2023-160 Rvs. Huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein.pdf

Gemeenteraad

Onderwerp

Huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein

Datum

2 mei 2023

Raadsvoorstel

2023-160

Afdeling

Ruimtelijk Domein

E-mailadr es opst eller c.hofstede@nieuwegein.nl Portefeuilleh ouder

Marieke Schouten

Onderwerp Huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein

Gevraagd besluit 1.

De Huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein vast te stellen, waarbij de belangrijkste wijzigingen zijn: a.

De indeling van de verordening sluit meer aan op de VNG-modelHuisvestingsverordening;

b. De bezettingsnormentabel is aangepast; c.

Het gebruik van het experimenteerartikel is alleen toegestaan na een raadsbesluit over het uit te voeren experiment;

d. De mogelijkheid voor burgemeester en wethouders om onder voorwaarden “buurtvoorrang” toe te passen voor bepaalde doelgroepen is toegevoegd. e.

De rangorde voor de toewijzing van woningen is in overeenstemming gebracht met de praktijk.

Inleiding Volgens de Huisvestingswet 2014 geldt een huisvestingsverordening voor maximaal vier jaar. Als de schaarste na die vier jaar nog niet is opgelost, kan een nieuwe Huisvestingverordening worden vastgesteld. De huidige verordening loopt op 1 juli 2023 af en is aan herziening toe. Er is sprake van een relatief beleidsarme aanpassing, maar wel een met een nieuwe structuur die transparanter en leesbaarder is. We verwachten in de loop van dit jaar een aangepaste Huisvestingswet en een nieuwe wet Versterking regie op de volkshuisvesting. Deze wetten geven naar verwachting kaders voor nieuwe beleidsaanpassingen. Daarom richten we ons nu eerst op een nieuwe structuur. Als er nieuwe wetgeving is kunnen we nieuw beleid hierin implementeren. De voorgestelde aanpassingen in de huisvestingsverordening zorgen er ook voor dat de lokale uitwerking in nadere regels aangepast moet worden. Deze nadere regels zijn bijgevoegd.

Bladnummer 2/4 Raadsvoorstel 14 april 2023

Gewenst effect Met de instrumenten die de Huisvestingsverordening biedt, wordt beoogd de schaarse beschikbare woonruimte zo eerlijk, rechtvaardig en optimaal mogelijk te verdelen. Ook wordt beoogd de samenstelling van de bestaande woonruimtevoorraad zo goed mogelijk te beschermen.

Argumenten 1.1.

Er is sprake van schaarste in alle segmenten van de woningvoorraad in

Nieuwegein. Conform artikel 2 van de Huisvestingswet kan er alleen een huisvestingsverordening worden ingesteld als er sprake is van schaarste en sturing middels een huisvestingsverordening noodzakelijk is. Met een woningtekort van 5,5 procent heeft de regio Utrecht één van de grootste woningtekorten van alle Nederlandse regio’s. De verwachting is dat dit woningtekort de komende jaren nog oploopt naar 27.430 woningen, ofwel 6,5 procent van de woningvoorraad. Het woningtekort betekent schaarste aan woningen en zorgt voor grote concurrentie tussen huishoudens om een geschikte en betaalbare woning te bemachtigen. Dit leidt tot verdringing van huishoudens, die door de grote concurrentie geen passende betaalbare woning weten te vinden. Vanwege de aanhoudende schaarste aan woningen over de hele linie in Nieuwegein is opnieuw een huisvestingsverordening nodig om de vrijkomende sociale huurwoningen eerlijk en rechtvaardig te verdelen en de samenstelling van de woonruimtevoorraad te beschermen. In de bijgevoegde notitie Schaarste in de regio Utrecht is hierover cijfermatige onderbouwing opgenomen. 1a.1. Hiermee is de verordening beter leesbaar. De basis voor de huidige verordening stamt uit 2015 en deze basis is bij de vernieuwing in 2019 behouden. De afgelopen acht jaar zijn aan de huisvestingsverordening verschillende regelingen toegevoegd.

