2025-075 Rvs. Kadernota 2026

Gemeenteraad

Onderwerp Datum

Raadsvoorstel 2025-075

Kadernota 2026

27 mei 2025

Afdeling

Concerndirectie

E-mailadr es opst eller r.hunting@nieuwegein.nl Portefeuilleh ouder

Ellie Eggengoor

Onderwerp Kadernota 2026

Gevraagd besluit 1. Het college opdracht te geven de uitgangspunten, ontwikkelingen en maatregelen voor het sluitend maken van de meerjarenbegroting, te verwerken in de begroting 2026 – 2029;

Inleiding Jaarlijks stelt de raad in juli de kadernota vast. Met de kadernota worden de uitgangspunten voor de meerjarenbegroting bepaald. De begroting wordt in november door de raad behandeld. Wat eraan voorafging De kadernota 2026 vormt, naast de opmaat naar de meerjarenbegroting 2026, het sluitstuk van het traject sluitende meerjarenbegroting (SMB). Een traject dat wij met u en partners in de stad de afgelopen anderhalf jaar hebben doorlopen. Sinds de vaststelling van de begroting 2025 (november 2024) hebben de volgende bijeenkomsten plaatsgevonden: 12 december 2024:

gesprek raadsleden met partners in de stad;

16 januari 2025:

terugblik op die gesprekken en gelegenheid voor raadsleden aanvullende ideeën mee te geven;

20 februari 2025:

gesprek over het actuele financiële meerjarenbeeld en eerste inkijk op realiseerbare maatregelen om tot een sluitende begroting te kunnen komen;

27 maart 2025:

debat over alle realiseerbare maatregelen die in kaart zijn gebracht;

Bladnummer 2/4 Raadsvoorstel 27 mei 2025

De inzichten uit deze bijeenkomsten hebben wij verwerkt in de voorliggende kadernota en de contouren daarvan zijn op 15 mei jl. in een extra Avond voor de Stad met u gedeeld.

Gewenst effect Met deze kadernota wordt richting gegeven voor het opstellen van de meerjarenbegroting 2026 – 2029.

Argumenten 1.1 De kadernota bevat de uitgangspunten voor de (meerjaren)begroting 2026-2029 De kadernota bevat de uitgangspunten en ontwikkelingen voor de (meerjaren)begroting. Het perspectief is gebaseerd op de laatste bekende gegevens over de algemene uitkering in de periode 2026-2029 (decembercirculaire 2024), aangevuld met een inschatting van de effecten uit de voorjaarsnota 2025 van het Rijk en het Centraal Economisch Plan (CEP) van maart 2025. 1.2 Enkele nieuwe ontwikkelingen zijn onontkoombaar en onuitstelbaar De kadernota 2026 bevat voorstellen voor nieuwe ontwikkelingen en activiteiten waaraan niet valt te ontkomen en die ook niet uitgesteld kunnen worden. Deze worden daarom (gemotiveerd) aan u voorgelegd en na instemming in de meerjarenbegroting 2026 verwerkt. 1.3 De voorgestelde maatregelen SMB zorgen voor een sluitende meerjarenbegroting Met de maatregelen die we aan u voorstellen realiseren we een sluitende meerjarenbegroting 2026. Een perspectief waarmee wordt voldaan aan de eisen van de toezichthouder. Maar minstens zo belangrijk: waarmee we met minder geld toch zo goed mogelijk voor onze stad blijven zorgen. Zodat Nieuwegein ook later nog een fijne plek is om in te wonen en leven.

Kanttekeningen 1.1

De verwerking van de Voorjaarsnota van het Rijk is gebaseerd op inschattingen

De uiteindelijke vertaling van de inkomsten van het Rijk vindt plaats via de meicirculaire 2025. Deze is op moment van aanbieden aan uw raad nog niet beschikbaar. De inzichten uit de meicirculaire sturen wij u zo spoedig mogelijk na. 1.2

De ontwikkelingen en effecten van maatregelen zijn gebaseerd op inschattingen

Voor een aantal posten hebben we onderbouwde inschattingen gemaakt en in andere gevallen de verwachtingen van het Rijk gevolgd. U moet daarbij denken aan de ramingen van de kostenontwikkeling Wmo en Jeugd en de aanname dat aanvullende maatregelen op het terrein van Jeugdzorg tot besparingen bij de gemeente zullen leiden. Dit geeft meer onzekerheid voor de

Bladnummer 3/4 Raadsvoorstel 27 mei 2025

latere jaren in het meerjarenperspectief. Tegelijkertijd hebben we elk jaar, via de volgende kadernota’s, de gelegenheid dat perspectief te actualiseren.

