RIB-9 - Decembercirculaire 2022

Gemeenteraad Neder-Betuwe Burgemeester Lodderstraat 20 4043 KM OPHEUSDEN

uw brief van uw kenmerk ons kenmerk behandeld door bijlage(n)

Z/23/090513/194296 Marco Seuntjens -

Opheusden

18 januari 2023

Onderwerp Decembercirculaire 2022 Geachte raad, Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de uitkomsten van de decembercirculaire 2022. De ontwikkelingen in de algemene uitkering uit het gemeentefonds, conform de decembercirculaire 2022, hebben samengevat de volgende invloed op onze financiële positie. Samenvatting Effect decembercirculaire 2022 op de financiële positie Verschil decembercirculaire 2022 t.o.v. septembercirculaire 2022 Totaal op te nemen extra of minder baten en of lasten Effect op financiele positie Neder-Betuwe meerjarig

2022 -784.268 0 -784.268

2023 186.378 19.850 206.228

2024 205.986 20.928 226.914

2025 204.346 21.870 226.216

2026 207.158 21.247 228.405

- is een toename van de financiele positie, + is een afname van de financiele positie

Per saldo heeft deze decembercirculaire een positief incidenteel karakter voor 2022 en een negatief structureel karakter vanaf 2023. Achteraf worden enerzijds de nodige compensaties voor 2022 beschikbaar gesteld waarvoor in de begroting 2022 van de gemeente de lasten reeds zijn genomen en anderzijds worden incidenteel middelen beschikbaar gesteld waarvoor de onderliggende uitvoeringen c.q. werkzaamheden doorlopen in 2023. Voor deze laatste onderdelen zal bij de jaarstukken 2022 dan ook voorgesteld worden de benodigde budgetten bij de bestemming van het jaarrekeningresultaat door te schuiven naar 2023. Daarnaast heeft het rijk een rekenfout gemaakt bij de septembercirculaire door te rekenen met te hoge WOZ waarden. Dit betekent concreet dat de uitkeringsbasis voor de berekening van de algemene uitkering bij de septembercirculaire te hoog was. Bij deze decembercirculaire heeft het rijk de fout hersteld. Voor Neder-Betuwe betreft dit een bedrag van afgerond € 260.000 structureel vanaf 2023.

Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl

Verschil met de vorige circulaire van het Gemeentefonds Middels de volgende stappen wordt u duidelijk gemaakt hoe het effect op onze financiële positie tot stand is gekomen: 1. Verschil decembercirculaire 2022 t.o.v. septembercirculaire 2022. 2. Extra op te nemen baten en lasten. 1. Verschil decembercirculaire 2022 t.o.v. septembercirculaire 2022. Hieronder ziet u het verschil van de decembercirculaire 2022 t.o.v. de septembercirculaire 2022. Ontwikkeling decembercirculaire 2022 t.o.v. septembercirculaire 2022 2023 2024 2025 2026 Totaal decembercirculaire 2022 (excl stelposten) -42.190.014 -42.141.726 -42.444.850 -44.440.261 -43.191.410 Stelpost onderuitputting BCF 0 -100.000 -100.000 -100.000 -100.000 Stelpost areaaluitbreiding (kadernota 2020) 0 -176.800 -176.800 -176.800 -176.800 Stelpost bommenregeling -102.000 -102.000 -102.000 -102.000 -102.000 Stelpost behoedzaamheid 0 750.000 750.000 500.000 0 0 0 -1.872.200 -1.121.840 -543.160 Stelpost jeugdzorg (RIB septembercirculaire 2021) Totaal decembercirculaire 2022 (incl stelposten) -42.292.014 -41.770.526 -43.945.850 -45.440.901 -44.113.370 Totaal septembercirculaire 2022 (incl stelposten) -41.507.746 -41.956.904 -44.151.837 -45.645.247 -44.320.528 Ontwikkeling decembercirculaire 2022 t.o.v.

septembercirculaire 2022 -784.268 186.378 205.986 204.346 207.158 - is een toename van de algemene uitkering en + is een afname van de algemene uitkering

