2021-183 Bijlage Nota Reflectie Stedenband Rundu - Nieuwegein.pdf

Postbus 1 3430 AA

Bezoekadres

Stadsplein 1 3431 LZ www.nieuwegein.nl

Maatschappelijke Ontwikkeling

Reflectie Stedenband Nieuwegein Rundu 2021

Raadsnummer Datum

24 maart 2021

Auteur Anke Abbink Versie

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

Inhoudsopgave 1

Aanleiding .............................................................................................. 3

2

Maatschappelijke context ......................................................................... 4

3

2.1

Brede internationale blik in plaats van stedenbanden ................. 4

2.2

Opheffen stedenband Pulawy in 2020 ....................................... 5

Ontstaan Stedenband Rundu-Nieuwegein vanuit gemeentelijk internationaal beleid .................................................................................................... 6

4

5

Stedenband Rundu-Nieuwegein................................................................. 7 4.1

Invulling formele stedenband .................................................. 7

4.2

Resultaten formele stedenband ............................................... 9

4.3

Invulling informele stedenband .............................................. 10

4.4

Resultaten informele stedenband ........................................... 11

Conclusie ............................................................................................. 13 5.1

6

Hoe nu verder ..................................................................... 13

Bijlage: Samenvatting en visuele weergave .............................................. 15

2 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

1

Versie

Datum 24 maart 2021

Aanleiding

Gemeente Nieuwegein heeft sinds 1994 een stedenband met de stad Rundu in Namibië (raadsnummer 1994-139). De meest recente evaluatie van deze stedenband heeft plaatsgevonden in 2016. Sindsdien is het gemeentelijk internationaal beleid verder ontwikkeld, daarom is opnieuw een reflectie op deze stedenband beloofd aan de raad waarin de voortzetting van de stedenband wordt besproken. In 2019 bestond deze stedenband 25 jaar: een mooi moment om terug te kijken op de afgelopen jaren. We maken een onderscheid tussen de formele stedenband, van gemeente tot gemeente, en de informele stedenband, van inwoners tot inwoner met als belangrijkste vorm de werkgroepen Rundu en Nieuwegein. De formele stedenband heeft als doel om lokaal bestuur te versterken. De informele stedenband heeft als doel om mondiale bewustwording te stimuleren onder de Nieuwegeinse samenleving. In deze reflectie beschrijven we op hoofdlijnen hoe zowel de formele als de informele stedenband de afgelopen 25 jaar vorm heeft gekregen. Voor inhoudelijke details verwijzen we u naar vorige evaluaties (Raadsnummer 2016-130). In deze reflectie blikken we terug op de ontwikkelingen en resultaten van de formele en informele stedenband. Hieruit wordt een conclusie getrokken en aanbevelingen voor de toekomst gedaan. Maar eerst beschrijven we de huidige maatschappelijke context rondom stedenbanden en internationaal beleid.

3 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

2

Versie

Datum 24 maart 2021

Maatschappelijke context

De afgelopen jaren hebben landelijke en lokale ontwikkelingen plaatsgevonden rondom internationaal beleid en stedenbanden. Zonder hier uitgebreid op in te gaan, stippen we twee ontwikkelingen hier kort aan: de verschuiving van focus van mondiaal beleid in Nederland naar een brede internationale blik in plaats van stedenbanden en de beëindiging van de tweede stedenband van Nieuwegein met Pulawy.

2.1

Brede internationale blik in plaats van stedenbanden

Tot 10-15 jaar geleden waren stedenbanden redelijk populair, nu gaan Nederlandse gemeenten zelden meer een (nieuwe) relatie aan met een buitenlandse stad1. Er zijn geen exacte cijfers, maar er verdwijnen meer stedenbanden dan er nieuwe bij komen. Dit geldt ook in de regio Utrecht. Van de 26 Utrechtse gemeenten hebben nog maar 8 gemeenten een band met één of meerdere gemeenten in het buitenland2. Volgens de VNG betekent het verdwijnen van stedenbanden niet dat gemeenten niet meer over grenzen kijken. De aandacht voor internationale samenwerking neemt juist toe, alleen krijgt het steeds vaker een andere vorm: meer tijdelijke samenwerkingen en in netwerken, niet met één stad maar meerdere partners en op projectbasis binnen specifieke thema’s. Steeds meer is de focus op wederzijdse uitwisseling van kennis en ervaringen en verbondenheid met de rest van de wereld. De huidige mogelijkheden van communiceren en reizen maken dit gemakkelijker. Steeds meer gemeenten kijken daarom met een internationale blik naar hun gemeentelijk beleid. Velen hebben zich verbonden aan de Sustainable Development Goals (SDG’s) of ook wel de Global Goals. Dit zijn de opvolgers van de Millenniumdoelen. Ook de gemeente Nieuwegein onderschrijft de SDG’s 3.