Financiële aspecten De voorliggende kadernota 2026 bouwt voort op het financiële meerjarenbeeld dat ontstaat na verwerking van de begroting 2025-2028 en de eerste technische wijziging daarop. Daar hebben wij een onderbouwde inschatting van de toename van de algemene uitkering en de ontwikkeling van de lonen en prijzen aan toegevoegd. Daarmee ontstaat het volgende beeld: (bedragen x € 1.000)

Meerjarenbegroting 2026-2029

Beginstand kadernota 2025 Saldo na 1e technische wijziging

2026

2027

2028

2029

-4.978

-4.384

-4.804

-6.145

Toename algemene uitkering

1.353

Overige algemene ontwikkelingen

pm

Loon- en prijsontwikkelingen Saldo na algemene ontwikkelingen

1.336 pm

1.746 pm

7.915 pm

-1.041

-1.271

-1.505

-4.036

-4.666

-4.319

-4.564

-2.266

Dit beeld is het startpunt voor de ontwikkelingen die in de kadernota per programma aan u worden voorgelegd. Voor de toelichting daarop verwijzen we naar de kadernota zelf. Ook zijn de ontwikkelingen met betrekking tot de verbonden partijen in beeld gebracht. Alles bij elkaar ontstaat voor de meerjarenbegroting dan het volgende beeld per begrotingsprogramma: Meerjarenbegroting 2026-2029 2026

2027

2028

2029

€

-4.666

€

-4.319

€

-4.564

€

-2.266

Saldo programma Bestuur en Dienstverlening

€

-70

€

-

€

-

€

-

Saldo programma Wonen en Economie

€

-

€

-

€

-

€

-

Saldo programma Leefbaarheid en Veiligheid

€

-440 €

-394 €

-394

Saldo programma Vrije tijd

€

-

€

-

€

-

€

-

Saldo programma VEKOB

€

-515 €

-1.129

€

-3.999

€

-5.625

Saldo programma Bedrijfsvoering

€

-450 €

-250 €

-170 €

-170

Saldo programma Algemene Dekkingsmiddelen

€

1.710 €

1.770 €

1.720 €

1.720

Saldo Verbonden partijen

€

Saldo na algemene ontwikkelingen

€

Verwacht saldo kadernota 2026

-368 €

-538 € -4.969

€

-510 € -4.806

€

-538 € -7.945

€

-538 -7.273

Vervolgens zijn de maatregelen SMB in beeld gebracht en toegelicht, waarvan wij voorstellen deze door te voeren om te komen tot een sluitend meerjarenperspectief. Deze maatregelen en toelichtingen vindt u in hoofdstuk 4 van de kadernota. Na verwerking daarvan ontstaat een sluitend perspectief: Meerjarenbegroting 2026-2029 2026

2027

2028

2029

€

-4.666

€

-4.319

€

-4.564

€

-2.266

Saldo programma Bestuur en Dienstverlening

€

-70

€

-

€

-

€

-

Saldo programma Wonen en Economie

€

-

€

-

€

-

€

-

Saldo programma Leefbaarheid en Veiligheid

€

-440 €

-394 €

-394

Saldo programma Vrije tijd

€

-

€

-

€

-

€

-

Saldo programma VEKOB

€

-515 €

-1.129

€

-3.999

€

-5.625

Saldo programma Bedrijfsvoering

€

-450 €

-250 €

-170 €

-170

Saldo programma Algemene Dekkingsmiddelen

€

1.710 €

1.770 €

1.720 €

1.720

Saldo Verbonden partijen

€

Saldo na algemene ontwikkelingen

-538 €

Verwacht saldo kadernota 2026

€

-4.969

€

Effect maatregelen SMB

€

5.898 €

Saldo Kadernota 2026 na maatregelen SMB

€

929 €

-368 €

-510 € -4.806

€

-538 € -7.945

-538

€

-7.273

6.145 €

8.827 €

7.687

1.339 €

882 €

414

Bladnummer 4/4 Raadsvoorstel 27 mei 2025

Mede door de tijdelijke middelen die via de voorjaarsnota 2025 van het Rijk in het vooruitzicht zijn gesteld kennen de jaren 2026 en 2027 een positief saldo. Dat verslechtert in de jaren daarna, maar is ook in 2029 nog positief. De komende jaren zullen we de ontwikkelingen in het perspectief nadrukkelijk volgen, om te zien of de maatregelen ook daadwerkelijk de ingeschatte opbrengst zullen behalen, maar ook vanwege de toenemende onzekerheden op onder andere de kosten voor Jeugd en Wmo. Daar beginnen wij mee door de nota Duurzaam financieel evenwicht eind 2025 te actualiseren.

Communicatie aspecten Op woensdag 28 mei is er een persbericht verstuurd naar lokale en regionale media en een persgesprek gepland. Verder is op de website www.nieuwegein.nl een aanvullende webpagina gemaakt waar inwoners zicht krijgen op de gemeentefinanciën en de maatregelen die worden voorgesteld. In de komende weken komt er een video op social media waarin vragen van inwoners over de kadernota en de maatregelen beantwoord worden. Verder wordt de Kadernota op 11 juni met de auditcommissie besproken.

Uitvoering Na besluitvorming door uw raad wordt de meerjarenbegroting 2026 opgesteld. Behandeling daarvan in uw raad is voorzien op donderdag 6 november 2025.

Bijlagen 1.

Raadsbesluit

2.

Kadernota 2026

burgemeester en wethouders,

Ellie Liebregts

Marijke van Beukering-Huijbregts

secretaris

burgemeester