Tekst Algemene Beschouwingen CDA 8 juli 2021.pdf

Algemene Beschouwingen CDA Nieuwegein 2021 Kaderraad 8 juli 2021 Voorzitter, Dit jaar bestaat Nieuwegein 50 jaar. Een mijlpaal voor deze jonge stad met historische wortels. Een halve eeuw om met trots op terug te kijken. Want uit de twee dorpen Jutphaas en Vreeswijk is een nieuwe stad gegroeid waar het prettig wonen en werken is, zo blijkt telkens weer uit gesprekken met inwoners en ondernemers. Die afgelopen 50 jaar vormen een mooie basis om samen verder te bouwen aan deze stad. Dat hebben we de afgelopen 50 jaar gedaan. En daar gaan we de komende 50 jaar mee door. Helaas kunnen we dit jaar niet zo voluit dit jubileum vieren zoals we graag zouden willen. We weten allemaal waarom dat zo is. En zoals ook inwoners veel feestjes (deels) hebben moeten uitstellen, kan wat het CDA betreft ook in 2022 de viering van 50 jaar Nieuwegein nog worden doorgezet. Hoe graag ik het ook zou willen, er valt niet om het meest dominante onderwerp van dit jaar heen te komen: de COVID-pandemie en alles wat dat voor samenleving en economie heeft betekent en nog zal gaan betekenen. Ook Nieuwegein heeft een zeer bijzondere en intensieve periode achter de rug. Het CDA hoopt dat we het ergste hebben gehad, al valt dat te bezien. Het vaccineren is in volle gang en dus zijn hopelijk ook de laatste beperkingen snel achter de rug.

En daarmee ook een moeilijke tijd voor inwoners en ondernemers die hebben geleden onder de lockdowns, zoals jongeren die meer dan voorheen last hebben van eenzaamheid en leerachterstand. Het CDA ziet dat de afgelopen tijd ook veel saamhorigheid heeft gebracht in de stad. We wensen ons allen toe dat we dat naar de toekomst vasthouden. Voorzitter, Algemene beschouwingen zijn er om vooruit te kijken. Aan wat geweest is kunnen we niks meer veranderen, hoogstens lessen voor de toekomst uit trekken. En dus wil ik voor de komende jaren bij drie ontwikkelingen stilstaan die volgens het CDA nu van het hoogste belang zijn: inwonerparticipatie, energietransitie en de groeiende stad.

fi

Inwonerparticipatie De afgelopen 50 jaar is Nieuwegein uit de grond gestampt. Letterlijk. Maar ook als gemeenschap. De gemeente was daarbij leidend. En dat was gezien de grote opgaven logisch. Afgezien van de twee dorpen Jutphaas en Vreeswijk was er weinig om op voort te bouwen. Dat is nu anders. Veel inwoners wonen hier al tientallen jaren. Nieuwe generaties zijn in Nieuwegein opgegroeid en zijn hier blijven wonen. De Nieuwegeiner van vandaag en morgen wil meer betrokken moeten worden bij de toekomst van hun stad. Dat vraagt van de gemeente om een andere en meer bescheiden rol dan in de afgelopen 50 jaar. Minder sturend en dominant. Meer begeleidend en kaderstellend. En dat geldt vooral voor ingrepen in de leefomgeving van inwoners. De mening van inwoners is daarbij cruciaal, zo geeft ook het Planbureau voor de Leefomgeving aan in hun recente rapport Grote opgaven in een beperkte ruimte. Het CDA vindt in dit verband de mening van jongeren van bijzonder belang, want het gaat immers ook om hun toekomst. De opgaven zijn de komende jaren groot: meer nieuwe woningen, meer windmolens en zonnepanelen, oplossingen voor wateroverlast én droogte door klimaatverandering, maar ook behoud van groen en voorzieningen. Dit vraagt om ambitieuze plannen om alles op elkaar af te stemmen. Zeker binnen de toch al heel beperkte ruimte en nanciën van de gemeente Nieuwegein.

Daarvoor is, zoals net geschetst, een andere aanpak nodig dan in de afgelopen 50 jaar. Het CDA pleit voor meer betrokkenheid van inwoners en een meer regisserende en kaderstellende rol voor de gemeente. Een gemeente die de vele opgaven waartussen afwegingen gemaakt moeten worden helder naast elkaar zet. De afgelopen jaren is dat in regionaal verband door de U10 al goed gedaan met de brede verstedelijkingsstrategie gezond stedelijk leven. Maar dat kan niet zonder de inbreng en mening van onze inwoners. De opgaven zijn fors en grijpen vaak diep in in de dagelijkse leefomgeving. Dat maakt maatschappelijk draagvlak van groot belang. En dus vindt het CDA dat inwoners meer moeten worden betrokken bij het hele proces en er meer oog moet komen voor hoe inwoners de ruimte beleven. Inspraak achteraf is daarbij niet meer van deze tijd. Inspraak is echt iets anders dan meedoen. Het CDA ziet liever dat inwoners vaker al tijdens de planningsfase worden betrokken. De gemeente zou zich telkens moeten afvragen: hoe ziet de inwoner dit? In plaats van alleen te kijken naar het doel dat moet worden behaald. Dat kost aanvankelijk moeite, maar het CDA gelooft dat op de lange termijn het zich dubbel en dwars terugbetaalt.

