2021-059c Jaarstukken 2020 - met aanpassingen

Samen vormt dit de leidraad voor investeringen in de komende jaren. Groen in de openbare ruimte Met een natuurlijk openbaar groen en meer aandacht voor ecologisch groenbeheer willen wij een bijdrage leveren aan een lokale verbetering van de biodiversiteit en bereiken dat onze inwoners meer kennis hebben van en begrip hebben voor dit thema. Daarnaast draagt meer groen in de openbare ruimte bij aan de klimaatadaptie van de leefomgeving en vermindert de wateroverlast en hittestress in het stedelijk gebied. We hebben in 2020 verder uitvoering gegeven aan het verbeteren en vermeerderen van groen in de leefomgeving door groenvakken te renoveren en bij de plant- en boomkeuze rekening te houden met de klimaatdoelstellingen. De onkruidbestrijding vindt op ecologische wijze plaats door inzet van heet water. De bermen worden ecologisch gemaaid en afgeruimd. Hierdoor krijgen bloemen en kruiden de ruimte. Dit draagt weer bij aan de biodiversiteit (bijen, vlinders etc.). Spelen en bewegen Kinderen en jong volwassenen spelen en bewegen veel minder buiten dan voorheen, terwijl het van groot belang is voor de ontwikkeling en gezondheid. Mensen die actief zijn hebben minder kans op overgewicht en bewegen bevordert de lichaamsmotoriek en daarmee de gezondheid. In 2020 heeft de focus dan ook gelegen in het vinden van aansluiting op Sport- en beweegnota van Maatschappelijk Ontwikkeling.

Spelen en bewegen hebben, zeker in deze Covid periode bijgedragen aan sociale cohesie in de wijken. Er zijn acht speelplaatsen vernieuwd. Hierbij zijn de inwoners nauw betrokken in het maken van keuzes over de inrichting. Voorbeeld hiervan is de herinrichting van speeltuin de Zudde in Nieuwkoop. Kinderboerderij Nieuwkoop De bouw van de nieuwe kinderboerderij was eind 2018 in een impasse geraakt. De Stichting Kinderboerderij Nieuwkoop beschikte over onvoldoende middelen om het laatste gebouw, de werkplaats/kantine, te bouwen. In het afgelopen jaar zijn nieuwe fondsen geworven en heeft ook de gemeente financiële hulp geboden, met als doel het project succesvol af te ronden. In november zijn de werkzaamheden eindelijk afgerond en kunnen de maatschappelijke initiatieven worden opgezet in deze mooie en inspirerende omgeving.

JAARSTUKKEN 2020 - 28

Nautisch en vaarwegbeheer Het plassengebied in- en rond onze gemeente zijn karakteristiek. Zowel voor onze inwoners, alsook bezoekers. Voor het nautisch en vaarwegbeheer hebben wij een vaarwegenverordening opgesteld. In de verordening worden regels gesteld ten behoeve van gebruik en de instandhouding van de vaarwegen en het vaarverkeer. De verordening is in het voorjaar van 2020 door de raad vastgesteld. Vlinderidylle In het kader van het beleid tot het vergroten van de biodiversiteit binnen de gemeente is in het najaar van 2019 samen met het IVN en De Vlinderstichting een vlinderidylle aangelegd in de kern Nieuwkoop. In 2020 is dit project afgerond door het onkruidvrij houden van de opgekomen planten en doorzaaien met hetzelfde zaadmengsel om een goed gesloten geheel te krijgen. Ook zijn vroeg bloeiende bollen in de nabijheid van de idylle geplant. De eerste vlinderinventarisatie heeft inmiddels plaatsgevonden door de vlinderwerkgroep van het IVN. Inventarisatie bijzondere groenelementen Met het tot stand komen van een inventarisatielijst is het onderzoek afgerond naar bijzondere groenelementen in het gehele landelijk gebied van de gemeente. Te denken valt hierbij aan houtwallen, geriefbosjes en hakhoutbosjes. De groenelementen worden opgenomen in de lijst van beschermwaardig groen.

Niet alleen vanwege hun waarde als bijzonder groen maar zeker ook uit cultuur-historisch oogpunt. Insectenhotel/nestkasten volkstuin Op verzoek van het bestuur van volkstuinvereniging De Geschikte Peer in de kern Ter Aar heeft de gemeente in 2020 een groot insectenhotel geplaatst op het volkstuincomplex. Ook werden vijf nestkasten opgehangen. Vroeg bloeiende bloembollen Vroeg vliegende insecten hebben in het voorjaar vaak gebrek aan stuifmeel. Daarom zijn in de kernen Nieuwveen en Zevenhoven vroeg bloeiende bloembollen geplant.

JAARSTUKKEN 2020 - 29

4.2.2 Thema Milieu

Realisatie van het beleid Afval De vraag naar grondstoffen neemt wereldwijd sterk toe. Ook kan een toename in recycling leiden tot een CO2-reductie. Daarom werkt de overheid samen met het bedrijfsleven om zuiniger en slimmer met grondstoffen om te gaan. In het Grondstoffenakkoord staan afspraken om de Nederlandse economie in 2050 volledig te laten draaien op herbruikbare grondstoffen. Voor huishoudelijk afval is dit landelijk vertaald naar het programma Van Afval Naar Grondstof (VANG). De VANG-doelstelling voor 2020 is 100 kilogram restafval per inwoner en 75 % hergebruik. En in 2025 nog maar 30 kg restafval. Om aan deze doelstellingen te kunnen voldoen is in januari 2020 in de gemeente Nieuwkoop Afval Scheiden Loont gestart. Bij dit model bestaat de afvalstoffenheffing uit een vast en een variabel deel (tariefdifferentiatie). Het vaste deel is lager dan de oorspronkelijke heffing en het variabele deel hangt af van de hoeveelheid restafval die een huishouden aanbiedt. Het aanbieden van GFT-afval, papier en PMD is gratis. De achterliggende gedachte is dat huishoudens die goed afval apart houden minder afvalstoffenheffing betalen dan huishoudens die weinig tot niets apart houden. Het is voor inwoners een goede stimulans om het huishoudelijk afval zoveel mogelijk te scheiden. In januari 2020 is gestart met dit model.

Na een moeizame periode ten aanzien van het uitgeven/wisselen van de diverse containers zijn de resultaten over het eerste jaar zeer goed. De hoeveelheid fijn restafval is met 42 % afgenomen tot 98 kilogram per inwoner per jaar. De apart ingezamelde grondstoffen zijn allemaal toegenomen. GFT-afval, papier, glas en textiel met 22 tot 28 %. De hoeveelheid PMD is verdubbeld. In de gemeente Nieuwkoop wordt 77 % van al het huishoudelijk afval (fijn en grof) hergebruikt. Hiermee wordt de landelijke doelstelling voor 2020 gerealiseerd. De totale hoeveelheid restafval (fijn en grof) is afgenomen van 192 naar 122 kilogram per inwoner per jaar. Om kinderen vroegtijdig ervan bewust maken dat afval een waardevolle grondstof is, zijn wij in samenwerking met Cyclus de project Afvalvrije School en Sport Schoon (sportverenigingen) gestart. Bijna alle scholen en sportverenigingen doen hieraan mee. Klimaatadaptatie en riolering In november 2020 is het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2021-2025 vastgesteld door de gemeenteraad. Het GRP beschrijft op hoofdlijnen hoe de gemeente invulling geeft aan de gemeentelijke watertaken. Het betreft een visie en strategie voor de lange termijn. Artikel 4.22 van de wet milieubeheer stelt het hebben van een actueel GRP verplicht voor alle gemeenten.

Sinds de invoering van de Wet gemeentelijke watertaken (Wgw) moet het GRP ook ingaan op het beheer van grondwater en hemelwater. Voor het eerst is in dit GRP de klimaatadaptatie goed geborgd in doelstellingen, capaciteit en middelen. In 2020 zijn de areaalgegevens voor de riolering grotendeels op orde gebracht. Vervolgens is, in samenhang met het thema klimaatadaptatie, het Basisrioleringsplan (BRP) opgesteld. Deze is medio 2020 afgerond. Het BRP geeft inzicht in de hydraulische werking van ons rioolsysteem. Dit inzicht is van belang voor de kwantiteit en de kwaliteit van het afvalwater. Naast het BRP zijn er ook stresstesten uitgevoerd voor wateroverlast, hitte en droogte. Dit is een wettelijke eis in het kader van het rijksprogramma ‘Deltaplan Klimaatadaptatie’. De uitkomsten zijn net na de zomer gedeeld met de gemeenteraad en zijn voor onze inwoners te vinden op de website.

