2021-04-20 13. Bijlage 5 - Ontwerpbegroting 2022 en MJ.pdf
Tekst van het document
Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp-meerjarenbegroting 2022-2026 Versie 1.7 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 2 van 66 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 3 van 66 Inhoudsopgave 1. Samenvatting .................................................................................................... 5 2. Inleiding ........................................................................................................... 7 2.1 Algemeen .................................................................................................................. 7 2.2 Indeling van de begroting ............................................................................................ 7 2.3 Leeswijzer .................................................................................................................. 7 3. Beleidsbegroting ................................................................................................ 8 3.1 Uitgangspunten .......................................................................................................... 8 3.2 Rekenuitgangspunten .................................................................................................. 9 3.3 Formatieplan .............................................................................................................
10 3.4 Ontwikkelingen .......................................................................................................... 12 3.4.1 Zekere ontwikkelingen ............................................................................................. 12 Loonontwikkeling ....................................................................................................... 12 Indexering goederen en diensten ................................................................................. 12 Proceskosten ............................................................................................................. 12 Stimuleringsregeling .................................................................................................. 14 Waarderen op gebruiksoppervlakte: project .................................................................. 14 Waarderen op gebruiksoppervlakte: beheerfase ............................................................ 14 Visie op dienstverlening .............................................................................................. 15 Informatievoorziening en ICT ...................................................................................... 15 Harmonisatie.............................................................................................................
17 3.4.2 Mogelijke ontwikkelingen ......................................................................................... 18 Fiscale Vereenvoudigingswet 2017 ............................................................................... 18 Voortgang implementatie Wet vereenvoudiging beslagvrije voet en Verbreding beslagregister19 Lagere opbrengst vervolgingskosten en invorderingsrente .............................................. 20 Verruiming gemeentelijk belastinggebied ...................................................................... 20 Omgevingswet .......................................................................................................... 21 Samenwerking / nieuwe deelnemers in BsGW ............................................................... 21 Uniforme samenhangende objectenregistratie (SOR) ...................................................... 21 Unie van Waterschappen: onderzoek houdbaarheid belastingstelsel ................................. 22 Waardering zonnepanelen voor de WOZ-waarde ............................................................ 22 Vergroening belastingen ............................................................................................. 23 Amendement Omtzigt: verruimde tariefdifferentiatie OZB ...............................................
23 Archiefwet ................................................................................................................ 24 3.5 Producten ................................................................................................................. 25 3.5.1 Product Heffen .................................................................................................. 25 3.5.2 Product Waarderen ............................................................................................ 26 3.5.3 Product Innen ................................................................................................... 26 3.5.4 Product Klantzaken ............................................................................................ 27 3.5.5 Product Ondersteuning & Ontwikkeling ................................................................. 27 3.5.6 Sub-product Parkeerbelasting (‘exoot’) ................................................................ 28 3.5.7 Sub-product Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) ............................................. 28 3.6 Paragrafen ................................................................................................................ 30 3.6.1 Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ............................................................
30 3.6.2 Onderhoud kapitaalgoederen .............................................................................. 33 3.6.3 Financiering ...................................................................................................... 33 3.6.4 Bedrijfsvoering .................................................................................................. 35 3.6.5 Verbonden partijen ............................................................................................ 36 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 4 van 66 4. Financiële begroting .......................................................................................... 37 4.1 Overzicht baten en lasten ........................................................................................... 37 4.2 Toelichting op de baten en lasten ................................................................................. 38 4.3 Uiteenzetting van de financiële positie .......................................................................... 41 4.3.1 Investeringen ................................................................................................... 41 4.3.2 Financiering ...................................................................................................... 41 4.3.3 Stand en verloop reserves en voorziening.............................................................
41 4.4 Meerjarenraming 2022-2026 ....................................................................................... 42 Bijlagen ............................................................................................................... 46 Bijlage 1: MeerjarenInvesteringsProgramma : MIP 2022-2026 .............................................. 47 Bijlage 2: Rekenuitgangspunten Begroting 2022 en MJR 2022-2026 ...................................... 48 Bijlage 3: Staat van immateriële, materiële, financiële vaste activa en onderhanden werk ........ 49 Bijlage 4: Staat van vaste schulden ................................................................................... 50 Bijlage 5: Staat van reserves en voorzieningen ................................................................... 51 Bijlage 6: Berekening van het rente-omslagpercentage ........................................................ 53 Bijlage 7: Staat van personeelslasten ................................................................................ 54 Bijlage 8: Toelichting op de kostenverdeelmethodiek ........................................................... 55 Bijlage 9: Risicoanalyse .................................................................................................... 59 Bijlage 10: Bijdrage Waterschap Limburg volgens BBP-opzet ................................................
64 Bijlage 11: Berekend EMU-saldo ........................................................................................ 65 Bijlage 12: Geprognosticeerde balans 2021-2025 ................................................................ 66 1. Samenvatting Voor u ligt de twaalfde meerjarenbegroting van Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW). Hierin zijn de financiële consequenties van zekere ontwikkelingen en bestuursbesluiten in de begroting meegenomen. | Zekere ontwikkelingen, | waarvan de (financiële) ef | fecten nog een mate van onzekerheid hebben, worden eveneens zo veel mogelijk gekwantificeerd. Mogelijke ontwikkelingen worden alleen voor zover dat is in te schatten in de begroting meegenomen. De door het Algemeen Bestuur van BsGW op 18 december 2020 vastgestelde kadernota 20 | 22 dient als basis voor de begroting 202 | 2 en de meerjarenraming 2022-2026. Het belangrijkste bestuurlijke uitgangspunt hierbij is een sluitende begroti | ng en meerjarenraming. Naast een sluitende begroting is één van de doelstellingen die voortvloeien uit de missie van BsGW een sobere en doelmatige | begroting en meerjarenra | ming. | BsGW heeft zich gecommitteerd aan een taakstellende kostenreductie van ruim 12% in de eerste 6 jaar na de verzelfstandiging en heeft in de jaren 2012-2017 daarom de kostenindexering van gemiddeld 2% per jaar niet doorberekend aan de deelnemers.
De totale gerealiseerde kostenreductie loopt hiermee op tot € 1,565 miljoen per jaar. Echter om een verantwoorde bedrijfsvoering | te kunnen borgen, zijn de | grenzen van bezuinigingen (vooralsnog) bereikt. In voorliggende begroting 2022 zijn derhalve de loonindexering en indexering goederen en diensten opgenomen. Gezien de toename van het aant | al WOZ-bezwaren (ook landelijk) en met name het feit dat burgers en bedrijven in toenemende mate | bezwaar maken via een WOZ-bureau, is rekening gehouden met een hogere proceskostenvergoeding voor 2022 (en latere jaren). Ten aanzien van ICT maakt BsGW deel uit van een sterk veranderende omgeving, waarin de steeds verdere digitalisering van de informatievoorziening een belangrijke ontwikkeling is en impact heeft op de bedrijfsvoering | en kostenontwikkeling van BsGW. | Bovendien gaat | BsGW een | aanbesteding van haar belastingpakket tegemoet | , waarbij het vervangen van zowel de ICT | -infrastructuur als het huidige belastingpakket noodzakelijk is. Tot slot is BsGW gevraagd de regie te nemen namens de deelnemers voor de beheerfase waarderen op gebruikersoppervlakte. De vaste, | structurele lasten hiervan, | bestaande uit de aanschaf | van een regieportaal voor en namens de | gehele | keten, worden niet | separaat | afgerekend met de deelnemers maar zijn opgenomen in de begroting 202 | 2 (en verdere jaren).
