RIB-62 - Stand van zaken Ombuigingen

Gemeente Neder-Betuwe t.a.v. de raad Postbus 20 4043ZG OPHEUSDEN

uw brief van uw kenmerk ons kenmerk behandeld door bijlage(n)

Z/24/102518/225724

Opheusden

10 september 2024

Bedrijfsvoering 1

Onderwerp Stand van zaken Ombuigingen 2024-2025 Geachte raad, Bij het vaststellen van de Kadernota 2025-2028 heeft u opdracht gegeven tot het doorlopen van een ombuigingentraject. Een traject dat loopt tot aan de Kadernota 2026-2029 en dat in het voorjaar van 2025 zicht moeten bieden op een pakket aan maatregelen om onze financiële positie blijvend en structureel in evenwicht te brengen. Tijdens ‘Het gesprek’ van 19 september aanstaande informeren wij u over de huidige stand van zaken van de ombuigingen en halen wij graag input bij u op voor het vervolg van het traject. Voorafgaand aan deze bijeenkomst brengen wij u met deze brief op de hoogte van de resultaten van de eerste fase van het ombuigingentraject. In deze eerste fase heeft er in de afgelopen maanden een inventarisatie van mogelijke ombuigingsmaatregelen plaatsgevonden. Met de bijgevoegde ‘groslijst ombuigingen 2024/2025’ geven wij u op hoofdlijnen inzicht in de geïnventariseerde maatregelen en denkrichtingen. We hechten er waarde aan te benadrukken dat er in dit stadium slechts sprake is van een eerste inventarisatie van mogelijkheden. Het feit dat een maatregel als mogelijkheid op de lijst staat zegt dan ook nog niets over de wenselijkheid om de maatregel in te voeren. Een politiek-bestuurlijke afweging van de wenselijkheid of juist onwenselijkheid van maatregelen dient nog plaats te vinden.

De maatregelen en denkrichtingen lopen qua complexiteit en mogelijke consequenties sterk uiteen. Sommige maatregelen lijken we relatief eenvoudig en snel toe te kunnen passen omdat ze beperkte gevolgen hebben, andere maatregelen hebben meer impact op bijvoorbeeld onze inwoners en maatschappelijke partners, of onze eigen organisatie. Ook de aard van de maatregelen kent een grote diversiteit. Niet alleen bezuinigingen/versoberen, maar ook mogelijkheden voor besparingen door efficiënter/anders werken of maatregelen die onze inkomsten kunnen verhogen.

Voor vrijwel alle maatregelen geldt dat een eventueel besluit tot invoering eerst vraagt om een nadere uitwerking van de consequenties. Om dit gericht te kunnen doen willen we na de zomer focus aanbrengen in de maatregelen die in fase 2 van het ombuigingentraject nader zullen worden uitgewerkt. Voor deze geselecteerde maatregelen, welke opgenomen worden op een ‘shortlist’, brengen we in het najaar nauwkeurig de gevolgen in beeld. Daarbij gaat het vanzelfsprekend om het verwachte besparingspotentieel en de eventuele financiële risico’s, maar vooral ook om de gevolgen Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl

van maatregelen voor onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke partners, onze organisatie en voor de ambities in onze begroting. We hanteren hierbij het afwegingskader uit de Kadernota 20252028. Tijdens het gesprek van 19 september halen wij hiervoor graag input bij u op. Graag horen wij van u hoe u op hoofdlijnen aankijkt tegen de denkrichtingen voor mogelijke ombuigingen. Waar zou u accenten willen leggen? Welke informatie heeft u nodig om bij de kadernota van volgend jaar een goed besluit te kunnen nemen? En wat wilt u aan het college meegeven voor de verdere uitwerking van maatregelen? Meer specifiek zien wij een aantal vragen of dilemma’s waarover wij graag uw mening horen: - Verschillende maatregelen vergroten risico’s en onzekerheden in onze meerjarenraming Wat is onze mate van Risicobereidheid? Accepteren we afwijkingen op realisatiebasis? - Maatregelen vragen soms om (voor)investeringen In welke mate zijn we bereid om investeringen te doen die op termijn tot een mogelijke, maar onzekere besparing kunnen leiden? Hierbij valt te denken aan investeringen in voorliggende voorzieningen en preventieve maatregelen in het sociaal domein. - We voeren veel wettelijke taken uit.

De lokale beleidsvrijheid is beperkt Leggen we de focus op versoberingen in de uitvoering wettelijke taken? Waar willen we zoveel mogelijk lokaal beleid blijven voeren? - Maatregelen hebben impact op diensten- en voorzieningenniveau Zijn we bereid om een minder grote rol te spelen in de samenleving en een kleinere overheid te worden? En daarmee een groter beroep te doen op de samenleving en de zelfredzaamheid van onze inwoners? - Alleen besparingen of ook inkomstenverhogende maatregelen? In hoeverre mogen de lokale lasten stijgen? Uw inbreng zullen wij betrekken bij de verdere uitwerking van maatregelen in het najaar van 2024. Bij deze verdere uitwerking zullen wij gericht in gesprek gaan met de bij deze maatregelen betrokken maatschappelijke partners. Vervolgens zullen wij uw raad in januari of februari uitgebreid informeren over de effecten van de verschillende maatregelen. U krijgt op dat moment de gelegenheid om uw zienswijze op de maatregelen aan ons college mee te geven. Mede op basis daarvan zullen wij uw raad bij de Kadernota 2026-2029 een voorstel doen voor een concreet maatregelenpakket, waarover u vervolgens een besluit kunt nemen. Vanzelfsprekend houden wij daarbij de landelijke ontwikkelingen ten aanzien van het gemeentefonds en de ontwikkeling van onze eigen financiële positie goed in de gaten.

Uitgangspunt blijft dat we niet eerder en niet meer maatregelen nemen dan noodzakelijk is. Wij hopen hiermee op een passende wijze opvolging te geven aan uw oproep om als raad goed betrokken te worden bij het ombuigingentraject en gaan graag met u het gesprek aan over de manier waarop uw betrokkenheid er in de periode tot aan de kadernota uit komt te zien. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}}

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}

Nicolien de Geus Secretaris

Jan Kottelenberg Burgemeester

Pagina 2 van 2