2024-248 Rvs. Programmabegroting 2025-2028
Tekst van het document
Gemeenteraad
Onderwerp Meerjarenbegroting 2025-2028 Datum
Raadsvoorstel
1 oktober 2024
Afdeling E-mailadres opsteller f.vrijbergen@nieuwegein.nl
2024-248
Portefeuillehouder
Ellie Eggengoor
Onderwerp Programmabegroting 2025-2028
Gevraagd besluit 1.
De Programmabegroting 2025-2028 met een positief saldo van € 1.959.000 en de daarin opgenomen maatregelen om te komen tot een sluitende begroting 2025, zoals beschreven in paragrafen 1.3 en 1.4, vast te stellen;
2.
In te stemmen met de volgende stortingen en onttrekkingen aan de algemene en bestemmingsreserves in 2025, zoals aangegeven in paragraaf 4.2: - Een onttrekking van € 69.000 aan de reserve grondbedrijf; - Een storting van in totaal € 1.598.000 in de bestemmingsreserves; - Een onttrekking van in totaal € 1.308.000 aan de bestemmingsreserves ten gunste van het begrotingssaldo; - Een onttrekking van in totaal € 2.269.000 aan de bestemmingsreserves ter dekking van afschrijvingen;
3.
De kredieten voor de investeringen 2025 ad € 36.945.000, zoals aangegeven in paragraaf 4.7.1, vast te stellen;
4.
De ruimte voor het openen van kredieten voor de grondexploitaties in 2025 ad € 43.000.000, zoals aangegeven in paragraaf 4.7.1, vast te stellen;
5.
De eerder beschikbaar gestelde kredieten ouder dan twee jaar, zoals aangegeven in paragraaf 4.7.2, beschikbaar te houden;
6.
De afschrijvingstabel voor het jaar 2025, zoals aangegeven in paragraaf 4.7.3, vast te stellen.
Inleiding Jaarlijks dient voor 15 november de begroting voor het volgende jaar door de gemeenteraad te worden vastgesteld en aan de provincie te worden aangeboden. De nu voorliggende begroting is een uitwerking van de Kadernota 2025. In de programma’s zijn de activiteiten benoemd, die in 2025 worden uitgevoerd om de eerder vastgestelde doelen te bereiken. Per product worden de budgetten aangegeven die, na het vaststellen van de begroting, per programma beschikbaar komen voor het bereiken van de doelstellingen.
Bladnummer 2/5 Raadsvoorstel 1 oktober 2024
Daarnaast geven de paragrafen en de financiële begroting inzicht in de totale baten en lasten, alsmede de (financiële) stand van zaken van de gemeente. De uitdagingen waar we als gemeente voor staan zijn onverminderd groot. We bereiden ons voor op maatregelen om de financiën op lange termijn gezond te houden. We zijn erin geslaagd het begrotingsjaar 2025 sluitend te maken met een mix aan (veelal technische) maatregelen en een extra verhoging van de onroerendezaakbelasting. Hiermee is ook een deel van het ‘ravijn’ in de latere jaren opgelost. De noodzaak voor het traject Sluitende Meerjarenbegroting, dat wij eind vorig jaar zijn gestart, staat echter nog altijd overeind. De eerste resultaten uit dit traject, alsmede inzicht in het vervolgproces maken deel uit van deze begroting.
Gewenst effect Het vaststellen van een begroting voor 2025, zodat op rechtmatige wijze uitgaven kunnen worden gedaan. De gewenste maatschappelijke effecten per programma zijn opgenomen in de programma’s in de bijgevoegde begroting.
Argumenten 1.1
De raad is bevoegd de begroting van het komende jaar vast te stellen.
Met het vaststellen van de begroting worden door de raad ook de baten en de lasten per programma voor 2025 geautoriseerd. Daarmee wordt voldaan aan het budgetrecht van de raad, zoals vastgelegd in artikel 191 van de Gemeentewet. Het positieve begrotingssaldo kan gedurende 2025 worden aangewend om ontwikkelingen die leiden tot een kostenstijging op te vangen. 2.1
De raad is bevoegd te beschikken over algemene- en
bestemmingsreserves. De begroting kent jaarlijks stortingen en onttrekking aan reserves die in lijn liggen met het doel waarvoor de reserves zijn ingesteld. Wij stellen u voor in 2025: € 69.000 te onttrekken aan de reserve grondbedrijf, € 1.598.000 te storten in de bestemmingsreserves, € 1.308.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserves ten gunste van de exploitatie en € 2.269.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserves ter dekking van afschrijvingen. Voor de specificatie hiervan verwijzen wij u naar het onderdeel reservemutaties in paragraaf 4.2 van de Programmabegroting 2025-2028. 3.1
De raad is bevoegd kredieten beschikbaar te stellen voor
investeringen. Hiermee wordt expliciet invulling gegeven aan het budgetrecht van de raad ten aanzien van kredieten. In totaal verzoeken wij kredieten tot een bedrag van € 36.945.000 beschikbaar te stellen. Voor de specificatie hiervan verwijzen wij naar paragraaf 4.7.1 van de programmabegroting 2025-2028. 4.1
De gemeenteraad geeft de kaders van het te voeren grondbeleid aan.