Per saldo stijgen | de netto-kosten 2022, en daarmee ook de bijdragen van de deelneme | rs, met mini- maal € 1,721 miljoen ten opzichte van de begroting 2021 als gevolg van de volgende posten: • Loonindexering € 298 duizend; • Indexering goederen en diensten € 130 duizend; • Proceskostenvergoeding € 960 duizend; • Regieportaal € 333 duizend. Op de gebruikelijke wijze zijn de netto-kosten vervolgens via de kostenverdeelmethode toegerekend aan de bijdragen van de deelnemers aan BsGW. Het benodigde weerstandsvermogen is conform besluitvorming gebaseerd op een jaarlijks bij het op- stellen van de begroting uitgevoerde risicoanalyse. Het berekende weerstandsvermogen komt hiermee op € 1,33 miljoen en behoeft daarmee aanvulling van € 140 duizend. Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 | pagina 5 van 66 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 6 van 66 Prognose Begroting Begroting Begroting 2020 2021 initeel 2021 incl.
M&M 2022 2023 2024 2025 2026 Lasten 103,3% 103% Personeelskosten 12.129 13.078 13.138 13.427 13.723 14.024 14.333 14.648 Huisvestingkosten 734 773 778 793 809 825 842 858 Afschrijvingkosten 336 261 261 261 261 261 261 261 ICT-kosten 3.308 2.820 2.837 3.227 3.291 3.357 3.424 3.493 Overige operationele kosten 5.048 3.644 3.649 4.641 4.734 4.829 4.926 5.024 algemene kosten 540 433 435 444 453 462 471 480 onvoorzien 0 302 302 323 328 332 337 342 Algemene kosten 540 735 737 768 781 795 809 823 Bank- en rentekosten 202 294 295 300 306 312 317 323 Toevoegingen aan voorzieningen 0 0 0 0 0 0 0 0 Totale lasten 22.297 21.605 21.695 23.417 23.904 24.402 24.910 25.430 taakstellende kostenreductie 0 0 0 0 0 0 0 0 Totaal lasten 22.297 21.605 21.695 23.417 23.904 24.402 24.910 25.430 Baten Renteopbrengsten 0 13 13 13 13 13 13 13 Diensten aan derden 0 0 0 0 0 0 0 0 Bijdragen van derden 0 0 0 0 0 0 0 0 Opbrengst vervolgingskosten 1.337 2.137 2.162 2.162 2.162 2.162 2.162 2.162 Totale baten 1.337 2.149 2.175 2.175 2.175 2.175 2.175 2.175 0 Netto kosten 20.961 19.455 19.520 21.242 21.729 22.227 22.736 23.255 Waarvan incidentele baten/lasten (saldo) 0 0 0 0 0 0 0 0 Bedragen x € 1.000 Meerjarenperspectief Prognose Begroting Begroting Begroting 2020 2021 initeel 2021 incl.
M&M 2022 Gemeente Beek 197 202 209 234 2 236 Gemeente Beekdaelen 432 444 457 513 3 516 Gemeente Beesel 176 181 189 212 1 213 Gemeente Bergen 157 161 166 186 1 188 Gemeente Brunssum 387 398 414 464 3 467 Gemeente Echt-Susteren 397 425 442 495 3 498 Gemeente Eijsden-Margraten 378 390 399 441 3 444 Gemeente Gennep 220 227 233 259 2 261 Gemeente Gulpen-Wittem 178 183 191 214 1 216 Gemeente Heerlen 1.345 1.380 1.442 1.609 11 1.620 Gemeente Kerkrade 689 709 742 829 5 834 Gemeente Landgraaf 477 490 507 568 4 572 Gemeente Leudal 413 424 439 494 3 497 Gemeente Maasgouw 302 310 321 359 2 361 Gemeente Maastricht 1.642 1.686 1.758 1.970 13 1.983 Gemeente Meerssen 296 303 310 339 2 341 Gemeente Mook en Middelaar 0 105 118 1 119 Gemeente Nederweert 196 202 208 233 2 235 Gemeente Peel en Maas 498 512 531 599 4 603 Gemeente Roerdalen 259 266 276 309 2 311 Gemeente Roermond 747 766 795 887 6 893 Gemeente Simpelveld 137 140 146 163 1 164 Gemeente Sittard-Geleen 1.296 1.331 1.381 1.540 10 1.550 Gemeente Stein 325 347 358 397 3 400 Gemeente Vaals 153 158 165 184 1 185 Gemeente Valkenburg a/d Geul 216 221 232 262 2 264 Gemeente Venlo 1.892 1.939 1.889 2.054 14 2.068 Gemeente Voerendaal 153 157 162 181 1 182 Gemeente Weert 631 647 671 747 5 752 Waterschap Limburg 4.702 4.856 4.383 4.381 29 4.410 Totaal bijdragen 18.889 19.455 19.520 21.242 140 21.382 Exploitatieresultaat (+ is winst/ - is verlies)
-2.073 0 0 0 Bijdragen Totale bijdrage 2022 incl. aanvulling weerstands- vermogen Aanvulling weerstands- vermogen In bovenstaande tabel zijn de prognosecijfers 2020 opgenomen en nog niet de gerealiseerde en gecontroleerde cijfers. In de definitieve meerjarenbegroting 2022-2026 worden uiteraard de gecontroleerde cijfers opgenomen. Voor een nadere toelichting en ontwikkelingen verwijzen we u naar hoofdstuk 3 en 4. 2. Inleiding 2.1 Algemeen Voor u ligt de (ontwerp-)meerjarenbegroting 2022-2026 | van Belastingsamenwerking | Gemeenten en Waterschappen (BsGW). Deze is volledig opgesteld binnen de kaders van de door het Algemeen Be- stuur vastgestelde kadernota 2022. Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW) | is 1 april 2011 opgericht als samen- werkingsverband op belastinggebied voor gemeenten en waterschappen in de vorm van ee | n gemeen- schappelijke reg | eling. BsGW is een openbaar lichaam op grond van de | Wet Gemeenschappeli | jke Regelingen. Per 1 januari 2021 zijn Waterschap Limburg en de gemeenten Beek, Beekdaelen, Beesel, Bergen, Brunssum, Echt- Susteren, Eijsden-Margraten, Gennep, Gulpen-Wittem, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Leudal, Maas- gouw, Maastricht, Meerssen, Mook & Middelaar, Nederweert, Peel & Maas, Roerdalen, Roermond, Sim- pelveld, Sittard-Geleen, Stein, Vaals, Valkenburg aan de Geul, Venlo, Voerendaal, Weert deelnemers in BsGW.
De begroting 2022 is gebaseerd op bovenstaande 29 deelnemers. BsGW behartigt als uitvoeringsorganisatie van het waterschap en de deelnemende gemeenten de zorg voor optimaal beheer en verwerking van (basis)gegevens en informatie, het heffen, innen en afdragen van de opbrengsten van lokale belastingen en het waarderen van belastingobjecten in het | kader van de wet WOZ, dit alles op basis van bedrijfseconomische | principes. 2.2 Indeling van de begroting Aangezien BsGW een samenwerking is voor zowel gemeenten als een waterschap, volgt uit de wetge- ving dat verslaggeving dient plaats te vinden conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De begroting is dan ook ingedeeld volgens het BBV en bestaat uit een beleidsbegroting en een financi- ele begroting. In de beleids | begroting worden het productplan | en de paragrafen weergegeven. De | fi- nanciële begroting omvat het overzicht van baten en lasten plus een uiteenzetting van de financiële positie per programma. In het geval van BsGW betreft dit het programma lasten heffing en | invorde- ring belastingen. (Bron: Hoofdlijnen vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording blz. 19) 2.3 Leeswijzer Hoofdstuk 1 bevat de samenvatting. Hoofdstuk 3 bevat de beleidsbegroting met de (reken)uitgangspunten en de ontwikkelingen, waarmee daar waar mogelijk rekening is gehouden in de (financiële) begroting.
