2025-086 Bijlage 3. Advies ASDN Verordening Leerlingenvervoer maart 2025

2025-086 Bijlage 3

Adviesraad Sociaal Domein Nieuwegein Betreft: Advies Verordening Leerlingenvervoer gemeente Nieuwegein 2025 Datum: 13 maart 2025 Contact: h.bakker@nieuwegein.nl

Geacht college, Hierbij ontvangt u het gevraagde advies over de Verordening Leerlingenvervoer. Wij zijn op hoofdlijnen positief over de nieuwe verordening. Meest opvallend is de keuze van Nieuwegein om de afstandsgrens te vergroten van 4 naar 6 kilometer, in overeenstemming met omliggende gemeenten. Daarnaast ligt er in de nieuwe verordening een sterker accent op het bevorderen van de zelfredzaamheid van de betrokkenen. Wij zijn blij met de mogelijkheden die Nieuwegein hiervoor biedt. Omdat beide wijzigingen grote impact kunnen hebben op de doelgroep en de kinderen vaak een lange periode nodig hebben om een omschakeling te maken naar een nieuwe situatie, is de uitwerking van een passende overgangsregeling naar het oordeel van de Adviesraad Sociaal Domein cruciaal. Voorziet het college inderdaad, zoals wij verwachten, een goede overgangsregeling? Wij pleiten er voor om voor de bestaande gevallen een overgangsregeling in stand te houden voor zo lang als de ouders dat wensen. Tegelijkertijd lezen wij in artikel 9 dat de grens van 6 kilometer niet geldt voor leerlingen met een beperking. In onze ogen vallen alle leerlingen van de Stip onder deze definitie, evenals de leerlingen van de andere scholen voor speciaal onderwijs. Wij zien dit graag bevestigd in uw reactie.

Wij adviseren om bij het onderzoek dat het college uitvoert naar de zelfredzaamheid van de leerling en het gezin en bij de gezamenlijke opstelling van een zogenoemd ‘vervoersontwikkelplan’ (artikel 3) altijd te werken vanuit vertrouwen op het eigen oordeel van de leerling, ouders en deskundigen. Bij dit alles is een goede informatievoorziening vanuit de gemeente, in begrijpelijke taal, ons inziens van groot belang. Ouders die kiezen voor zelfstandig vervoer moeten daarnaast kunnen rekenen op een passende vergoeding door de gemeente. Naast een vergoeding van kosten voor vervoer en begeleiding, kan de gemeente mogelijk ook voorzien in of bijdragen aan een gemeenschappelijk aanbod van hulpmiddelen, zoals een app die door betrokkenen wordt gebruikt voor informatie en communicatie.

1

Wij staan positief tegenover de toevoeging van artikel 23 dat andere passende vervoersvoorzieningen stimuleert, zoals een (al dan niet aangepaste) fiets. Dit geeft een extra mogelijkheid om maatwerk te leveren. De Adviesraad Sociaal Domein van Nieuwegein is evenals andere adviesraden in de regio Lekstroom van mening dat de leerling en ouders actief betrokken moeten worden bij de besluitvorming. Hun mening moet leidend zijn bij het toekennen van leerlingenvervoer, het opstellen van een vervoersontwikkelplan, het inzetten van een vervoerstraining en bij de evaluatie van het beleid. Ook vinden wij het gewenst voor leerlingen met ernstige problematiek een meerjarige beschikking af te geven, om te voorkomen dat ouders ieder jaar een nieuwe aanvraag moeten doen. Verder adviseren wij het zorgteam van de school toe te voegen als één van de deskundigen (artikel 1). Ten aanzien van de beslistermijn (artikel 5) adviseren wij op te nemen dat de beslistermijn van 6 tot 8 weken kan worden ingekort als de termijn belemmerend werkt op het vervolgproces. De Adviesraad Sociaal Domein Houten geeft het voorbeeld van een verwijzende school die meer tijd nodig heeft voor het dossier voor de toelatingscommissie, waardoor een toelaatbaarheidsverklaring wordt afgegeven in de zomervakantie.