JAARSTUKKEN 2020 - 30

Op basis van het BRP, de stresstesten en de rioolinspecties is het riool onderhoudsprogramma opgezet. Dit is het Gemeentelijk RioleringsPlan 2020-2025 (GRP). Het GRP is in oktober door de gemeenteraad vastgesteld. Met dit GRP hebben we inzicht in de werkzaamheden, de capaciteit en de middelen, om de komende vijf jaar ons rioolsysteem adequaat te onderhouden. Met als doel ons rioolsysteem goed te laten functioneren en invulling te geven aan onze wettelijke watertaken. Voor het eerst is in dit GRP het thema klimaatadaptatie goed verankerd, zowel in beleid als in de uitvoering. Hiermee kunnen we de gemeente voorbereiden op een klimaatrobuuste buitenruimte. De voorlichting aan onze inwoners in het programma ‘Steenbreek’ is hiermee ook vastgelegd.

JAARSTUKKEN 2020 - 31

4.2.3 Beleidsindicatoren en dashboards Beleidsindicatoren Naam indicator

Eenheid

Fijn huishoudelijk restafval

kg/inw

Nieuwkoop BG 2020 193 (2016)

Nieuwkoop JR 2020 170,3 (2019)

Hernieuwbare % 2,2 4,7 elektriciteit (2016) (2019) Cijfers op basis van 'Waar staat je Gemeente' per 26-02-2021

Gemeenten weinig stedelijk Geen data (2019)

17,6 (2018)

Bron CBS Statistiek Huishoudelijk afval Rijkswaterstaat Klimaatmonitor

Dashboards Burgerpeiling Onderwerp

Eenheid

Nieuwkoop BG2020

Nieuwkoop JR2020

Nederland

Buurt als leefomgeving

waardering

8,12

8,13

8,03

Zorg voor de leefomgeving Verbondenheid met de buurt Samenwerking met de gemeente

waardering

6,82

6,81

6,72

waardering

7,42

7,26

7,29

waardering

6,2

6,43

6,15

Buurt is 'heel'

%

84

78

75

Buurt is schoon Straten, paden en trottoirs zijn goed begaanbaar Groenvoorziening is goed onderhouden

%

81

68

63

%

59

55

63

%

55

58

57

Buurt is voldoende groen

%

86

75

80

JAARSTUKKEN 2020 - 32

Inzamelresultaten huishoudelijk afval 2018 t/m 2020 Inzamelresultaten huishoudelijk afval 2018 t/m 2020 kg/inw

kg/inw

kg/inw

2018

2019

2020

huishoudelijk restafval, niet herbruikbaar

212,00

192,20

121,80

fijn restafval

190,60

170,30

97,80

grof huishoudelijk afval, niet herbruikbaar

21,40

21,90

24,00

huishoudelijk restafval, herbruikbaar

340,20

370,10

441,90

gft

116,60

120,70

148,50

droge componenten

92,90

98,30

135,50

-papier

53,60

54,20

68,70

-glas

21,20

22,50

27,30

-textiel

4,40

4,70

5,80

-PMD

13,70

17,00

33,70

KCA

1,80

1,90

2,00

grof huisafval herbruikbaar

128,90

149,20

158,00

Totaal huishoudelijk afval

552,20

562,30

566,60

Hergebruikspercentage

61,61

65,82

77,20

• •

•

De totale hoeveelheid afval is met 4 kg per inwoner toegenomen. Dit wordt volledig veroorzaakt door een hoger aanbod van grof huishoudelijk afval op de milieustraat. In het eerste jaar van Afval Scheiden Loont is de hoeveelheid fijn restafval met 42% afgenomen tot 98 kilo per inwoner per jaar. De gescheiden stromen gft, papier, glas en PMD zijn alle fors toegenomen. Het hergebruikspercentage is met 13% toegenomen naar ruim 77%.

JAARSTUKKEN 2020 - 33

4.2.4 Financieel overzicht Ruimtelijk beheer Begroting na wijziging 2020 Baten

Lasten

-14.745

Saldo

21.052

6.307

Lasten Thema

Rekening 2020 Baten -15.375

Lasten 21.722

Begroting 2020

Verschil Saldo

Baten

6.346

Begroting na wijziging 2020

Lasten

-630

Saldo

670

Rekening

40

Verschil

Milieu

6.015

5.709

6.129

420

Beheer Openbare Ruimte

7.000

7.583

7.948

365

Totaal Lasten

13.015

13.292

14.077

785

Baten Thema

Milieu Beheer Openbare Ruimte Totaal Baten Saldo Thema

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

-6.850

-6.554

-6.888

-334

-878

-878

-1.392

-514

-7.727

-7.432

-8.280

-848

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

Beheer Openbare Ruimte

6.123

6.705

6.556

-149

Milieu

-835

-844

-759

85

Totaal saldo van lasten en baten

5.287

5.861

5.798

-63

Toevoeging reserves

-7

7.759

7.644

-115

Onttrekking reserves

772

-7.314

-7.095

218

Saldo mutaties reserves

765

446

549

103

Gerealiseerd resultaat

6.053

6.307

6.346

40

JAARSTUKKEN 2020 - 34

Toelichting Toelichting bij financiële ontwikkeling LASTEN (€ 785.000 nadeel) De kosten voor Milieu vallen hoger uit, voornamelijk door de nagekomen lasten van Cyclus. Tevens is er extra capaciteit ingezet bij de milieustraat vanwege Covid-19. De kosten voor het inzamelen en verwerken van GFT afval is toegenomen door hogere tarieven per ton bij de afvalverwerker. De kosten voor Beheer Openbare Ruimte vallen (€ 365.000) hoger uit. Dit wordt met name veroorzaakt doordat er veel meer onderhoud is uitgevoerd aan de netten van de nutsbeheerders. BATEN (€ 848.000 voordeel) De baten voor het thema milieu vallen (€ 108.000) hoger uit, dit komt doordat het de verwachting was dat er minder restafval door inwoners zou worden aangeboden in 2020. In de voorjaarsnota zijn de te verwachten inkomsten dan ook bijgesteld. Uiteindelijk blijkt dat er toch meer aan heffing is binnengekomen. De baten voor het thema Beheer openbare ruimte vallen (€ 514.000) hoger uit, dit wordt met name veroorzaakt door de leges en de degeneratiekosten van de nutsbeheerders in verband met de onderhoudswerkzaamheden aan de kabels en leidingen. Tevens hebben wij de schade-uitkering van de Vosholstraat ontvangen, dit is een bedrag van € 223.750.

RESERVES (€ 103.000 nadeel) Infrastructuur In 2019 is het bedrag door de raad vrijgemaakt voor een initiatief van bewoners van de Langeraarseweg tussen de Grote brug en de grens bebouwde kom. Het plan is in 2020 voorgelegd aan de raad. De uitvoering is gestart in 2020 en wordt in 2021 afgerond. Groen en recreatieve voorzieningen In 2019 is er een budgetoverheveling geweest van € 40.000 t.b.v. de speelvoorzieningen. Het budget is in 2020 niet uitgegeven, omdat het Hoogheemraadschap van Rijnland nog werkzaamheden aan de dijk gaat uitvoeren bij locatie de Ran. GEREALISEERD RESULTAAT (€ 40.000 nadeel) Dit zorgt voor het verschil in het gerealiseerde totaal van dit programma.

JAARSTUKKEN 2020 - 35

4.3 Programma Sociaal domein In het programma bevinden zich de volgende thema's: - Thema Zorg en leefstijl - Thema Werk en inkomen - Thema Vrije tijd en cultuur - Thema Onderwijs en ontwikkeling Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten Door Covid-19 verliep 2020 heel anders dan we vooraf hadden ingeschat. De implementatie van de belangrijke keuzes die gemaakt zijn in het Koersdocument Zorglandschap hebben we moeten uitstellen. In plaats daarvan moest een crisis gemanaged worden. Er was de tijdelijke overbruggingsregeling voor zelfstandig ondernemers, de opvang van kinderen met ouders in een cruciaal beroep, vraagstukken rond subsidies en contracten met zorgpartijen, de ondersteuning van verenigingen en organisaties en vraagstukken zoals eenzaamheid waarvan de gevolgen steeds zorgelijker werden maar waar niet direct een oplossing voor voorhanden was of is. We hebben wel belangrijke stappen kunnen zetten in de sturing op complexe casuïstiek via de samenwerking binnen het zorgteam. Samenwerking verbonden partijen Bijdrage aan de realisatie van de maatschappelijke effecten. Gemeenschappelijke regeling Holland Rijnland Zie 5.6 Paragraaf Verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Regionale Dienst Openbare Gezondheidszorg Hollands Midden Zie 5.6 Paragraaf Verbonden partijen Regiotaxi Holland Rijnland Zie 5.6 Paragraaf Verbonden partijen

JAARSTUKKEN 2020 - 36

4.3.1 Thema Zorg en leefstijl

Realisatie van het beleid Lokale doorontwikkeling Zorglandschap Op een aantal onderdelen is de ontwikkeling van het gemeentelijk team De Verbinding gehinderd door de Covid-19 pandemie. Het uitstel van de twee grote aanbestedingen in het sociaal domein heeft ertoe geleid dat de indicatiestelling van de Wmo voorzieningen een jaar langer door de gemeente zelf gedaan wordt en het maken van (werk)afspraken met gecontracteerde (nieuwe) aanbieders nog niet kon worden opgepakt. Afgezien hiervan hebben we: • het team De Verbinding geformeerd binnen de gemeentelijke organisatie (begeleiding statushouders, Wmo indicering, CJG coördinatie, procesregie complexe casuïstiek, jongerenwerk) • jongerenwerk in gemeentelijke dienst aangenomen en begonnen met het vormen van een netwerk en gezamenlijk plan rond preventie jeugd • procesregisseurs complexe casuïstiek aangesteld. Zij pakken hun rol op volgens de vastgestelde aanpak voorkomen escalatie (AVE), met een aantal positieve eerste ervaringen. • met een aantal medewerkers een start gemaakt met de doorontwikkeling van de eigen functie in aanloop naar 2022 (wanneer de Wmo indicatiestelling geen taak meer voor ons is). Bemoeizorg/Zorgteam Er zijn in 2020 grote stappen gezet in het verbeteren van de werkwijze van het zorgteam. In de evaluatie van het zorgteam die begin 2021 naar de raad is verzonden wordt hier dieper op ingegaan.