Deze paragraaf bevat daarnaast de vaste rubrieken waarin de | (kostprijs van | de) producten van BsGW worden beschreven, naast een toelichting op het (benodigde) weerstandsvermogen en de financiering. De financiële begroting wordt tot slot in hoofdstuk 4 nader toegelicht. Het Dagelijks Bestuur BsGW | Roermond, 11-02-2021. dhr. N.M.J.G. Lebens, directeur | mevr. M.H.E. Pelzer, voorzitter Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 | pagina 7 van 66 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 8 van 66 3. Beleidsbegroting 3.1 Uitgangspunten De begroting 2022 en meerjarenbegroting 2022-2026 van BsGW is opgesteld binnen de kaders van de door het Algemeen Bestuur vastgestelde kadernota 2022. Onderstaand zijn de nadere uitgangspunten benoemd: 1. Een minimale, maar wel realistisch onderbouwde begroting waarmee BsGW invulling geeft aan de doelstelling om de bijdragen van de deelnemers zo laag mogelijk te houden. 2. Financiële consequenties van zekere ontwikkelingen en bestuursbesluiten worden in de begroting meegenomen. Zekere ontwikkelingen, waarvan de (finan ciële) effecten nog een mate van onze- kerheid hebben, worden eveneens zo veel mogelijk gekwantificeerd. Mogelijke ontwikkelingen worden alleen voor zover dat is in te schatten in de begroting meegeno- men.
Voor zover deze mogelijke ontwikkelingen niet zijn in te schatten, worden deze pas in de (gewij- zigde) begroting opgenomen zodra de desbetreffende ontwikkeling is geformaliseerd en de finan- ciële consequenties kunnen worden vastgesteld. 3. De kaders voor de begroting van BsGW worden meer dan een jaar voor het eigenlijke begrotings- jaar opgesteld en aangeboden aan het bestuur. In deze periode kunnen zich afwijkingen voordoen van de in de kadernota en begroting opgenomen rekenuitgangspunten, dan wel onvoorziene ont- wikkelingen die onafwendbaar dan wel onuitstelbaar zijn. Om eventuele, niet voorziene ontwikke- lingen op te kunnen vangen, en zo tussentijdse begrotingswijzigingen zoveel als mogelijk te voor- komen, is de post onvoorzien opgevoerd in de begroting van BsGW. 4. Als basis voor d e begroting 2022 en meerjarenraming 2022-2026 van BsGW dient de jaarschijf 2022 uit de vastgestelde begroting 2021 en meerjarenbegroting 2021-2025. 5. De indexering voor loonontwi kkeling en de indexering goederen en diensten is gebaseerd op de meest actuele, (meerjaren)gegevens van het Centraal Plan Bureau (CPB), respectievelijk de loon- voet sector overheid en de Consumenten Prijsindex (CPI). De in de kadernota opgenomen indexe- ring benadert daarmee zo veel als mogelijk de realiteit. 6.
Een jaarlijkse risicoanalyse maakt onderde el uit van de begroting, waarbij wordt getoetst of het weerstandsvermogen toereikend is om de geïdentificeerde risico’s te kunnen afdekken. 7. Het Ondernemings- en ontwikkelplan (OOP) BsGW 2018-2020 en d e wijze van financiering hier- van, is vastgesteld door het Algemeen Bestuur van BsGW in de AB-vergadering van 14-12-2017. De uitvoering van het OOP is een separaat traject en behoort niet tot de reguliere bedrijfsvoering van BsGW. Het OOP raakt de begroting 2022 en meerjarenraming 2022-2026 van BsGW daarom niet en vormt daarmee geen onderdeel van deze begroting. De taakstellende formatiereductie die BsGW zich heeft gesteld in het OOP zal vanaf 2028 tot uiting komen in lagere b ijdragen voor de deelnemers. 8. BsGW is namens de gemeenten gevraagd om de regie van de beheerfase waarderen op gebruiks- oppervlakte te voeren. De kosten voor de aanschaf van het regieportaal zijn in de begroting opge- nomen en zullen op de gebruikelijke wijze via de kostenverdeelmethode worden doorbelast aan de deelnemers op basis van het aandeel in het totale aantal WOZ-objecten. 9.
De gewijzigde kostenverdeelmethodiek wordt gehanteerd zoals die is vastgesteld in het AB van 25 juni 2020, waarbij de WOZ-proceskosten voor 100% aan het product Waarderen worden toebe- deeld en de beheerkosten GDI worden verdeeld conform de verdeelsleutel 40% gemeenten en 60% Waterschap. 10. Vooruitlopend op de besluitvorming op de toetreding van de gemeente Mook & Middelaar zijn de financiële effecten hiervan doorvertaald in de begroting. 3.2 Rekenuitgangspunten In de begroting 2022 en de meerjarenraming 2022-2026 wordt gerekend met de volgende rekenuit- gangspunten: a) Indexering salariskosten Het gemiddelde percentage van de loonvoet overheidssector van de afgelopen 5 jaar (2016-2020) als ook van de afgelopen 3 jaar bedraagt 2,8% (bron: Centraal Plan Bureau, Macro Economische Verkenning 2021 september 2020). Vanaf 2021 voorspelt het CPB een trendbreuk van gemiddeld 1,9%. | Derhalve is gekozen om de index te houden op 2,2% conform begroting 2021, hetgeen overeenkomt met het 10-jaarsgemiddelde 2016-2026. b) Indexering goederen en diensten In de begroting 2022-2026 wordt, net als in de begroting 2021, gerekend met een indexering van 2%, gebaseerd op de ontwikkeling van de Consumenten Prijsindex van het CPB van de afgelopen jaren (bron: | Centraal Plan | Bureau, | Macro Economische | Verkenning 2021 | d.d. september | 2020).
Hierbij is tevens rekening gehouden met de hogere indexering die ICT-leveranciers hanteren. c) Indexering opbrengsten De opbrengsten van BsGW worden niet geïndexeerd. De bankrente, opbrengst vervolgingskosten en invorderingsrente worden realistisch geraamd. d) Rente kredieten/leningen lang Investeringen worden, indien nodig, afgedekt via financiering gelijk aan de | afschrijvingstermijn, meestal 5 jaar. Voor de jaren 2022-2026 wordt een interne rekenrente van 0,5% gehanteerd. e) Reserves en voorzieningen Jaarlijks wordt op basis van de risicoanalyse het benodigde weerstandsvermogen | berekend. Op basis hiervan wordt het al gevormde vermogen aangevuld of afgeroomd. Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 | pagina 9 van 66 Voor voorzieningen geldt een jaarlijkse actualisering van doel en benodigde omvang. f) Afschrijvingstermijn Voor activa die gedurende het lopende jaar in gebruik worden genomen, start de afschrijvingspe- riode 1 januari van het jaar erop. g) Onvoorzien Het budget onvoorzien wordt gesteld op 1,4% van het bruto-begrotingstotaal. 3.3 Formatieplan Onderstaande tabel toont het formatieplan van BsGW 2011 – 2026: In deze begroting wordt geen rekening gehouden met eventuele toekomstige nieuwe toetreders dan wel nieuwe belastingen of (belasting gerelateerde) producten. Het formatieplan bedraagt 161,8 fte | vanaf 2021.
| Dit is een toename van 1,5 fte ten opzichte van de begroting 2021 als gevolg van de extra dienstverlening 0,5 fte (initiële begroting 2021) en 1 fte als gevolg van de toetreding van de gemeente Mook en Middelaar. Verder committeert BsGW zich conform het OOP aan een taakstellende kostenreductie van € 1,3 mil- joen, vooralsnog weergegeven in bovenstaande tabel als een formatiereductie van 20 fte. Deze taak- stelling wordt uiterlijk 7 jaar na | start van | de beschreven doorontwikkeling gerealiseerd (AB 14-12- 2017). Het formatieplan zal hiermee uiterlijk 31-12-2024 uitkomen op 141,8 fte. De formatieve gevolgen, minder menskracht en maatwerk, zijn onderdeel van het eindresultaat dat middels het Ondernemingsplan is gesteld. Toekomstige kostenbesparingen Ondernemings- en ontwikkelplan 2018-2020 BsGW heeft, naast de reguliere bedrijfsvoering, een separaat traject uitgevoerd, zijnde het Onderne- mings- en ontwikkelingsplan (OOP) BsGW 2018-2020 (AB 14-12-2017). Na een fase van groei is het aantal deelnemers in BsGW gestabiliseerd. Na de verzelfstandiging in 2011 groeide BsGW in slechts vier jaar tijd uit naar het huidige samenwerkingsverband waarin 29 van de 31 Limburgse gemeenten en het Waterschap Limburg deelnemen. De consolidatie van het aantal deelnemers heeft om een her- ijking van de organisatie gevraagd.