In de concept beleidsnotitie Mondiaal beleid 2020-2024 die op 11 juni 2020 ter bespreking is voorgelegd aan de raad, beschrijven we de gewenste koers van de gemeente Nieuwegein waarin de Sustainable Development Goals focus geven aan beleid (2020230).

1 Bron: https://www.rd.nl/artikel/710206-hoe-stedenbanden-een-stille-dood-

sterven-maar-gemeenten-nog-altijd-over-grenzen-heen-kijken (2017) 2 Bron: https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/2078084/gebrek-aan-geld-

belangstelling-en-idealen-steeds-minder-stedenbanden.htm (2020) 3 Gemeente Nieuwegein is sinds 2007 Millennium Gemeente

4 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

2.2

Versie

Datum 24 maart 2021

Opheffen stedenband Pulawy in 2020

Tot december 2015 had Nieuwegein naast de stedenband met Rundu ook een formele stedenband met de Poolse stad Pulawy. Na 2015 veranderde deze band in een vriendschapsband. Deze vriendschapsband is in 2020 officieel beëindigd door Nieuwegein vanwege het instellen van LHBTG+ vrije zones in Pulawy door het gemeentebestuur. Het opheffen van de vriendschapsband leverde wereldwijde aandacht op. Naar aanleiding van het verbreken van de stedenband met Pulawy kwamen ook kritische vragen over de stedenband met Rundu. Immers, in Namibië is homoseksualiteit bij nationale wet verboden. Belangrijk is hierbij te vermelden dat stedenbanden een band van gemeente tot gemeente vormen. De homovrije zones in Pulawy zijn ingesteld door het gemeentebestuur, terwijl Rundu de wetten moet volgen van de nationale overheid en de Rundu City Council hier zelf geen inspraak op heeft. Het is goed om kritisch te kijken naar de bredere maatschappelijke thema’s, zoals rechten voor de LHBTG+ community. We zien dat dit speelt. Echter, we willen wegblijven van de cancelculture en zijn overtuigd van het belang van in gesprek blijven. Voor het evalueren van de stedenband met Rundu wegen dan ook andere argumenten (zwaar) mee om tot een uiteindelijk besluit te komen.

5 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

3

Versie

Datum 24 maart 2021

Ontstaan Stedenband Rundu-Nieuwegein vanuit gemeentelijk internationaal beleid

Sinds 1991 voert Nieuwegein een gemeentelijk internationaal beleid. Belangrijkste doelstelling is het vergroten van de betrokkenheid en bewustwording van Nieuwegeiners bij ontwikkelingen in de wereld. Activiteiten die door de gemeente worden ontwikkeld of ondersteund moeten altijd (in)direct bijdragen aan het stimuleren van deze bewustwording. Het eerste decennium stonden de stedenbanden centraal in het internationaal beleid. De voornaamste insteek was ‘solidariteit met kansarmen elders in de wereld’. Met name stedenbanden in Afrika werden in Nederland aangegaan als een vorm van ontwikkelingshulp. In 1994 besloot de gemeenteraad daarom om een relatie aan te gaan met twee steden die soortgelijke geografische kenmerken hebben als Nieuwegein: Rundu (Namibië) en Pulawy (Polen). Beide steden liggen aan een rivier en de steden zijn (destijds) in grootte en in opbouw vergelijkbaar met Nieuwegein. De stad Rundu in Namibië wou graag een stedenband. Zij gaven aan te willen leren van een ontwikkeld land, zeker omdat Namibië in 1990 onafhankelijk was geworden. Hier was draagvlak voor onder de inwoners, zowel daar als hier. Later rees steeds meer de vraag of een stedenband voornamelijk gericht op ontwikkelingshulp de taak van gemeentes was en werd het gebruikelijker om verbinding te zoeken met belang in eigen gemeente.