Gezondheidsbeleid Het gezondheidsbeleid is afgerond en wordt op 18 maart behandeld in de besluitvormende raadsvergadering. Wmo Vanwege de Covid-19 pandemie is de inkoop van de Wmo ondersteuning uitgesteld met de periode van een jaar. Met onze huidige opdrachtnemers hebben we overbruggingscontracten gesloten. In het laatste kwartaal van 2020 is begonnen met de voorbereidingen voor de inkoop van 2021. De scope van de opdrachten is hetzelfde gebleven. Het uitstel van de opdrachten heeft ons wel de kans gegeven om de opdrachten aan te scherpen en meer aandacht te geven aan sturing en monitoring op de opdrachten. Verder hebben we in 2020 samen met onze opdrachtnemers gezorgd voor continuïteit in de Wmoondersteuning. Door Covid-19 was dit niet altijd vanzelfsprekend, en werd op zoek gegaan naar nieuwe vormen van ondersteuning. Denk aan wandelen op afstand, digitale hulpverlening en belmaatjes. De inwoners die bekend zijn bij onze opdrachtnemers zijn in beeld gebleven en hebben in aangepaste vorm ondersteuning ontvangen. Er zijn echter zorgen over de groep inwoners die niet in beeld is. In 2021 wordt met onze opdrachtnemers gekeken hoe we deze groep kunnen bereiken. Welzijnsbezoeken In 2020 hebben we de welzijnsbezoeken voor een groot deel in de steigers gezet.

Het proces is uitgewerkt, vrijwilligers zijn geworven, de vragenlijst is afgerond en de ICT ondersteuning is voor het grootste deel gerealiseerd. Vanwege de Covid-19 pandemie hebben we de vrijwilligers nog niet kunnen trainen en hebben we nog geen huisbezoeken kunnen afleggen.

JAARSTUKKEN 2020 - 37

Eenzaamheid Op 12 februari 2020 hebben we samen met de PGSN en met ondersteuning van Movisie begonnen met een startconferentie over eenzaamheid georganiseerd. Dit was een groot succes. Helaas gooide daarna de Covid-19 pandemie daarna roet in het eten; de geplande vervolgbijeenkomsten konden niet worden uitgevoerd. Onlinebijeenkomsten stonden op dat moment nog in de kinderschoenen en niet alle geïnteresseerden waren ermee bekend. In 2020 ondersteunden we initiatieven die georganiseerd werden in de gemeente, maar hadden we geen gestructureerde aanpak. Uiteindelijk heeft er op 14 december 2020 weer een online bijeenkomst plaatsgevonden en zijn we in het nieuwe jaar we gestart met een 6-wekelijkse teams-vergadering voor belangstellenden van het onderwerp eenzaamheid. Deelnemers zijn o.a. De Zonnebloem, de PGSN, Wijdezorg, Participe, adviesraad Sociaal Domein, Tom in de Buurt, Gilde Nieuwkoop e.a.. Tijdens deze netwerkbijeenkomsten worden initiatieven en knelpunten besproken die kunnen helpen om mensen uit hun isolement te halen. Dit om toch te komen tot meer samenhang in de aanpak en initiatieven.

JAARSTUKKEN 2020 - 38

4.3.2 Thema Werk en inkomen

Realisatie van het beleid Goede uitvoering Participatiewet In de begroting werd aangegeven dat we voor 2020 het aantal inwoners dat afhankelijk is van een bijstandsuitkering zou worden teruggebracht tot 200. Dit is niet gelukt. Aan het einde van 2020 ontvingen 220 personen een uitkering op grond van de Participatiewet. De stijging is in 2020 uiteraard beïnvloed door Covid-19. Hierdoor nam de instroom wat toe maar ook begon de uitstroom te stagneren. Er zijn maatregelen getroffen om deze groep zo snel mogelijk werk aan te bieden in branches waar de vraag juist toenam. Tozo De gemeente Alphen aan den Rijn voert ook de Covid-19 regelingen voor ZZP-ers voor de gemeente Nieuwkoop uit; de Tozo ( Tijdelijke Overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers). De regeling kent een voorziening voor levensonderhoud en voor een bedrijfskrediet. De voorlichting over de regeling is vanuit de gemeente Nieuwkoop, de gemeente Alphen en de Verenigde Ondernemers Nieuwkoop (VON) gedaan. De gemeente krijgt de uitkeringskosten inclusief de uitvoeringskosten van het Rijk vergoed. Samen met de VON en Rijnvicus wordt ook gekeken hoe (voormalig) ZZP-ers kunnen worden ondersteund.

In Nieuwkoop is aan ca 100 zelfstandigen een uitkering levensonderhoud toegekend en 8 ondernemers hebben een bedrijfskrediet ontvangen ogv de Tozo Nieuwkoop Werkt In september 2020 is het beleidsplan Nieuwkoop Werkt 2.0 vastgesteld. De activiteiten die hieruit voortkomen worden beïnvloed door het voortduren van Covid-19. In 2020 is bijvoorbeeld meer ingezet op ondersteuning van zelfstandigen en maatregelen gericht op voorkoming van schulden. Andere zaken zoals gesprekken met inwoners die langdurig in de uitkering zitten, zullen vermoedelijk pas eind 2021 kunnen plaatsvinden. Minimabeleid Het aantal huishoudens dat gebruik maakt van een voorziening van stichting Leergeld is gestegen van 70 gezinnen in 2019 naar 106 in 2020. De stijging van het aantal verstrekkingen is mede door een toename van aanvragen werkenden (zzp-ers en ondernemers).Ook heeft Leergeld kinderen via de basisschool voorzien van een laptop voor het volgen van thuisonderwijs. In 2020 hebben 113 kinderen gebruik gemaakt van het Jeugdfonds sport & cultuur. Dit zijn er 12 minder dan vorig jaar. Deze daling houd waarschijnlijk verband met de Covid-19 maatregelen, waardoor het niet altijd mogelijk was om te sporten. In 2020 hebben 27 volwassenen gebruik gemaakt van het Volwassenenfonds Sport en Cultuur. Dit zijn 37 aanvragen minder dan in 2019. Ook deze daling komt waarschijnlijk door de Covid-19 maatregelen.

Hierdoor is het voor volwassenen lange tijd niet mogelijk geweest om deel te nemen aan activiteiten van (sport) verenigingen.

JAARSTUKKEN 2020 - 39

Statushouders In 2020 is de invoering van de nieuwe Wet Inburgering wederom uitgesteld tot uiteindelijk 1 januari 2022. Om het inburgeringsonderwijs aan te kunnen bieden zijn er samen met de Rijnstreek gemeenten en Holland Rijnland gemeenten aanbestedingstrajecten gestart om het inburgeringsonderwijs in te kopen. Deze trajecten worden in 2021 afgerond. Door het uitstellen van de wet, bleef er langere tijd veel onduidelijk over de invulling. Dit in combinatie met de Covid-19 maatregelen maakt het lastig om een echte pilot te draaien. Wel is er in 2020 zoveel mogelijk gewerkt volgens de nieuwe wet. Door Covid-19 zijn de statushoudersbegeleiders veel bezig geweest met het informeren van de statushouders over corona en met het begeleiden van schoolgaande kinderen en schoolgaande volwassenen. Dit gaat zowel om het inburgeringsonderwijs als regulier onderwijs zoals een mbo opleiding. Van de statushouders die drie jaar en langer in de gemeente Nieuwkoop wonen is 59% van de meerderjarigen niet afhankelijk van een uitkering.