Herijking binnen BsGW heeft fundamenteel ingegrepen in de huidige structuur en werkwijze. Tegelij- kertijd was actie vereist om de verbetering en continuïteit van de werkprocessen te borgen. Voor dit ontwikkeltraject is een investerings- en ontwikkelbudget vrijgegeven van € 4 miljoen. De dekking voor deze investering | wordt gevonden in de op termijn te realiseren structurele formatiereductie en daar- Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 | pagina 10 van 66 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 11 van 66 mee lagere netto-kosten. Dit leidt uiteindelijk tot een verlaging van de bijdrage voor de deelnemers van € 1,3 miljoen op jaarbasis. Naar de huidige inzichten zal e ind 2024 de formatiereductie 100% geëffectueerd zijn. In de jaren 2025-2027 wordt deze formatiereductie ingezet als dekking voor de projectkosten OOP. Hierbij wordt uitgegaan van het meest voorzichtige scenario (AB 14-12-2017). Een deel van de ont- wikkelingen op het gebied van automatiseri ng, digitalisering en efficiency verbetering heeft voor het jaar 2020 vertraging opgelopen als gevolg van extra werkzaamheden en het aanpassen van werkwij- zen in verband met het coro navirus. Het in stand houden van een adequate bedrijfsvoering binnen BsGW speelt hierbij ook een belangrijke rol.
Vanaf 2028 zal deze structurele personele kostenreductie leiden tot lagere bijdragen van de deelne- mers. Bovenstaande toelichting is in onderstaande tabel in financiële zin weergegeven: Investerings/ontwikkelbudget niet geindexeerd (* € 1.000,-) 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 Na 7 jaar 100% geeffectueerd 2.000 1.000 1.000 0 0 0 0 -1.300 -1.300 -1.300 -1.300 -1.300 Cumulatief voordeel 2.000 3.000 4.000 4.000 4.000 4.000 4.000 2.700 1.400 100 -1.200 -2.500 3.4 Ontwikkelingen Er doen zich de komende jaren ontwikkelingen voor die invloed hebben op de bedrijf | svoering van BsGW. Voor | het opstellen van de begroting is het van belang om onderscheid | te maken tussen | de volgende twee categorieën toekomstige ontwikkelingen: o | Zekere ontwikkelingen Deze ontwikkelingen zijn zeker en/of geformaliseerd via een bestuursbesluit. De financiële consequenties worden verwerkt in de begroting 2022 en de meerjarenraming 2022- 2026. In tegenstelling tot vorige jaren worden ook de financiële effecten die nog een mate van on- zekerheid hebben, zoveel mogelijk gekwantificeerd en opgenomen in de (meerjaren)begroting. Dit om tussentijdse begrotingswijzigingen te voorkomen (Proces tussentijdse begrotingswijzigingen; DB BsGW 28-02-2019, agendapunt 5b).
o | Mogelijke ontwikkelingen Op het moment van opstellen van deze begroting zijn deze ontwikkelingen nog niet geformaliseerd door een bestuursbesluit of de | uitkomsten nog onzeker. Deze | ontwikkelingen zullen alleen daar waar dit op redelijkheid kan worden ingeschat, worden meegenomen in de begroting 2022 en de meerjarenraming 2022-2026. Daar waar deze niet op redelijkheid zijn in te schatten zullen deze pas, wanneer deze zijn geformaliseerd en de (financiële) consequenties zijn vastgesteld, worden opgenomen in de begroting (middels een begrotingswijziging). 3.4.1 Zekere ontwikkelingen De financiële consequenties, ook waarvan die nog een mate van onzekerheid hebben, van de volgende ontwikkelingen worden verwerkt in | de begroting 2022: Loonontwikkeling Het gemiddelde percentage van de loonvoet overheidssecto | r van de afgelopen | 5 jaar (2016-2020) als ook van de afgelopen 3 jaar bedraagt 2,8% (bron: Centraal Plan Bureau, Macro Economische Verken- ning 2021 september 2020). Vanaf 2021 voorspelt het CPB een trendbreuk van gemiddeld 1,9%. Der- halve is gekozen om de index te houden op 2,2% conform begroting 2021, hetgeen overeenkomt met het 10-jaarsgemiddelde 2016-2026.
Indexering goederen en diensten In de begroting 2022-2026 wordt, net als in de begroting 2021, gerekend met een indexering van 2%, gebaseerd op de ontwikkeling van de Consumenten Prijsindex van het CPB | van de afgelopen jaren (bron: Centraal Plan Bureau, Macro Economische | Verkenning 2021 d.d. september | 2020). Hierbij is tevens rekening gehouden met de hogere indexering van ICT-leveranciers. Proceskosten Door ontwikkelingen in de wetgeving betreffende de tegemoetkoming in de proceskosten – door het afschaffen van een | zogenaamde | Fierensdrempel die stel | de dat bij minimale waardeverschillen de waarde gehandhaafd diende te blijven – is het sinds 2014 rendabel geworden voor zogenaamde WOZ- bureaus om namens burgers bezwaar te maken tegen de WOZ-waarde, waarbij deze bureaus de te- gemoetkoming proceskosten kunnen opstrijken. Dit heeft landelijk geresulteerd in een forse stijging van de proceskosten, waarbij er een discrepantie is tussen hoogte van de kostenvergoeding en resti- tutie van belastingbedragen. Bovendien leggen genoemde bedrijven een onevenredig beslag op tijd van de samenwerkingen, zo ook voor BsGW. Vanaf 2014 ziet ook BsGW zich geconfronteerd met een toename van de WOZ-proceskostenvergoeding.
Zie onderstaande tabel: Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 | pagina 12 van 66 Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 13 van 66 Ontwikkeling proceskosten BsGW (begroting) Bedragen * € 1.000,- 2020 2021 2022 Proceskosten BsGW 2.000 2.040 2.081 Ontwikkeling proceskosten BsGW (realisatie/prognose) Bedragen * € 1.000,- 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Proceskosten BsGW 595 621 1.167 1.332 1.700 1.500 2.700-3.000 Hoewel in 2019 een lichte daling te zien was in zowel de ingediende bezware n als de uitbetaalde pro- ceskostenvergoeding, zien we ju ist in 2020 e en forse s tijging. Het aantal ingediende bezwaren steeg met bijna 50% en de bezwaren via een gemachtigde stegen met ruim 75%, terwijl de stijging bij be- drijven en particulieren is toegenomen met ruim 20% ten opzichte van 2019. Deze ontwikkeling is ook landelijk zic htbaar, zowel qua toename va n h et totaal aantal ingediende bezwaren als het feit dat steeds meer burgers en bedrijven gebruik maken van een NCNP-bureau of andere gemachtigden. De proceskostenvergoeding in de jaarschijf 202 2 uit de vastgestelde begroting 2021 en meerjarenbe- groting 2021-2025 is ingeschat op € 2,08 miljoen.