Dit gebeurde ook in Nieuwegein en werd benadrukt in de herijking van internationale samenwerking in het collegeprogramma 2010-2014. Zo moest het internationale beleid aansluiten op de algemene Nieuwegeinse doelstellingen, moesten internationale contacten bijdragen aan duurzame verbetering van kwaliteit van samenlevingen over de grens, maar ook van eigen samenleving. En was het belangrijk dat inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties zich betrokken voelen bij internationale activiteiten. Deze uitgangspunten staan sindsdien centraal.

6 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

4

Versie

Datum 24 maart 2021

Stedenband Rundu-Nieuwegein

In de archiefstukken is geen document te vinden waarmee de doelen van de stedenband duidelijk worden gedefinieerd. In het raadsvoorstel waarmee de stedenband is aangegaan (raadsnummer 1994-139) en een samenwerkingsovereenkomst tussen beide steden uit 2002 worden verschaffing van materiele en immateriële steun en mondiale bewustwording stimuleren door het informeren van de Nieuwegeinse samenleving over de stad Rundu genoemd. Zoals aangegeven is bij het aangaan van deze stedenband onderscheid gemaakt tussen de samenwerking van beiden gemeenten (formele stedenband) en de samenwerking tussen beide samenlevingen (informele stedenband). Deze zullen beiden toegelicht worden.

4.1

Invulling formele stedenband

De formele stedenband bestaat uit de band tussen de gemeentelijke instanties van Rundu en Nieuwegein. De focus lag hier op het versterken van lokaal bestuur. Uit de evaluatie van 2016 komt naar voren dat in de eerste 21 jaar twaalf projecten plaatsvonden binnen de stedenband (figuur 1). 5 projecten betroffen donaties van geld en middelen. Er zijn donaties gedaan zoals computers, geld voor klaslokalen en geld voor het realiseren van een sportveld/sportcomplex. Bij de geldinzameling voor klaslokalen had ook de Werkgroep Rundu een actieve rol waardoor de samenleving nauw betrokken was en er wellicht ook sprake was van het stimuleren van mondiale bewustwording onder zowel medewerkers en inwoners van gemeente Nieuwegein. De overige 7 projecten stonden in teken van kennisoverdracht met als focus op een beter bestuur van de Rundu Town Council. Daarbij heeft voornamelijk kennisoverdracht plaatsgevonden. Voorbeelden van thema’s zijn: vrouwenemancipatie op invloedrijke posities binnen de gemeente, betere organisatie van het ophalen van afval, het verbeteren van de financiële administratie van de waterafrekeningen, het realiseren van beleid en afstemmen van organisaties rondom HIV/Aids en het opstellen van een ontwerp voor een nieuw te bouwen gemeentehuis.

Alle thema’s werden medegefinancierd door subsidieprogramma's van VNG International en konden met zichtbare resultaten worden afgesloten. Toelichting op de invulling en resultaten van deze thema’s leest u in de nota ‘Globaal denken, lokaal handelen – internationale samenwerking 2011-2015’ (2011-022).

7 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

Projecten (tot 2012 uit achtergronddocument bij evaluatie 2016) Jaartal

Project

Korte omschrijving

1995

Stage gemeentesicretaris

Vijfweekse training om inzicht te krijgen in

Rundu

organisatie Nederlandse lokale overheden.

1997-

Huisvesting in Rundu

Samenwerkingsproject ‘decentralised

2000

verbeteren

cooperation’ tussen VNG en Namibische tegenhanger. Gericht op armoedebestrijding en versterking lokaal bestuur. Hiervoor projectgroep in 1999 afgereisd naar Rundu.

1998

Computers versturen

Computers toesturen voor financiële afdeling.

2000

Vrouwen in Lokaal bestuur

Drie vrouwelijke ambtenaren namen deel aan

(stage)

programma van VNG. Emancipatie binnen lokaal bestuur stond centraal.

2000

Actie steun scholen in

Geldinzamelingsactie voor scholen in Rundu.

