werking getreden is. Deze wijziging versterkt de positie bij besluitvorming en de controlerende rol van gemeenteraden. De raad heeft hiermee de mogelijkheid vooraf een zienswijze te geven bij het treffen of wijzigen van een GR waaraan de colleges deelnemen. Met deze zienswijze heeft de gemeenteraad de mogelijkheid (bij-) te sturen op GR-en door aan te geven het ergens niet mee eens te zijn, zorgen te uiten of juist steun uit te spreken.

Drie gemeenten, drie raden De ontwerp wijziging van de Centrumregeling geldt voor de drie Rijnstreekgemeenten. De mogelijkheid om een zienswijze in te dienen (artikel 1, lid 2 jo. lid 3 Wgr) wordt dan ook aan de drie gemeenteraden voorgelegd. Na ontvangst van de ontwerp wijziging heeft de raad maximaal 8 weken de tijd om een zienswijze in te dienen. De colleges besluiten vervolgens of de ontvangen zienswijzen aanleiding zijn om de ontwerp centrumregeling aan te passen. De al dan niet gewijzigde ontwerp regeling wordt daarna opnieuw aan de raden voorgelegd met het verzoek om toestemming te verlenen aan de voorgestelde wijziging. De overige wijzigingen van de Wgr, zoals de verplichting om een regeling te evalueren, zijn in deze ontwerp regeling verwerkt. Gezien de aard van de voorgestelde wijzigingen–de regeling wordt in overeenstemming gebracht met eerdere beleidsvoornemens en de gewijzigde Wgr en de regeling kent geen financiële verplichtingenziet het college geen aanleiding een zienswijze naar voren te brengen. Beoogd (maatschappelijk) effect Het verstevigen van de dienstverlening aan inwoners op effectieve en efficiënte wijze, met behoud van gemeentelijke autonomie ten aanzien van beleid, door een verbreding van de samenwerking op het sociaal domein in de Rijnstreek in de vorm van een uitbreiding van de centrumregeling.

Kader / eerdere besluiten / voorgeschiedenis  Het Rijnstreeks model  Wet gemeenschappelijke regelingen  Wet ‘Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen’ Participatie / betrokken partijen / personen De ontwerp Centrumregeling is in samenwerking tussen de drie gemeenten tot stand gekomen en wordt via de afzonderlijke colleges aan de afzonderlijke gemeenteraden voor een zienswijze voorgelegd. Duurzaamheidsaspecten N.v.t.

4

Pagina 5 van 6 Gezondheid N.v.t. Varianten met argumenten voor en tegen Het advies van het college is om geen zienswijze naar voren te brengen op de ontwerp Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek. Hiervoor gelden de volgende argumenten. 1. De Centrumregeling voldoet aan de gewijzigde voorwaarden van de Wgr. 2. Het wijzigen van de Centrumregeling leidt niet tot financiële verplichtingen en brengt evenmin risico’s met zich mee. 3. De Centrumregeling past in de vastgelegde ambitie tot verdere samenwerking binnen de Rijnstreek op het sociale domein zoals vastgelegd in de notitie ‘het Rijnstreeks model’. 4. Met de doordecentralisatie van de maatschappelijke zorg per 2023 worden de gemeenten verantwoordelijk voor de ondersteuning voor inwoners met (ernstige) psychische problemen en de opvang van mensen die dak- of thuisloos zijn geraakt. Een goede uitvoering van deze taak maakt samenwerken noodzakelijk om voldoende aanbod tegen verantwoorde kosten te realiseren. 5. De Gemeente Alphen aan den Rijn gaat de werkprocessen zo uitvoeren dat de kosten ook voor gemeente Nieuwkoop en gemeente Kaag & Braassem zo laag mogelijk blijven. 6. De ontwerp centrumregeling is up-to-date met de praktijk waarin er al DVO's met Alphen aan den Rijn zijn opgesteld voor andere taken dan de uitvoering van de Participatiewet. Voorgesteld besluit 1.

Geen zienswijze naar voren brengen op het hernieuwde ontwerp van de Gemeenschappelijke regeling Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek (uitbreiding taken). Kanttekeningen / risico’s en beheersmaatregelen De gemeenteraden hebben na ontvangst van de ontwerp centrumregeling maximaal acht weken de tijd voor het indienen van een zienswijze aan de colleges van B&W van de drie gemeenten. Gezien de aard van de wijzigingen –de regeling wordt in overeenstemming gebracht met eerdere beleidsvoornemens en de gewijzigde Wgr en de regeling kent geen financiële verplichtingen- zien de colleges geen aanleiding een zienswijze naar voren te brengen. De drie colleges verzoeken de gemeenteraden om in de betreffende vergaderingen in oktober 2022 (voor gemeente Nieuwkoop de BR van 13 oktober) uitsluitsel te geven of zoveel eerder als mogelijk conform het bepaalde in artikel 1 lid 3 Wgr: 'indien de raden geen zienswijze naar voren wensen te brengen stellen zij de colleges van burgemeester en wethouders zo spoedig mogelijk op de hoogte hier van’. Na de ontvangst van eventuele zienswijzen besluiten de colleges zo nodig om de ontwerp Centrumregeling aan te passen. Het eventueel aangepaste ontwerp van de centrumregeling zal vervolgens voor de benodigde toestemming opnieuw aan de drie raden worden voorgelegd voor het einde van dit kalenderjaar.

Financiële en Juridische gevolgen De wijziging van de centrumregeling heeft op zichzelf staand geen financiële gevolgen. De uitvoering van taken op onderdelen is inclusief de financiële consequenties vastgelegd in de onderliggende DVO’s. Voor de maatschappelijke zorg geldt dat dit bekostigd wordt uit budget die gemeenten in Holland Rijnland vanaf 2023 ontvangen vanuit centrumgemeente Leiden en vanaf 2024 opbouwend vanuit het Rijk: dit budget is taakstellend. Een juridisch gevolg is dat met de ontwerpwijziging meer taken onder deze centrumregeling vallen, onder andere Ondersteuning met wonen en Opvang. Voor dit onderdeel is een bijbehorend DVO opgesteld waar vakcollega's (juridisch, financieel, inhoudelijk) van de drie gemeenten samen aan hebben gewerkt. In dit DVO staat de omschrijving van de taken die Alphen aan den Rijn op zich neemt met de afgesproken vergoeding.

5

Pagina 6 van 6 Bijlagen 1. Raadsbesluit Uitbreiding Wijziging Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek; 2. Het Rijnstreeks model; 3. Ontwerp Centrumregeling Sociaal domein Rijnstreek. Advies meningsvormende raad I 29 september 2022 De raad heeft voldoende informatie om een besluit te nemen. Het wordt een hamerstuk in de volgende besluitvormende raadsvergadering.

6