CConstaterende datNederweert
Koppel je AI →
Document · PDF

3_A_13. Bijlage 5 - Archeologisch onderzoek

Raadsvergadering 12 mei 2026, gemeente NederweertBij agendapunt: Vaststelling TAM-omgevingsplan "Hoofdstuk 22q Eindhovensebaan 2a Nederweert"12.489 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

RAAP-RAPPORT 7812 Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeente Nederweert Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronder zoek) Colofon Titel: Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemee nte Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek). Versie: 27-05-2025 Auteur: Projectcode: NEIND Bestandsnaam: RAAPrap_7812_NEIND_20250527 Autorisatie: ISSN: 0925-6229 RAAP Leeuwenveldseweg 5b 1382 LV Weesp Postbus 5069 1380 GB Weesp Telefoon: 0294-491 500 E-mail: raap@raap.nl Website: www.raap.nl © RAAP Archeologisch Adviesbureau B.V., 2025 RAAP Archeologisch Adviesbureau B.V. aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit het gebruik van de resulta ten van dit onderzoek of de toepassing van de adviezen. Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [3] Samenvatting In opdracht van Van Buiten BV heeft RAAP in mei 202 5 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonde rzoek uitgevoerd voor het plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert in de gemeente Ned erweert.

Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning. Het doel van het bureauonderzoek is het opstellen van een gespecificeerde archeologische verwachting aan de h and van verzamelde informatie over bekende en verwachte archeologische resten. Het inventariseren d veldonderzoek (verkennende fase) heeft tot doel de archeologische verwachting voor het gebied te to etsen door de landschappelijke en/of bodemkundige opbouw en eventuele bodemverstoringen in kaart te brengen. Er zijn geen archeologische monumenten of vindplaat sen uit het plangebied bekend. Evenmin zijn er rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten, MIP-obje cten of andere bouwhistorische waarden bekend. Wel liggen in de omgeving een vluchtschans uit de nieuwe tijd en enkele rijksmonumenten uit WOII. Op historische kaartmateriaal is te zien dat het plangebied vanaf het begin van de 19 e eeuw deel uit maakt van meerdere hoekige percelen die in gebr uik zijn als akkerland. Pas in de jaren 1960 verschijnt de eerste bebouwing. Het plangebied ligt in een zone met dekzandwelvinge n, ter plaatse van een overgangszone van de hogere delen van het dekzandeiland van Weert naar d e noordelijkere dekzandvlakte met beekeerdgronden. De bodem bestaat uit een cultuurde k/plaggendek op (deels onthoofde) humuspodzol- en beekeerdgronden.

De top van de natu urlijke bodems is regelmatig geroerd tijdens de ontginning en landbouwwerkzaamheden. Het ontbreken van een oude akkerlaag en de natuurlijke bodems zijn indicaties dat het plangebied zich niet bijzonder goed leende voor landbouw; het gebied lijkt niet erg vroeg te zijn ontgonnen. Dit sluit a an bij de landschappelijke ligging aan de rand van het dekzandeiland van Weert. De fijne textuur van het z and en de landschappelijke ligging bieden ook voordelen, zoals het gebruik van de hogere delen vo or de akkerbouw en de lagere delen als weidegebieden. De gespecificeerde verwachting is mi ddelhoog voor het aantreffen van archeologische vindplaatsen van landbouwende gemeenschappen uit de late prehistorie en de volle middeleeuwen tot nieuwe tijd B. Het advies is tweeledig: -In de bebouwde delen worden nauwelijks nog intacte en dus potentieel behoudenswaardige archeologische resten verwacht. Hier wordt geen arc heologisch vervolgonderzoek aanbevolen. -Buiten de bebouwde delen is archeologisch vervolgo nderzoek zinvol, maar alleen specifiek voor de geplande loods tussen de bestaande twee smalle stal len in het zuiden van het plangebied. Hier ligt een van nature hoger gelegen zone binnen de dekzandwelv ingen. Geadviseerd wordt om dit deel niet vrij te geven voor de geplande ontwikkeling, tenzij hier ar cheologievriendelijk wordt gebouwd.

De verwachte resten kunnen het beste worden opgespoord door midd el van gravend onderzoek, zoals een proefsleuvenonderzoek of een archeologische begelei ding. Voorafgaand aan de werkzaamheden dient een, door het bevoegd gezag goedgekeurd, Programma van Eisen opgesteld te zijn. Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Nederweert, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selec tie)besluit. RAAP Inhoud 3 4 1 Inleiding 5 1.1 Kader 5 1.2 Administratieve gegevens 7 7 9 2.1 Methode 9 2.2 Aardkundige situatie 9 2.3 Archeologische gegevens 14 2.4 Historische situatie 16 2.5 Huidige situatie 19 2.6 Toekomstige situatie 21 22 25 3.1 Methode 25 3.2 Resultaten 25 28 29 4.1 Conclusie 29 4.2 Advies 30 4.3 Tot slot 29 Literatuur 32 34 34 RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [4] Websites/Digitale bronnen........................................................ Overzicht van figuren, tabellen, bijlagen en appendices Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeente Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek). Samenvatting Inhoud............. 1.3 Doel- en vraagstelling 2 Bureauonderzoek............... 3.3 Archeologische relevantie 4 Conclusies en advies................

2.7 Gespecificeerde archeologische verwachting 3 Veldonderzoek.............................................................

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [5] 1 Inleiding 1.1 Kader Aanleiding In opdracht van Van Buiten BV heeft RAAP in mei 202 5 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonde rzoek (verkennend booronderzoek) uitgevoerd voor het plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweer t in de gemeente Nederweert, zie figuur 1. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgeving svergunning. Juridisch en beleidskader Het uitgangspunt voor dit onderzoek wordt gevormd d oor het wettelijk en beleidsmatig kader voor de ruimtelijke ordening en monumentenzorg. De gemeente is de bevoegde overheid die een besluit zal nemen over hoe om te gaan met de eventueel aanwezig e archeologische waarden. Op de archeologische beleidskaart van de gemeente N ederweert ligt het plangebied in categorie 4. Het beleid voor deze categorie schrijft voor dat er bij bodemingrepen groter dan 2 50 m2 en dieper dan 40 cm -mv een archeologisch onderzoek dient te worden uitgevoerd. 1 Deze voorschriften zijn verankerd in het bestemmingsplan buitengebied Nederweert. 2 De omvang van de bodemingrepen bedraagt meer dan 1 hectare en de diepte van de ingrepen bedraagt meer dan 40 cm –mv.

De ingrepen zijn daarmee groter dan de vrijstellingsgrens. Een archeologisch e onderbouwing met betrekking tot de eventuele aanwezigheid van archeologische waarden is daarom v erplicht conform het vigerend beleid. Kwaliteitsborging De werkzaamheden zijn uitgevoerd onder certificaat BRL SIKB 4000, conform artikel 5.4 van de Erfgoedwet. Het onderzoek is uitgevoerd volgens de normen van de archeologische beroepsgroep. De Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA, vigere nde versie), beheerd door de Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer 3, is door de minister aangewezen als norm. Voorafga and aan het onderzoek is een Plan van Aanpak opgesteld. 4 Dit document diende als uitgangspunt voor het onderzoek. Het onderzoek is bovendien uitgevoerd co nform de geldende richtlijnen van de bevoegde overheid. RAAP is gecertificeerd voor de protocollen 4001 Pro gramma van Eisen, 4002 Bureauonderzoek, 4003 Inventariserend veldonderzoek (landbodems), onderde len proefsleuven en overig, alsmede 4004 Opgraven (landbodems). Zie bijlage 1 voor de dateringen van de in dit rapp ort genoemde archeologische perioden. 1 Kortlang & van der Weele, 2018: kaartbijlage 2 https://omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaar t/documenten 3 SIKB; www.sikb.nl 4 2025 Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert.

Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [6] Figuur 1. Aanduiding plangebied (rode lijn). Inzet: ligging in Nederland (ster).

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [7] 1.2 Administratieve gegevens Type onderzoek Bureauonderzoek en inventariserend v eldonderzoek (verkennend booronderzoek) Opdrachtgever Van Buiten BV Bevoegde overheid Gemeente Nederweert Plaats Nederweert Gemeente Nederweert Provincie Limburg Centrumcoördinaten (X/Y) 180.930/368.300 Toponiem Eindhovensebaan Oppervlakte plangebied 1,5 hectare Afbakening onderzoeksgebied Tijdens onderhavig onde rzoek is het plangebied inclusief een zone van 500 m rondom het plangebied onderzocht. Onderzoeksperiode Mei 2025 Uitvoerder RAAP Zuid Projectleider Projectmedewerkers RAAP-projectcode NEIND Archis-onderzoeksmeldingsnummer 5797400001 Beheer en plaats documentatie RAAP regio Zuid te We ert en op termijn het provinciaal depot, Archis en e-depot. Tabel 1. Administratieve gegevens. 1.3 Doel- en vraagstelling Het doel van het bureauonderzoek is het opstellen van een gespec ificeerde archeologische verwach- ting aan de hand van verzamelde informatie over bek ende en verwachte archeologische resten.

Het inventariserend veldonderzoek (verkennende fase) he eft tot doel de archeologische verwachting voor het gebied te toetsen door de geo(morfo)logische en /of bodemkundige opbouw en eventuele bodemver- storingen in kaart te brengen. Deze onderzoeksfasen zijn onderdeel van het traject van archeologisch vooronderzoek dat als einddoel heeft de archeologis che waarde van het terrein, dan wel de archeo- logische vindplaats vast te stellen. Hiertoe is een aantal onderzoeksvragen geformuleerd :  Hoe ziet de geo(morfo)logische en bodemkundige opb ouw van het onderzoeksgebied eruit?  Dient op basis van de resultaten van het veldonder zoek de gespecificeerde archeologische verwachting te worden bijgesteld?  Waar en op welke diepte bevinden zich de archeolog isch interessante lagen?  Is de bodemopbouw in het onderzoeksgebied zodanig (intact) dat archeologisch vervolgonderzoek zinvol is?  Wat is de invloed van de toekomstige inrichting op eventuele archeologische resten? Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek).

RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [8]  Op welke wijze kan bij de planvorming met archeolo gische resten worden omgegaan?  Met de inzet van welke zoekmethoden kunnen verwach te resten systematisch opgespoord worden (zoeksleuven, booronderzoek, veldkartering, geofysisch etc.)? Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [9] 2 Bureauonderzoek 2.1 Methode Het bureauonderzoek dient ervoor om inzicht te krij gen in de genese van het landschap, de bodemopbouw en de sporen die het menselijk gebruik in de loop van de tijd heeft achtergelaten. Met behulp van deze gegevens wordt een gespecificeerde archeologische verwachting opgesteld. Naast de conform de KNA verplichte bronnen is door de gebied sexperts van RAAP een beredeneerde keuze gemaakt uit betrouwbare bronnen die voor de archeol ogische verwachting relevante informatie bevatten (zie bijlage 2 voor de motivering). Daarvo or is gebruik gemaakt van de landelijk en voor RAAP digitaal beschikbare archieven. Voor de beschrijvin g van de historische situatie is gebruik gemaakt va n hiervoor relevante informatiedragers. Voor de actue le metadata van de verzamelde gegevens (gemeente, plaats, etc.) wordt verwezen naar het va n toepassing zijnde data-archief.

2.2 Aardkundige situatie 2.2.1 Geologie en geomorfologie De ondergrond in het plangebied bestaat uit fluviop eriglaciale afzettingen, overwegend leem en zand afgezet in het midden pleistoceen tussen grofweg 60 0.000 en 110.000 jaar geleden, zie figuur 2. Door de langdurige kou in de ijstijden was veel wat er opgeslagen in de grote ijskappen, waardoor de zeespiegel met meer dan 100 m was gedaald en het he le Noordzeebekken droog was gevallen. Bovendien groeide er nauwelijks vegetatie door de k ou en droogte, waardoor de wind gemakkelijk vat kon krijgen op de ondergrond – zowel op de Noordzee bodem als de aangrenzende gebieden. Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [10] Figuur 2. Uitsnede van de geologische kaart met daa rop het plangebied (zwarte lijn). Bron: www.cultree lerfgoed.nl. In het laat pleistoceen is op de oude sedimenten tu ssen ca. 110.000 en 10.000 jaar geleden een pakket eolisch zand afgezet. In deze periode verstoof uit het Noordzeebekken veel zand, dat in grote delen van Zuid-Nederland als dekzand door de wind werd af gezet. Dit zand wordt gerekend tot het Laagpakket van Wierden van de Formatie van Boxtel.

Dit proces vond vooral plaats tijdens het midden van de laatste ijstijd van het weichsel, het zeer k oude maar ook erg droge pleniglaciaal. 5 Het plangebied ligt op het dekzandeiland van Weert: een gebied waar het pakket dekzand enkele meters dik is en dat hoger ligt dan de omgeving, zie figur en 3 en 4. Volgens de geomorfologische kaart van Nederland ligt het plangebied binnen dit dekzandeil and in het noorden van een zone met dekzandwelvingen: een gebied waar het natuurlijke m aaiveld de nodige schommelingen en reliëfverschillen kent. 4 o.a. Berendsen, 1997; De Mulder e.a., 2003; Koome n & Maas, 2004; TNO, 2021; Weerts e.a., 2006