Rundu 2002-

Financieel management

2003 2002-

Rundu. Duurzaam wijkbeheer

2006 2005-

Verbeteren inkomsten uit verkoop van water in Verbetering van afvalinzamelingssysteem in drie pilotwijken in Rundu.

HIV-aids project

2010

Terugdringen van aantal HIV/aids besmettingen en verbeteren dienstverlening van Rundu Town Council op dit gebied.

2008-

Small Grant Fund

2013 2008-

initiatieven in Rundu stimuleerd. Fietsen scoort

2009 2010 2012

Fonds wat lokale, inkomens genererende Sponsoractie vanuit Nieuwegein voor Rode Kruis in Rundu.

Ontwerpschets nieuw

Twee beleidsambtenaren naar Rundu voor

gemeentehuis Rundu

assisteren in ontwerpen nieuw gemeentehuis.

Donaties sportvelden

Donatie voor realisatie sportvelden.

Figuur 1. Projecten die de afgelopen 21 jaar hebben plaatsgevonden: in het zwart de projecten gericht op kennisuitwisseling, in het blauw de projecten die in het teken stonden van donaties. 4 Na 2012 zijn geen grote projecten meer uitgevoerd. Wel vonden gedurende en na deze projecten diverse uitwisselingen en werkbezoeken plaats tussen Rundu en Nieuwegein. Deze richtten zich grotendeels op de kennisuitwisseling en evaluaties van bovenstaande projecten. Tevens waren werkbezoeken uitgevoerd om Rundu Town Council op de hoogte te brengen van beleidswijzigingen en om input over de samenwerking op te halen (zoals in 2012, 2015 en 2017). Het werkbezoek in 2017 was het meest recente officiële werkbezoek. Doel was kennismaken met nieuwe gemeentebestuur en afspraken maken over invulling van toekomstige samenwerking. Tijdens dit werkbezoek heeft ook kennisuitwisseling plaatsgevonden rondom afvalmanagement, waardoor de Rundu Town Council tot inzicht is gekomen dat afval 4 Uitgebreide projectinformatie is terug te lezen in de bijlages bij raadsvoorstel

(stuknummer 2016-130).

8 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

geld waard is wanneer het wordt gerecycled. Bij dit bezoek is tevens de kritische houding vanuit inwoners en gemeenteraad van Nieuwegein overgebracht ten opzichte van de voortgang en invulling van de formele stedenband. Aangegeven is toen dat duidelijk moet worden wat de meerwaarde van de stedenband is.

4.2

Resultaten formele stedenband

Aangezien na 2012 geen nieuwe projecten meer zijn opgestart, voldoet de evaluatie uit 2016 nog steeds aan de inhoudelijke evaluatie van de projecten. Op het gebied van formele samenwerking zijn er de afgelopen 21 jaar 12 projecten gerealiseerd. 5 projecten betroffen donaties van geld en middelen. 7 projecten stonden in het teken van kennisoverdracht. De kennisoverdrachtprojecten zijn na afloop allemaal positief beoordeeld en in die zin kan worden gezegd dat versterking van lokaal bestuur daadwerkelijk heeft plaatsgevonden. De evaluatie heeft getracht na te gaan wat het lange termijn effect is van de projecten, onder andere door vragen te stellen aan Rundu Town Council (gemeente Rundu) en door observaties tijdens het werkbezoek van september 2015. Op basis van die vergelijking wordt geconcludeerd dat projecten die voor de voortzetting afhankelijk waren van mensen en middelen slechts een beperkt structureel effect hebben gehad. Grootste oorzaak lijkt het ontbreken van financiële middelen in Rundu om projecten uit te breiden en voort te zetten. Het is niet duidelijk geworden of de projecten, die tussen beide gemeenten gerealiseerd zijn, op lange termijn hebben bijgedragen aan het versterken van lokaal bestuur.

