2025-169 Rvs. Zienswijze begroting en bedrijfsplan 2026 stichting WerkwIJSS beschut

Gemeenteraad

Onderwerp Zienswijze begroting en bedrijfsplan 2026

stichting WerkwIJSS beschut Datum

3 juni 2025

Raadsvoorstel

2025-169

Afdeling

MO

E-mailadres opsteller

h.dijkhuizen@nieuwegein.nl

Portefeuillehouder

Ellie Eggengoor

Onderwerp Zienswijze begroting en bedrijfsplan 2026 stichting WerkwIJSS beschut

Gevraagd besluit 1. Een zienswijze aan WerkwIJSS af te geven, met de strekking dat: a.

de gemeenteraad verbeteracties ten aanzien van de omzet en opbrengsten, zoals het creëren van passend werk tegen marktconforme vergoeding, onderschrijft;

b.

de gemeenteraad in het kader van continuïteit en duurzaamheid in de bedrijfsvoering van WerkwIJSS aandacht vraagt voor het voorkomen van structurele bijstortingen en hierbij verzoekt in het geval van eventuele toekomstige tekorten transparantie te blijven bieden in de oorzaken daarvan en de effectiviteit van genomen, preventieve maatregelen zichtbaar te maken;

c.

de gemeenteraad op de hoogte wil blijven van de ontwikkelingen van de ketenregiefase van de toekomstverkenning Sociale Infrastructuur Lekstroom Werkt (SILW) en WerkwIJSS oproept de gemeente blijvend vroegtijdig te betrekken bij de mogelijke toekomstige financiële en organisatorische impact hiervan;

d.

de gemeenteraad herhuisvesting als een urgent strategisch vraagstuk beschouwt en uitziet naar de verdere voortgang en ontwikkelingen van dit dossier.

Inleiding Per 1 januari 2019 is de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) overgenomen door de gemeenten, WIL en een aantal stichtingen. In de stichtingen zijn de bedrijfsactiviteiten van de vroegere PAUW Bedrijven ondergebracht. Nieuwegein participeert in één van deze stichtingen, de stichting Beschut Werk Lekstroom gevestigd te IJsselstein (WerkwIJSS). In deze stichting organiseren de betrokken Lekstroomgemeenten het beschutte werk voor mensen die daarop zijn aangewezen.

Bladnummer 2/5 Raadsvoorstel 3 juni 2025

Het bedrijfsplan en de begroting voor 2026 bouwen voort op de ingezette koers van voorgaande jaren. De toekomstverkenning Sociale Infrastructuur Lekstroom Werkt (SILW) bevindt zich op dit moment in de fase van de ketenregie. De uitkomsten hiervan kunnen effect hebben op toekomstige begroting van WerkwIJSS, maar zijn nu nog niet verwerkt. WerkwIJSS heeft volgens de bepalingen in de statuten (artikel 10.4) de begroting 2026 voor 1 april 2025 aan de gemeenten aangeboden. De gemeenteraad wordt gevraagd een zienswijze op de begroting 2026 van WerkwIJSS te geven.

Wat er aan vooraf ging De in WerkwIJSS deelnemende gemeenten worden jaarlijks gevraagd om hun zienswijze op de begroting en het bedrijfsplan van WerkwIJSS.

Gewenst effect WerkwIJSS in staat stellen om passende werkplekken te bieden met passende begeleiding aan mensen die aangewezen zijn op een beschutte werkplek.

Argumenten 1.a.1. Deze verbeteracties dragen bij aan een positieve ontwikkeling van het exploitatieresultaat en kunnen daardoor het stijgende werkplektarief dempen In de begroting voor 2026 dalen de opbrengsten1 ten opzichte van de begroting 2025, wat in lijn is met de trend uit 2024. Dit komt door onder andere door een verschuiving van hoogwaardig montagewerk naar (nog steeds passende) verpakkingswerkzaamheden met een lagere opbrengstwaarde. Het keren van de dalende trend in de opbrengsten draagt bij aan een positieve ontwikkeling van het exploitatieresultaat, wat in het licht van het steeds verder stijgende werkplektarief een welkome verandering is. Verbeteringen met betrekking tot de arbeidsontwikkeling van de Wswmedewerkers hangen af van hun mogelijkheden en hiervoor wordt er op hen geen druk uitgeoefend. 1.b.1. De deelnemende gemeenten worden nu twee jaar op rij geconfronteerd met een bijstorting om het vermogen aan te vullen Als onderdeel van de financiering van WerkwIJSS door de deelnemende gemeenten is afgesproken dat bij negatieve resultaten het vermogen wordt aangevuld tot het minimumniveau. Dit gebeurt naar rato van het geplande aantal werkplekken van de gemeenten. In 2024 is opnieuw gekeken naar het (weerstands-)vermogen van de stichting en is afgesproken dat het 1 In de begroting van WerkwIJSS worden de opbrengsten aangeduid met de term ‘marge’. Het gaat

hier om de omzet voor het productie- en schoonmaakwerk dat wordt uitgevoerd door de medewerkers minus de materiaal-/verbruikskosten. Naast de omzet van de productie- en schoonmaakopdrachten is er ook omzet vanuit de maatwerk leerwerktrajecten.