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [11] Deze zone met dekzandwelvingen gaat naar het noorde n over in een dekzandvlakte: een gebied dat dat lager is gelegen dan het dekzandeiland, maar wa ar toch kleine variaties in het natuurlijke reliëf voorkomen. In dit opzicht ligt het plangebied in de overgangszone van de hogere delen van het dekzandeiland van Weert (ca. 32 m +NAP) naar de dek zandvlakte noordelijker (ca. 28 m +NAP). Figuur 3. Uitsnede van de geomorfologische kaart me t daarop het plangebied (zwarte lijn). Bron: www.cultreelerfgoed.nl. Uit het Actueel Hoogtemodel Nederland (AHN) is af t e leiden dat het plangebied op de flank van een grote, natuurlijke verhoging ligt, zie figuur 4. He t plangebied ligt op een hoogte van circa 30,0 m +N AP. Op detailniveau zijn allerlei kleine hoogteverschil len in het reliëf zichtbaar op het AHN, waarbij zic h ook ondiepe maar ietwat langgerekte laagten en hogere k oppen en ruggen voordoen.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [12] Figuur 4. Uitsnede van het AHN met daarop het plang ebied (zwarte lijn). Bron: www.ahn2.nl. 2.2.3 Bodemvorming De bodem in het plangebied bestaat uit hoge zwarte enkeerdgronden, zie figuur 5. Dit zijn oude bouwlanden ontstaan vanaf de late middeleeuwen op d e pleistocene zandgronden. Door het opbrengen van dierlijke mest uit de (pot)stal, vermengd met h eideplaggen, die gestoken werden op de woeste gronden (zoals heide, bossen en beekdalen), en een minerale component ontstond na verloop van tijd een dik humeus en vruchtbaar akkerdek. Dergelijke d ikke akkerdekken ontstonden op de hogere delen van het landschap - de dekzandruggen - en werden na verloop van tijd uitgebreid tot in de lagere delen . Wanneer het vruchtbare dek op de hogere dekzandrugg en dikker dan 50 cm is, wordt gesproken van hoge enkeerdgronden. Door het dikke vruchtbare dek werken enkeerdgronden als een laag die eventuele archeologische waarden in de regel besche rmt tegen verstoring door onder andere agrarische activiteiten.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [13] Sinds de jaren 1980 is er een grotere en meer syste matische aandacht door archeologen voor gebieden met plaggenbodems in Nederland. Regelmatig blijkt dat onder de plaggendekken een hoge dichtheid aan relatief goed geconserveerde archeolo gische overblijfselen aanwezig is. Deze vindplaatsen vormen één van de belangrijkste bronne n om de ontwikkelingen in de bewoningsgeschiedenis en het landschapsgebruik door de tijd heen te schetsen. Vaak blijkt bewoning terug tot gaan tot de middeleeuwen en niet zelden w orden ook resten van bewoning en begraving uit nog oudere perioden aangetroffen, zoals de late pre historie en de Romeinse tijd. Ook archeologisch opgravingen in Weert en Nederweert hebben een breed scala aan bewoningssporen en andere resten uit diverse perioden van het verleden opgeleverd. D e archeologische resten uit de late middeleeuwen en nieuwe tijd kunnen in de regel worden aangevuld met historische gegevens. Dit geheel van archeologische resten heeft ertoe geleid dat aan de hoger gelegen plaggendekken op goed ontwaterde dekzandruggen in het algemeen een hoge archeologisc he verwachtingswaarde hebben gekregen. Figuur 2.

Uitsnede van de bodemkaart met daarop het plangebied (rode lijn). Bron: www.cultureelerfgoed .nl.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [14] Grondwatertrappen zijn een indicatie voor de diepte van de grondwaterstand en de seizoenale fluctuaties daarvan. Het grondwaterpeil vormt een g rove, eerste indicatie voor de conservering van metalen en organische resten. In goed ontwaterde za ndbodems met een lage grondwaterspiegel is de conservering van deze twee materiaalgroepen over he t algemeen slechter dan in zandbodems met een hoge grondwaterstand. Op basis van de hoogteligging , en de vermoede geomorfologische ligging en bodemontwikkeling is de bodem goed ontwaterd (GWT V II). 6 Geologische situatie 7 dekzandgebied, code 16 Geomorfologische situatie 8 Complex van dekzandwelvingen, al dan niet met oud- landbouwdek, code 3L51yc Ouderdom geomorfologische structuur 9 Pleistoceen Bodemkundige situatie 10 Hoge zwarte enkeerdgronden; lemig fijn zand - zEZ2 3 Verwachte diepteligging van archeologisch relevante lagen Tussen 50 en 80 cm -mv Tabel 2. Overzicht van geologische, geomorfologisch e en bodemkundige kenmerken van het plangebied en d e directe omgeving.

2.3 Archeologische gegevens Gemeentelijk archeologiebeleid bestemmingsplan 11 Dubbelbestemming ‘waarde-archeologie’ De voor ‘waarde – archeologie’ aangewezen gronden z ijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestem d voor instandhouding en bescherming van de in de grond aa nwezige archeologische waarden. In de toelichting is opgenomen dat het op deze gron den niet toegestaan is te bouwen, met uitzondering van gebouwen net een bruto -oppervlak van ten hoogste 100 m² en bij de bouw geen grondwerkzaamhed en worden uitgevoerd dieper dan 40 cm -mv. Gemeentelijke archeologische verwachtingskaart 12 gebieden met een hoge archeologische verwachting Gemeentelijke archeologische beleidskaart 13 Onderzoeksplicht bij een verstoringsdiepte van meer dan 40 cm en een verstoringsoppervlakte van meer dan 250 m² Tabel 3. Overzicht van het geldende archeologiebele id en achterliggende verwachtingskaart. Bekende archeologische gegevens In en uit de omgeving van het plangebied zijn geen archeologische monumenten bekend. Wel is uit dit gebied één archeologische vondstlocatie bekend. Het gaat om een boerenvluchtschans uit de nieuwe tijd A/B, gelegen bij de kruising van Uliker,de Nie uwstraat en het Ommelpad.

14 6 Stiboka, 1981 7 https://kartoweb.itc.nl/nationaleatlas/13geologie/ 78/78.html 8 ARCHIS 9 https://kartoweb.itc.nl/nationaleatlas/13geologie/ 78/78.html 10 ARCHIS 11 https://omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaar t/documenten/NL-IMRO-0946-BPbgb2009DEF-va01- 2/regels?regelsandere=regels&locatie-stelsel=RD&loc atie-x=181132&locatie- y=368303&bestuurslaag=gemeente&session=09bfb142-c32 e-43cc-8eca-3a51037fda91 12 Kortlang & Van der Weele, 2018; kaartbijlage 13 Kortlang & Van der Weele, 2018; kaartbijlage 14 Vondstmelding 3226768100 Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [15] Eerder in de omgeving uitgevoerd onderzoek volgens Archis 3 In de omgeving van het plangebied zijn in het recen te verleden diverse archeologische onderzoeken uitgevoerd. Zaakidentificatienummer Resultaat/advies 2426009100 beleidsadvieskaart 15 5115760100 Gedeeltelijk: vervolgonderzoek, rest: vr ijgave 16 5469423100 Geen vervolgonderzoek 17 5671226100 Onbekend; geen gegevens in ARCHIS 2174675100 Geen vervolgonderzoek 18 2225234100 Geen vervolgonderzoek 19 2425815100 Geen vervolgonderzoek 20 2387057100 Onbekend; geen gegevens in ARCHIS Tabel 4. Overzicht van eerder archeologisch onderzo ek in en rond het plangebied.

Bekende archeologische gegevens uit andere bronnen Op 14 mei 2025 is een verzoek gedaan aan de heemkun devereniging Nederweert voor aanvullende gegevens. Dit leverde geen nieuwe informatie op. Wanneer de vindplaatsen en hun landschappelijke inb edding bekeken worden in vergelijking met de situering van het plangebied, dan blijkt dat de eni ge archeologische vindplaats, een schans, in het uitgestrekte akkercomplex van Nederweert ligt. Dit is geen vindplaats zoals een reguliere nederzettin g, maar een vindplaats die gerelateerd is aan een roer ige periode op het Limburgse platteland waar de lokale bevolking zich terugtrok bij naderend onheil van met name rondtrekkende militaire troepen. 15 Kortlang, 2013 16 Ouwerkerk, 2021. 17 Van der Klooster, 2023 18 Spoelstra & Sophie 19 Exaltus & Orbons, 2009 20 Koeman, 2014 Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [16] Figuur 6. Overzichtskaart archeologische gegevens u it de directe omgeving van het plangebied. 2.4 Historische situatie Op basis van historische kaarten kan inzicht worden verkregen in het historisch gebruik van een gebied van na de late middeleeuwen tot het begin van de 20 e eeuw.

