Bijdrage AB 06-07-23 Nú

Nieuwegein, 6 juli 2023 Algemene Beschouwingen raadsvergadering 6 juli 2023 Nog even over mijn afmelding voor de vorige raadsvergadering. Ik had duidelijk aangegeven dat ik er niet zou zijn omdat ik in mijn raadswerk word gefrustreerd, doordat ik niet de documenten ontvang die ik nodig heb om mijn raadswerk uit te kunnen voeren. Daarbij ontvang ik wel documenten die valselijk zijn opgemaakt. Daarover meer een volgende keer, want nu heb ik daar niet genoeg spreektijd voor. Dat gezegd hebbende, ga ik nu over tot onze algemene beschouwingen. Boven alles vinden wij het voor de Nieuwegeinse gemeenschap, belangrijk dat zij een betrouwbaar en transparant bestuur heeft. Helaas valt het bestuur hoe langer hoe harder door de mand als onbetrouwbaar. Deze bestuurlijke houding van het college kunnen wij het beste via de kwestie Aldi supermarkt illustreren, als het topje van de ijsberg. De kwestie AldiBlokWest is slechts een zoveelste kwestie in een reeks van dossiers, waarin het college de eisen die de staatssteunregels voorschrijven en die de Hoge Raad in het Didam-arrest heeft gesteld, niet in acht heeft genomen. De kwesties Trebbe in Blok-Oost, Scholman in Plettenburg en Shell in Het Klooster zijn de meest recente gevallen die bij ons als gemeenteraad bekend zijn, en waar reeds de nodige lessen uit getrokken hadden kunnen worden.

Net als die kwesties hebben we ook deze kwestie niet van het college vernomen. We kunnen alleen maar raden van hoeveel van zulke kwesties het college voor ons achterhoudt. Dus laten we vooral niet doen alsof bij de kwestie Aldi voor het eerst het Didam-arrest speelde. Deze gewoonte om marktpartijen voor te trekken en te bevoordelen zijn in Nieuwegein eerder regel dan uitzondering. Deze bestuurlijke houding manifesteert zich vooral in het grondbeleid. En daar moeten we niet lichtzinnig mee omgaan. We mogen ervan uitgaan dat de gemeentelijke organisatie niet wordt bevolkt door amateurs die de hele dag koffiedrinken en over het weer praten. De gemeenschap betaalt dure salarissen aan professionals, dure specialisten op de Juridische afdeling en andere afdelingen met in totaal rond de 175 ambtenaren. Het is daarom al heel vreemd dat de gemeente externe advocaten heeft ingeschakeld ipv onze eigen juristen. En als onze eigen juristen het misschien even niet weten dan kunnen ze zo de beleidsplannen van andere gemeenten kopiëren. Het Didam-arrest dateert van november 2021 en er is in november 2022 een heel duidelijke richtlijn uitgebracht door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Met het Didam-arrest moest en een eind komen aan vriendjespolitiek en corruptie. Daarnaast geldt ook dat staatssteun verboden is. Het staatssteunrecht is gericht op het beschermen van de

mededinging, door oneerlijke bevoordeling van bepaalde ondernemingen door overheden te voorkomen. De VSP, CDA, D66, CU en iB hadden een extra raadsvergadering over het dossier Aldi aangevraagd. Die vond plaats op 30 maart 2023. Aan het eind van die vergadering meldde ik al dat we informatie en stukken uit het dossier hadden opgevraagd en toen nog niet ontvangen hadden en dat we na bestudering van die stukken erop zouden terugkomen. Die vergadering van 30 maart is heel erg de moeite waard is om terug te kijken. Een schoolvoorbeeld hoe de Nieuwegeinse inwoners straal voor de gek worden gehouden, maar wel op een heel deftige manier, met moeilijke woorden en ingewikkelde zinnen. Terwijl het een heel eenvoudige zaak is. De aanpak in dit dossier heeft de gemeenschap rond de zeven ton gekost, wat gemakkelijk te voorkomen was geweest. € 700,000,- waarmee we veel mooie en belangrijke zaken voor de gemeenschap hadden kunnen realiseren. Alles wijst erop dat er is gezocht naar mogelijkheden om de regels te omzeilen en om met alle geweld dat stuk grond aan Aldi te gunnen, in plaats van dat er is geprobeerd om de anticorruptie-regels correct tot te passen. De argumenten die de wethouder daarbij gaf waren niet steekhoudend, niet geloofwaardig, misleidend of gewoon onwaar. Veel vragen bleven onbeantwoord.