Daarom is in 2016 besloten om de stedenband met Rundu in lichte vorm te continueren door in samenwerking tussen beiden gemeenten alleen in te zetten op kennisuitwisseling (collegevoorstel – 0570950 / Raadsbesluit 2016-130). Er werd vanaf toen alleen ingezet op kennisuitwisseling dat voor het slagen niet afhankelijk is van een financiële impuls. Voor de evaluatie in 2016 heeft Rundu Town Council ook input geleverd. Hierbij gaven zij aan dat zij de ervaringen in het verleden en de samenwerking tot dan toe als positief en succesvol ervoeren. Zij vinden het lokaal bestuur verbeterd en schrijven deze verbeteringen grotendeels toe aan de samenwerking met Nieuwegein en de projecten opgezet vanuit de stedenband. Ondanks dat vanaf 2016 geen financiering meer vanuit Nieuwegein beschikbaar is, ziet Rundu Town Council nog steeds meerwaarde in een vervolg van de stedenband. Tijdens het werkbezoek in 2016 is aangegeven dat Rundu Town Council behoefte heeft aan kennisuitwisseling. Rundu Town Council zou Nieuwegein op de hoogte houden en aangeven wanneer zij expertise behoefden. Dit is na 2016 nauwelijks gebeurd. Er hebben enkele werkbezoeken plaatsgevonden, een paar gericht op kennisuitwisseling, een paar gericht op inventariseren huidige situatie en onderhoud van de relatie.

Deze kennisuitwisseling lijkt, net als de financiële ondersteuning in eerdere jaren, voornamelijk één kant op te gaan. De wederkerigheid mist. De uitzondering hierop is de opgedane ervaring door delegaties die vanuit Nieuwegein naar Rundu zijn geweest over hoe andere samenlevingen vormgegeven kunnen worden. Verder was er over de jaren heen weinig contact, reacties bleven uit, evenals het toesturen van beloofde verslagen en foto’s. Daarmee zijn bepaalde beloftes niet nagekomen en zijn zelfs in 2017 officieel vraagtekens vanuit Nieuwegein gezet bij de wil van Rundu Town Council voor een stedenband. In de eerste helft van 2019 is er weer sporadisch contact geweest via email en telefoon tussen beide gemeentelijke organisaties.

9 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

Kortom, sinds de evaluatie in 2016 is er weinig meer inhoudelijk binnen de formele stedenband opgezet en/of uitgewisseld en is er nauwelijks sprake geweest van kennisuitwisseling. De formele stedenband lijkt uitgedoofd te zijn en niet de wederzijdse band waar we naar streven in het huidig beleid.

4.3

Invulling informele stedenband

Sinds het bestaan van de stedenband is ook een groep inwoners in Nieuwegein actief die de werkgroep Rundu hebben gevormd. De werkgroep Rundu onderhoudt al meer dan 25 jaar contacten met de werkgroep Nieuwegein in Rundu, reist jaarlijks af naar Rundu en probeert daar kleinschalige sociaal maatschappelijke projecten financieel te ondersteunen. De werkgroep Rundu fungeert als intermediair tussen de Nieuwegeinse bevolking en de samenleving in Rundu. De werkgroep organiseert zelf fondsenwerving en ontvangt een subsidie vanuit de gemeente. Zij werkt hierbij samen met diverse partijen uit de Nieuwegeinse samenleving, vooral scholen en kinderdagverblijven. Werkgroep Rundu zorgt voor informatie, ondersteunt initiatieven daar, draagt deze uit en bewaakt contacten. Zo is een samenwerking tussen beide samenlevingen gevormd. Het doel van de informele stedenband is het stimuleren van mondiale bewustwording onder Nieuwegeinse samenleving. Dit gebeurt via activiteiten en voorlichting gericht op alle mensen die in Nieuwegein wonen, onderwijs volgen, werken, en/of anderszins bij een Nieuwegeinse organisatie of instelling betrokken zijn. De werkgroep is aanwezig op jaarmarkten, braderieën, scholen, manifestaties en vergaderingen van maatschappelijke organisaties in Nieuwegein en profileert zich via de media.