In die periode was men veel meer dan nu gebonden aan de (on)mogelijkheden die het natuurlij ke landschap bood voor bewoning en andere vormen van landgebruik. Het historisch gebruik zegt daarmee iets over de archeologische potentie van

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [17] het gebied. Daarnaast kan het informatie leveren ov er eventuele bodemverstoringen die in het verleden hebben plaatsgevonden. Op het oudst beschikbare gedetailleerde historische kaartmateriaal, het kadastrale minuutplan (1811- 1832), is te zien dat het plangebied vanaf het begi n van de 19e eeuw deel uit maakt van enkele rechthoekige percelen die zeer waarschijnlijk in ge bruik zijn als cultuurland. Deze zijn gelegen in he t gebied Agter de Schans, dat verwijst naar de schans zuidelijker in het gehucht Uleken, zie figuur 7. D e topografische kaart van 1850 bevestigt deze situati e, en geeft een kleinschalig akkercomplex weer. Een veldpad nadert het plangebied vanuit het zuiden en eindigt bij het plangebied. Pas op de topografische kaart van 1894 is dit pad niet meer a fgebeeld, maar de omgeving is verder vrijwel ongewijzigd. Ook rond 1900 is de situatie maar wein ig veranderd. Dan maakt het plangebied deel uit van een gebied dat grotendeels in gebruik is als aa neengesloten akkerland. Slechts enkele kleinere percelen direct ten noorden en oosten van het plang ebied zijn in gebruik als gras- of weiland.

In 1937 is de 30 m-hoogtelijn afgebeeld, die dwars door het plangebied loopt. In de daaropvolgende decennia verandert er nauwelijks iets in het landgebruik en het landschap, maar in 1967 wordt een nieuwe hoogtelijn met een iets ander verloop ingetekend: d e lagere delen van de Eindhovensebaan en het perceel in het noordoosten van het plangebied worde n iets - vermoedelijk hooguit enkele decimeters - opgehoogd. Ook verschijnt dan de eerste bebouwing i n het zuiden van het plangebied: een klein schuurtje en een kleine veestal. In 1979 worden twe e nieuwe stallen in het plangebied en de woning direct ten westen van het plangebied afgebeeld; in 1988 wordt de bebouwing verder naar het noorden uitgebreid en verschijnt hier de volgende nieuwe ve estal. In 2004 en 2011 worden respectievelijk de meest noordelijke en de op één na meest noordelijke veestallen gesloopt en vervangen door grotere stallen. Het gebruik van de directe omgeving verand ert evenwel maar weinig. Zie ook figuur 7.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [18]

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [19] Figuur 7. Overzicht van historische kaarten (zie oo k vorige pagina’s). Er zijn drie gebouwde rijksmonumenten in de omgevin g van het plangebied bekend: relicten uit WOII gelegen aan de Zuid Willemsvaart. Gemeentelijke mon umenten, MIP-objecten of overige bouwhistorische waarden zijn niet bekend in het pla ngebied en de directe omgeving. Bouwhistorische waarden Nummer Aard Omvang Diepteligging Rijksmonumenten 526493, 526494 Schuttersput WOII onbekend Aan het maaiveld Rijksmonumenten 526493, 526494 Kazemat WOII onbekend Aan het maaiveld Tabel 5. Overzicht van de in het plangebied aanwezi ge bouwhistorische waarden. 2.5 Huidige situatie Aan de hand van actuele gegevens van recente luchtf oto’s, Google Street View, locatiebezoek en navraag bij de opdrachtgever zijn de onderstaande z aken over de huidige situatie te melden. Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek).

RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [20] Huidig grondgebruik Braakliggend terrein met leegst aande veesstallen Hoogteligging maaiveld 30,1-30,3 m +NAP Grondwatertrap of -stand Onbekend, vermoedelijk GWT VII Milieutechnische condities Onbekend Aanwezige constructies (funderingen, kelders e.d.) veestallen met onderkeldering (mestkelders) Locatie en diepte van kabels/leidingen Variabel van enkele decimeters tot meer dan 1,0 m -mv Tabel 6. Overzicht van de huidige situatie van het plangebied.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [21] Figuur 8. Foto’s locatiebezoek. 2.6 Toekomstige situatie Uit navraag bij de opdrachtgever en grondgebruiker is het volgende gebleken over de toekomstige situatie: Aard Sloop bestaande veestallen en bouw twee nieuwe grot ere stallen Omvang en diepte 100x40 en 60x40 m. In de te realiseren niet onderke lderde loodsen, komen kleine bedrijven. Enkel de poeren zullen een ingreep in de bodem veroorzaken. Deze komen naar verwachting op e en diepte van ca. 80 cm en worden om de 5 meter geplaatst. Hier i s nog geen ontwerp tekening van. 21 Invloed op maaiveld en grondwater Nog niet bekend Toekomstig gebruik Agrarisch gebruik (veehouderij) Toekomstige gebruiker Nog niet bekend Tabel 7. De toekomstige situatie. 21 Mededeling (Van Buiten) d.d. 16 mei 202 5 Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [22] Figuur 9. Inrichtingsplan. Bron: Vanbuiten.

2.7 Gespecificeerde archeologische verwachting Op basis van de tijdens het bureauonderzoek verzame lde gegevens is een gespecificeerde archeo- logische verwachting opgesteld. Deze geeft inzicht in de aard en de ouderdom (inclusief omvang en uiterlijke kenmerken), (diepte)ligging, en gaafheid van eventueel aanwezige archeologische resten.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [23] Aard en ouderdom Het verspreidingspatroon van archeologische vindpla atsen is voor een groot deel gerelateerd aan de fysieke eisen die de mens stelde aan de leef- en wo onomgeving. Het meest markant zijn de verschillen tussen jager-verzamelaars enerzijds en landbouwers anderzijds. Jager-verzamelaars In de steentijd (paleolithicum t/m neolithicum) lee fden de mensen voornamelijk van de jacht, visvangst en het verzamelen van eetbare planten en vruchten. Deze zogenaamde jager-verzamelaars trokken door het landschap en verbleven alleen tijdelijk op een plek. Uit een ruimtelijke analyse blijkt dat h un kampementen in vrijwel alle gevallen waren gesituee rd op de overgang van nat naar droog. Nabij dergelijke gradiëntzones waren namelijk de meeste v oedselbronnen voorhanden en was (drink)water bereikbaar. Hoewel het plangebied in een overgangszone van een gebied met dekzandwelvingen aar een dekzandvlakte ligt, komen geen gradiëntsituaties na ar natte gebieden voor. Zodoende worden geen vindplaatsen van jager-verzamelaars verwacht.

Landbouwers Met de introductie van de landbouw (vanaf het neoli thicum) werd de mate waarin gronden geschikt waren om te beakkeren een steeds belangrijker facto r in de locatiekeuze van de mensen. De eerste akkergronden werden aangelegd op de van nature vruc htbaarste gronden. Bovendien moesten de gronden goed ontwaterd zijn. Het plangebied kenmerkt zich door een wat lagergele gen en relatief vlak gebied met hoge zwarte enkeerdgronden. Hierdoor worden archeologische rest en vanaf de tijd van de eerste landbouwers verwacht, met name uit de late prehistorie (de bron stijd en ijzertijd: ca. 2000 voor Chr. tot aan het begin van de jaartelling) en de volle en late midde leeuwen (ca. 1000-1500 na Chr.). Dergelijke vindplaatsen zijn over het algemeen enkele honderde n tot soms meerdere hectaren groot en kenmerken zich door de aanwezigheid van een archeol ogische laag, grondsporen en een dunne vondstspreiding. Op basis van het historisch kaartmateriaal blijkt d at er in de nieuwe tijd C (vanaf 1850) geen bewonin g in het plangebied heeft plaatsgevonden, maar gezien de bodemkundige ontwikkeling worden er wel een cultuurdek/akkerlagen en aanverwante grondsporen ui t de nieuwe tijd A/B (1500-1850) verwacht, zoals greppels, houtwallen en andere sporen van verkaveli ng en agrarisch grondgebruik.