JAARSTUKKEN 2020 - 40

4.3.3 Thema Vrije tijd en cultuur

Realisatie van het beleid Visie op sport en bewegen In 2020 is gewerkt aan een nieuwe visie op sport en bewegen, die in de loop van 2021 aan de raad wordt voorgelegd. In de visie leggen we de verbinding tussen sport en bewegen en andere domeinen, zoals gezondheid, welzijn, participatie en een gezonde leefomgeving. We formuleren onder meer hoe wij willen bereiken dat sportaanbieders gezond en toekomstbestendig zijn, hoe we onze accommodaties intensiever willen benutten en hoe we de buurtsportcoaches hiervoor willen inzetten. De visie zal aansluiting zoeken bij het Nieuwkoopse Sportakkoord. In 2020 zijn op verschillende deelonderwerpen digitale participatietrajecten met sportaanbieders gestart, zoals over de toekomstige behoefte aan binnensport en de verdeling van subsidies voor buitensport. Nieuwkoops Sportakkoord In het Nieuwkoopse Sportakkoord formuleren sportaanbieders en maatschappelijke organisaties, waaronder de gemeente, gezamenlijk plannen om sporten en bewegen in onze gemeente te stimuleren. In juni 2020 is het Nieuwkoopse Sportakkoord ondertekend en ingediend bij het Ministerie van VWS en in de herfst heeft de gemeente uitvoeringsbudget ontvangen. Nieuwkoopse sportaanbieders kunnen plannen indienen om dit uitvoeringsbudget in te zetten.

Er is een kerngroep opgericht met vertegenwoordigers van verschillende soorten sportaanbieders en de gemeente, die de plannen beoordeelt en verbinding stimuleert. Een eerste plan van meerdere sportverenigingen voor een laagdrempelig sportaanbod is goedgekeurd. De uitvoering ervan is echter door de verenigingen vanwege de aangescherpte Covid-19 maatregelen doorgeschoven naar 2021.

JAARSTUKKEN 2020 - 41

4.3.4 Thema Onderwijs en ontwikkeling

Realisatie van het beleid Nieuw VVE-beleid Vanaf september 2020 is de nieuwe subsidiëren regeling Peuteropvang en Voorschoolse Educatie ingegaan. Kinderopvang Polderpret, Kinderopvang de Ark, Kindcentrum de Boomhut en Stichting Kinderopvang Liemeer hebben subsidie ontvangen. Daarnaast zijn dit schooljaar de twee plusleidsters gestart, zij gaan één op één begeleiding geven aan doelgroeppeuters binnen de Voorschoolse locaties. De kinderopvangloacties hebben vanwege het coronavirus een periode alleen noodopvang kunnen aanbieden. Tijdens de lockdown hebben de organisatie op verschillende manieren contact gehad met de (doelgroep)peuters en de ouders. Er zijn knutselopdracht gemaakt om thuis uit te voeren maar er zijn ook online voorleesmomenten georganiseerd. Verbinding onderwijs en jeugdhulp Vanaf het schooljaar 2020/2021 is een pilot van start gegaan met een sociaal pedagogische begeleider op school, die kinderen die vastlopen op gedrag, laagdrempelig kan ondersteunen vanuit de school. Dit wordt bekostigd uit de onderwijssubsidies. De pilot wordt uitgevoerd door het JGT. Er is een door het onderwijs en het JGT gezamenlijk een projectplan opgestart. In januari 2021 vindt een eerste tussenevaluatie plaats. De eerste geluiden vanuit het onderwijs en JGT zijn positief.

Strategisch plan onderwijs en huisvesting In juli 2020 stelde de gemeenteraad het geactualiseerde strategisch plan onderwijs en huisvesting vast. Naast actualisatie van budgetten en de duurzaamheidsambitie, is de belangrijkste toevoeging de ontwikkeling van het IKC in Woerdense Verlaat. Het IKC in Woerdense Verlaat zal de functies basisonderwijs, kinderopvang, gymzaal en gemeenschapsruimte omvatten. Daarnaast gaat de gemeente onderzoeken of er een sportfunctie kan worden toegevoegd aan het IKC in Nieuwveen, ter vervanging van De Ringkant. Voortgang bouw IKC in Ter Aar en IKC Zevenhoven De bouw van de eerste twee nieuwbouw IKC's in onze gemeente, in Ter Aar en Zevenhoven, is in het eerste kwartaal van 2020 gestart. Beide projecten zijn voorspoedig verlopen, waardoor eind 2020 alles er op wijst dat de IKC's in 2021 volgens planning of zelf eerder hun deuren kunnen openen. Het IKC 7hoven wordt vanaf mei in gebruik genomen, het IKC De Vaart in Ter Aar na de zomervakantie. Beide projecten bleven in 2020 binnen het door de gemeenteraad beschikbare bouwkrediet. Oprichting beheerstichting IKC De Vaart In 2020 is een beheermodel uitgewerkt voor exploitatie van het nieuwe IKC De Vaart in Ter Aar. Gemeente en schoolbestuur WIJ de Venen hebben de oprichting van een stichting met vertegenwoordigers uit beide organisaties voorbereid.

Deze beheerstichting zal een uitvoerende beheerpartij contracteren voor de dagelijkse gang van zaken. Daarnaast is de inkoop van een aantal facilitaire diensten in gang gezet.

JAARSTUKKEN 2020 - 42

Locatiekeuze IKC Langeraar en Papenveer In oktober is de gemeente gestart met het proces voor het kiezen van een locatie voor het IKC in Langeraar. Hier zijn diverse belanghebbenden bij betrokken, zoals onderwijs, kinderopvang, dorpsraad en eigenaren van ander maatschappelijk vastgoed in het dorp. De dorpsraad heeft een enquête gehouden onder inwoners van Langeraar en Papenveer naar hun voorkeur. De twee locatieopties uit het strategisch plan onderwijs en huisvesting zijn de huidige schoollocatie en een locatie nabij voetbalvereniging Altior. In het eerste kwartaal van 2021 neemt de gemeenteraad een besluit over de locatiekeuze. Oplevering en opening nieuwbouw Ashram College Hoewel de school in december 2019 al technisch was opgeleverd, is in maart 2020 het nieuwe Ashram College officieel geopend, enkele weken voorafgaand aan de 1e lockdown. Gedurende 2020 is de openbare ruimte om de school heen afgerond. Het Ashram College heeft diverse contacten met derde partijen over medegebruik van het schoolgebouw, helaas kan hier momenteel vanwege Corona nog geen verdere invulling aan worden gegeven. Jeugdhulp Als gevolg covid-19 is de geplande aanbesteding van de jeugdhulp in 2020 niet doorgegaan. Alle lopende regionale contracten zijn met een jaar verlengd om de continuïteit van jeugdhulp in 2021 te kunnen garanderen. Covid-19 heeft uiteraard ook invloed gehad op de lopende jeugdhulp.

Er moest meer worden gewerkt met contacten via beeldbellen en er is rond de noodopvang intensief samengewerkt met het onderwijs. In 2020 werden we al vroeg geconfronteerd met bereikte budgetplafonds bij jeugdhulpaanbieders. In urgente gevallen is zorg ingezet, maar kinderen zijn hierdoor ook op een wachtlijst terecht gekomen als de zorg minder urgent was. Er zijn maatregelen getroffen om de kosten van jeugdhulp beter te beheersen maar de effecten daarvan waren in 2020 nog niet merkbaar. Tegelijkertijd toont recent landelijk onderzoek (AEF rapport) aan dat de tekorten een landelijk probleem zijn en binnen het huidige stelsel en beschikbare budget nauwelijks oplosbaar zijn. De tekorten van Nieuwkoop zijn vergelijkbaar met het landelijk beeld.

JAARSTUKKEN 2020 - 43

4.3.5 Beleidsindicatoren en dashboards Beleidsindicatoren Naam indicator

Absoluut verzuim (aantal leerplichtige jongeren zonder vrijstelling, die niet staan ingeschreven bij een onderwijsinstelling) Relatief verzuim (Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 inwoners lft. 5-18 jaar) Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsvers)

Niet-wekelijkse sporters Banen

Jongeren met een delict voor de rechter Kinderen in armoede

Netto arbeidsparticipatie

Jeugdwerkloosheid Personen met een bijstandsuitkering

Eenheid

Nieuwkoop BG 2020

Nieuwkoop JR2020

Aantal per 1.000 Inw. 5-18 jaar

0,23 (2017)

Aantal per 1.000 Inw. 5-18 jaar

% deelnemer s aan het VO en MBO onderwijs % Per 1.000 inwoners 15 t/m 64 jaar % 12 t/m 21 jarigen %

% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking % 16 t/m 22 jarigen Aantal per 1.000

Bron

2,4 (2019)

Gemeenten 25.000 50.000 inwoners 1,8 (2019)

12,67 (2017)

13 (2019)

22 (2019)

DUO/Ingrado

0,9 (2016-2017)

1,3 (2019)

1,7 (2019)

DUO/Ingrado

45,8% (2016) 595,8 (2018)

45,8% (2016) 610,4 (2019)

46,3 (2016) 702,4 (2019)

Meerdere bronnen

0,4 % (2015) 2,33% (2015)

0% (2019) 3% (2019)

1%

CBS Jeugd

4% (2019)

CBS

72,2% (2018)

72,9% (2019)

69,2% (2019)