In dat geval zou een vervoersverklaring ook sneller afgegeven moeten worden in het belang van een goede start van de leerling op de nieuwe school. Waar het college spreekt over de verantwoordelijkheid van de ouders in en rond het aangepast vervoer (artikel 8 lid 4), stellen wij voor dit te wijzigen in het aanspreekbaar zijn van ouders. Tevens adviseren wij om vervoerders en scholen te stimuleren actief te werken aan training van en voorlichting aan chauffeurs met als doel te groeien in het aangaan van de pedagogische relatie met de leerling. De verordening leerlingenvervoer gaat over kwetsbare leerlingen met specifieke ondersteuningsbehoeften voortkomend uit stoornissen, ontwikkelingsachterstanden of door in het leven ontwikkelde stoornissen. Het gedrag wat daaruit zichtbaar of hoorbaar is wordt in sterke mate bepaald door omgevingsfactoren. Het zoeken en vinden van de juiste vorm van reageren vraagt pedagogische tact. Ouders kunnen vanuit hun verantwoordelijk worden aangesproken om mee te denken en zoeken naar optimale omstandigheden tijdens het vervoer. Het gaat o.i. om een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Belangrijk is verder dat voor leerlingen die in het kader van hun opleiding een stage volgen vervoer van en naar het stageadres geregeld is (artikel 16).

Wij adviseren om geen maximaal geaccepteerde afstand te hanteren als het stageadres niet gevonden kan worden op de route van de woning naar de school. Stageplekken voor leerlingen met een specifieke begeleidingsbehoefte zijn niet gemakkelijk te vinden en bovendien zoeken stagebureaus, vanwege de begeleiding, in nabijheid van de school. Als er een geschikte plek is gevonden die aansluit bij de begeleidingsbehoefte is het in het belang van de leerling, het stagebureau van de school en het bedrijf dat er snel kan worden gestart. Overleg tussen stagebureau, bedrijf, gemeente en leerling over de afstand neemt dan onnodig veel tijd in beslag en vergroot onzekerheid en stress. 2

Wanneer leerlingen vanuit een school naar een stageplek bij een zorgaanbieder reizen, beschouwen wij dat als een gewone leerplek die vanuit deze verordening probleemloos geregeld zou moeten worden. Wij vragen het college in zijn reactie om dit te bevestigen. In de praktijk blijkt er op dit punt nog onduidelijkheid te bestaan, hopelijk kan die door het college worden weggenomen. In lijn met onze eerdere adviezen over het leerlingenvervoer zijn wij verheugd dat ook in deze verordening een hardheidsclausule is opgenomen (artikel 29). Dit stelt het college in staat om, goed gemotiveerd, van de regelgeving af te wijken ten gunste van het kind/ouders als de strikte uitvoering van de regelgeving niet bijdraagt aan het resultaat wat wordt beoogd. Bijvoorbeeld als door niet toekennen van een vergoeding voor leerlingenvervoer de financiële positie van de ouders negatief wordt beïnvloed waardoor resultaten in een zorgplan niet kunnen worden bereikt en bijvoorbeeld uithuisplaatsing dreigt. Het kunnen afwijken van regels lijkt ons nodig om maatwerk te kunnen leveren. Tenslotte: de Adviesraad Sociaal Domein ziet in de dagelijkse praktijk een sleutelrol voor de chauffeurs die het leerlingenvervoer mogelijk maken. Wij zijn er van overtuigd dat een jaarlijkse ontmoeting van chauffeurs en ouders enorm kan bijdragen aan onderlinge waardering, begrip en werkvreugde voor de chauffeur.

De Adviesraad Nieuwegein is graag bereid een ‘dag van de chauffeur’ mede te organiseren of mee te denken over een manier om de onderlinge band van chauffeurs, leerlingen en ouders te versterken. Wij hopen dat de gemeente bereid is om hierin een bijdrage te leveren. Helemaal tenslotte danken wij de ambtelijke organisatie voor het beantwoorden van de vragen die wij ten aanzien van de concept-stukken hebben gesteld. Wij realiseren ons dat veel van de zorgen rond het leerlingenvoer nog zullen blijven bestaan en dat een evaluatie en wellicht herziening van het (landelijke) beleid waarbinnen het leerlingenvervoer geregeld is, gewenst is. Wij hopen dat de gemeente Nieuwegein zich maximaal blijft inspannen om, in goed overleg met alle betrokkenden, zorgen waar mogelijk weg te nemen.

Vastgesteld door de Adviesraad Sociaal Domein Nieuwegein 13 maart 2025

3