2-1 A De brief van S.S. dd 21-02-24 over evenemententerrein

2-1 A

21-02-2024

Een evenemententerrein in Park Oudegein De gemeente wil graag meer evenementen in Nieuwegein, zodat “er voor iedereen wat leuks te doen is”. Een inwonersenquête lijkt dit voornemen te ondersteunen. De gemeente kiest om vooral grotere evenementen te stimuleren, omdat die soms niet kunnen doorgaan door gebrek aan een geschikte plek. Het plan is nu om een evenemententerrein in te richten in Park Oudegein. Hier zouden jaarlijks “tenminste 6 tot 12 evenementen” kunnen plaatsvinden, variërend van een kunstmarkt tot een muziekfestival of kermis. Dit het hele jaar rond, met 1.000 tot 5.000 bezoekers per evenement. Onderstaand mijn reactie op dit plan: Korte samenvatting van mijn reactie Hoe sympathiek de gedachte erachter ook is, de exploitatie van een structureel evenemententerrein op deze “groene” plek is buitenproportioneel. Ook legt het plan de “evenementendruk” eenzijdig op deze ene plek. Meer druk zal afbreuk doen aan de unieke waarden die dit park biedt binnen de stad, voor alle inwoners en voor de biodiversiteit. Verder dupeert de eenzijdige keuze de omwonenden in een mate die onwenselijk en onnodig is. De argumenten waarom deze plek de voorkeur zou hebben vertonen hiaten, waaronder een mogelijk geschikt terrein dat buiten beschouwing is gelaten.

Nadere toelichting Over hoeveel dagen per jaar hebben we het? Als er 6 tot 12 evenementen per jaar zijn, het hele jaar rond, dan zullen die in de realiteit vrijwel allemaal in de periode mei t/m oktober vallen, of in een nog kortere periode. Het zijn immers buiten-evenementen. In het haalbaarheidsrapport staat een voorbeeld met 10 evenementen in een jaar. Stel, er is toch 1 evenement buiten de warme periode, dan houd je er 9 over in de 6 maanden van “het seizoen”. Als je dit rekenvoorbeeld uitwerkt naar een te verwachten aantal dagen per evenement, inclusief op- en afbouw, schoonmaak en onderhouds-/herstelwerkzaamheden dan kun je uitkomen op 30 dagen in het seizoen. Zie ook de berekeningen in de bijlage. De overlast van de op- en afbouw etcetera zal anders zijn, maar is niet te verwaarlozen, zowel voor de bewoners van het park (zoals de blauwe ijsvogels, andere vogels, kleine kruipbeestjes en ook de flora. Het gaat dan om het bouwen en testen van podia en geluidsinstallaties, (zwaar) gemotoriseerd verkeer voor aan- en afvoer en gebruik van hijswerktuigen en andere machines. Een aantal van 30 dagen betekent dat er gemiddeld nog geen 3 weken tussen twee evenementen zitten. In die periode is dan gemiddeld op 1 van de 6 dagen iets te doen. Voeren we het aantal, nog steeds fictief, op naar 2, waarvan 11 in het seizoen, dan verandert dit naar een tussenperiode van ca.

2 weken, een verhouding van 1 evenementen-dag op de 5 dagen. Een rustperiode tussen de evenementen is van belang voor de omwonenden en voor de beplanting en de dieren in het park. En ook voor het herstel van het gras van het evenemententerrein, zeker in de droge periode van het jaar.

Overigens is het park nu al niet zonder “evenementen”. Er zijn activiteiten bij de kinderboerderij / het MEC. Er zijn sportclubs gevestigd die ook weleens een feestje houden met versterkte muziek en veel parkerende auto’s. Er zijn events zoals frisbeetoernooien. Dit is allemaal niet meegeteld in het rekenvoorbeeld. Worden het echt zoveel evenementen? Het plan is om 9 ton te investeren om het evenemententerrein geschikt te maken. Dit wordt o.a. besteed aan een hardere ondergrond of een goede drainage, voorzieningen voor stroom en water, en mogelijkheden om het terrein tijdens een evenement af te sluiten. Daarnaast is er jaarlijks 25.000 euro begroot voor onderhoud. Met dit soort investeringen zal er nog iets anders gebeuren. De gemeente stelt zich hiermee een taak om het terrein te exploiteren zodat de plannen waargemaakt worden en kosten gedekt worden. Dat is begrijpelijk, maar naast “iets leuks voor iedereen” komt er een op zichzelf staand streven bij naar een bepaald aantal. Hoeveel (geluids-) overlast hebben inwoners ervan? In het haalbaarheidsonderzoek staat: “Bij een evenement met een kortdurend en incidenteel gebruik van een perceel is het bestemmingsplan geen belemmering. Een dergelijk evenement heeft geen structurele invloed op de woonkwaliteit.