Dergelijke vindplaatsen zijn over het algemeen grootschalig va n opzet (tot meerdere hectaren) en kenmerken zich door de aanwezigheidgrondsporen (smal en langgerekt maar eveneens grootschalig van opzet) en een dunne vondstspreiding. (Diepte)ligging In het plangebied komt een jong afdekkend pakket - een plaggendek - voor dat een ouder loopvlak afdekt. Dit afdekkend plaggendek is niet gedateerd, maar veelal dateren dergelijke akkerdekken vanaf de late middeleeuwen. Oudere resten uit de prehisto rie en middeleeuwen worden zodoende door het pakket afgedekt en bevinden zich aan de basis van h et plaggendek, veelal op een diepte van 50-80 cm Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeente Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek). -mv. Dit kan ook gelden voor nieuwe tijd-vindplaatsen, hoewel deze zich ook al onder de huidige bouwvoor kunnen aftekenen. De diepte waarop dit het geval is, is afhankelijk van hun datering en de ouderdom en ontwikkeling van het plaggendek. Fysieke kwaliteit Aangezien in het plangebied afdekkende pakketten aanwezig zijn, is mogelijk sprake van een goede conservering van de archeologische resten. Vanwege het jonge afdekkende pakket kan het oudere loopvlak in het plangebied zijn geconserveerd door het plaggendek.

Eventuele archeologische resten zijn zodoende goed beschermd (bijvoorbeeld tegen recente diepe bodembewerking) en kennen naar verwachting een hoge gaafheid. Overzicht De archeologische verwachting en de verschillende deelaspecten daarvan, zoals hiervoor beschreven, zijn samengevat in tabel 8. Archeo- | Complex- | Omvang | Kenmerken | Diepte-ligging | Gaafheid logische | type periode bronstijd, | nederzetting | enkele | een archeologische | aan de basis van het | hoog ijzertijd | honderden tot | laag, grondsporen | plaggendek, veelal op soms meerdere | en een | een diepte van 50-80 hectaren | vondstspreiding | cm -mv volle en | nederzetting | enkele | een archeologische | aan de basis van het | hoog late middel- | honderden tot | laag, grondsporen | plaggendek, veelal op eeuwen | soms meerdere | en een | een diepte van 50-80 hectaren | vondstspreiding | cm -mv nieuwe tijd | cultuurdek / | tot meerdere | grondsporen (smal | vanaf de basis van de | hoog A/B | akkerlagen | hectaren | en langgerekt maar | huidige bouwvoor tot grootschalig van | een diepte van 50-80 opzet) en een dunne | cm -mv. Dit is vondstspreiding | afhankelijk van hun datering en de ouderdom en ontwikkeling van het plaggendek Tabel 8. Samenvatting van de gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied.

RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 | [24] Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [25] 3 Veldonderzoek 3.1 Methode Het inventariserend veldonderzoek bestond uit een v erkennend booronderzoek. De gevolgde onderzoeksmethode voor het veldwerk is bepaald op b asis van het door de bevoegde overheid goedgekeurde PvA. 22 Het veldonderzoek is uitgevoerd op 14 en 15 mei 20 25. Daartoe zijn 15 boringen zo optimaal mogelijk verspreid geplaatst, rekening houdende met bebouwing, oppervlakteverharding, en kabels en leidingen, zie figuur 10. Twee boringe n zijn gestaakt vanwege puinlagen en/of oppervlakteverharding. Er is geboord tot maximaal 1 00 cm -mv met een Edelmanboor met een diameter van 7 cm. De boringen zijn tijdens het veldwerk lit hologisch conform NEN 5104 23 digitaal beschreven in het boorbeschrijvingssysteem van RAAP (Deborah3: zi e Fout! Verwijzingsbron niet gevonden. ) en met behulp van een RTK-GPS ingemeten. Van alle bori ngen is de hoogte bepaald met behulp van een RTK-GPS.

Hoewel het onderzoek een verkennend onderz oek betreft, is het opgeboorde materiaal in het veld door middel van verbrokkeling en versnijdi ng gecontroleerd op de aanwezigheid van archeologische indicatoren, zoals houtskool, vuurst een, aardewerk, metaal, bot en verbrande leem. Naast de boringen zijn twee profielputten van 50x50 cm aangelegd. Deze zijn handmatig uitgegraven tot 10-20 cm in de C-horizont. 3.2 Resultaten 3.2.1 Veldwaarnemingen In het veld zijn weinig opmerkelijke zaken waargeno men. Wel bleek het maaiveld in het centrale deel van het plangebied wat hoger te liggen ten opzichte van de randzones, maar dit hoogteverschil leek beperkt tot hooguit enkele decimeters. Verder leken de akkerpercelen die in het noorden en oosten aan het plangebied grenzen iets lager te liggen dan het plangebied, maar vanwege het hoge gras kon dit niet goed worden ingeschat in hoeverre dit ook daad werkelijk het geval was. 3.2.2 Geologie en bodem De natuurlijke ondergrond in het plangebied bestaat uit oud dekzand, dat geel tot lichtgrijs van kleur , en zwak siltig en fijn van textuur is. Uit de borin gen blijkt dat het dekzandreliëf behoorlijk varieer t en verschillen van bijna 55 cm voorkomen, zoals tussen boringen 13 en 16. Het natuurlijke reliëf loopt enkele decimeters af. Het hoogste deel bevindt zich in het zuiden van het plangebied op een hoogte van 29,9 tot 30,17 m +NAP.

Van daaruit loopt dit af in oostelijke en noordelijke richting, naar 29,6 t ot 29,7 m +NAP. De natuurlijke bodem die zich in het dekzand heeft gevormd, is meestal onthoofd. In de hogere delen is meestal sprake van een humuspodzol - specifiek: een natte veldpodzol - waarvan alleen de B(h)- horizont bewaard is gebleven; slechts in een enkele boring is ook de A-horizont geconserveerd. Zowel 22 2025. 23 Nederlands Normalisatie-instituut, 1989. Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [26] in de lagere als de wat hogere delen heeft zich een beekeerdgrond gevormd, maar niet in de natuurlijke gebiedsdelen hoger dan 30,0 m +NAP. Zie ook figuur 10. Figuur 10. Resultaten van het veldonderzoek. De beekeerdgrond is meestal onthoofd, maar soms is ook hier de A-horizont bewaard gebleven. Deze bodemlaag is altijd bewaard onder een cultuurdek me t een dikte van 45 cm of meer. De B-horizont bevindt zich lokaal direct onder de 35-45 cm dikke bouwvoor, zoals in alle boringen op de akker in het oosten van het plangebied, maar ook in het westen v an het plangebied (boring 10) is deze direct onder de 35 cm dikke voormalige bouwvoor aanwezig.