Daarnaast worden elk jaar foto/videomateriaal, brieven, tekening, knutselwerkjes en verhalen verzameld om uit te wisselen tussen scholen/instellingen die nauwe vriendschapsrelaties onderhouden. Zo proberen ze dat meer mensen in aanraking komen met de stedenband waardoor de kennis van en begrip voor de stedenband toeneemt. Elk jaar reist (een delegatie van) de werkgroep af naar Rundu om de contacten en vriendschapsbanden te onderhouden. Zij bezoeken projecten, wisselen kennis uit en kijken naar kansen voor (nieuwe) vriendschapsbanden. Op deze manier maken ze beeld van de wederzijdse behoeften en spelen ze in op de verwachtingen. De vriendschapsbanden tussen Nieuwegeinse instellingen en instellingen in Rundu variëren over de jaren en waren deels afhankelijk van de betrokkenheid van de instellingen. Alle scholen in Nieuwegein zijn aangeschreven voor een presentatie of kennismaking. Een paar vriendschapsbanden gaan al lang mee. Zo wordt sinds december 2006 elk jaar een kerstactie gevoerd door leerlingen en leerkrachten van het Anna van Rijn college, de zogenaamde Red Noseday. Hier wordt elk jaar een paar duizend euro opgehaald. De meest recente vriendschapsbanden (2020-2021) staan weergegeven in figuur 2.

Nieuwegein

Rundu

10 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

Lucas Galecop

Sikanduko Primary School

Prins Willem-Alexanderschool

Mupapama P rimary School

Anna van Rijn College

Rundu Secondary School

Margrietschool

Kehemu Primary School

SBO de Evenaar

Andreas Kandjimi Primary School

ROC Midden Nedeland veiligheid defensie

Nog geen project

Kind & Co (bezig met opnieuw contact

Vijftal opvangcentra in Rundu

aanhalen) Rode Kruis Nieuwegein

Rode Kruis Rundu

Figuur 2. Recente vriendschapsbanden tussen instellingen in Nieuwegein en Rundu (2020-2021).

4.4

Resultaten informele stedenband

Werkgroep Rundu is het meest bekend van het inzamelen van gelden voor kleinschalige ontwikkelingsprojecten in Rundu waarbij ze samenwerken met diverse partijen uit de Nieuwegeinse samenleving. In 2016 rees de vraag in hoeverre het inzamelen van geld mondiale bewustwording stimuleert. Het evaluatierapport dat de werkgroep toen heeft geschreven, laat andere vormen die mondiale bewustwording stimuleren, buiten beschouwing. De focus lag voornamelijk op geld inzamelen en methoden daarvoor waren tot 2016 niet veranderd. Toch is in 2016 besloten om de werkgroep Rundu financieel te blijven ondersteunen. De activiteiten bereiken veel Nieuwegeiners. De werkgroep is al jaren actief en het lukt hen nog steeds geld op te halen. Dit toont aan dat er nog steeds draagvlak voor de activiteiten en doelen van Werkgroep Rundu is. Daarom is besloten de informele stedenband onderdeel te laten zijn van de manier waarop gemeente Nieuwegein mondiale bewustwording stimuleert (collegevoorstel – 0570950 / Raadsbesluit 2016130).

Naar aanleiding van het besluit in 2016 om financiële steun aan werkgroep Rundu voort te zetten en hun werkzaamheden onderdeel te laten zijn van de manier waarop gemeente Nieuwegein mondiale bewustwording stimuleert, zijn enkele kansen van verbetering aangekaart bij de werkgroep op onder andere het gebied van professionalisering en communicatie zowel in Nieuwegein als met projecten in Rundu. De werkgroep is aan de slag gegaan met deze thema’s. Zo is een website opgetuigd in het teken van mondiale bewustwording, verloopt communicatie met lokale projecten in Rundu via Whatsapp en heeft de werkgroep sinds 2017 naast een focus op onderwijs, ook een focus op gezondheidszorg binnen hun projecten. Ook is met de werkgroep gesproken over hoe zij de SDG’s kunnen gebruiken als uitgangspunt in hun werk. Met name de thema’s Gezondheid, drinkwater, onderwijs, voedsel en gender neutraalheid worden meegenomen.