CBS

1,28% (2015) 13,7

1% (2019) 21,5* (2020)

1% (2019) 32,2* (2020)

CBS

DUO/Ingrado

Meerdere bronnen

CBS

JAARSTUKKEN 2020 - 44

Aantal re-integratievoorzieningen

Jongeren met jeugdhulp

Jongeren met Jeugdbescherming

Jongeren met jeugdreclassering

inwoners van 18 jaar en ouder

(tweede halfjaar 2018)

Aantal per 1.000 inwoners van 15-64 jaar % van alle jongeren tot 18 jaar % van alle jongeren tot 18 jaar

*incl. Tozo

*incl. Tozo

9,3 (tweede halfjaar 2018)

6 2020)

20 (2020)

CBS

10,8% (tweede halfjaar 2018) 0,6% (tweede halfjaar 2018) Geen data

12,1% (2019)

12% (2019)

CBS

0,9% (2019)

1,2% (2019)

CBS

0,3% (2019)

CBS

60

CBS

% van alle Geen data jongeren van 12 tot 23 jaar Cliënten met een Aantal per 50 55 maatwerkarrangement 1.000 (2015) Wmo inwoners Cijfers op basis van 'Waar staat je Gemeente' per 17-02-2021

JAARSTUKKEN 2020 - 45

Dashboards

JAARSTUKKEN 2020 - 46

4.3.6 Financieel overzicht Sociaal domein Begroting na wijziging 2020 Baten

Lasten

-12.907

Saldo

32.849

19.942

Lasten Thema

Rekening 2020 Baten -9.441

Lasten 29.069

Begroting 2020

Verschil Saldo

Baten

19.628

Begroting na wijziging 2020

Lasten

3.466

Saldo

-3.780

Rekening

-313

Verschil

Zorg en leefstijl

7.915

7.698

7.849

152

Werk en inkomen

5.611

11.797

8.313

-3.485

Vrije tijd en cultuur

2.039

2.275

2.192

-83

Onderwijs en ontwikkeling

7.722

8.022

8.016

-6

Vastgoed Sociaal domein

2.494

2.355

2.363

9

Totaal Lasten

25.781

32.146

28.733

-3.413

Baten Thema

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

Zorg en leefstijl

-168

-169

-178

-9

Werk en inkomen

-3.492

-9.897

-6.824

3.073

Vrije tijd en cultuur

-670

-601

-596

5

Onderwijs en ontwikkeling

-210

-274

-312

-38

Vastgoed Sociaal domein

-590

-541

-557

-16

-5.129

-11.482

-8.466

3.016

Totaal Baten Saldo Thema

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

Werk en inkomen

2.119

1.900

1.489

-411

Zorg en leefstijl

7.747

7.529

7.672

143

Vrije tijd en cultuur

1.369

1.674

1.596

-78

Onderwijs en ontwikkeling

7.512

7.747

7.704

-44

Vastgoed Sociaal domein

1.904

1.814

1.807

-7

Totaal saldo van lasten en baten

20.651

20.664

20.267

-397

Toevoeging reserves

-617

703

336

-367

Onttrekking reserves

-

-1.425

-975

451

Saldo mutaties reserves

-617

-723

-639

84

Gerealiseerd resultaat

20.035

19.942

19.628

-313

JAARSTUKKEN 2020 - 47

Toelichting Toelichting bij financiële ontwikkeling LASTEN (€ 3.413.00 voordeel) Op het programma sociaal domein is er een afwijking in de lasten van € 3,4 mln. Op thema zorg en ondersteuning is een overschrijding van € 152.000 omdat in de decembernota de Wmo uitgaven teveel zijn afgeraamd. Dit geldt zowel voor de PGB sociale participatie (€ 103.000) als voor de lasten voor huishoudelijke hulp (€ 156.000). Dit wordt voor een deel gecompenseerd doordat er op de bijdrage aan de RDOG € 30.000 over is vanwege de teruggaaf van BTW. Daarnaast zijn er diverse kleine afwijkingen. Op het thema werk en inkomen zijn alle rijksbijdragen in verband met Covid-19 begroot, deze worden ook uitgegeven in 2021. Dit levert in de lasten een voordeel op van € 3.352.000. Daarnaast zijn er lagere uitgaven dan begroot op de reguliere budgetten voor inkomensondersteuning en schuldhulpverlening, ca. € 70.000 en voor het werkbedrijf € 47.000. De totale afwijking van de lasten op het thema werk en inkomen bedraagt € 3.485.000. Op het thema vrije tijd en cultuur is ca. € 83.000 minder uitgegeven dan begroot. Dit kan voor ca. de helft worden verklaard uit lagere kosten voor het zwembad de Wel. De overige € 30.000 betreft een optelsom van vele kleine mutaties. Het thema onderwijs en ontwikkeling heeft een voordeel van ca. € 6.000.

Dat kan worden verklaard doordat er meer dan begroot is uitgegeven aan leerlingenvervoer (ca. € 37.000). De kosten voor de regionale jeugdhulp zijn lager dan geraamd. In 2020 is door sommige aanbieders minder zorg geleverd dan was begroot. De kosten van de lokale jeugdhulp zijn daarentegen hoger uitgevallen dan begroot, maar deze overschrijding wordt gecompenseerd doordat we minder hebben uitgegeven aan jeugd en jongerenwerk. In totaal is er sprake van een voordeel. BATEN (€ 3.016.0000 nadeel) De afwijking op de baten bedraagt ruim € 3 miljoen euro. Voor een groot deel heeft dit te maken met de financiële techniek die verband houdt met de wijze waarop Covid-19 baten en lasten zijn verwerkt in de administratie (€ 3.352.000). Daarnaast zijn de baten op de reguliere werk en inkomen budgetten ca. € 275.000 hoger dan begroot. RESERVES (€ 84.000 nadeel) Op zorg en ondersteuning is minder onttrokken door minder evaluatie en doorontwikkeling op zorglandschap. GEREALISEERD RESULTAAT (€ 313.000 voordeel) Dit zorgt voor het verschil in het gerealiseerde totaal van dit programma.

JAARSTUKKEN 2020 - 48

4.4 Programma Bestuur en dienstverlening In het programma bevinden zich de volgende thema's: - Thema Publiekszaken - Thema Bestuur (Algemeen en Dagelijks) - Thema Openbare Orde en Veiligheid Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten Ook in het afgelopen jaar hebben we ons ingezet om op een eenvoudige en toegankelijke wijze inwoners, bedrijven en verenigingen/instellingen de producten en diensten te verstrekken en inwoners gefaciliteerd bij het werken naar een actieve, veilige en saamhorige samenleving. Het digitaal gebruik is verder gestimuleerd en de toegankelijkheid van onze digitale omgeving is vergroot. Zo is met succes het digitale participatie platform 'Denkmee.nieuwkoop.nl' gelanceerd. Ook is in 2020 gestart met de aanbesteding van onze nieuwe website waarbij rekening zal worden gehouden met de uitvoering van de Wet digitale toegankelijkheid. De wet eist het gebruik van heldere en begrijpelijke taal, maar ook in woord en beeld. De implementatie van het zaaksysteem is voortvarend opgepakt, welke gaat bijdragen aan een verbetering van de dienstverlening en informatievoorziening aan de inwoner. Toegankelijkheid is een randvoorwaarde om iedereen te kunnen laten meedoen. De overheid zet inwoners en ondernemers centraal.

Dat betekent dat iedereen in de samenleving gebruik moet kunnen maken van de digitale dienstverlening van de overheid op een begrijpelijke en veilige manier. De wet verplicht ons ook om aankomend jaar de toegankelijkheid van websites en mobiele applicaties voor mensen met een beperking te waarborgen. Vanzelfsprekend bleef ook in 2020 een persoonlijke gesprek de voorkeur hebben boven digitaal, wanneer een situatie daarom vroeg of complex was van aard. Als gemeente moeten wij beseffen dat niet iedereen digitaal vaardig is en dat deze inwoners niet over het hoofd moeten worden gezien. Samenwerking verbonden partijen Bijdrage aan de realisatie van de maatschappelijke effecten. Vereniging Zuid-Hollandse gemeenten en VNG Zie 5.6. Paragraaf verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Hollands Midden Zie 5.6. Paragraaf verbonden partijen

JAARSTUKKEN 2020 - 49

4.4.1 Thema Publiekszaken

Realisatie van het beleid Doorontwikkeling digitale Toegankelijkheid dienstverlening Al terugkijkend op 2020 kunnen we stellen dat ondanks het Covid-19 de flexibele inzet van de medewerkers Publiekszaken er toe heeft bijgedragen dat inwoners konden rekenen op de dienstverlening die zij van ons gewend zijn. De doorontwikkeling van onze dienstverlening heeft door het Covid-19 enige vertraging opgelopen, maar desondanks is het toch gelukt enkele modules iBurgerzaken te implementeren, welke een kwaliteitsslag betekenen voor onze (digitale) dienstverlening. Ook heeft de aanbesteding van de nieuwe website, waarbij rekening wordt gehouden met een zo digitaal toegankelijk mogelijke inrichting enige vertraging opgelopen. Met de komst van de nieuwe website streven wij er naar om onze producten en diensten zo digitaal toegankelijk en gemakkelijk benaderbaar te maken voor iedereen. De geplande implementatie van de kennisbank is in 2020 niet gerealiseerd. Dit heeft te maken met het feit dat de kennisbank samenhangt met het zaaksysteem. De implementatie van het zaaksysteem heeft door het Covid-19 een kleine vertraging opgelopen in de planning. Omgevingswet Met het uitstel van invoering zal de Omgevingswet naar verwachting op 1 januari 2022 alsnog in werking treden.