Energietransitie Voorzitter, Een grote opgave voor de komende jaren is de energietransitie. En hoewel er de laatste tijd meer over in de media wordt geschreven, is dit voor veel mensen toch nog abracadabra. Er wordt volop jargon gebruikt wat maakt dat het voor veel inwoners niet duidelijk is in hoeverre hen dit gaat raken. Ja, de discussies over wel of geen windmolens zijn vaak wel bekend. En daar heeft iedereen wel een mening over. Maar de energietransitie is zoveel meer dan voor of tegen windmolens. Het zal een directe en grote impact krijgen op het dagelijks leven van ons allemaal. Voor het CDA is daarbij de vraag hoe we dit op een goede manier met elkaar gaan doen. Hoe voorkomen we dat dit alleen iets gaat opleveren voor de mensen die het zich kunnen veroorloven en de mensen met een kleine beurs die niet kunnen investeren in zonnepanelen of een warmtepomp niet mee kunnen doen? De energietransitie gaat ons allemaal aan, want het klimaat gaat ons allemaal aan! Daarom zal het CDA scherp blijven letten op gedeeld eigenaarschap, het woongenot van inwoners en maatschappelijk draagvlak. En daarbij is een goede inzet van inwonerparticipatie cruciaal. Het CDA constateert dat op dat vlak nog veel te verbeteren valt in Nieuwegein. Maar laat ook helder zijn: niets doen en wachten tot betere technieken zich aandienen is geen optie.

Om de klimaatdoelen van Parijs te halen, moeten we nu gaan handelen. Dat betekent voor het CDA dat in de volgende raadsperiode ook opnieuw gekeken gaat worden naar uitbreiding van het windenergiepark aan de rand van Het Klooster langs de A27. Met de beperkte mogelijkheden kan Nieuwegein het zich niet veroorloven om die optie van tafel te schuiven. Een ander concreet zorgpunt voor het CDA is het inzicht in de verduurzaming van particuliere woningen. We zien dat steeds meer inwoners investeren in het verduurzamen van hun eigen huis. Dat is winst, want het draagt bij aan onze gemeentelijke doelstellingen. Tegelijk vragen we ons af of diezelfde bewoners vervolgens ook opnieuw het energielabel van hun woning laten bepalen. We vrezen van niet. En ja, bij de verkoop van de woning is dat sinds enkele jaren verplicht. Maar lang niet elke verduurzaamde woning is de afgelopen jaren op de markt gekomen. Zonder actuele energielabels voor de totale woningvoorraad weten we niet waar we staan in het realiseren van onze doelstellingen als gemeente. Daarom pleit het CDA ervoor om bij de promotie van woningverduurzaming ook de actualisatie van het energielabel mee te nemen. Kan het college dat toezeggen?

fi

De groeiende stad Voorzitter, De komende jaren groeit Nieuwegein door richting de 70.000 inwoners. Het zal een opgave worden om die groei goed te laten verlopen. Het CDA steunt de inzet van het college waar het gaat om de noodzakelijke schaalsprong en het inlopen van achterstanden in de voorzieningen in de stad. De benodigde nanciering hiervan vinden we op een geloofwaardige wijze terug in het meerjarenperspectief. Wel staat voor het CDA de 80/20-verhouding en de verdeelsleutel over de diverse programma’s niet in steen gebeiteld. We zullen dit van jaar tot jaar bekijken en om bijsturen vragen wanneer we dat nodig vinden. Voor die extra inwoners moeten we de komende jaren woningen gaan bouwen. Voor het CDA is daarbij van belang dat we zuinig zijn op onze groene woonwijken. Juist die groene woonwijken maken wonen in Nieuwegein voor veel mensen zo aantrekkelijk. Dat betekent wel dat we elders, zoals in City gaan verdichten en fors de hoogte in gaan. Het CDA heeft die beweging gesteund en zal dat de komende jaren blijven doen. De laatste jaren ziet het CDA verbetering in de manier waarop perken en plantsoenen worden beplant. Meer bloemrijk en divers. Een goede zaak! We hebben dit in 2019 bepleit met onze motie voor een bijen- en insecten-vriendelijk natuurbeleid (M108). In dat verband pleit het CDA voor het meer zaaien van bloemenmengsels langs sloten en in bermen.

Ook dat kan een grote bijdrage leveren aan een verdere verbetering van de biodiversiteit in Nieuwegein. En goede projecten als tegel uit de tuin en het aanleggen van geveltuintjes biedt inwoners de gelegenheid om zelf een bijdrage te leveren aan een meer leefbare stad. Met 64% versteende oppervlakte in tuinen valt daar nog veel winst te behalen. Het CDA vindt daarom dat de gemeente moet doorgaan met dit soort projecten die inwoners stimuleren. Dit draagt immers ook bij aan het verminderen van hittestress en betere neerslag absorptie. De afgelopen tijd heeft u het CDA veelvuldig horen pleiten voor meer vervoer over water. Gelukkig begint dat in Nieuwegein en in de regio steeds meer weerklank te krijgen. We zullen hier de komende jaren mee door blijven gaan, omdat we geloven dat dit een bijdrage kan leveren aan de beheersbaarheid van de mobiliteitsopgave van de regio en een logische duurzame keuze is.

Voorzitter, Voor het CDA zal het motto zijn en blijven: Nieuwegein bouwen we samen. Dat hebben we de afgelopen 50 jaar gedaan tot een heerlijke stad om te wonen en te werken. En daar gaan we ook de komende 50 jaar gewoon mee verder.