11 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

Op deze manier wordt nog steeds de informele stedenband met Rundu door de werkgroep ingezet als een middel om mondiale bewustwording te vergroten. De werkgroep geeft aan dat op participerende scholen in Nieuwegein meer aandacht wordt besteed aan globalisering en betrokkenheid bij andere delen van de wereld. Ook de jaarlijkse werkbezoeken dragen hier aan bij. Met behulp van het werkbezoek brengt de werkgroep een plek die geografisch ver weg lijkt voor haar partners dichterbij. Voor het in stand houden van de vriendschapsrelaties tussen instellingen zien zij de werkbezoeken als een goed middel. Bovendien geeft het de leden van de werkgroep inzicht in de culturele verschillen en doen zij belangrijke kennis en vaardigheden op om deze over te brengen aan de Nieuwegeinse bevolking. Ze zorgen voor wederzijds begrip en commitment. Zo speelt het werkbezoek volgens de werkgroep een belangrijke rol in het realiseren van de doelstelling om mondiale bewustwording onder inwoners en instelling in Nieuwegein te stimuleren. En leren twee samenlevingen elkaar kennen en weten ze elkaar te vinden. Kortom, sinds de evaluatie in 2016 heeft de werkgroep haar activiteiten voortgezet en enkele aanpassingen hun werkwijze toegepast. Toch genieten zij nog steeds draagvlak, vooral van scholen.

De werkgroep zet de informele stedenband, met name de werkbezoeken en de voorlichtingen daarover, in als een middel om mondiale bewustwording te creëren en tastbaar te maken voor inwoners van Nieuwegein.

12 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

5

Versie

Datum 24 maart 2021

Conclusie

In het licht van de huidige ontwikkelingen rondom internationale samenwerkingen en de groter wordende focus op de Sustainable Development Goals is het de vraag of een stedenband zoals die nu vorm gegeven is, nog van toegevoegde waarde is. De formele stedenband tussen de gemeentebesturen van Rundu en Nieuwegein heeft sinds 2016 nauwelijks inhoudelijk vorm gekregen. De formele stedenband lijkt uitgedoofd te zijn en niet de wederzijdse band waar we naar streven in het huidig beleid. De informele stedenband tussen de samenlevingen van Rundu en Nieuwegein geeft nog wel vorm aan de mondiale bewustwording en geniet nog steeds draagvlak. De werkgroep zet de informele stedenband, met name de werkbezoeken en de voorlichtingen daarover, in als een middel om mondiale bewustwording te creëren en dit tastbaar te maken voor inwoners van Nieuwegein. Dit is waardevol voor de inwoners van Nieuwegein.

5.1

Hoe nu verder

De formele stedenband sluit niet meer aan bij de hedendaagse focus op wederzijdse uitwisseling van kennis en ervaringen en verbondenheid met de rest van de wereld. We stellen voor om de formele stedenband met Rundu te beëindigen, uiteraard in goed contact met de Rundu Town Council door middel van een goed gesprek en een nette brief. De invulling van de formele stedenband met Rundu is uitgedoofd en een bredere internationale focus op de Sustainable Development Goals lijkt meer te bieden. De SDG’s bieden Nieuwegein mogelijkheden om over de grenzen heen te kijken, gericht op thema’s en projecten waar we van betekenis kunnen zijn én zelf van kunnen leren. Als Global Goals City vinden we het belangrijk om internationale contacten behouden en initiatieven die bijdragen aan het besef dat wij een onderdeel zijn van het grotere geheel. Daarom faciliteren we de stad en zoeken we actief naar verbinding met wat er in de stad gebeurt, zoals maatschappelijke initiatieven die in internationaal verband bijdragen aan de SDG’s. De kracht van lokale initiatieven is dat zij internationale bewustwording tastbaar kunnen maken. Vanuit deze hoedanigheid kunnen activiteiten die voorheen vanuit de informele stedenband vorm kregen, ingevuld worden vanuit de SDG’s en aansluiten bij de manier waarop gemeente Nieuwegein mondiale bewustwording wil stimuleren.