Het on derscheid tussen beide bodemtypen is minder uitgesproken dan de benaming veronderstelt. De natt e humuspodzol heeft zich in fletsgeel dekzand gevormd; de beekeerdgrond heeft een dunne, natte B- horizont en is gevormd in lichtgrijs dekzand met kenmerken van ontijzering (Ce-horizont), zie figuur 11.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [27] Figuur 11. Profiel in profielput 3 met een intacte, natte humuspodzol (links) en een intacte beekeerdb odem in profielput 7 (rechts). In beide gevallen is een cul tuurdek aanwezig. Met betrekking tot het cultuurdek/plaggendek, dat o p basis van het bureauonderzoek werd verwacht, kan het volgende worden vermeld. Het is opgebouwd u it vrij homogeen (donker)bruingrijs, fijn, zwak siltig zand. De dikte loopt uiteen van 35 tot 70 cm . Het plaggendek is veelal dunner dan 50 cm en overwegend in het lagergelegen noordelijke deel is het dek dikker. Formeel kan alleen hier in bodemkundig opzicht van een hoge zwarte enkeerdgron d worden gesproken. De top van de natuurlijke humuspodzol- en beekeerdgrond en de basis van het p laggendek zijn regelmatig vermengd geraakt tijdens de ontginning en daaropvolgende landbouwwer kzaamheden. Een oude akkerlaag, die zich veelal kenmerkt door een vaalgrijze kleur, ontbreek t.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeente Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek). dikte cultuur-dek | bodemhorizont | Hoogte maaiveld | hoogte dekzand boring | profieltype | in m | onder cultuurdek | in m +NAP | in m +NAP 1 | plaggendek op humuspodzol | 0,6 | C | 30,25 | 29,65 2 | plaggendek op beekeerdgrond | 0,65 | Ab | 30,28 | 29,63 3 | plaggendek op humuspodzol | 0,6 | Ab | 30,35 | 29,75 4 | plaggendek op beekeerdgrond | 0,6 | C | 30,27 | 29,67 5 | plaggendek op beekeerdgrond | 0,7 | C | 30,32 | 29,62 6 | cultuurdek op humuspodzol | 0,37 | B | 30,08 | 29,71 7 | cultuurdek op humuspodzol | 0,45 | Ab | 30,27 | 29,82 8 | boring gestaakt | 30,68 9 | cultuurdek op humuspodzol | 0,42 | B | 30,09 | 29,67 10 | cultuurdek op humuspodzol | 0,35 | B | 30,28 | 29,93 11 | plaggendek op beekeerdgrond | 0,6 | Ab | 30,55 | 29,95 12 | cultuurdek op humuspodzol | 0,37 | B | 30,04 | 29,67 13 | plaggendek op humuspodzol | 0,45 | B | 30,06 | 29,61 14 | plaggendek op humuspodzol | 0,6 | B | 30,61 | 30,01 15 | boring gestaakt | 30,42 16 | plaggendek op humuspodzol | 0,48 | B | 30,65 | 30,17 17 | cultuurdek op beekeerdgrond | 0,43 | C | 30,39 | 29,96 Tabel 9. Overzicht van de belangrijkste bodemkenmerken van de boringen.

3.2.3 | Archeologische indicatoren Tijdens het veldonderzoek zijn geen archeologische indicatoren aangetroffen. Let wel, het onderzoek betrof een verkennend booronderzoek en had ook niet tot doel archeologische vindplaatsen op te sporen, aangezien de boordichtheid en boordiameter hiertoe ontoereikend waren. 3.3 Archeologische relevantie Uit het booronderzoek is gebleken dat in het plangebied maar een dun plaggendek aanwezig is, en dat dit met name op de akker (vrijwel geheel) ontbreekt. De top van de natuurlijke humuspodzol- en beekeerdgrond en de basis van het plaggendek/cultuurdek zijn regelmatig vermengd geraakt tijdens de ontginning en daaropvolgende landbouwwerkzaamheden. Het ontbreken van een oude akkerlaag en de natuurlijke bodems in het dekzand zijn indicaties dat het plangebied zich niet bijzonder goed leende voor landbouw in de prehistorie en het plangebied niet bijzonder vroeg lijkt te zijn ontgonnen. Deze mogelijk relatief late ontginning sluit aan bij de landschappelijke ligging aan de rand van het dekzandeiland van Weert, op de overgang naar de dekzandvlakte waarin zich beekeerdgronden hebben gevormd. Op basis van de fijne textuur van het zand zou dit wellicht niet direct worden verwacht. Bovendien biedt de landschappelijke ligging ook voordelen.

De hogere delen leenden zich in het verleden goed voor de akkerbouw, terwijl de lagere delen geschikt waren als weidegebieden. RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 | [28] Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [29] 4 Conclusies en advies 4.1 Conclusie Op grond van de onderzoeksresultaten en onder verwi jzing naar de doelstellingen, kunnen de volgende uitspraken worden gedaan:  Hoe ziet de geo(morfo)logische en/of bodemkundige o pbouw van het plangebied eruit? Het plangebied ligt in een zone met dekzandwelvinge n, ter plaatse van een overgangszone van de hogere delen van het dekzandeiland van Weert naa r de noordelijkere dekzandvlakte. De bodem bestaat overwegend uit een cultuurdek van 35- 60 cm dik met vooral in de lagergelegen natuurlijke delen een plaggendek van 50-70 cm dik; met name op de akker (vrijwel geheel) ontbreekt het plaggendek. De top van de natuurlijke humuspodzol- en beekeerdgrond en de basis van het plaggendek/cultuurdek zijn regelmatig vermengd geraakt tijdens de ontginning en daaropvolgende landbouwwerkzaamheden. In de zones t er plekke van en direct rond de bestaande stallen is de bodem reeds verstoord door de bouw van diepe mestkelders.

 Dient op basis van de resultaten van het veldonderz oek de gespecificeerde archeologische verwachting te worden bijgesteld? Het ontbreken van een oude akkerlaag en de natuurli jke bodems in het dekzand zijn indicaties dat het plangebied zich niet bijzonder goed leende voor landbouw in de prehistorie en het plangebied niet bijzonder vroeg lijkt te zijn ontgo nnen. Deze mogelijk relatief late ontginning sluit aan bij de landschappelijke ligging aan de ra nd van het dekzandeiland van Weert, op de overgang aar de dekzandvlakte waarin zich beekeerdg ronden hebben gevormd. Op basis van de fijne textuur van het zand zou dit wellicht niet direct worden verwacht. Bovendien biedt de landschappelijke ligging ook voordelen. De hogere d elen leenden zich in het verleden goed voor de akkerbouw, terwijl de lagere delen geschikt waren als weidegebieden. Derhalve wordt de verwachting op het aantreffen van archeologische vindplaatsen van landbouwende gemeenschappen uit de late prehistorie en de volle middeleeuwen tot nieuwe tijd B bijgesteld van hoog naar middelhoog. Voor de overige perioden is de archeologische verwachting laag.  Waar en op welke diepte bevinden zich de archeologi sch interessante lagen? Archeologisch interessante lagen bevinden zich aan de basis van het plaggendek/cultuurdek, op een diepte van 35 tot 70 -mv, ofwel 29,6 tot 30, 2 m +NAP.

 Is de bodemopbouw in het onderzoeksgebied zodanig ( intact) dat archeologisch vervolgonderzoek zinvol is? Zie § 4.2.  Wat is de invloed van de toekomstige inrichting op eventuele archeologische resten? Zie § 4.2.  Met de inzet van welke zoekmethoden kunnen verwacht e resten systematisch opgespoord worden (zoeksleuven, booronderzoek, veldkartering, geofysisch etc.)? Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [30] Zie § 4.2. 4.2 Advies De invloed van de toekomstige inrichting op eventue le archeologische resten is op de meeste plekken in het plangebied beperkt, aangezien deze plannen z ich beperken tot de zones op en direct rond de bebouwde delen. Het advies ten aanzien van het plan gebied is dan ook tweeledig: -In de bebouwde delen is archeologisch vervolgonder zoek niet meer zinvol. Hier is de bodem reeds verstoord door de bouw van diepe mestkelders. In de ze te ontwikkelen zones worden nauwelijks nog intacte en dus potentieel behoudenswaardige archeol ogische resten verwacht. -De bodemopbouw buiten de bebouwde delen is zodanig dat archeologisch vervolgonderzoek zinvol is. Geadviseerd wordt om deze delen onder voorbehoud ni et vrij te geven voor de geplande ontwikkeling.