Gezien bovenstaande ontwikkelingen en het feit dat de tarieven voor de proceskostenvergoeding elk jaar word en verhoogd, wordt in de begroting 2022 rekening gehouden met € 3 miljoen aan proceskostenvergoeding. Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft op basis van voornoemde ontwikkelingen een onderzoek ingesteld naar de ontwikkeling van het aantal bezwaren en de in verband hiermee toegekende kosten- vergoedingen met als doel scherp te krijgen in hoeverre de no cure, no pay bureaus juridische proce- dures bij WOZ-beschikkingen en BPM -aangiftes hoofdzakelijk inzetten als verdienmo del voor de ver- krijging van pr oceskostenvergoedingen. Het onderzoek, uitgevoerd in opdracht van het Wetenschap- pelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum, heeft niet het gewenste re sultaat opgeleverd. De waar- debepaling als zodanig wordt als kern van het probleem bestempeld. De onderzoekers zijn van mening dat de no cure, no pay bureaus met hun handelwijze wil len ‘profiteren’ van de vigerende wet - en re- gelgeving. Hierover is het laatste woord nog niet gezegd. Daarnaast ligt er t en tijde van dit schrijven een ontwerpbesluit ten aanzien van een wijziging in het Besluit proceskosten bestuursrecht. Dit ontwerpbesluit verhoogt de proceskostenvergoeding die de burger krijgt als hij met succes een overheidsbesluit aanvecht bij de bestuursrechter.
Deze verhoging geldt echter niet bij bezwaren en administratieve beroepen (kwijtschelding). Het gaat om een verhoging van de standaardbedragen met 40%. Ook krijgt de bestuursrechter een explicietere bevoegdheid om een hogere vergoeding toe te kennen dan het standaardbedrag als hij vindt dat de overhe id in een concrete zaak evident onredelijk is geweest voor de burger. De wijzigingen leiden (verhoging van de f orfaitaire vergoeding) of kúnnen leiden (expliciete bevoegdheid van de bestuursrechter tot toek enning van een boven forfaitaire ver- goeding bij kennelijk onredelijk handelen van het bestuursorgaan) tot hogere proceskostenvergoedin- gen. Vooralsnog worden geen extra kosten voorzien en wordt derhalve hiermee geen rekening gehou- den in de begroting. Op basis van wijzigingen in wet- en regelgeving en recente jurisprudentie vindt steeds een kritische beschouwing plaats van het huidige beleidskader en interne werkinstructies, en worden ind ien nood- zakelijk of wenselijk processen aangepast. Elk kwartaal, bij de bestuursrapportage, wordt de actuele stand van zaken weergegeven via een me- dedeling aan het bestuur. Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 14 van 66 Stimuleringsregeling Vanaf 1-1-2017 is het voor medewerkers vanaf 10 jaar voor hun AOW-leeftijd mogelijk om minder te gaan werken met het oog op strategisch form atiebeheer nu en in de toekomst.
De maatregel behelst compensatie salaris en pensioenopbo uw tot het moment dat de deelnemende medewerker de AOW- gerechtigde leeftijd bereikt en uitstroomt. Medewerkers kunnen gebruik maken van de regeling vanaf 2017 tot en met 2020, waarbij vanuit deze regeling de financiële effecten merkbaar zijn tot de defini- tieve (pensioen) uitstroom uiterlijk 2029. De stimuleringsregeling wordt budgetne utraal uitgevoerd; d eze ko sten worden binnen de begroting van BsGW opgevangen. In het AB van 8 oktober 2020 is besloten deze regeling niet meer te verlengen. De belangrijkste rede- nen zijn ee n versnippering van fte’s, toename van het aantal parttimers naast het feit dat het een kostbare regeling is. Waarderen op gebruiksoppervlakte: project Vanaf 1 januari 2022 is er een verplichting om woningen te waarderen op basis van de gebruiksopper- vlakte. Voor de tr ansitie van inhoud naar gebruiksoppervlakte hebben de gemeentelijke deelnemers BsGW verzocht de regie van dit project op zich te nemen, in n auwe samenwerking met de gemeenten en het Gegevenshuis. Dit traject is eind 2021 afgerond. Voor de erop volgende beheerfase, zie hierna. Waarderen op gebruiksoppervlakte: beheerfase Zoals hiervoor aangegeven is er vanaf 1 januari 2022 een verplichting om woningen te waarderen op basis van de gebruiksoppervlakte. Daarvoor gebruikte BsGW de bruto inhoud om woningen te waarde- ren.
De gebruiksoppervlakte is een authentiek gegeven en wordt door de inl iggende gemeenten (of gegevenshuizen) beheerd in de B asisregistraties Adressen en Gebou wen (BAG). Namens en op ver- zoek van de deelnemers heeft BsGW de regie van dit transitiepr oject (2019-2021) op zich genom en, in nauwe samenwerking met de gemeenten en het Gegevenshuis. Eind 2020 en in de loop van 2021 zal voor steeds meer gemeenten de transitie gereed zijn. Dan start de beheerfase: het bijhouden en actueel houden van de gegev ens. In 2020 zijn gemeenten en BsGW in overleg gegaan hoe de beheerfase (feitelijk de voorloper op de samenhangende objectenregistratie SOR, paragraaf 5.2 pagina 27) ingericht dient te worden en hoe het beheer op termijn wordt belegd. Regieportaal Een werkgroep, bestaande uit BAG- en/of contractmanagers van de gemeenten Beek, Beesel, Bergen, Gulpen-Wittem, Roermond, Stein en Valkenburg, Het Gegevenshuis (Landgraaf) en BsGW, heeft onder begeleiding van een externe marktpartij een onderzoek uitgevoerd en un aniem als oplossingsrichting gekozen om te willen gaan werken met een zogenaamd regieportaal. Dit is een applicatie die in staat is om relevante gegevens voor zowel de BAG (gemeente) als de WOZ (BsGW) op een efficiënte manier uit te wisselen en te tonen, z owel administratief als geografisch.
De samenhang tussen beide admini- straties blijft zo kwalitatief op peil, gegevens blijven 1 op 1 lope n en er is realtime inzicht in de ver- schillende databronnen. Het portaal is dus zowel voor de gemeenten, de op GEO -gebied aan de ge- meente gerelateerde samenwerkingsverbanden, als ook voor BsGW van belang en voor alle partijen te benaderen en te gebruiken. Nut en noodzaak om over dit portaal te beschikken is voor de werkgroepleden evident en staat los van welke positie Bs GW, de de elnemende gemeente(n) en d e gegevenshuizen in zullen gaan nemen in relatie tot de samenhangende objectenregistratie (SOR). Met betrekking tot de samenhangende objec- Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 15 van 66 tenregistratie dienen no g bestuurlijke keuzes gemaakt te worden. Totdat de samenhan gende objec- tenregistratie een f eit is, dienen de omzettingen naar gebruikersoppe rvlakte en andere relevante ge- gevens actueel te worden ge houden en te kunnen worden uitgewisseld tussen de verschillende partij- en: de beheerfase. Net als bij het proj ect ‘Waarderen op gebruiksoppervlakte’ voert BsGW de regie van beheerfase uit namens de deelnemers. Dit betreft de periode 2021 -2024, de wettelijke in gangsdatum van de SOR is vooralsnog gepland voor 1 -1-2025.
