RIB-92 - Asiel en migratie

Gemeente Neder-Betuwe t.a.v. de raad Postbus 20 4043ZG OPHEUSDEN

uw brief van uw kenmerk ons kenmerk Z/23/096357/259667 behandeld Sociale Pijler door bijlage(n) Opheusden

18 november 2025

Onderwerp Raadsinformatiebrief Asiel en Migratie

Geachte raad, Hierbij versturen wij u de vierde kwartaalbrief Asiel en Migratie. In deze brief informeren wij u over nieuwe ontwikkelingen rondom de opvang van Oekraïense ontheemden, de huisvesting van statushouders en onze werkzaamheden in het kader van de Spreidingswet. 1. Opvang Oekraïense ontheemden Opgave en realisatie Momenteel bieden wij 182 opvangplekken aan voor Oekraïense ontheemden. Daarmee voldoen wij ruimschoots aan onze opgave van 170 opvangplekken. Na de zomer hebben wij een woning met bijgebouw aan de Hamsestraat in Opheusden geschikt gemaakt voor de opvang van twee Oekraïense gezinnen. Deze woning hebben wij opgekocht in het kader van de randweg Opheusden en is zodoende tijdelijk beschikbaar voor de opvang. Begin 2026 verwachten wij een tweede woning in gebruik te kunnen nemen als opvanglocatie. Locaties Wij hebben momenteel vier gemeentelijke opvanglocaties. Namelijk in de voormalige Isandraschool in IJzendoorn, de Hoge Wei in Kesteren, de Stationsweg in Echteld en de Hamsestraat in Opheusden. Locatie IJzendoorn Kesteren Echteld Opheusden *Cijfers per 6-11-2025

Gerealiseerd aantal plekken 49 70 56 7

Bezet aantal plekken

Beschikbaar

43 59 50 7

0 0 0 0

Opvang Oekraïens weeshuis beëindigd Veel kinderen en medewerkers van het weeshuis in Kesteren zijn teruggekeerd naar Oekraine. De laatste twee kinderen zijn op verzoek van de Oekraïense autoriteiten eind oktober verhuisd naar Grootebroek in de gemeente Stede Broec. Deze gemeente heeft eerder - in de zomer van 2023 - het andere weeshuis dat in onze gemeente opgevangen werd gehuisvest. De twee kinderen hebben zich gevoegd bij de kinderen die daar nog worden opgevangen.

Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl

De woonunit die na het vertrek van de kinderen vrijgekomen is, is na een kleine verbouwing beschikbaar gekomen voor de opvang van andere Oekraïense ontheemden. De bezetting op de locatie Kesteren is daarmee verhoogd. 2. Huisvesting van statushouders Taakstelling Elk half jaar krijgt de gemeente te horen hoeveel statushouders zij moet huisvesten. Eventuele nareizigers worden hierin meegeteld. Eventueel te veel of te weinig geplaatste statushouders in een half jaar worden meegenomen naar het volgende half jaar. Stand 31-12-2024 Taakstelling 1e helft 2025 Taakstelling 2e helft 2025 Totaal aantal te huisvesten 2025 Gerealiseerd t/m 31-10-2025 Nog te realiseren 2e helft 2025

-38 22 19 79 60 19

Onze taakstelling voor 2025 is het huisvesten van 41 statushouders. Onze achterstand uit 2024 van 38 personen komt daarbij, waardoor het totaal op 79 te huisvesten personen staat. Tot eind oktober hebben wij daarvan 60 personen onderdak geboden. De inhaalslag is deels te verklaren door het huisvesten van minderjarige statushouders (zie hieronder) en meerdere nareizigers die in onze gemeente zijn aangekomen. Het totaal aantal nog te huisvesten statushouders in 2025 bedraagt 19. Thius In bestuurlijk overleg met Thius is de huisvesting van statushouders aan de orde gekomen. Thius blijft bij elke mutatie de afweging maken of een woning geschikt is om statushouders te vestigen. Voordat we nieuwe afspraken gaan maken die mogelijk meer afdwingbaar zijn, willen we bezien wat de toekomstige wettelijke voorschriften gaan worden. Minderjarige statushouders Onderdeel van de taakstelling statushouders is de huisvesting van alleenstaande minderjarige statushouders, ook wel Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen met status genoemd. Dit jaar zijn twee kleinschalige opvanglocaties voor deze doelgroep geopend, in Ochten en in Dodewaard. Voogdijorganisatie NIDOS en begeleidingsorganisatie NAAST zijn initiatiefnemer van deze opvangvoorziening. De opstartperiode voor de 21 jongeren is goed verlopen.

Hoewel de verhuizing naar een kleinere gemeente met beperkte voorzieningen van sommige jongeren aanpassingsvermogen vergde, hebben de jongeren inmiddels aansluiting gevonden in de lokale gemeenschap en zijn zij begonnen met het opbouwen van hun leven in onze gemeente. De warme ontvangst van een aantal buurtbewoners heeft hieraan bijgedragen. Een groot deel van de jongeren volgt onderwijs op het ISK in Wageningen. Daarnaast is een aantal gestart met het inburgeringstraject via ROC Rivor in Tiel. Enkele jongeren hebben inmiddels zelfstandig werk gevonden, wat hun integratie en zelfredzaamheid versterkt. De jongeren tonen inzet en motivatie voor hun persoonlijke ontwikkeling. Tegelijkertijd betreft het een kwetsbare doelgroep die specifieke begeleiding nodig heeft. De samenwerking met NAAST verloopt goed. Wij hebben vertrouwen in de kwaliteit van de begeleiding en in het vermogen van de organisatie om de jongeren op een passende en zorgvuldige wijze te ondersteunen in hun ontwikkeling. We treffen voorbereidingen om tot een samenwerkingsovereenkomst met NAAST te komen waarin de verantwoordelijkheden van de betrokken partijen beschreven staan. De gemeente is onder meer verantwoordelijk voor de herhuisvesting van de jongeren wanneer zij zelfstandig genoeg zijn om het begeleid wonen te verlaten. We bekijken hoe we aan deze verplichting kunnen voldoen.