We stellen daarom voor om werkgroep Rundu te blijven ondersteunen in het bevorderen van wederkerigheid en betrokkenheid bij maatschappelijke instellingen hier en in Rundu. Het gaat dan om ondersteuning voor activiteiten die aansluiten bij de SDG’s. We blijven met de werkgroep in gesprek hoe zij hun activiteiten vanuit de

13 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

SDG’s inhoud geven. Daarmee biedt de werkgroep initiatieven waardoor mondiale bewustwording gestimuleerd wordt en verbinden zij twee samenlevingen met elkaar waardoor deze van elkaar leren. De continuïteit van deze band is waardevol en de voortzetting van de informele stedenband is een middel om mondiale bewustwording in Nieuwegein te stimuleren. Tijdens het contact over de beëindiging van de formele stedenband met Rundu Town Council zullen wij dan ook de werkgroep Rundu blijven legitimeren en positie geven. Hiermee maken we duidelijk dat we het voortbestaan van de werkgroep Rundu en hun activiteiten waardevol vinden. Dus kortom: 

We beëindigen in goed contact de formele stedenband;



De informele stedenband vormen we om naar invulling vanuit de Sustainable Development Goals en blijven we voortzetten en ondersteunen. Dit communiceren we ook met Rundu Town Council;

14 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

6

Versie

Datum 24 maart 2021

Bijlage: Samenvatting en visuele weergave

1. Formele stedenband tussen Rundu Town Council en Gemeente Nieuwegein. Sinds 2012 zijn geen projecten meer gefinancierd. Vanaf 2016 wordt de stedenband gecontinueerd in lichte vorm (collegebesluit 2016-130). Er is besloten om enkel nog te richten op kennisuitwisseling. Sindsdien heeft deze relatie amper invulling gekregen. Op basis van ervaringen sinds 2016 en het moeizame karakter ook in de jaren ervoor is onze conclusie dat de stedenband niet de gewenste wederkerigheid oplevert. Daarom willen we deze relatie formeel beëindigen. 2. De eerdere financiële relatie tussen Rundu Town Council en Gemeente Nieuwegein. De projecten die gemeente Nieuwegein heeft ondernomen in de formele stedenband waren grotendeels gefinancierd met geld van de VNG via het LOGO south programma. Dit programma is per 1 januari 2011 gestopt. Na 2012 zijn vanuit gemeente Nieuwegein geen financiële bijdrages meer

15 (16)

Reflectie Stedenband Nieuwegein - Rundu 20 21 Raadsnummer

Versie

Datum 24 maart 2021

verstrekt aan Rundu Town Counsil voor projecten in Rundu. Dus de subsidierelatie is al afgebouwd. 3. Subsidierelatie van gemeente Nieuwegein met Werkgroep Rundu. De subsidierelatie met werkgroep Rundu hangt niet direct samen met de invulling van de formele stedenband. Werkgroep Rundu is een particulier initiatief. Zij bevorderen betrokkenheid en bewustwording van Nieuwegeinse bevolking bij de wereld. Dit doen ze door middel van het ondersteunen en begeleiden particuliere activiteiten in Nieuwegein. Ook ouderhouden zij relaties in de samenlevingen van Nieuwegein en Rundu ter bevordering van mondiale bewustwording. Hiervoor ontvangen zij subsidie. De activiteiten vanuit werkgroep Rundu vallen niet binnen de formele stedenband, maar sluiten aan bij de algemene subsidieregeling 2019. Deze activiteiten in Nieuwegein zijn waardevol en willen we blijven ondersteunen. 4. Relatie Werkgroep Rundu en Werkgroep Nieuwegein. Werkgroep Rundu heeft contact met Werkgroep Nieuwein in Rundu. Daar onderhouden zij relaties met maatschappelijke instanties en zetten kleine projecten op. De werkgroep gebruikt eigen inkomsten en acties voor de maatschappelijke initiatieven die zij in Rundu ondersteunen. Hiervoor gebruiken zij niet de gemeentelijke subsidie. 5. Gemeentelijke subsidie voor Werkgroep Rundu voor activiteiten in Nieuwegein.

Werkgroep Rundu gebruikt de gemeentelijke subsidie voor activiteiten / acties in Nieuwegein en mondiale bewustwording en verbinding. Hierover zijn afspraken gemaakt. Subsidie van gemeente aan de werkgroep mag alleen gebruikt worden voor mondiale bewustwording in Nieuwegein en voor de reis naar Rundu om de contacten en relaties (die bijdragen aan de bewustwording) te onderhouden. Dit sluit aan bij het doel dat in de subsidieregeling staat: ‘het faciliteren, promoten en uitvoeren van lokale activiteiten gericht op mondiale bewustwording’. Deze activiteiten in Nieuwegein zijn waardevol en willen we blijven ondersteunen.

16 (16)