De wethouder presteerde het om zelfs na drie pogingen mijnerzijds dezelfde vraag onbeantwoord te laten. U was er allemaal zelf bij dus ik vertel niets nieuws. Maar om het geheugen even op te frissen het volgende. De kwestie draait dus om het gunnen van de grond aan Aldi voor het vestigen van een tijdelijke supermarkt, zonder een openbare selectieprocedure te organiseren zoals de regels voorschrijven. Het college is er zomaar van uitgegaan dat andere marktpartijen geen belangstelling daarvoor hadden en dat Aldi de enige partij was die in aanmerking kwam. Die aanname was niet onderbouwd met objectieve, toetsbare en redelijke argumenten, zoals de regels voorschrijven. De heer Feenstra van de VSP wilde namens de andere partijen wilde weten hoe het college zichzelf juridisch zodanig schaakmat heeft kunnen zetten dat ze met het lieve bedrag van € 250.000,- moesten schikken en hoe dergelijke wantoestanden in de toekomst voorkomen kunnen worden. Mevrouw Plomp van D66 zette vraagtekens bij de verhouding college-raad en de manier waarop het college met de informatie-plicht omgaat. Mevrouw Adriani van CDA stelde vragen over de huuropbrengsten van € 77.000 per jaar, terwijl zij van een taxateur had vernomen dat een huurbedrag van tussen de € 100.000 en € 135.000 per jaar marktconform was geweest.

Dat betekent dat de gemeenschap in totaal over de 5 jaar van de huurovereenkomst een bedrag van 115.000 tot 290.000 Euro misliep aan huurinkomsten. De wethouder verwees in haar beantwoording naar een taxatie die door een taxateur zou zijn gedaan. Wij vinden het apart dat mevrouw Adriani niet het taxatierapport heeft

opgevraagd. Waarom A zeggen en niet B? Wij hebben dat na de vergadering wel gedaan. De anti-corruptieregels schrijven voor dat de huurprijs marktconform door een erkende taxateur moeten worden vastgesteld. Wat blijkt: er bestaat geen taxatierapport. De wethouder heeft de raad dus ook op dit punt keihard voorgelogen. Ook de huurprijs is een vriendenprijsje. Wij vinden dit een zeer ernstige zaak. De zoveelste ernstige zaak die we via anderen moeten vernemen, de zoveelste zaak die door het college achter onze rug, maar ook achter de rug van onze eigen juristen, heeft bedisseld, zoals zo vaak in zaken aangaande grondbeleid die rieken naar vriendjespolitiek en corruptie. De zaak ALDI draait helemaal niet om een ingewikkelde juridische interpretatie van het Didam-arrest. Het is ingewikkeld gemaakt in een poging om onder de regels vandaan te komen. De reacties van de wethouder en de coalitiepartijen was een en al bedoeld om de raad en de Nieuwegeiners zand in de ogen te strooien. Zo ingewikkeld als het verhaal werd gemaakt tijdens de vergadering van 30 maart zo helder en logisch is het in de rechterlijke uitspraken opgeschreven. In heel begrijpelijke taal wordt duidelijk gemaakt dat de argumenten van de wethouder helemaal nergens op slaan. Die uitspraken treft u aan in iBabs bij de vergadering van 30 maart.

Als de wethouder de gemeenteraad en de gemeentelijke juristen vroegtijdig had betrokken bij het proces, dan hadden wij op tijd kunnen ingrijpen om ervoor te zorgen dat alles netjes volgens de voorgeschreven regels was verlopen. Dan was er niets aan de hand geweest. Nogmaals, het is heel simpel: Het draait enkel en alleen om het gelijkheidsbeginsel. Om het handelen van de wethouder daaraan te toetsen hoef je helemaal geen jurist te zijn. Een kind weet al dat een ouder oneerlijk is als die een ander kind voortrekt of als die een ander kind een voorkeursbehandeling geeft. Als een overheid dat doet dan is dat vriendjespolitiek, dat heel sterk riekt naar corruptie. De wethouder sloot de gemeenteraad buiten om het bij handjeklap achter de rug van de gemeenteraad om te kunnen regelen. Zoals al veel te vaak in Nieuwegein is gebeurd. Dit is zoals we op 30 maart al hadden aangegeven: Onbetrouwbaar Bestuur. Daarom dienen wij een motie van wantrouwen in tegen de portefeuillehouder wethouder Schouten. Als bijlage bij de motie heb ik de motie van wantrouwen tegen wethouder van Engelen gevoegd. Ik verwacht namelijk dat de fracties die in februari voor die motie hebben getekend, dezelfde fracties dus die de extra Aldi-raadsvergadering van 30 maart hadden aangevraagd, CDA, D66, VSP, CU, iB, ook deze motie gaan ondersteunen. En zo niet hoop ik dat er een goede uitleg wordt gegeven.

Wij willen graag een hoofdelijke stemming op onze motie.