In het geval van een evenemententerrein is de aard structureler en frequenter.” De te verwachten (negatieve) invloed op de woonkwaliteit van omwonenden wordt dus zodanig ingeschat dat het alleen kan als het bestemmingsplan aangepast wordt. Een belangrijk onderdeel van die negatieve invloed is de geluidsoverlast. Volgens het geluidsonderzoek zal er bij het luidste type evenement geluidshinder zijn voor 4.451 tot 5.435 woningen in Nieuwegein. Dat is ongeveer 1 op de 6 woningen in Nieuwegein, dus niet alleen de direct omwonenden. Het gaat dan over een geluidsniveau tussen 75 en 89 decibels. Volgens https://www.atlasleefomgeving.nl komt 80 dB overeen met naast een drukke verkeersweg zitten op 10 meter afstand. Daarbij wordt muziek vaak als hinderlijker ervaren dan andere geluiden. Overigens zal het de rust in het Antonius ziekenhuis ook niet bevorderen. Afhankelijk van de windrichting zal het lawaai ook daar meer of minder doordringen. Niet alle evenementen zullen dit geluidsniveau produceren. Maar uit ervaring weten we dat voor de omwonenden ook minder luide evenementen in het park goed hoorbaar zijn. Bijvoorbeeld als er bij de sportverenigingen iets te doen is. Het park houdt weinig geluid tegen, en we hebben het over de warme periode van het jaar als iedereen ramen open heeft en graag in de tuin of op het balkon verblijft.

En als het bestemmingsplan erop aangepast wordt, hebben de omwonenden minder middelen in handen om te protesteren als ze het teveel vinden worden. Andere vormen van overlast voor mensen en dieren Een ander deel van de overlast voor omwonenden zal komen door verkeersdrukte. In het haalbaarheidsonderzoek wordt gesteld dat de locatie goed bereikbaar is en dat er een behoorlijke mate van parkeergelegenheid is. Als je echter uitgaat van 5.000 of zelfs maar 1.000 bezoekers dan kan dat aardig tegenvallen. De parkeerterreinen van de sportvelden

zijn bijvoorbeeld vaak druk bezet in de weekends. Het valt te verwachten dat parkeerders de omliggende wijken gaan opzoeken. Verder valt er meer drukte te verwachten van personen in het hele park, ook later op de avond. En een evenement zal meer zwerfafval en beschadiging van de beplanting met zich meebrengen dan de huidige, “dagelijkse” vormen van gebruik. Is er echt geen andere geschikte locatie in Nieuwegein? In de Galecopperzoom, dicht bij de A12, bevindt zich een evenemententerrein dat in veel opzichten voldoet aan de eisen: de Middengaarde. Dit terrein is niet meegenomen in het haalbaarheidsonderzoek. Bij navraag worden hiervoor twee redenen genoemd: het is in handen van een commerciële partij, waardoor de gemeente afhankelijk is van hun medewerking, en het terrein zal tegen 2030 een nieuwe bestemming krijgen. De nieuwe bestemming is een vreemde reden om deze locatie uit te sluiten. De gemeente speelt zèlf immers een hoofdrol bij het bepalen van de herbestemming van dit gebied, dat bekend staat als “Pauzelandschap A12 Zone”. In een eerste notitie hierover is te lezen: “De A12 Zone versterkt de aanwezige landschappelijke waarden en cultuurhistorie en biedt ruimte voor sport en recreatie”.

Een prachtige kans toch? Wat betreft de afhankelijkheid van de ondernemers achter de Middengaarde: de gemeente heeft geen duidelijkheid gegeven of er serieuze pogingen gedaan zijn om met deze partij te overleggen. Voor een plan met verstrekkende gevolgen als dit zou het een grote nalatigheid zijn om dit niet te doen. Al zou het maar zijn om de druk over verschillende locaties te kunnen verspreiden. De informatie die Middengaarde zelf geeft klinkt in ieder geval interessant genoeg: • Er worden allerlei soorten evenementen georganiseerd, waaronder ook enkele malen per jaar een evenement van circa 5.000 bezoekers; • Door de ligging langs de snelweg en door positionering [van geluidsinstallaties] wordt geluidsoverlast voor de inwoners van Nieuwegein sterk beperkt. • Uitstekend bereikbaar voor vrachtverkeer en voor bezoekers met auto en OV. Verder valt te denken aan een combinatie met het naastgelegen gebied van de voormalige wielerbaan. Het park is er toch voor recreatie? Inderdaad. En het is er voor de gezondheid van de inwoners van deze stad. Nieuwegein ligt in een driehoek van fijnstof verspreidende snelwegen en het park fungeert als als “groene long”. De temperatuur in de stad stijgt al jaren en dat geeft “hittestress”. Dit komt door klimaatverandering en door “verstening” van de stad – Nieuwegein is de stad met de meeste “versteende” tuinen van Nederland.

