2-5 Reactie Historische Kring Nieuwegein dd 19-03-25 op Gemeente Nieuwegein bezuinigingsvoorstellen

2-5

Historische Kring Nieuwegein Museum Warsenhoeck Geinoord 11, 3432 PE Nieuwegein

Leden van de Gemeenteraad van Nieuwegein Betreft: Uw kenmerk: Dagtekening: Verzonden

bezuinigingsvoorstellen SMB 2025-063 Bijlage 2 Overzicht van mogelijke maatregelen 040325 Nieuwegein, 19 maart 2025 griffie@nieuwegein.nl In cc. Secretariaat HKN en overige ondertekenaars

Geachte leden van de Raad, Ter voorbereiding van de dialoog tijdens de Avond van de Stad op 27 maart 2025 heeft u een Overzicht (2025-063 Bijlage 2) ontvangen van een aantal maatregelen die zijn geformuleerd om te komen tot een Sluitende Meerjarenbegroting (SMB). Op pagina 17 van het maatregelenoverzicht (Uw kenmerk 2025-063 Bijlage 2) staat onder “Z1 Erfgoed versoberen naar wettelijke taak” een plan om vanaf 2027 een bezuiniging van € 60 000,-door te voeren op het terrein van Erfgoed en het weghalen van 0,6 fte. Wij ondertekenaars van deze brief zijn bekend met de noodzaak voor de Gemeente Nieuwegein om te komen tot een sluitende (meerjaren-)begroting. Wij maken bezwaar tegen enkele van de voorgelegde keuzen. Hieronder lichten wij onze bezwaren toe: • Erfgoed is van wezenlijk belang voor de beleving van de stad als plaats die is ontstaan uit historische voorgangers. Niet voor niets schrijft de opsteller van document 2025-063 zelf dat “Erfgoed is een belangrijk onderdeel van de omgevingsvisie, (…)”. De identiteit van een stad wordt voor een zeer belangrijk deel bepaald door haar historie. Menig wetenschapper heeft het belang hiervan benadrukt.

Voor een stad als Nieuwegein, waarin de focus de eerste decennia vooral lag op groei en stedenbouwkundige ontwikkeling, maakt een bovengemiddeld actief beleid voor het behoud en zichtbaar maken van erfgoed geen overbodige luxe, maar eerder een dringende noodzaak. • Erfgoed raakt bewoners in de beleving van hun woonomgeving. Het Europees Verdrag van Faro onderschrijft dit door als uitgangspunt te kiezen: “Stel de mens en de samenleving en hún relatie met erfgoed centraal.” Dit bezuinigingsvoorstel staat daar haaks op! • Door de regeling “Erfgoed beter zichtbaar maken” biedt de gemeente Nieuwegein aan haar bewoners de mogelijkheid om geldelijke financiële steun te ontvangen voor een plan dat bijdraagt aan de promotie van het erfgoed in Nieuwegein. “Zodat meer mensen ons erfgoed kennen en ervan genieten.” Het wegbezuinigen van deze steun ontneemt bewoners niet alleen de – in het Faro-verdrag opgenomen verplichting – om aan te sluiten bij hun beleving van erfgoed, maar draagt bij aan een groei van onverschilligheid met betrekking tot behoud van historisch waardevolle plekken in de stad, met alle gevolgen van dien. • Hoe krijg je – na een doorgevoerde bezuiniging – de bevolking in de toekomst weer zover dat zij zich positief opstellen voor behoud van erfgoed?

• •

•

•

•

Eigenaren van erfgoed moeten blijkbaar straks zelf het bekende wiel gaan uitvinden, terwijl zij vaak ook zeer gedreven zijn in het behoud ervan. Zij zullen zich in de steek gelaten voelen. De Gemeente heeft in woord en daad de laatste jaren meer geïnvesteerd in het ouderhouden en zichtbaar maken van de historische wortels van de stad. Door deze steun nu grotendeels in te trekken, doet diezelfde Gemeente haar eigen investering te niet. De voorgestelde bezuiniging is het een klap in het gezicht van de talloze vrijwilligers in onze stad die per jaar duizenden uren onbetaald werk verrichten om het erfgoed te beschrijven, te onderhouden en te promoten. Met hun inspanningen worden er rondleidingen verzorgd, wandel- en fietsroutes ontwikkeld, is aandacht voor het immaterieel erfgoed (zoals intocht Sinterklaas, Kaarslicht in Vreeswijk) wordt de Dag van de Vaart georganiseerd, worden museale collecties beheerd, zijn er lezingen en exposities in stad en heeft hun inzet onder meer geleid tot nieuwe informatiepanelen (’t Gein en Klooster Nazareth). Juist de laatste jaren groeit binnen onze – nog jonge – stad een gevoel van Nieuwegeinse geschiedenis; en dat nu niet meer omarmen en verder uitwerken? Wij onderschrijven dan ook de conclusie dat een en ander leidt tot een verslechtering van de beleving van on aller erfgoed. Iets waar heel veel burgers hartstochtelijk voor willen werken.

Het raakt ook de wettelijk en morele verplichting om het erfgoed te beschermen. Minder aandacht besteden aan onderhoud van erfgoed betekent altijd meer kosten in een later stadium. Penny wise, pound foolish zoals onze Engelse buren zeggen. Nieuwegein is door de erkenning van haar rijke verleden maar ook door recente nieuwe vondsten veranderd van een VINEX-locatie in een belangrijke historische plek. Dat vereist het op een goede manier verzorgen van dat erfgoed. Dat draagt bij aan de bekendheid van de stad bij inwoners van de regio. Regionale omroepen weten belangstellenden te informeren over wat er op het gebied van erfgoed is te vinden in Nieuwegein. Bij goed beleid kan dit zelfs een boost geven aan het toerisme in de stad, wat dan weer geld oplevert om de stedelijke schatkist te vullen.

Wij raden uw Gemeenteraad met klem aan af te zien van dit voornemen. Ondergetekenden roepen u op om bij het maken van uw keuzen rekening te houden met de in dit schrijven genoemde overwegingen tegen deze – in onze ogen- verkeerde bezuiniging.

Henk Valkenet voorzitter Historische Kring Nieuwegein/ Museum Warsenhoeck

Mart Hack voorzitter Bestuur Museumwerf

John Geurts voorzitter Vaart van Nieuwegein

Koos Hofs voorzitter Stichting Activiteitengroep Vreeswijk

Jack Grondel directeur Museumwerf