Verklaring verschillen op hoofdlijnen 2022 2023 A. Algemene ontwikkelingen van de algemene uitkering Diverse bijstellingen (uitkeringsbasis, uitkeringsfactor, hoeveelheidsverschillen-172.426 en correcties rijk) -65.906 0 272.134 Ontwikkeling uitkeringsbasis (correctie WOZ waarden) Subtotaal algemene ontwikkeling van de algemene uitkering -172.426 206.228

2024

2025

2026

-33.544 260.458 226.914

-34.333 260.549 226.216

-33.112 261.517 228.405

B. Specifieke ontwikkelingen van de algemene uitkering Toegangkelijkheid verkiezingen & aanpassing software Energietoeslag 2023 (€ 500 van totale € 1.300) Bijzondere bijstand (vroeg-signalering problemen energierekening) Breed offensief (tegemoetkoming implementatiekosten) Compensatieregeling Voogdij 18+ (vrijval niet ingezette middelen rijk) Continuiteit van zorg (compensatie meerkosten ivm corona) Meerkosten Oekraine sociaal domein Versterken sociale basis (voorbereiding SPUK 2023) Wet Goed Verhuurderschap Subtotaal specifieke ontwikkelingen van de algemene uitkering

-5.400 -329.462 -23.082 -6.714 -44.957 -26.496 -89.824 -13.548 0 -539.483

0 0 0 0 0 0 0 0 -19.850 -19.850

0 0 0 0 0 0 0 0 -20.928 -20.928

0 0 0 0 0 0 0 0 -21.870 -21.870

0 0 0 0 0 0 0 0 -21.247 -21.247

C. Mutaties integratie- en decentralisatieuitkeringen Gezond in de stad (DU) Inkomstenderving gemeenten 2020 Covid-19 (DU) Leerlingenvervoer Oekraine (DU) Subtotaal mutaties integratie- en decentralisatieuitkeringen

-11.715 -9.000 -51.644 -72.359

0 0 0 0

0 0 0 0

0 0 0 0

0 0 0 0

Totaal

-784.268

186.378

205.986

204.346

207.158

- is een toename van de algemene uitkering en + is een afname van de algemene uitkering

Verklaring/toelichting van de verschillen op hoofdlijnen: A. Algemene ontwikkeling van de algemene uitkering Diverse maatstaven zijn in deze decembercirculaire bijgesteld die hebben geleid tot een structureel toename van de algemene uitkering met name voor jaarschijf 2022 (afgerond € 170.000) en structureel vanaf 2023 aflopend naar afgerond € 33.000 in 2026. Echter wordt nu met name in de algemene ontwikkelingen zichtbaar de fout die het rijk heeft gemaakt bij de berekening van de septembercirculaire 2022. Het rijk heeft een te hoge WOZ waarden gehanteerd waardoor de algemene uitkering in basis te hoog is berekend. Bij deze decembercirculaire wordt deze fout gecorrigeerd en heeft voor Neder-Betuwe een structureel negatief effect van afgerond € 260.000 vanaf 2023. De fout is eerder gemeld door het rijk, echter dit heeft pas plaatsgevonden na de ambtelijke uitwerking van de septembercirculaire 2022, waardoor we u nu pas volledig kunnen informeren over het financieel effect hiervan meerjarig. In totaliteit is sprake van een positief financieel effect van afgerond € 170.000 voor 2022 en een nadelig structureel effect vanaf 2023 oplopend naar een bedrag van afgerond 230.000 in 2026.

Pagina 2 van 4

Z/23/090513/194296

B. Specifieke ontwikkelingen van de algemene uitkering Het Rijk heeft voor 2022 besloten diverse incidentele middelen beschikbaar te stellen. Voor de ontwikkelingen compensatieregeling Voogdij 18+ (€ 44.957), continuïteit van zorg (€ 26.496) en meerkosten Oekraïne sociaal domein (€ 89.824), geldt dat hiervoor in 2022 de lasten reeds gemaakt zijn en wij achteraf een (aanvullende) tegemoetkoming hiervoor krijgen. Dat betekent dat bij de jaarstukken 2022 op programma 5 de hogere lasten worden verantwoord en op programma 7 ziet u dan de extra baat via de algemene uitkering verantwoord. Dit is het gevolg van het feit dat het rijk achteraf een compensatie beschikbaar stelt op het moment dat de gemeente haar begroting via een begrotingswijziging niet meer kan bijstellen. Vervolgens stelt het rijk ook incidentele middelen in 2022 ter beschikking waarvoor de onderliggende uitvoering c.q. werkzaamheden slechts deels in 2022 hebben plaatsgevonden en met name in 2023 door de gemeente zullen worden opgepakt. Deze ontwikkelingen worden bij de jaarstukken dan ook voorgesteld via de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 door te schuiven naar 2023.