Hierdoor is de begrijpelijkheid en leesbaarheid sterk afgenomen. Het gevolg is dat de huidige ‘constructie’ eigenlijk niet meer geschikt is om op verder te bouwen. De structuur van de verordening is daarom aangepakt en in lijn gebracht met de VNG-modelverordening. Daarnaast zijn ook reparaties doorgevoerd die uit jurisprudentie voortkomen. Hierdoor is de nieuwe verordening weer geschikt gemaakt voor toekomst. Er is rekening gehouden met voorgenomen wetswijzigingen, zodat die eenvoudig in de structuur van de verordening ingepast kunnen worden. 1b.1. Door een aanpassing van de bezettingsnormentabel krijgen eenpersoonshuishoudens meer kans op een woning. De aanpassing van de bezettingsnormentabel per 1-1-2022 was voor eenpersoonshuishoudens te beperkend in de mogelijkheden om een woning te vinden. Door een kleine aanpassing in de tabel wordt dit verholpen, hiermee kunnen eenpersoonshuishoudens weer reageren op appartementen >60m2 en drie kamers. Dit is nodig omdat er zeer veel eenpersoonshuishoudens actief

Bladnummer 3/4 Raadsvoorstel 14 april 2023

zoeken en er niet genoeg kleinere woonruimten zijn om hen te huisvesten en daardoor hun slaagkans onevenredig kleiner is geworden. 1c.1. Door de raad te laten besluiten over experimenten wordt de democratische legitimiteit van de verdeling van schaarste geborgd. Op basis van de Gemeentewet mag de raad bevoegdheden delegeren aan het college. Op basis daarvan is indertijd het experimentenartikel in de Huisvestingsverordening bij het college neergelegd. Uit de evaluatie van de Huisvestingswet 2014, verschenen in 2020, blijkt dat het zeer de vraag is of het wel de bedoeling van de wetgever is om het college ruimte te geven om experimenten in te stellen. De democratische legitimiteit van een besluit over de verdeling van schaarse woonruimte wordt beter geborgd door een raadsbesluit. De vraag is dus of de huidige collegebevoegdheid houdbaar is. Daarom wordt in de nieuwe verordening deze bevoegdheid teruggelegd bij de raad. 1d.1. Door buurtvoorrang toe te passen voor specifieke doelgroepen, wordt een breder belang gediend zoals doorstroming of leefbaarheid. Door specifieke doelgroepen voorrang te geven in bepaalde wijken of gebieden kan doorstroming worden bevorderd. Senioren die met voorrang doorverhuizen in hun eigen wijk blijven in hun sociale netwerk. De (vaak) ruimere woning die zij achterlaten komt vrij voor gezinnen.

In kwetsbare buurten kunnen kansrijke jongeren met een maatschappelijke binding aan een wijk of gebied bijdragen aan de sociale cohesie van hun buurt. Voorrang voor lokaal woningzoekenden was al mogelijk, maar is nu zo opgesteld dat expliciet is gemaakt voor welke doelgroepen dit kan worden ingezet. We willen de mogelijkheid van voorrang bieden bij nieuwbouwprojecten voor senioren. 1e.1. Door het rangordeartikel aan te passen aan de werking in de praktijk is de onderlinge rangorde van voorrangsregelingen helder. De huidige verordening gaf niet in alle situaties duidelijkheid over de onderlinge volgorde van de voorrangsregels. Dit werd vooral veroorzaakt doordat er gedurende de looptijd van de verordening meerdere voorrangsregelingen zijn bij gekomen, aangepast etc. Voor het correct functioneren van het Woningnetsysteem hebben de corporaties in samenwerking met de gemeenten de voorrangsregels nader uitgewerkt. Deze praktische uitwerking is nu overgenomen in de nieuwe verordening. Zo is de rangorde transparant en inzichtelijk.

Kanttekeningen 1d.1. Het toepassen van buurtvoorrang kan de slaagkans van woningzoekenden onevenwichtig beïnvloeden. Met het toekennen van buurtvoorrang voor een bepaalde doelgroep wordt de slaagkans voor hen vergroot, terwijl die van andere woningzoekenden wordt verkleind. Hierdoor kan het voor mensen zonder de voorrang nog lastiger worden aan een woning te komen dan nu al het geval is. We zijn daarom terughoudend met het inzetten hiervan en gebruiken het alleen bij nieuwbouwprojecten voor senioren.

Bladnummer 4/4 Raadsvoorstel 14 april 2023

Financiële aspecten Dit voorstel heeft geen financiële consequenties.

Communicatie aspecten Na vaststelling in de raad zal de verordening worden gepubliceerd om de inwerkingtreding daarvan te regelen. Publicatie vindt voor 1 juli plaats. Afgesproken is dat alle regiogemeenten de verordeningen voor 1 juli publiceren. De gewijzigde verordening zal worden gecommuniceerd via de gemeentelijke website, de U10 en via WoningNet Regio Utrecht.

Uitvoering Met de wijziging van deze verordening verandert de werkwijze niet.

Bijlagen 1. Huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein 2. Notitie schaarste in regio Utrecht 2022 3. Nadere regels huisvestingsverordening regio Utrecht 2023 gemeente Nieuwegein 4. Nadere regels woningomzetting en woningsplitsing Nieuwegein 2023. burgemeester en wethouders,

Ellie Liebregts

Frans Backhuijs

secretaris

burgemeester