De totale kosten voor de aanschaf van het regieportaal z ijn be- groot op € 1 miljoen en zulle n (vooralsnog tot e n met 2024) worden opgenomen in de (meerja- ren)begroting 2022 en via de kostenverdeelmethode worden doorbelast naar de gemeentelijke deel- nemers op basis van het aandeel in het totale aantal WOZ-objecten. Mutatiedetectie Voor het in beheer krijgen en houden van de WOZ-administratie is enkel de stroom van bouw- en sloopvergunningen vanuit de gemeenten of gegevenshuizen inmiddels onvoldoende. Onder ander e door vergunningsvrije (en illegale) bouw en sloop en in de toekomst de werking van het omgevings- plan in het kader van de Omgevingswet, zijn andere inwinni ngstechnieken noodzakelijk geworden. In het project Waarderen op g ebruiksoppervlakte is voor elke ge meente eenmalig een WOZ - mutatiedetectie uitgevoerd. WOZ-mutatiedetectie betreft het op basis van luchtfoto’s, obliek foto’s, de BAG- en de WOZ -administratie inzichtelijk ma ken welke WOZ -onderdelen opgevoerd en afgevoerd moeten worden in de WOZ -administratie. Deze wijzigin gen worden gestructureerd aangeleverd z odat deze automatisch verwerkt kunnen worden in de WOZ-administratie. Het beter inzichtelijk hebben van de mutaties door het uitvoeren van de WOZ -mutatiedetectie draagt dan ook bij aan het verbeteren van de WOZ-waardering.
Om de gegevens vanuit het proje ct Waarderen op ge bruikersoppervlakte actueel te houden dient de WOZ-mutatiedetectie jaarlijks te word en uitgev oerd. De gemeente maakt daarbij de keuze om de WOZ-mutatiedetectie zelf uit (te laten) voer en of door BsGW uit te laten voeren. De WOZ - mutatiedetectie kan immers het beste uitgevoerd worden samen met de BAG/ BGT-mutatiedetectie die enkele gemeenten al jaarlijks laten uitvoeren. Het samenvoegen van de WOZ -mutatiedetectie met de BAG/BGT mutatiedetectie is efficiënt en economisch het voordeligst. Visie op dienstverlening In het OOP is aangegeven dat voor BSGW visie op dienstverlening en een bijbehorend dienstverle- ningsconcept wordt opgesteld. In de visie geven we aan hoe we v ia verschillende kanalen onze klan- ten willen bedienen. Aandachtspunten uit de klantenmonitor worden hierin meegenomen. In 2020 is de Visie op dienstverlening voor belastingplichtigen, inclusief dienstverleningsnormen, vast- gesteld. In 2021 wordt, via een afzonderlijk tr aject, ook een v isiedocument opgesteld met betrekking tot de dienstverlening aan deelnemers inclusief dienstverleningsnormen. De eventuele kosten zul len binnen de begroting van BsGW worden opgevangen.
Informatievoorziening en ICT BsGW maakt deel uit van e en sterk veranderende omgev ing waarin de steeds verdere digitalisering van de informatievoorziening een belangrijke ontwikkeling is en impact zal krijgen op de bedrijfsvoe- ring van BsGW. De interne processen en informatievoorziening van BsGW dienen op deze ontwikkelin- gen afgestemd te worden. Onderstaand volgt een toelichting op deze ontwikkelingen: Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 16 van 66 o Collectieve Infrastructuur Aansluiten bij deze ontwikkeling is alleen maar mogelijk wanneer de organisatie beschikt over een betrouwbare, veilige en robuuste IT-infrastructuur. Ontwikkelingen die hiervoor zorgen zijn: • De Generieke Digitale Infrastructuur (GDI) • de Gemeentelijke Gemeenschappelijke infrastructuur (GGI) • Common Ground De GDI bestaat uit digitale basisvoorzieningen waarmee overheidsorganisaties hun pr imaire pro- cessen kunnen inrichten. Denk onder meer aan Mijn Overheid Berichtenbox en eHerkenning. Door vanuit de gebruiker te redeneren, w ordt in kaart g ebracht en on derzocht welke d oorontwikkeling van de GDI wenselijk is, hoe regie wordt georganiseerd en hoe met GDI voorzieningen de proces- sen verbeterd worden.
De Gemeentelijke Gemeen schappelijke Infrastructuur (GGI) is een veilige digitale inf rastructuur, aangesloten op andere beveiligde overheidsnetwerken, waardoor samenwerken tussen gemeenten en andere overheden beter, veiliger en makkelijker wordt. De GGI wordt fasegewijs en projectma- tig ontwikkeld, zodat kan worden ingespeeld op landelijke veranderingen zoals de Omgevingswet. De GGI vormt de technische basis waarin toegewerkt wordt naar een gemeentelijke cloud, die ui- teraard is aangesloten op de landelijke GDI. De Common Ground is een informatiekun dige vis ie die de modernisering van de geme entelijke dienstverlening en bedrijfsvoe ring mogelijk maakt . Betrokkenen krijgen directe t oegang tot ge- deelde informatiebronnen. Ze versnelt de ontwikkeling van dienstverlening en bedrijfsvoering door het omarmen van nieuwe technologie. Common Ground is ge ïnitieerd en wordt uitg evoerd door gemeenten en gemeentelijke organisaties zelf. De VNG faciliteert deze ontwikkeling. Deze ontwikkelingen zullen door BsGW nadrukkelijk worden gevolgd en hebben een plaats in de I- visie (zie hierna). o I-visie In 2020 is een I-visie ontwikkeld. De I-visie vormt de basis voor de vo rmgeving van de informa- tievoorziening naar de toekomst. Naast een visie is er ook een visie en strategiedocument voor de afdeling IPA zelf opgesteld.
Deze twee docum enten gecombineerd geven een duidelijk beeld over de I-strategie van BsGW en de wijze wa arop de afdeling IPA wordt geherstructureerd. Dit is v er- woord in het d ocument “oplegnotitie I-visie en I-strategie BsGW”. Tevens wordt een stappenplan opgesteld met activiteiten en projecten om de opgestelde visie in de komende jaren vorm te ge- ven. Enkele belangrijke pijlers van dit plan zijn het vervangen van zowel de ICT-infrastructuur (afloop hui- dige contract 31-05-2022) als het hu idige belastingpakket (afloop huidige contract 31-12-2021) via een Eur opese aan besteding. Daarnaast is er a andacht voor externe ontwikkelin gen die op de organisatie afkomen , zoals de samenhangende objectenregistratie (SOR), landelijke voor- zieningen, gegevensuitwisseling via de common ground gedachten. Ook enkele interne ontwikkelingen zijn opgenomen zoals het digitaal werken. Het doorvoeren van verbeteringen in het kader van infor- matie- en archiefbeheer zijn noodzakelijk om dit mogelijk te maken. De aanschaf van een Document Management Systeem c.q Record Management systeem is daarvoor nodig. Eind 2020 is gestart met de (voorbereiding van) de Europese aanbesteding. Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 17 van 66 Harmonisatie Op dit moment zijn er veel varianten die als heffingsgrondslag voor de verschillende belastingsoorten gelden.
Dit maakt het inrichten van de pro cessen, inclusief automatisering hieromheen, ingewikkeld. Maatwerk, work-arounds en meer zijn hiervoor nodig . Op 6 juli 2020 heeft een strategis ch overleg tussen het DB en MT van BsGW plaatsgevonden. Harmonisatie was een van de onderwerpen waarover gesproken is. Het DB heeft gevraagd om de uitgangspunten hiervoor op te schrijven en van daaruit de te zetten stappen in kaart te brengen. De hoofdopgaven van standaardisering gaat om de vraag ‘H oe kan BsGW tegen lagere kosten een gelijkblijvende of hogere service bieden aan de deelnemers’. Maar zeker ook de bestuurlijk veel ge- stelde vraag ‘Hoe krijgen deelnemers m eer grip en sturing op kosten ’ wordt hiermee beantwoord: door vooraf te gaan bepalen welke produc ten in welke vorm/ variant tegen welke prijs door een deel- nemer worden afgenomen. Omdat deze opgave meerdere aspecten kent, zullen deze worden benoemd en beschreven. Beleidsvrijheid, maakbaarheid, juridische juistheid maar ook toekomstige ontwikkelin- gen spelen hierbij een rol; naast de verdeling van deze kosten. De inzichten die bij de eerste s tappen van dit gehele proces verkregen worden, zullen een belangrijke rol spelen in de aanbesteding van de belastingapplicatie die BsGW in 2022 moet aanbesteden.