Bladnummer 3/5 Raadsvoorstel 3 juni 2025

vastgestelde minimum € 120.917 blijft. Voor verdere informatie zie de jaarstukken 2024 in bijlage 5. In de eindejaarsvoorspelling voor 2025 is te zien dat er – net als in 2024 – een bijstorting door de gemeenten nodig zal zijn om het vermogen aan te vullen. Gezien de financiële uitdagingen van de gemeente in de komende jaren is het van belang om te voorkomen dat bijstortingen regel in plaats van uitzondering worden. 1.c.1. WerkwIJSS geeft aan dat de uitkomst van de ketenregiefase van SILW voor hen kan leiden tot een financiële verschuiving of impact voor de begroting Door tijdig en structureel betrokken te blijven bij vervolgstappen in de ketenregie, kan er tijdig worden ingespeeld op de gevolgen die SILW heeft voor de financiering, organisatievorm en samenwerking binnen de uitvoeringsstructuur. Ook kan zo worden gezorgd voor voldoende bestuurlijk draagvlak. 1.d.1. Op de huidige locatie van WerkwIJSS zijn in 2030 woningen voorzien en in het bedrijfsplan 2026 worden geen nieuwe ontwikkelingen vermeld Hoewel de verkenning voor de herhuisvesting loopt en er al even een programma van eisen gereed is, worden nu geen nieuwe ontwikkelingen gemeld. Daarom is het belangrijk te benadrukken dat er tijdig vervolgstappen worden gezet richting een passende en duurzame locatie.

Bovendien kan de herhuisvesting niet los gezien worden van de SILW-discussie, vanwege de impact ervan op bijvoorbeeld de organisatie-inrichting en exploitatie.

Kanttekeningen 1.c.1. De uitkomsten van de ketenregiefase van SILW kunnen zorgen voor een financiële verschuiving van of impact hebben op de begroting van WerkwIJSS Het is nog onvoldoende duidelijk hoe deze veranderingen eruit komen te zien. Daarom worden deze punten pas verwerkt in de begrotingen van WerkwIJSS als hierover meer duidelijk ontstaat. Om dezelfde reden zijn eventuele extra kosten in verband met de herhuisvesting niet opgenomen in de begroting.

Financiële aspecten In 2026 zijn de kosten per beschutte werkplek bij WerkwIJSS € 11.609. Het werkplektarief is het financieel resultaat van de stichting gedeeld door het totaal aantal ingekochte werkplekken van alle gemeenten. Ten opzichte van 2025 stijgt het werkplektarief met ruim 15%, wat het gevolg is van de indexatie van de salarissen (3,8%) en indexatie van de overige kosten (2,6%), in combinatie met lagere opbrengsten.

Bladnummer 4/5 Raadsvoorstel 3 juni 2025

Het aantal werkplekken dat de gemeente Nieuwegein in 2026 gegarandeerd afneemt is 26,6 fte. In de stukken die voorliggen is een aantal van 26 fte opgenomen. In de communicatie hierover is iets misgegaan en de formele bevestiging van 26,6 fte is door WerkwIJSS te laat ontvangen om nog te kunnen verwerken in de begroting. De additionele 0,6 fte zal gedurende de realisatie in 2026 alsnog worden meegenomen in de bestuurlijke tussenrapportages. Het bedrag van € 308.799 (26,6*11.609) voor WerkwIJSS beschut wordt verwerkt in de begroting voor 2026. Het past binnen de budgetten in de begroting van 2026. In de eindejaarsvoorspelling voor 2025 is te zien dat er een bijstorting door de gemeenten nodig zal zijn om het vermogen aan te vullen. Het deel (nu voorspeld is € 37.000) dat hiervan voor rekening van Nieuwegein zal zijn, wordt verwerkt bij de 2e begrotingswijziging. Begin 2025 is de gemeente Vijfheerenlanden uitgetreden uit de stichting. Vanaf 2026 worden de werkplekken die Vijfheerenlanden afneemt afgerekend tegen het actuele werkplektarief +20%, zoals afgesproken in de geldende dienstverleningsovereenkomst (DVO). In 2024 is opnieuw gekeken naar het weerstandsvermogen van de stichting. Het minimumbedrag blijft € 120.917. Bij een negatief bedrijfsresultaat wordt het vermogen aangevuld tot dit bedrag, waarbij de gemeenten bijdragen naar rato van het aantal ingekochte werkplekken.

Communicatie aspecten De zienswijze van de gemeenteraad van Nieuwegein op de begroting en het bedrijfsplan 2026 van WerkwIJSS wordt na goedkeuring van de raad verstuurd naar WerkwIJSS, uiterlijk 1 augustus 2025.

Uitvoering De zienswijze over de begroting en het bedrijfsplan 2026 versturen naar WerkwIJSS.

Bijlagen 1 Raadsbesluit zienswijze begroting en bedrijfsplan 2026 WerkwIJSS 2 Conceptbrief zienswijze begroting en bedrijfsplan 2026 WerkwIJSS 3 Begroting 2026 WerkwIJSS 4 Bedrijfsplan 2026 WerkwIJSS 5 Bestuursrapportage Realisatie 2024 WerkwIJSS Beschut

Bladnummer 5/5 Raadsvoorstel 3 juni 2025

burgemeester en wethouders,

Ellie Liebregts

Marijke van Beukering-Huijbregts

secretaris

burgemeester