Buiten de bebouwde delen is archeologisch vervolgon derzoek zinvol, maar alleen specifiek voor de geplande loods tussen de bestaande twee smalle stal len in het zuiden van het plangebied. Hier is sprake is van een van nature hoger gelegen zone bin nen de dekzandwelvingen. Het wordt echter opgemerkt dat onderzoek in dit gebied ook niet nood zakelijk wordt geacht indien deze loods archeologievriendelijk wordt gebouwd. Daarbij wordt ervan uitgegaan dat het pand niet wordt onderkelderd en (zoals voorlopig gepland) enkel op poeren wordt gefundeerd, waarbij de poeren om de 5 m worden geplaatst en tot een diepte van ca. 80 c m -mv de bodem in worden gedreven. Gezien de prospectiekenmerken kunnen de verwachte r esten het beste worden opgespoord door middel van gravend onderzoek, zoals een proefsleuve nonderzoek of een archeologische begeleiding van de graafwerkzaamheden. Voorafgaand aan de werkz aamheden dient een, door het bevoegd gezag goedgekeurd, Programma van Eisen opgesteld te zijn. Daarin dienen onder meer de onderzoeksvragen en de exacte methodische invulling van het onderzoe k te worden geformuleerd. Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [31] Figuur 12. Advieskaart.

4.3 Tot slot Dit rapport geeft (selectie)adviezen. Het is aan de bevoegde overheid, de gemeente Nederweert, deze al dan niet over te nemen in de vorm van een (selec tie)besluit.

Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [32] Literatuur 1997. Landschappelijk Nederland. Fysische geografie van Nederland. Van Gorcum, Assen. 2025. Plan van Aanpak. Plangebied Floraplein te Asten, gemeente Asten. RAAP, Weesp. Exaltus R. & 2009. Ommelpad Gemeente Ned erweert Inventariserend Veldonderzoek (IVO- O); Bureauonderzoek en karterend booronderzoek. Arc heoPro Archeologisch rapport 2023. 2014. Bureauonderzoek en Inventarisere nd Veldonderzoek, verkennende fase Archeodienst Rapport 402, Archeodienst. & 2004. Geomorfologische kaart Nederland (GKN). Achtergronddocument bij het landsdekkende digitale bestand. Alterra-rap port 1039, Wageningen. Kortlang, F., 2013. Nota archeologiebeleid gemeente n Weert en Nederweert. ArchAeO-rapport. Kortlang, F. & M. van der Weele, 2018. Nota archeol ogiebeleid gemeenten Weert en Nederweert. ArchAeO-rapport. & 2003 (red.). De ondergrond van Nederland. Wolters-Noordhoff, Groningen/Houten. Nederlands Normalisatie-instituut, 1989. Nederlands e Norm NEN 5104, Classificatie van onverharde grondmonsters. Nederlands Normalisatie-instituut, D elft. 2021.

Archeologisch bureauonderzoek Waterschap Limburg Winnerstraatlossing, Eindhovensebaan en Bientje te Nederweert en Ospel, gemeente Nederweert. Sweco Archeologische rapporten 2481. SIKB, 2016. Beoordelingsrichtlijn Archeologie. BRL SIKB 4000. SIKB, Gouda. & 2007. Bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek ten behoeve van uitbreiding Verzinkerij Van Aert B.V. Archeologisch Rapport 2007/114, Oranjewoud, Heerenveen. Stiboka, 1981. Toelichting op de bodemkaart van Ned erland, schaal 1:50.000 blad 50 Eindhoven. Wageningen. TNO, 2021. Geologische overzichtskaart Nederland. h ttps://www.dinoloket.nl/ondergrondmodellen & 2006. Geologische overzichtskaart van Nederland. TNO Bouw en Ondergrond, Utrecht. Websites/Digitale bronnen https://omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaart /documenten/ https://www.cultureelerfgoed.nlKadaster, Basisregis tratie Adressen en Gebouwen (BAG) https://www.dinoloket.nl/ondergrondmodellen Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [33] www.sikb.nl https://kartoweb.itc.nl/nationaleatlas/13geologie/7 8/78.html Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeente Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek).

Overzicht van figuren, tabellen, bijlagen en appendices Figuren: Figuur 1. Aanduiding plangebied (rode lijn). Inzet: ligging in Nederland (ster). | 6 Figuur 2. Uitsnede van de geologische kaart met daarop het plangebied (zwarte lijn). Bron: www.cultreelerfgoed.nl. | 10 Figuur 3. Uitsnede van de geomorfologische kaart met daarop het plangebied (zwarte lijn). Bron: www.cultreelerfgoed.nl. | 11 Figuur 4. Uitsnede van het AHN met daarop het plangebied (zwarte lijn). Bron: www.ahn2.nl. | 12 Figuur 5. Uitsnede van de bodemkaart met daarop het plangebied (rode lijn). Bron: www.cultureelerfgoed.nl. | 13 Figuur 6. Overzichtskaart archeologische gegevens uit de directe omgeving van het plangebied. | 16 Figuur 7. Overzicht van historische kaarten (zie ook vorige pagina). | 19 Figuur 8. Foto’s locatiebezoek. | 21 Figuur 9. Inrichtingsplan. Bron: Vanbuiten. | 22 Figuur 10. Resultaten van het veldonderzoek. | 26 Figuur 12. Advieskaart. | 31 Tabellen: Tabel 1. Administratieve gegevens. | 7 Tabel 2. Overzicht van geologische, geomorfologische en bodemkundige kenmerken van het plangebied en de directe omgeving. | 14 Tabel 3. Overzicht van het geldende archeologiebeleid en achterliggende verwachtingskaart. | 14 Tabel 4. Overzicht van eerder archeologisch onderzoek in en rond het plangebied. | 15 Tabel 5. Overzicht van de in het plangebied aanwezige bouwhistorische waarden. | 19 Tabel 6.

Overzicht van de huidige situatie van het plangebied. | 20 Tabel 7. De toekomstige situatie. | 21 Tabel 8. Samenvatting van de gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied. | 24 Tabel 9. Overzicht van de belangrijkste bodemkenmerken van de boringen. | 28 Bijlagen: Bijlage 1. Tijdschaal Bijlage 2. Motivatie geraadpleegde bronnen Bijlage 3. Boorbeschrijvingen RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 | [34] Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [35] Bijlage 1. Tijdschaal Archeologische periodenPrehistorie Tijdperk Datering tabel1_standaard_Archeologisch_RAAP_2014 Paleolithicum (O ude Steentijd) Mesolithicum (M idden Steentijd) Neolithicum (N ieuw e Steentijd) Middeleeuwen Nieuwe tijd Recente tijd Romeinse tijd IJzertijd Bronstijd Laat Midden Vroeg Vroeg Laat Midden Vroeg Laat Midden Vroeg Laat Midden Vroeg Laat Midden Vroeg Laat B Laat A A B C C: Karolingische tijd B: Merovingische tijd A: Volksverhuizingstijd D: Ottoonse tijd - 1850 - 1945 - 1500 - 1250 - 1050 - 900 - 725 - 525 - 450 - 1650 - 270 - 70 na Chr. - 15 voor Chr.