Omda t het hierbij steeds meer gaat over SaaS-oplossingen (software als een service, waarbij workarounds en aanpassingen niet mogelijk of niet wenselijk zijn), is tijdig inzicht van belang. Gezien het gegeven dat BsGW haar belastin gpakket moet gaan aanbesteden, zal hier bij de planning van de harmonisatie-exercitie rekening mee moeten worden gehouden. Gezien het feit dat er liefst 13 scen ario’s zijn uitgewerkt als mogelijke kostenverdeelmethode bij de start van BsGW, zal het nog een opgave worden om te komen tot herijking van de huidige kostenver- deelsystematiek. Het advies vanuit BsGW is om een eventuele nieuwe kostenverdeelmethode door een externe partij op te laten stellen. Qua moment van herijking adviseert BsGW om dit pas te doen op het moment dat alles rondom harmonisatie zijn beslag heeft gekregen en het basispakket een feit is. Daarmee ontstaat namelijk de kans o m de nieuwe verdeelmethodiek toe te passen op een (in de toe- komst) lagere bijdrage en is het eenvoudiger de heroverweging te maken als er meer voordeel te ver- delen is. Besluitvorming staat gepland eind 2021/medio 2022. Dat de kosten voor de baten uitgaan is evident, echter thans is nog niet duidelijk wat de financiële impact op de begroting 2022 zal zijn.
Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 18 van 66 3.4.2 Mogelijke ontwikkelingen De volgende mogelijke ontwikkelingen hebben invloed op de bedrijfsvoering en de kosten van BsGW, maar zijn niet opgenomen in de begroting 2022: Fiscale Vereenvoudigingswet 2017 In het kade r van belasti ngvereenvoudiging is op 21 -12-2016 de F iscale Vereenvoudigingswet 20 17 aangenomen, die op 1 januari 2017 in werking is getreden. Dit is een rijksregeling die zijn weerslag kan hebben op diverse andere regelingen, zoals de Invorderingswet 1990. Tot 2017 was er een aparte rechtsgang met betrekking tot eventuele geschillen over uitstel van beta- ling en kwijtschelding, namelijk administratief beroep bij het bestuursorgaan. Dit betekent dat dit de enige (en laatste) mogelijkheid was ten aanzien van deze twee procedures. In d e Fiscale V ereenvoudigingswet 2017 wordt aangesloten op de re guliere re chtsbescherming. Dit betekent dat er in ee rste instantie bezwaar ingedien d kan wor den en vervolgens beroep kan worden ingesteld bij de bestuursrechter (bij de rechtbank (in eerste aanleg), het gerech tshof (in hoger be- roep) en de Hoge Raad (in cassatie)). De Fiscale Vereenvoudigingswet 2017 is een rijksregeling. Indien deze wijzigingen ook voor decentrale overheden worden gefo rmaliseerd, leid t dit t ot extra werkzaamheden bij BsGW.
Er wo rden immers extra rechtsbeschermingsstappen in de pr ocedure i ngebouwd: bezwaar, hoger beroep en cas satie. Daarnaast zal dit naar verwachting leiden tot een (forse) toename van de proceskostenvergoedingen. In de huidige situatie kan geen aanspraak worden gemaakt op de pr oceskostenvergoeding. Dit is wel het geval indien de procedures onder de reguliere rechtsbescherming van bezwaar en beroep (recht- bank) gaan vallen. Daarnaast leidt deze nieuwe wetgeving wellicht tot een nieuwe markt voor de zo- genaamde beroepsmatige gemachtigden (eventueel op ‘no cure, no pay’ basis) om namens burgers bezwaar/beroep te maken waarbij deze gemachtigden de tegemoetkoming proceskosten als mogelijke inkomsten zien. Vanwege eenvoud en ee nduidigheid voor de belastingbetaler hebben de decentrale o verheden sinds jaar en dag als u itgangspunt bij formele invorderings- en kwijtscheldingswetgeving dat zij het beleid van het Rijk volgen, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om daarvan af te wijken.
De reactie van de commissie Invordering van de Landelijk e Vereniging Lokale Belastingen (LVLB) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) op de wet i s dat deze weliswaar voorziet i n een verbetering van de rechtsbescherming voor de verzoeker en een eenduidige werkwijze van afdoening ten opzichte van andere werkprocessen, maar dat de voorgestelde wijziging een forse (werk)druk met zich mee zal brengen bij zowel de kwijtschelding verlenende organisaties als de rechterlijke macht. De beoogde inwerkingtreding voor de lokale overheden betreffende het onderdeel wijziging rechtsbe- scherming bij v erzoeken uitstel van betaling en kwijtschelding was 1 januari 2019 maar is inmiddels opgeschort naar op zijn vroegst 1 januari 2022. In de huidige begroting van BsGW zijn dan ook geen proceskostenvergoedingen als gevolg van even- tuele geschillen over uitstel van betaling en kwijtschelding opgenomen. Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 19 van 66 Voortgang implementatie Wet vereenvoudiging beslagvrije voet en Verbreding beslagregis- ter Het invorderingsproces gaat wijzigen Grip op de invorderingspraktijk van overheden is politiek actueel nu de Ombudsman vaststelt dat veel mensen met betalingsproblemen er verder door in het nauw worden gebracht.
Om mensen met schul- den beter te helpen, is op 1 januari 2021 de nieuwe Wet vereenvoudiging beslagvrije voet (Wvbvv) in werking getreden. De beslagvrije voet – het bedrag waar schuldeisers niet aan mogen komen – blijkt in de praktijk vaak te laag te worden vastgesteld. Veel mensen met sc hulden komen daardoor onder het absolute bestaansminimum terecht, ook omdat schuldeise rs niet van elkaar weten dat ze beslag leggen op hetzelfde inkomen. De nieuwe wet moet hier verandering in brengen. VNG Realisatie heeft in een Impactanalyse onderzocht w at de Wvbv v gaat betekenen voor gemeenten en welke acties zij moeten ondernemen om volgens deze wet te gaan werken. BsGW zal dus op dit vla k meer moeten s amenwerken met onder andere soc iale diensten en schuld- hulpinstanties om mensen wegwijs te maken in de wetgeving en de mogelijkheden van kwijtschelding. Het berekenen van de beslagvrije vo et wordt na invoering van de wet eenvoudiger en unifor m door middel van een digitale rekentool. Omdat zowel softwareontwikkelaars als een groot aantal organisa- ties hebben aangegeven voor onderdelen van hun proces een volledige inwerkingtreding per 1 januar i 2021 niet te gaan hale n is in de wet hiervoor een overgangstermijn tot 1 juli 2021 ingevoerd. De nieuwe beslagvrije voet heeft als gevolg dat het invorderingsproces aangepast moet worden.
Er wordt daarnaast bij samenloop van meerdere beslagen één coördinerend deurwaarder aangewezen die de beslagvrije voet berekent, de betalingen regelt en communiceert met de schuldenaren en ande- re schuldeisers. VNG Realisatie start een implementatietraject om te onde rsteunen bij de invoering van de Wvbvv. Een achterliggende ambitie is ook meer en eerder conta ct, wat er uiteindelijk aan ga at bijdragen dat bijvoorbeeld stapeling van schulden wordt voorkomen. Hier gaan de kosten zoals de te investeren tijd in maatwerk v oor de baten uit. Bovendien zal een deel van de (financiële) voordelen niet bij BsGW belanden maar bij de gemeenten, omdat hier bijvoorbeeld schuldhulpverlening trajecten worden voor- komen. In de verschillende rapporten wordt aangegeven dat de kosten die h ierbij komen, zoals een tarief per berekening, uitwisseling van gegevens en realiseren van real-time koppelingen niet zondermeer op de schuldenaar doorberekend mogen worden. Verbreding beslagregister Gekoppeld aan het p rogramma ‘Verb reding beslagregister ’ w erkt de staatssecretaris aan het wets- voorstel ‘Stroomlijning keten voor derdenbeslag’. Inmiddels is de internetconsultatie gesloten en wor- den de reacties verwerkt. Het is de bedoeling dat overheidsorgan isaties en deurw aarders informatie uitwisselen over beslagen en verrekeningen van mensen met schulden.