2020 heeft volledig in het teken gestaan van de inrichting en uitrol van nieuwe software (Squit2020), welke straks een belangrijke koppeling vormt met het DSO-platform en het nieuwe zaaksysteem. De voorbereiding op deze wet zal in 2021 worden voortgezet en verloopt volgens planning. Verenigingsloket Het afgelopen jaar zorgde het Covid-19 ervoor dat dagelijkse werkzaamheden van het verenigingsloket voor een belangrijk deel in het teken stonden van steunmaatregelen. Toch is het gelukt om in 2020 een start te maken met de volgende stap in de doorontwikkeling van het verenigingsloket, waarbij er aandacht is voor de verbeterpunten opgemerkt door de rekenkamer. Zo is in samenwerking met de afdeling maatschappelijke ontwikkeling begonnen met het opstellen van evaluaties van de regeling samenlevingsinitiatieven en het subsidiebeleid. Hierbij zijn ook de dorpsraden aangehaakt. Ondernemersloket Vanuit het ondernemersloket heeft de focus met name gelegen op de gevolgen van het Covid-19 voor de ondernemers. Minder aandacht is uitgegaan naar de doorontwikkeling van het eigen loket. Dit betekent overigens niet dat de ondernemers hun weg niet weten te vinden naar publiekszaken als het gaat om informatie over of aanvragen van omgevings-, gebruiks-, en evenementenvergunningen.

JAARSTUKKEN 2020 - 50

4.4.2 Thema Bestuur

Realisatie van het beleid Bestuurlijke wisselingen Op 3 februari werd de heer Robbert-Jan van Duijn geïnstalleerd als nieuwe burgemeester. Bij een nieuwe burgemeester hoort ook een uitgebreid kennismakingsprogramma met inwoners, dorpsraden, verenigingen en instellingen. Als gevolg van alle Covid-19 maatregelen moest dit programma noodgedwongen zeer sterk worden gewijzigd. Op een aangepaste wijze vonden toch vele kennismakingen plaats. Na afsluiting van alle Covid-19 beperkingen zal verder worden ingezet op kennismaking en verdere introductie. In dit verslagjaar heeft wethouder Bernadette Wolters (Natuurlijk Nieuwkoop) haar functie om gezondheidsredenen neergelegd. Op 1 oktober 2020 heeft de gemeenteraad op voordracht van de fractie van Natuurlijk Nieuwkoop de heer Gerben van Duin benoemd tot wethouder. Ook deze nieuwe wethouder heeft binnen alle beperkingen van de Covid-19 maatregelen zich ingezet om zo snel mogelijk kennis te maken met de gemeente en haar inwoners, verenigingen en instellingen. (Digitale) Participatie Door het Covid-19 hebben we op een andere manier ons participatieproces moeten inrichten. Grote bijeenkomsten waren in 2020 niet mogelijk. Wel hebben we aangepaste teambijeenkomsten en bijeenkomsten in zeer kleine groepen (Covid-19 proef) georganiseerd om toch voortgang te kunnen blijven boeken bij projecten.

Snelle implementatie van een digitale participatietool: Denkmee.nieuwkoop.nl heeft ervoor gezorgd dat we toch heel veel invulling konden geven aan de participatie. Deze aanpak bleek heel succesvol zelfs. De angst dat vooral oudere inwoners niet mee zouden kunnen doen bleek ongegrond. In de diverse fases van het RES-participatieproces hebben we hier goed zicht op gehouden. Dorpsraden Voor de kern Nieuwkoop zijn we in 2019 gestart met de voorbereiding van dorpsraden of andere voor het (grotere) dorp Nieuwkoop passende vormen. Er zijn gesprekken geweest met diverse bewoners uit de verschillende wijken. Uit de gesprekken bleek, dat men vooral gericht is op de eigen wijk. In Ter Aar en Korteraar was het destijds ook niet makkelijk om een dorpsraad op te richten, gezien de grootte van het dorp. Tegelijkertijd is de Omgevingsvisie van start gegaan, waarbij is geconcludeerd dat het verstandig is om eerst de Omgevingsvisie tot stand te laten komen en daarna te kijken of de visie mogelijkheden geeft tot het opzetten van een dorpsvisie, met vrijwilligers uit Nieuwkoop, binnen het genoemde kader. Conclusie: Groot dorp, verschillende wijken en de Omgevingsvisie hebben invloed op het opzetten van een dorpsvisie die kan leiden tot een dorpsraad of andere platform passend in het dorpsgericht werken.

Ook was het de bedoeling dat de gesprekken met de besturen van dorpsraden in maart 2020 zouden plaatsvinden. Per dorpsraad zou er in samenspraak met de secretaris van de dorpsraad een duidelijke agenda gemaakt worden voor het overleg. Door de maatregelen rondom het Covid-19 waren en zijn fysieke bijeenkomsten niet mogelijk. Inmiddels hebben de dorpsraad besturen hun weg kunnen vinden in het digitaal vergaderen. In maart 2021 worden de gesprekken gepland voor de jaarprogramma’s 2021. Verkiezingen Om de verkiezingen zo veilig mogelijk te laten verlopen zijn gemeenten gehouden aan de Covid-19 maatregelen die we vanuit het Rijk aangereikt hebben gekregen voor het organiseren van de verkiezingen. In 2020 is een succesvolle start gemaakt met het organiseren van de Tweede Kamerverkiezingen, wat voor burgerzaken enorm veel extra werk met zich meebracht en gaat brengen in 2021.

JAARSTUKKEN 2020 - 51

4.4.3 Thema Openbare orde en veiligheid

Realisatie van het beleid Covid-19 2020 heeft in het teken gestaan van de (handhaving) maatregelen die landelijk zijn vastgesteld om de pandemie in te dammen. Alle capaciteit is volledig ingezet op het toezicht op en de naleving van de maatregelen, in eigen beheer. De horeca was gesloten en evenementen waren verboden. De tweede helft van het jaar was er aanvankelijk weer enige ruimte voor meer reguliere taken, meer concreet voor overlastfeiten (vooral op het gebied van afval en parkeren), totdat de coronamaatregelen in het najaar toch weer aangescherpt moesten worden, sinds medio december geldt er wederom een lockdown. Samenwerking met politie Ook bij het toezicht op en de handhaving van de Covid-19 maatregelen is verder geïnvesteerd in de samenwerking door gemeentelijk (BOA-)Toezicht met de politie. Waar roosters en prioriteiten dat mogelijk maken worden diensten ook in gemengde koppels (van Toezicht met politie) uitgevoerd, zo ook tijdens de jaarwisseling. Ondermijning In 2020 is het Ondermijningsbeeld Nieuwkoop opgesteld. Dat is gedaan door het RIEC, in opdracht van het RBO / Regionaal Bestuurlijk Overleg. Het document draagt bij aan de verdere bewustwording van een breed scala aan criminele activiteiten die haast ongemerkt inbreuk maken op de samenleving.

Nog meer dan dat beoogt het Ondermijningsbeeld verdere verbeteringen van de organisatie en de aanpak tegen allerlei vormen van ongewenste en onacceptabele ontwikkelingen, waarbij de onderwereld schijnbaar legaal vermengt met de bovenwereld.

JAARSTUKKEN 2020 - 52

4.4.4 Beleidsindicatoren en dashboards Beleidsindicatoren Naam indicator

Eenheid

Nieuwkoop B2020

Nieuwkoop JR2020

Aantal per 10.000 jongeren Aantal per 1.000 inwoners

128 (2017)

Geweldsmisdrijven

Diefstallen uit woning

Verwijzingen Halt

Winkeldiefstallen

Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)

Bron

196 (2019)

Gemeenten 25.000 50.000 inwoners 132 (2019)

0,7 (2017)

0,5 (2019)

2,3 (2019)

CBS Diefstallen

Aantal per 1.000 inwoners

2,6 (2017)

2,1 (2019)

4,9 (2019)

CBS Criminaliteit

Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners

1,6 (2017)

0,5 (2019)

2,3 (2019)

CBS Diefstallen

2,7 (2017)

3,0 (2019)

5,9 (2019)

CBS Criminaliteit

Bureau Halt

Cijfers op basis van 'Waar staat je Gemeente' per 23-02-2021. Indicator Burgerpeiling (Waar staat je gemeente)

Nieuwkoop 2016 2017

Nieuwkoop 2019 2020*

Vertrouwen in de manier 6,2 6,4 waarop de gemeente wordt bestuurd Waardering inwoners 6,7 6,9 algehele gemeentelijke dienstverlening Waardering inwoners en 6,2 6,4 organisaties op de wijze waarop de gemeente de samenwerking zoekt. Hoe waardeert u de 6,5 6,9 inspanningen van uw gemeente om inwoners volledig te laten deelnemen aan de maatschappij? Hoe waardeert u de zorg van 6,7 6,8 uw gemeente voor de woonen leefomgeving? *Het onderzoek "Waar staat je gemeente" wordt eens in de 2 jaar afgenomen.