- 250 - 500 - 800 - 1100 - 1800 - 2000 - 2850 - 4200 - 4900/5300 - 6450 - 8640 - 9700 - 35.000 - 12.500 - 250.000 - 16.000 Midden Jong A Jong B Oud Laat Plangebied Eindhovensebaan 2A te Nederweert, gemeen te Nederweert. Archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (v erkennend booronderzoek). RAAP-rapport 7812 / versie 27-05-2025 [36] Bijlage 2. Motivatie geraadpleegde bronnen LS03 en LS04, motivatie voor de keuze van de geraad pleegde bronnen (+ indien van toepassing) Bron Geraadpleegd en afgebeeld/beschreven Geraadpleegd, niet afgebeeld Niet beschikbaar voor dit plan-/onderzoeksgebied Bevat geen (nieuwe) relevante informatie Opmerking Bodemkaart van NL X Geologische kaart van NL X Geomorfologische kaart van NL X Gedetailleerde bodemkaarten X DINO X Gegevens milieukundig bodemonderzoek X Actueel Hoogtebestand Nederland X Lucht- en satellietfoto’s X Topografische kaart van Nederland X Oud(st)e kadasterkaarten X Historische kaarten van Nederland X Beeldmateriaal bouwhistorie X Archeologische en cultuurhistorische rapportages X Archieven (RAAP) X Eigenaar en gebruiker X AMK X Archis X CMA X CAA X CHW X Literatuur (arch./aardwet.) X Gebiedsgerichte specialisten X Amateurarcheologen X Gemeentelijke waarden- of verwachtingskaart X Archeologisch depot X Bijlage 3.

Beschrijving boorprofielen en kolomprofielen bron: Neind.geojson - 16-05-2025 00:03:09 Boring: NEIND_1 Kop algemeen: Projectcode: NEIND, Boornummer: 1, Beschrijver(s): XD, Datum: 14-05-2025, Doel boring: archeologie - verkenning, Einddiepte boring in cm: 100 Coördinaten: X-coördinaat in meters: 180851.168, Y-coördinaat in meters: 368337.36, Precisie coördinaat: 1 cm, Coördinaatsysteem / epsg: Rijksdriehoeksmeting (NL), Hoogte maaiveld in meters: 30.248, Precisie hoogte: 1 cm, Referentievlak hoogte: Normaal Amsterdams Peil, Bepalingsmethode maaiveldhoogte: GPS Plaats: Provincie: Limburg, Gemeente: Nederweert Uitvoering: Opdrachtgever: VanBuiten, Uitvoerder: RAAP Zuid 0 / 30.25 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 0, Ondergrens laag in cm: 35, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: donker-bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: regelmatig geploegd/bewerkte A-horizont, Bodemkundige interpretatie: bouwvoor 35 / 29.90 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 35, Ondergrens laag in cm: 60, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: A-horizont bestaand uit opgebracht pakket, Bodemkundige interpretatie: esdek 60 / 29.65 Laag algemeen: Bovengrens

laag in cm: 60, Ondergrens laag in cm: 87, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: zwak humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: A-horizont bestaand uit opgebracht pakket, Bodemkundige interpretatie: esdek Laag opmerking: Opmerking: iets lichtgrijs gevlekt; oude akkerlaag? 87 / 29.38 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 87, Ondergrens laag in cm: 100, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: licht-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: C-horizont met kenmerken van ontijzering Einde boring 100 / 29.25 Bijlage 3.

Beschrijving boorprofielen en kolomprofielen bron: Neind.geojson - 16-05-2025 00:03:09 Boring: NEIND_2 Kop algemeen: Projectcode: NEIND, Boornummer: 2, Beschrijver(s): XD, Datum: 14-05-2025, Doel boring: archeologie - verkenning, Einddiepte boring in cm: 100 Coördinaten: X-coördinaat in meters: 180889.457, Y-coördinaat in meters: 368339.053, Precisie coördinaat: 1 cm, Coördinaatsysteem / epsg: Rijksdriehoeksmeting (NL), Hoogte maaiveld in meters: 30.284, Precisie hoogte: 1 cm, Referentievlak hoogte: Normaal Amsterdams Peil, Bepalingsmethode maaiveldhoogte: GPS Plaats: Provincie: Limburg, Gemeente: Nederweert Uitvoering: Opdrachtgever: VanBuiten, Uitvoerder: RAAP Zuid 0 / 30.28 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 0, Ondergrens laag in cm: 35, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: donker-bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: regelmatig geploegd/bewerkte A-horizont, Bodemkundige interpretatie: bouwvoor 35 / 29.93 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 35, Ondergrens laag in cm: 65, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: A-horizont bestaand uit opgebracht pakket, Bodemkundige interpretatie: esdek 65 / 29.63 Laag algemeen:

Bovengrens laag in cm: 65, Ondergrens laag in cm: 70, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: donker-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: zwak humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: afgedekt/begraven A-horizont, Bodemkundige interpretatie: veldpodzolgronden 70 / 29.58 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 70, Ondergrens laag in cm: 75, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: bruin Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: B-horizont 75 / 29.53 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 75, Ondergrens laag in cm: 83, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: licht-bruin Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: BC-horizont 83 / 29.45 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 83, Ondergrens laag in cm: 90, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: geel Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: C-horizont 90 / 29.38 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 90, Ondergrens laag in cm: 100, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: licht-geel Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: C-horizont met kenmerken van ontijzering Einde boring 100 / 29.28 Bijlage 3.

Beschrijving boorprofielen en kolomprofielen bron: Neind.geojson - 16-05-2025 00:03:09 Boring: NEIND_3 Kop algemeen: Projectcode: NEIND, Boornummer: 3, Beschrijver(s): XD, Datum: 14-05-2025, Doel boring: archeologie - verkenning, Einddiepte boring in cm: 100 Coördinaten: X-coördinaat in meters: 180929.036, Y-coördinaat in meters: 368339.543, Precisie coördinaat: 1 cm, Coördinaatsysteem / epsg: Rijksdriehoeksmeting (NL), Hoogte maaiveld in meters: 30.348, Precisie hoogte: 1 cm, Referentievlak hoogte: Normaal Amsterdams Peil, Bepalingsmethode maaiveldhoogte: GPS Plaats: Provincie: Limburg, Gemeente: Nederweert Uitvoering: Opdrachtgever: VanBuiten, Uitvoerder: RAAP Zuid 0 / 30.35 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 0, Ondergrens laag in cm: 35, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: donker-bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: regelmatig geploegd/bewerkte A-horizont, Bodemkundige interpretatie: bouwvoor 35 / 30.00 Laag algemeen: Bovengrens laag in cm: 35, Ondergrens laag in cm: 60, Boortype en diameter: Edelman-7 cm, Kleur: bruin-grijs Lithologie: Grondsoort: zand, Bijmengsel: zwak siltig, Bijmengsel humus: matig humeus, Mediaanklasse: fijn Bodem: Bodemhorizont: A-horizont bestaand uit opgebracht pakket, Bodemkundige interpretatie: esdek 60 / 29.75 Laag algemeen:

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://nederweert.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/3eabbe40-d9d1-4e18-b641-b0771a12de5b?agendaItemId=76fa5614-72d2-4df9-af8d-cdcfb9d52e13