Op basis van deze info rmatie kunnen zij bij de vaststel- ling van de beslagvrije voet en bij het leggen van beslag b eter rekening houden met reeds lopende beslagen en verrekeningen. Dit zorgt in het verlengde van de nieuwe beslagvrije voet voor een betere borging van het bestaans minimum van de s chuldenaar. De met het wetsvoorstel te realiseren ge ge- vensuitwisseling maakt het daarnaast ook mogelijk om in bepaa lde gevallen een afweging te m aken met betrekking t ot de prop ortionaliteit van een beslaglegging. Hierdoor wordt voorkomen da t een schuldenaar te maken krijgt met onnodige kosten. De organisati es die gaan deelnemen aa n de gege- vensuitwisseling zijn uitgenod igd de uitvoerba arheid van het wetsvoorstel te toet sen. De inhoud van Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 20 van 66 de co nsultatiereacties en uitvoeringstoetsen bepalen me de de datum van de inwer kingtreding. Het wetsvoorstel is eind 2020 aan de Tweede Kamer aangeboden. Herziening beslag- en executierecht De “Wet van 3 juni 2020 tot w ijziging van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering en de Faillis- sementswet in verband met de herziening van het beslag- en executierecht (Stb. 2020, 177)” beoogt het bestaansminimum van schuldenaren te beschermen, beslag en executie efficiënter te maken en te voorkomen dat beslag en executie uitsluitend als pressiemiddel worden ingezet.
De wet is op 1 oktober 2020 in werking getreden. De nieuwe wet betekent dat nogal wat wijzigingen in het invorderingsbeleid en uitvoeringsproces moeten worden doorgevoerd. Naast deze wetswijzigingen en landelijke ontwikkelingen staan ook nog op het programma de uitbrei- ding van de toepassing van de overheidsvordering en de recentelijk geïntroduceerde ‘betalingsvorde- ring’: een (vereenvoudigd) derdenbeslag door de ambtenaar belast me t de invordering waarbij inzet van de belastingdeurwaarder niet altijd meer noodzakelijk lijkt. Bovenstaande ontwikkelingen hebben naar verwachting (financiële) gevolgen voor de begroting 2022 van BsGW. Meer inzicht op de (financiële) effecten hiervan wordt in de loop van 2021 verwacht, mede ingegeven door het feit dat er mogelijk een overgangstermijn in de wet wordt opgenomen. Op basis van de huidige contouren is echter al evident dat, wil BsGW tegemoetkomen aan deze wette- lijke eisen, er investeringen gedaan moeten worden in specifieke software en gegevensuitwisseling (€ 250.000,-), naast uitbreiding van capaciteit met minimaal 1 fte. Overigens kan dit niet los gezien worden van de waarschijnlijk positieve impact op de (gemeentelijke) schuldhulpverlening. Gezien het maatschappelijke belang is BsGW momenteel met de VNG, de kredietbank Limburg en de SVB in gesprek om de kaders te verkennen.
Naar verwachting zal BsGW na de zomer van 2021 in overleg gaan met de deelnemers. Lagere opbrengst vervolgingskosten en invorderingsrente Als gevolg van COVID-19 zijn in 2020 op verzoek van de deelnemers van BsGW verschillende maatre- gelen genomen om met na me de ondernemers, die zijn ge troffen door deze pandemie , te ontzien, zoals: • kosteloze betalingsherinnering, • coulance met betrekking tot aanvraag betalingsregeling, • lage invorderingsrente (0,01% in plaats van 4%). Dit heeft geresulteerd in een lagere opbrengst vervolgingskosten en invo rderingsrente in 2020 van minimaal € 800 duizend. De gevolgen van COVID-19 op de langere termijn zijn op dit moment moei- lijk in te schatten en daarom ook niet meegenomen in de begroting. Mocht er bestuurlijk worden gekozen om (een deel van ) de COVID-maatregelen te continueren, dan heeft dit uiteraard gevolgen voor de begroting van BsGW, tot uitdrukking komend in lagere opbreng- sten vervolgingskosten en invorderingsrente, en zal dit leiden tot een eventuele (tussentijdse) begro- tingswijziging. Verruiming gemeentelijk belastinggebied Door de recente decentralisaties vanuit het Rijk, is het aantal t aken waar de gemeenten voor staan toegenomen, terwijl bij die versc huiving de financiële ruimte di e gemeenten krijgen niet mee is o nt- wikkeld.
Tijdens het debat op 21 juni 2018 over de inning door de Belastingdienst heeft de staatsse- cretaris van Financiën a angegeven verbeteringen in het belastingstelsel in kaart te brengen voor de Ontwerpbegroting BsGW 2022 en ontwerp MJR 2022-2026 pagina 21 van 66 volgende kabinetsperiode. Op 18 mei 2020 is het rapport ‘Bouwstenen voor een beter belastingstelsel’ opgesteld waarin concrete bouwstenen en voorstellen vo or verbeteringen en ve reenvoudigingen van het stelsel zijn benoemd. Naast schuiven tussen grondslagen en tarieven op rijksniveau behoort een verschuiving naar een ruimer gemeentelijk belastinggebied tot de mogelijkheden. Hoewel e en wez enlijke wijziging da n w el t oevoeging van b elastingsoorten vergaand e gevolgen kan hebben voor d e bestaande processen binnen BsGW en zelf s voor de kostenverdeelmethode , is een dergelijke wijziging op korte termijn niet te verwachten. Omgevingswet Met de Omgevingswet wil de ove rheid de regels voor ruimtelijke ontwikkeling vereenvoudigen en sa- menvoegen. De vereenvoudiging heeft ook tot gevolg dat er meer vergunningsvrij ge bouwd of ver- bouwd kan worden. BsGW zal hierdoor minder informatie over wijzigingen in de leefomgeving kunnen halen uit vergunningen en meldingen. Teneinde deze verander ingen te kunne n faciliteren, wordt het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) opgezet en stapsgewijs ontwikkeld.
Het DSO dient per 2024 volledig operationeel te zijn. BsGW raad- pleegt momenteel andere bronnen zoals bijvoorbeeld luchtfotovergelijking. BsGW voorziet dan ook dat de verwerking van de vergunningsvrije bouwmutaties arbeidsintensiever is dan de huidige werkwijze, zeker in de overgangsperiode. In het kader van het project waarderen op gebruiksoppervlakte heeft er een nul -meting/mutatiedetectie plaatsgevonden waardoo r deze mutaties in be eld word en ge bracht. Voor de toekomst zullen hierov er afspraken gemaakt dienen te worden. Een en a nder ligt in lijn met de beheerfase van het project waarderen op gebruiksoppervlakte én in het verlengde van de uniforme objectenregistratie. Samenwerking / nieuwe deelnemers in BsGW Schaalvergroting op het gebied van belastingheffing en invordering heeft zowel financieel als qua kwa- liteit van de dienstverlening een heel direct effect. Waterschap Limburg en 29 Limburgse gemeenten zijn onderdeel van de samenwerking. Slechts twee gemeenten in het werkgebied van BsGW zijn geen deelnemer. Eventuele groei heeft dan ook geen groot toekomstig (financieel) effect voor de zittend e deelnemers. Uniforme samenhangende objectenregistratie (SOR) Een samenhangende objectenregistratie is een uniforme registratie met daarin basisgegevens ov er objecten in de fysieke werkelijkhei d die zich v oor gebruikers als één registratie gedraagt.