Landelijke resultaten vergelijkbare gemeente 2019/2020* Niet bekend

6,8

6,1

6,5

6,7

JAARSTUKKEN 2020 - 53

4.4.5 Financieel overzicht Bestuur en dienstverlening Begroting na wijziging 2020 Baten

Lasten

-960

Saldo

7.252

6.292

Lasten Thema

Publiekszaken

Rekening 2020 Baten -547

Lasten 6.848

Begroting 2020

Verschil Saldo

Baten

6.300

Lasten

413

Begroting na wijziging 2020

Saldo

-404

Rekening

8

Verschil

1.064

1.193

1.190

-3

Algemeen bestuur

722

828

844

16

Dagelijks bestuur

1.418

1.512

1.615

103

Openbare orde en veiligheid

2.282

2.381

2.287

-93

Totaal Lasten

5.485

5.914

5.937

24

Baten Thema

Publiekszaken

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

-218

-218

-295

-76

Algemeen bestuur

-

-

-

-

Dagelijks bestuur

-

-

-

-

Openbare orde en veiligheid

-74

-74

-75

-1

Totaal Baten

-293

-293

-370

-77

Saldo Thema

Algemeen bestuur

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

722

828

844

16

Openbare orde en veiligheid

2.207

2.306

2.212

-94

Dagelijks bestuur

1.418

1.512

1.615

103

Publiekszaken

846

975

896

-79

5.193

5.621

5.568

-53

Toevoeging reserves

-50

1.338

910

-428

Onttrekking reserves

-

-667

-178

489

Saldo mutaties reserves

-50

671

732

61

Gerealiseerd resultaat

5.143

6.292

6.300

8

Totaal saldo van lasten en baten

JAARSTUKKEN 2020 - 54

Toelichting Toelichting bij financiële ontwikkeling LASTEN (€ 24.000 nadeel) Bij het thema Algemeen bestuur is een nadeel van € 16.000 als gevolg van de diverse aanpassingen om de aankomende verkiezingen veilig te laten verlopen. Bij openbare orde en veiligheid is een voordeel van € 93.000 vanwege het feit dat 'te water laat plaatsen' voor de brandweer niet zijn gerealiseerd in 2020 en tevens is de bijdrage bij de VHRM aangepast. BATEN (€ 77.000 voordeel) Dit voordeel wordt veroorzaakt door hogere legesopbrengsten. Dit betreft vooral de rijbewijzen en de naturalisatie. RESERVES (€ 61.000 nadeel) Dienstverlening Begin dit jaar heeft het college de gemeenteraad voorgesteld een ‘Steunfonds Covid-19 maatschappelijk organisaties van vitaal belang’ in te stellen. De raad heeft bij zijn besluit van 23 april 2020 een bedrag van € 500.000 beschikbaar gesteld. Uiteindelijk is er minder uitgegeven dan het beschikbaar gestelde budget. Hierdoor is er ook minder onttrokken aan de reserve, waardoor dit verschil is ontstaan. GEREALISEERD RESULTAAT (€ 8.000 nadeel) Dit zorgt voor het verschil in het gerealiseerde totaal van dit programma.

JAARSTUKKEN 2020 - 55

4.5 Programma Bedrijfsvoering In het programma bevinden zich de volgende thema's: - Management en staf - Bedrijfsondersteuning en huisvesting

Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten De organisatie staat ten dienste van de gemeente Nieuwkoop, haar inwoners, haar bedrijven en alle andere betrokkenen bij de gemeente. De opdracht van de organisatie is het (doen) realiseren van de taakstelling van de gemeente binnen de kaders zoals opgenomen in de wet, in de begroting en andere besluiten van raad en college. We doen dat voor een belangrijk deel zelf en voor een deel voeren we regie over het uitvoeren van gemeentelijke taken door anderen. Dat kan zijn omdat de taak bij wet of bij keuze van de raad is opgedragen aan een Gemeenschappelijke Regeling of omdat taken met een dienstverleningsovereenkomst of subsidierelatie zijn belegd bij een andere overheid of instelling. De organisatie staat stevig. De inzet om continu te verbeteren en daar waar noodzakelijk in te spelen op veranderde omstandigheden wordt vormgegeven door het organisch doorontwikkelen van de organisatie Samenwerking verbonden partijen Op de taken die vallen onder het programma Bedrijfsvoering zijn geen verbonden partijen actief.

JAARSTUKKEN 2020 - 56

4.5.1 Thema Management en staf

Realisatie van het beleid Werkervaringsplaatsen Elk jaar werken wij met werkervaringsplaatsen. Dit houdt in dat een tijdelijke arbeidsovereenkomst voor de duur van 1 jaar voor 32 uur per week wordt aangeboden voor MBO-ers, HBO-ers en universitair afgestudeerden zonder relevante werkervaring. Doel van het concept werkervaringsplaatsen is deze doelgroep werkervaring te laten opdoen en enthousiast te maken voor het werken bij een gemeente. Eén keer per jaar vindt voor deze doelgroep een wervingscampagne plaats. Jaarlijks wordt hiervoor 3,3 fte begroot en dit wordt ook feitelijk gerealiseerd. Participatiewet Om te voldoen aan het quotumpercentage moeten overheidswerkgevers van alle uren die overheidswerkgevers in 2020 verlonen, 2,35 procent van deze uren invullen door mensen uit de doelgroep banenafspraak. In 2020 is 5,89 fte van de doelgroep via Rijnvicus voor ons werkzaam en 0,83 fte in dienst vanuit het doelgroepenregister UWV. Daarnaast is het schoonhouden van de gemeentehuizen uitbesteed aan Rijnvicus en is ook het bemensen van de kantine in Ter Aar uitbesteed aan Rijnvicus. Het quotum van het ministerie van sociale zaken werkgelegenheid is 7,2 banen van minimaal 25,5 uur per week. Dit quotum wordt gehaald.

JAARSTUKKEN 2020 - 57

4.5.2 Thema Bedrijfsondersteuning

Realisatie van het beleid Covid-19 Hoewel geen onderdeel van uitgestippeld beleid benoemen wij hier Covid-19 die vanaf maart 2020 van grote invloed is geweest op de werkplanning van het onderdeel Bedrijfsvoering. 1. Thuiswerken en vergadervoorzieningen De Coronacrisis heeft grote impact gehad op de activiteiten van de afdeling Bedrijfsvoering. Voor team Informatisering en Automatisering betekende het dat bijna alle medewerkers voorzien werden van thuiswerkspullen, zoals een extra monitor, een laptopstandaard en toetsenborden en muizen. Vanuit Facilitair werden bureaustoelen beschikbaar gesteld om zo aan de ARBO richtlijnen te voldoen. Support op afstand werd aangescherpt. Video-meeting apparatuur is geplaatst (2 locaties in Ter Aar en 2 locaties in Nieuwveen) voor het houden van vergaderingen tussen medewerkers op kantoor en medewerkers die thuiswerken. Ook kunnen vergaderingen worden gehouden tussen de twee locaties en/of leveranciers zonder reisverkeer. 2. Versnelde uitrol MS Teams De planning was om in 2021 een aanvang te maken met de uitrol van Microsoft Teams en andere onderdelen van Office365. Door de corona-crisis is Teams versneld ingericht, zodat meetings, (raads-) vergaderingen en andere overleggen via Teams plaats kunnen vinden. Alle medewerkers zijn geïnstrueerd om gebruik te gaan maken van de andere mogelijkheden van Teams. 3.

Wijziging onkostenvergoedingen Wij zijn snel overgegaan tot het uitbetalen van de forensenvergoeding op declaratiebasis en het uitbetalen van een thuiswerkvergoeding eveneens op declaratiebasis. Daarnaast zijn de volgende zaken gerealiseerd: Gegevensmakelaar De gegevensmakelaar is verplaatst naar hosting door de leverancier, waardoor beheer centraal wordt uitgevoerd en het risico op uitval van dienstverlening is beperkt. Dit was een complex project omdat via de gegevensmakelaar veel informatiestromen lopen. Veilig e-mailen Veilig e-mailen is afgerond, waardoor persoonsgegevens en andere gevoelige gegevens per e-mail veilig worden verzonden. GGI netwerk Aansluiting op de Gemeentelijke Gemeenschappelijke Infrastructuur (GGI) is in 2020 voorbereid. Actualisatie wijzigingsproces ICT Het wijzigingsproces voor ICT is aangescherpt waardoor het doorvoeren beter in control is. Digitalisering van het financiële proces In 2020 is een nieuwe financieel systeem in gebruik genomen. Mede door de coronacrisis heeft de implementatie van dit nieuwe systeem meer tijd gekost dan van tevoren gepland. Actualisering beleid I&A Informatiebeleid, Informatiebeveiligingsbeleid en Cloudstrategie zijn geactualiseerd en vastgesteld voor de periode 2020-2024. Op basis van dit beleid is een ICT Beheerplan opgesteld waardoor er transparantie is in de ICT uitgaven.