Hierbij dient u te denken aan de ontwikkelingen toegankelijkheid verkiezingen en aanpassen software (€ 5.400), Energietoeslag 2023 (€ 329.462), bijzonder bijstand (€ 23.082), breed offensief (€ 6.714) en het versterken van de sociale basis (€ 13.548). Met name de energietoeslag 2023 springt eruit waarvoor het rijk in 2022 een deel (€ 500) van de totale toeslag 2023 van € 1.300 beschikbaar stelt en waarvoor de uitvoering grotendeels begin 2023 plaats vindt. Daarnaast heeft het rijk vooruitlopend op de nieuwe Wet Goed Verhuurschap, voor het aanpakken van malafide verhuurders en discriminatie op de huurmarkt, een structurele vergoeding beschikbaar gesteld van afgerond € 20.000 vanaf 2023. Bij het onderdeel extra op te nemen baten en lasten ziet u dan ook terugkomen dat hiervoor 1 op 1 een budget beschikbaar wordt gesteld meerjarig voor de uitvoering van deze nieuwe wet. C. Mutaties integratie- en decentralisatieuitkeringen Voor het jaar 2022 zijn enkele integratie- en decentralisatieuitkeringen door het Rijk incidenteel in positieve zin bijgesteld. Dit betreft een tegemoetkoming achteraf waarvoor de lasten reeds zijn gemaakt in 2022 en ook zullen worden verantwoord in de jaarstukken 2022 op het desbetreffende programma. De compensatie hiervoor is dan wederom terug te vinden op programma 7.

Het betreft hier de ontwikkelingen Gezond in de stad (€ 11.715), inkomstenderving gemeenten 2020 Covid-19 (€ 9.000) en leerlingenvervoer Oekraïne (€ 51.644). Per saldo is voor de onderdelen A tot en met C in totaliteit sprake van een positieve ontwikkeling van de algemene uitkering van afgerond € 780.000 in 2022 en vanaf 2023 slaat dit om naar een structureel nadelig effect oplopend naar een bedrag van afgerond € 210.000 in 2026. 2. Extra op te nemen baten en lasten Het college stelt voor om als gevolg van de bijstellingen van de hoogte van de algemene uitkering de volgende lasten en baten aan te passen. Extra op te nemen baten en lasten Wet Goed Verhuurderschap Totaal op te nemen extra of minder baten en of lasten

2022 0 0

2023 19.850 19.850

2024 20.928 20.928

2025 21.870 21.870

- is een afname van de exploitatiebudgetten en + is een toename van de exploitatiebudgetten

Zoals eerder aangegeven betreft het hier de uitvoering van de nieuwe Wet Goed Verhuurschap.

Pagina 3 van 4

Z/23/090513/194296

2026 21.247 21.247

Hoe nu verder? De financiële effecten van de decembercirculaire 2022 zullen voor jaarschijf 2022 worden verwerkt in de jaarstukken 2022 waarbij een deel van de beschikbaar gestelde middelen via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 wordt voorgesteld door te schuiven naar 2023. U dient te beseffen dat de financiële positie voor het jaar 2022, zoals gepresenteerd in uw raad van december 2022 ter hoogte van € 1.835.000 positief, fors toeneemt met een aanvullend voordeel van € 784.000. Dit is helaas een onderdeel waar wij als gemeente geen invloed op hebben, maar wel een forse financiële impact heeft op het verwachte jaarrekeningresultaat 2022. De financiële effecten vanaf jaarschijf 2023 zullen in de eerste bestuursrapportage 2023 worden verwerkt.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}} {{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}

Gerrit Stam Secretaris

Pagina 4 van 4

Jan Kottelenberg Burgemeester

Z/23/090513/194296