En het inwonertal zal tot 2035 naar verwachting met 19% stijgen. De gemeente heeft weinig grond meer om te bouwen; de uitbreiding gaat de hoogte in zoals nu al te zien is in het centrum. Nog meer beton, nog meer mensen die om buiten te ontspannen aangewezen zijn op openbare voorzieningen. In deze omstandigheden is het park een plek die rust en koelte biedt. Goed voor ons lichamelijk en geestelijk welzijn, simpelweg door wat het is: een plek met bomen en planten. En goed voor de biodiversiteit; een voorwaarde voor een gezonde leefomgeving, ook voor de mens.

In het haalbaarheidsonderzoek worden de gevolgen voor de biodiversiteit overigens als beperkt ingeschat, maar tegelijkertijd worden allerlei beperkingen van het onderzoek zelf aangegeven. Ook wordt er gesproken over compenserende maatregelen die nodig zijn zonder dat dit concreet wordt gemaakt – ook niet in financiële zin. Verder blijkt dat in het ecologische deel van het onderzoek uitgegaan is van 6 tot 12 dagen per jaar – dus niet evenementen maar dagen, exclusief op- en afbouw e.d. – en wordt niet onderkend dat de activiteiten geconcentreerd zijn binnen een periode van 6 maanden of korter. Het park is ook een plek voor natuureducatie, waar al jaren hard aan wordt gewerkt in het Natuurkwartier. Kinderen spelen steeds minder buiten en hebben steeds minder weet van de natuur; in het park kan daar tegenwicht aan worden geboden. We moeten het park in deze “groene” waarden en functies koesteren en versterken. Eén, of enkele, bescheiden evenementen per jaar zullen hier geen schade aan toebrengen. Maar een structureel evenemententerrein en een “opengebroken” bestemmingsplan staan hiermee op zeer gespannen voet. In een document van de gemeente zelf uit 2015 zijn de volgende alinea's te vinden: Het is voor de toekomst van belang dat de natuurlijke gebieden in het stadspark beschermd en ecologisch versterkt worden om de diversiteit van de natuurwaarden te behouden.

De natuurwaarden willen we vergroten [...]. Stadspark Oudegein heeft een rijke verscheidenheid aan landschappen en er leeft een grote diversiteit aan bijzondere planten en dieren. De natuurwaarden en de natuurbeleving in het stadspark worden zeer gewaardeerd door een ieder die een bezoek brengt aan het stadspark. Het versterken en verbinden van de natuurwaarden en daarmee verbeteren van de ecologische waarden is een onderdeel van de visie op Stadspark Oudegein.[...] De natuurlijke waarden vastleggen in een nieuw op te stellen bestemmingsplan.[...] De groene ruimte speelt een belangrijke rol bij het klimaatbestendig maken van de stad. Buien worden steeds extremer en temperaturen hoger. De meest effectieve maatregel voor de opvang van (regen)water en het beperken van hoge temperaturen in de stad is vergroenen van de stad. Het bestaande groen in het stadspark Oudegein krijgt er zo een nieuwe functie bij om de effecten van klimaatverandering te verzachten. Deze regels zijn intussen eerder nog actueler geworden dan dat zij aan belang hebben ingeboet. Dringend advies en verzoek Leg geen evenemententerrein aan op deze locatie. Dit legt door zijn omvang en structurele karakter teveel druk op het park en omwonenden. Bovendien zal van een structurele voorziening een aanzuigende werking uit gaan.

Is het niet in de eerste jaren dan kan dat later alsnog gebeuren, en door de voorgenomen aanpassing van het bestemmingsplan is hier dan ruimte voor gecreëerd. Ook is onvoldoende aangetoond dat er geen andere, minder ingrijpende mogelijkheden zijn op of in combinatie met andere locaties.

S.S. Nieuwegein Bijlage: bij brief Rekenvoorbeelden: Mei-oktober

184 dagen

Voorbeeld: 10 evenementen Evenementen Publieksdagen Op- en afbouw, Totaal schoonmaak, onderhoud 6 1 1 1 2 2 1 3 2 1 5 4 9 in seizoen, 1 daarbuiten Aantal tussenliggende dagen Aantal tussenliggende weken Verhouding dagen wel / geen activiteit, 1 op: Voorbeeld: 12 evenementen Evenementen Publieksdagen Op- en afbouw, Totaal schoonmaak, onderhoud 7 1 1 2 2 2 1 3 2 1 5 4 11 in seizoen, 1 daarbuiten Aantal tussenliggende dagen Aantal tussenliggende weken Verhouding dagen wel / geen activiteit, 1 op:

12 4 5 9 bijv. kermis 30 dagen in het seizoen 19,3 dagen 2,8 weken 6,1 dagen

14 8 5 9 bijv. kermis 36 dagen in het seizoen 14,8 dagen 2,1 weken 5,1 dagen