JAARSTUKKEN 2020 - 58

Reserveringssysteem vergaderlocaties vervangen Het reserveringssysteem voor vergaderlocaties was verouderd en is vervangen. Het proces voor facilitaire dienstverlening wat volgt na een reservering is opnieuw ingericht. Door een koppeling met Outlook/Exchange worden ruimtes efficiënter benut, bijvoorbeeld bij een annulering is de ruimte direct beschikbaar. Deze mogelijkheid is geïntegreerd in Topdesk. Arbeidsmarkt Hoewel er sprake is van een krappe arbeidsmarkt lukt het vacatures uiteindelijk in te vullen. De doorlooptijd van ontstaan naar invullen van een vacature is langer geworden door de krappe arbeidsmarkt. Werving en selectie heeft in 2020 veel tijd in beslag genomen van zowel de betrokken vakafdelingen als team P&O. De langere doorlooptijd van invulling van vacatures brengt risico’s met zich mee voor de uitvoering van geplande werkzaamheden en bijbehorende termijnen. Hierbij speelt ook nog dat er ook krapte is op de inhuurmarkt voor bepaalde vakgebieden (bijvoorbeeld financiën en ruimtelijke ontwikkeling). Algemene verordening gegevensbescherming Per 1 mei 2020 hebben wij gezamenlijk met de gemeenten Alphen aan den Rijn, Kaag en Braassem en Waddinxveen een functionaris gegevensbescherming (FG) aangewezen. Deze FG is in loondienst bij de gemeente Alphen aan den Rijn, maar zal op basis van detachering FGwerkzaamheden verrichten voor de overige deelnemende gemeenten.

Daarvoor is een dienstverleningsovereenkomst afgesloten.

JAARSTUKKEN 2020 - 59

4.5.3 Thema Huisvesting

Realisatie van het beleid Het werkcafé in Ter Aar is op 9 juli 2020 officieel opgeleverd. De opening vond plaats op 1 september 2020 vanwege de zomervakantie en Corona. Vanaf 1 september 2020 was er ook catering in het werkcafé. Door aanscherping van de lockdown is het werkcafé op 1 oktober 2020 weer gesloten. Dit geldt tot op heden.

JAARSTUKKEN 2020 - 60

4.5.4 Beleidsindicatoren en dashboards Beleidsindicatoren Naam indicator

Eenheid

Nieuwkoop JR 2020 7,63

Nieuwkoop B 2020 7,28

Nieuwkoop JR 2019 7,21

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

7,48

6,9

6,75

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

€ 490

€ 466

€ 467

Externe inhuur Totaal

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten

7,24% € 1.268.516

2,24% € 357.558

11,74% € 1.739.551

8,64%

11,99%

9,52%

Overhead

Bron eigen gegevens gemeente eigen gegevens gemeente eigen gegevens gemeente eigen gegevens gemeente eigen gegevens gemeente

Dashboards P&O Kengetallen JR2020

B2020

JR2019

Opleidingskosten als percentage van de loonsom

1,67%

2%

1,94%

Ziekteverzuimpercentage

4,56%

4,8%

5,5%

Meldingsfrequentie ziekteverzuim

0,72%

1,12

1,08%

JAARSTUKKEN 2020 - 61

4.5.5 Financieel overzicht Bedrijfsvoering Begroting na wijziging 2020 Baten

Lasten

-815

Saldo

8.821

8.005

Lasten Thema

Rekening 2020 Baten -539

Lasten 9.717

Begroting 2020

Kostenplaatsen

Verschil Saldo

Baten

9.178

Lasten

276

Begroting na wijziging 2020

Saldo

896

Rekening

1.173

Verschil

-

364

-

-363

Management en staf

1.525

1.560

1.562

2

Bedrijfsondersteuning

6.122

5.834

6.970

1.136

Huisvesting

977

1.048

1.085

38

Totaal Lasten

8.624

8.806

9.618

812

Baten Thema

Begroting 2020

Kostenplaatsen

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

-

-78

-

78

Management en staf

-22

-22

-262

-240

Bedrijfsondersteuning

-158

-158

-37

122

-

-

-18

-18

-180

-258

-317

-59

Huisvesting Totaal Baten Saldo Thema

Kostenplaatsen

Begroting 2020

Begroting na wijziging 2020

Rekening

Verschil

-

286

-

-286

Bedrijfsondersteuning

5.963

5.675

6.933

1.258

Management en staf

1.504

1.539

1.300

-238

977

1.048

1.068

20

Totaal saldo van lasten en baten

8.444

8.547

9.301

754

Toevoeging reserves

-455

15

99

84

Onttrekking reserves

-

-557

-222

335

Saldo mutaties reserves

-455

-542

-123

419

Gerealiseerd resultaat

7.989

8.005

9.178

1.173

Huisvesting

JAARSTUKKEN 2020 - 62

Toelichting Toelichting bij financiële ontwikkeling LASTEN (€ 812.000 nadeel) De overschrijding op dit thema heeft te maken met meer inhuur dan begroot. De belangrijkste redenen hiervoor zijn de vervanging van langdurig zieken en inhuur in verband met vacatures; deze inhuur is duurder dan eigen personeel. Daarnaast zijn er minder uren doorbelast naar de grondexploitaties en als gevolg daarvan ook minder overhead doorbelast aan de grondexploitaties. De onderschrijdingen hebben betrekking op uitgestelde werkzaamheden als gevolg van Covid-19. BATEN (€ 59.000 voordeel) De hogere baten zijn met name uitkeringen van het UWV. Een deel van de inhuur wordt gedekt uit deze extra inkomsten. RESERVES (€ 419.000 nadeel) Bij de begroting 2020 is een bedrag van € 250.000 als onttrekking uit de Algemene Reserve geraamd voor extra kosten IenA. De uitgaven die met de geraamde onttrekking zouden worden gedekt, zijn niet gedaan en worden op een later moment gedaan. Van 2019 is een bedrag van € 85.000 overgeheveld als budget naar 2020 voor Topdesk Iwriter Oracle € 55.000 en € 30.000 release kosten Corsa. Beide bedragen zijn niet aangewend. Deze kosten zijn binnen de bestaande budgetmogelijkheden uitgevoerd. In 2020 heeft een storting van € 84.000 plaatsgevonden in de reserve frictiekosten.

In de jaarrekening wordt het exploitatiesaldo van de post frictiekosten gestort of onttrokken aan deze reserve. In 2020 was er een overschot waardoor deze storting heeft plaatsgevonden. GEREALISEERD RESULTAAT (€ 1.173.000 nadeel) Dit zorgt voor het verschil in het gerealiseerde totaal van dit programma.

Overhead Taakveld Overhead

Begroting 2020

Begroting na wijziging

Rekening

Verschil

Lasten

8.624

8.806

9.618

812

Baten

-180

-258

-317

-59

Saldo

8.444

8.547

9.301

754

De toelichting op de afwijkingen van de overhead staat in paragraaf 4.5.5. financieel overzicht.

JAARSTUKKEN 2020 - 63

4.6 Algemene dekkingsmiddelen Dit programma bestaat uit één thema: - Thema Algemene dekkingsmiddelen Realisatie van de beoogde maatschappelijke effecten Een groot deel van de activiteiten van de gemeente wordt bekostigd (gedekt) uit zogenaamde Algemene Dekkingsmiddelen. Dat zijn middelen waaraan niet bij voorbaat een specifiek bestedingsdoel is verbonden. Onder algemene dekkingsmiddelen vallen de algemene uitkering, drie gemeentelijke belastingsoorten (OZB, precario en forensen) en de opbrengsten uit dividend. Het programma Algemene Dekkingsmiddelen kent twee belangrijke hoofddoelstellingen. De eerste is de zorgvuldige planning van- en control op de besteding van de middelen. Doen we niet aan een zorgvuldige planning en control, dan kunnen we in financiële problemen komen en dat willen we vermijden. De tweede doelstelling is het zoveel mogelijk beperken van de belastingdruk. Samenwerking verbonden partijen Bijdrage aan de realisatie van de maatschappelijke effecten Oasen NV, Alliander NV, Bank Nederlandse gemeenten NV Zie 5.6 Paragraaf Verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Vastgoedinformatie, Heffing en Waardebepaling (SVHW) Zie 5.6 Paragraaf Verbonden partijen