We onderzoeken bijvoorbeeld mogelijkheden voor voorrangsverlening op woningen en zogenaamde vriendenwoningen waarbij woningen gedeeld worden door meerdere huishoudens. Kabinetsplannen voor huisvesting statushouders Demissionair minister Keizer heeft een wetsvoorstel naar de Tweede Kamer gestuurd voor een verbod op het verlenen van voorrang op een woning aan statushouders. De Raad van State is erg kritisch op dit kabinetsplan en oordeelt dat het in strijd is met de Grondwet. Vooralsnog is het Pagina 2 van 4

onduidelijk of en wanneer deze plannen worden doorgevoerd. Het nieuw te vormen kabinet geeft hier mogelijk meer duidelijkheid over. Wij houden deze ontwikkelingen in de gaten en indien aan de orde passen wij ons beleid daaropaan. 3. Asielopvang Taakstelling en verdeelbesluit In het kader van de Spreidingswet moeten wij voorzien in 145 opvangplekken voor asielzoekers. De Spreidingswet werkt met cycli van 2 jaar. In februari 2026 ontvangen gemeenten hun nieuwe tweejaarlijkse indicatieve opgave. Het is onbekend of de nieuwe aantallen sterk zullen afwijken van de huidige taakstelling. Haalbaarheidsonderzoek Met onze brief van 16 september jl hebben wij u op de hoogte gesteld van de tussentijdse resultaten van het haalbaarheidsonderzoek dat wij gestart zijn naar de geschiktheid van het perceel aan de Bredesteeg 37 in Echteld (Medel-Noord) voor de huisvesting van bijzondere doelgroepen, vooralsnog asielzoekers en arbeidsmigranten. Wij hebben in deze brief beschreven dat er vanuit Ruimtelijke Kwaliteit geen onoverkomelijke belemmeringen zijn voor verdere planvorming, maar dat wij graag de gesprekken over samenwerking met onze buurgemeenten willen intensiveren alvorens wij uitvoering geven aan andere aspecten van het haalbaarheidsonderzoek. Een overleg met onze collega’s uit Buren en Tiel is reeds gepland.

Wij verwachten dat concrete vervolgstappen op zijn vroegst mogelijk zijn na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2026. De toegezegde inwonergesprekken zijn opgeschort, aangezien de uitkomsten van de gesprekken met de buurgemeenten nog onzeker zijn. Regionale samenwerking De gemeenten in Rivierenland bespreken meerdere keren per jaar in het ‘Subregionaal overleg opvang’ welke ontwikkelingen er zijn op het gebied van asiel en migratie. Tot op heden lukt het niet om tot een regionale samenwerking te komen. Wij vragen hier aandacht voor en blijven ons inzetten op het ontwikkelen van een breed gedragen regionaal plan. Kabinetsplannen Spreidingswet In onze vorige brief schreven wij al over de contourennota waarin de intrekking van de Spreidingswet werd aangekondigd. Tot op heden is dit niet gebeurd. Of een nieuw te vormen kabinet dit plan wil voortzetten is onzeker en moet blijken. Het college zal, in ieder geval zolang de Spreidingswet van kracht is, inspanningen verrichten om aan haar wettelijke taak te voldoen. 4. Nieuwkomersonderwijs Voor het bieden van nieuwkomersonderwijs werken we in het basisonderwijs samen met Fluvium openbaar onderwijs. De nieuwkomersschool in Geldermalsen van Fluvium verzorgt onderwijs aan kinderen uit zowel de gemeente West Betuwe als de gemeente Neder-Betuwe.

Op dit moment gaan 19 leerlingen vanuit Neder-Betuwe met leerlingenvervoer naar de nieuwkomersschool in Geldermalsen. We zijn voornemers om voor de bekostiging dezelfde afspraken te maken met Fluvium als de afspraken die West Betuwe met Fluvium heeft gemaakt. Voor de huisvesting heeft Fluvium afspraken gemaakt met gemeente West Betuwe. Voor het nieuwkomersonderwijs aan leerlingen van 12 – 18 jaar hebben we een convenant afgesloten met het ISK Wageningen (Pantarijn). Het ISK Wageningen verzorgt onderwijs aan kinderen uit de gemeenten Neder-Betuwe, Overbetuwe, Renkum, Rhenen, Veenendaal, Ede en Wageningen. Op dit moment gaan 19 leerlingen uit Neder-Betuwe naar het ISK Wageningen. We kunnen nieuwkomers ook aanmelden bij het ISK in Tiel (Lingecollege).

Pagina 3 van 4

5. Tot slot Middels deze raadsinformatiebrieven (voorheen kwartaalbrieven genoemd) houden wij u op de hoogte van ontwikkelingen op het gebied van asiel en migratie in onze gemeente. In de toekomst zullen wij de frequentie van deze informatievoorziening afstemmen op de actualiteit en de aard van de ontwikkelingen. Wij hopen u met deze brief voldoende geïnformeerd te hebben.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}}

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}

Nicolien de Geus Secretaris

Jan Kottelenberg Burgemeester

Pagina 4 van 4