In de door u vastgestelde grondexploitaties is het volledig benodigde bedrag opgenomen van de daarvoor benodigde kredieten. Binnen dit kader verzoeken
Bladnummer 3/5 Raadsvoorstel 1 oktober 2024
wij u de ruimte voor het openen van kredieten in 2025 vast te stellen op € 43.000.000. Hiermee kunnen wij in het jaar de benodigde kredieten beschikbaar stellen. Voor de specificatie per grondexploitatie verwijzen wij naar de meest recente actualisatie van de grondexploitaties in de jaarstukken grondbedrijf 2023, behandeld in de raadsvergadering van 11 juli jl. (2024161). 5.1
De Raad is bevoegd kredieten te verlengen voor
(vervangings)investeringen. Op basis van de Nota Investerings- en afschrijvingsbeleid 2024 is een besluit van de raad nodig om na twee jaar uitgaven te kunnen blijven doen op een krediet. Dit besluit wordt voor een gedeelte (kredieten met categorie 1, looptijd langer dan 2 jaar) van de in paragraaf 4.7.2 opgenomen kredieten gevraagd bij de begroting 2025. Naar de stand per 24 september 2024 gaat het hierbij om een bedrag van € 32.405.569. 6.1
De raad is bevoegd tot het vaststellen van de tabel met
afschrijvingstermijnen van investeringen Bij de Nota Investerings- en afschrijvingsbeleid 2024 is door u een tabel met afschrijvingstermijnen voor investeringen vastgesteld. Conform deze nota wordt voorgesteld om bij de begroting de lijst, die is opgenomen in paragraaf 4.7.3 van de begroting, vast te stellen.
Kanttekeningen 1.1
De meerjarenbegroting is voor de jaren 2026 en verder niet sluitend
Voor 2026 tot en met 2028 presenteren wij een begroting met een negatief saldo. Dit is mede gevolg van het Rijksbeleid. Slechts een deel van het tekort in de jaren na 2025 is opgelost met de huidige maatregelen. Het traject Sluitende Meerjarenbegroting tracht met oplossingsrichtingen te komen voor dit tekort. Deze aanpak is in lijn met het VNG advies om 2025 sluitend te maken en met het oog op 2026 de ombuigingen in kaart te brengen. De huidige stand van zaken en het vervolg van dit traject wordt geschetst in deze meerjarenbegroting.
Bladnummer 4/5 Raadsvoorstel 1 oktober 2024
Financiële aspecten De ontwikkeling van het begrotingssaldo ziet er als volgt uit: Ontwikkeling saldo na
2025
2026
2027
2028
Start kadernota 2025
-2.184.000
-5.658.000
-4.265.000
-7.087.000
Brief meicirculaire 2024
827.000
885.000
839.000
1.730.000
Algemene ontwikkelingen
1.271.000
-640.000
-1.172.000
65.000
Nieuwe ontwikkelingen
-1.375.000
-1.364.000
-1.364.000
-1.367.000
-424.000
-621.000
kadernota
Correcties op de
-268.000
begroting/kadernota Saldo na ontwikkelingen en correcties
-1.729.000
Totaal voorgestelde maatregelen
3.689.000
Saldo begroting 2025-2028
1.959.000
-6.777.000 -6.386.000 -7.280.000 3.965.000
3.962.000
4.223.000
-2.811.000 -2.425.000 -3.057.000
Het startpunt van deze begroting is de stand zoals gepresenteerd in de kadernota 2025. Vervolgens zijn de ontwikkelingen verwerkt die zich daarna hebben voorgedaan. Naast het effect van de meicirculaire, waarover u per brief bent geïnformeerd (2024-184), betreft dit: algemene ontwikkelingen (waaronder de septembercirculaire en de kapitaallasten), nieuwe ontwikkelingen binnen de begrotingsprogramma’s en correcties op de primitieve begroting of de kadernota. Samengenomen resteert in 2025-2028 nog altijd een negatief saldo. De voorgestelde maatregelen in het kader van het traject Sluitende Meerjarenbegroting leiden tot een (gedeeltelijke) oplossing van dit tekort. Zoals te zien wordt het saldo van de begroting hiermee positief in 2025 en minder negatief in de jaren daarna. Het positieve saldo in 2025 vormt daarmee tevens een buffer voor mogelijke kostenstijgingen vanuit bijvoorbeeld de jeugdzorg of Wmo. Voor verdere toelichting op de afzonderlijke regels verwijzen wij u naar het financieel perspectief (paragraaf 1.3) en het traject Sluitende Meerjarenbegroting (paragraaf 1.4).
Communicatie aspecten Extern is gecommuniceerd door middel van een persbericht en een persgesprek. Daarnaast wordt de begroting gepresenteerd via de website en de gemeentepagina.
Uitvoering De begroting wordt na vaststelling door de gemeenteraad voor 15 november 2024 verzonden aan de provincie als toezichthouder.
Bladnummer 5/5 Raadsvoorstel 1 oktober 2024
Bijlagen 1.
Programmabegroting 2025-2028
2.
Raadsbesluit bij programmabegroting 2025-2028
burgemeester en wethouders,
Ellie Liebregts
Marijke van Beukering-Huijbregts
secretaris
burgemeester