Raadsvoorstel 3452 - Kadernota 2025

Datum raadsvergadering Inlichtingen bij Raadnummer

4 juli 2024 Griffie (griffie@nederbetuwe.nl) Z/23/096823/RAAD/24/03452

Raadsvoorstel Onderwerp

Kadernota 2025-2028

Ingediend door

College van burgemeester en wethouders (portefeuillehouder Klein)

Samenvatting

Het college biedt de raad jaarlijks in de zomer een kadernota aan, als startdocument voor de planning en controlcyclus. De Kadernota 2025-2028 geeft inzicht in de financiële positie en de uitgangspunten die het college voorstelt te hanteren voor de Begroting 2025 en de meerjarenraming 20262028. De kadernota bevat nieuwe voorstellen om ambities te realiseren en in te spelen op onvermijdelijke ontwikkelingen. De financiële positie van deze Kadernota 2025-2028 sluit in 2025 met een overschot en laat vanaf 2026 tekorten zien. In de kadernota een voorstel opgenomen voor de aanpak van deze tekorten en de te volgen strategie in aanloop naar de Kadernota 20262029.

Voorgesteld besluit

1. De Kadernota 2025-2028 vast te stellen 2. Het college op te dragen de ontwikkelingen, keuzes, uitgangspunten en de financiële uitwerking daarvan integraal te verwerken in de ontwerpbegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. 3. Het college op te dragen om, conform de in bijlage 1 van de kadernota opgenomen opdracht, een ombuigingstraject te doorlopen dat uiterlijk bij de Kadernota 2026-2029 zicht moet bieden op een pakket aan keuzeen besparingsmogelijkheden om de financiële positie van de gemeente structureel in evenwicht te houden.

Inleiding Op grond van artikel 2 van de financiële verordening biedt het college de raad jaarlijks een kadernota aan. Dit is het startdocument voor de planning en controlcyclus van 2025 en een belangrijk strategisch kaderstellend document voor uw raad. De kadernota geeft inzicht in de financiële positie en de te hanteren uitgangspunten die voor het samenstellen van de Begroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028. Nieuw beleid en nieuwe ontwikkelingen worden op programmaniveau gepresenteerd. Dit jaar bevat de kadernota ook een procesvoorstel om vanaf de Kadernota 2026 een meerjarig structureel sluitende financiële positie te realiseren. Beoogd effect Een kaderstellende inhoudelijke discussie in de raad te voeren in aanloop naar de Begroting 2025 en richting te geven aan de koers van de gemeente Neder-Betuwe voor de middellange termijn. Argumenten 1.1 De kadernota stelt de gemeenteraad in de gelegenheid om zijn kaderstellende rol uit te oefenen De kadernota vormt een richtinggevend handelingskader voor de middellange termijn. De kadernota geeft de raad de mogelijkheid ‘aan de voorkant’ nog beter invulling te geven aan zijn kaderstellende rol op strategisch niveau.

Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl

2.1 De kadernota vormt de opmaat voor de begroting en meerjarenraming. De keuzes en kaders die de raad in deze kadernota vaststelt, werken we uit in de Begroting 2025 en de meerjarenraming voor 2026-2028. Die begroting en meerjarenraming legt het college de raad in november 2024 ter vaststelling voor. 3.1 We volgen een verantwoorde strategie in het licht van de huidige onzekerheden in onze meerjarenraming Rijk en gemeenten zijn nog met elkaar in gesprek over de financiering van gemeenten vanaf 2026. Omdat het nog niet zeker is of Rijk en gemeenten tot een oplossing met betrekking tot het gemeentefonds zullen komen vinden we het niet verstandig om nu al maatregelen te nemen om het tekort in onze meerjarenraming in te dammen. We vragen uw raad opdracht te geven om te starten met een proces om een maatregelenpakket voor te bereiden waarover raad en college bij de kadernota 2026-2028, met de informatie die op dat moment beschikbaar is, een besluit kunnen nemen. De discussie kan dan worden gevoerd met inzicht en overzicht van het huidige beleid, eventuele mogelijke en noodzakelijke ombuigingen en de hiermee gepaard gaande financiële middeleninzet. Een voorstel voor de opdracht die uw raad aan ons college meegeeft voor het vervolgtraject is opgenomen in bijlage 1 van deze kadernota.

Door pas bij de kadernota 2026-2029 of (uiterlijk) de begroting 2026 een definitief besluit te nemen over het eventueel daadwerkelijk doorvoeren van de geïnventariseerde maatregelen creëren we tijd en ruimte om keuzes en besparingen in perspectief te plaatsen en af te wegen in het licht van de langere termijn ontwikkeling van de gemeente Neder-Betuwe. En we voorkomen dat we niet terugdraaibare besluiten nemen die later niet nodig blijken te zijn geweest. We sluiten daarmee aan bij het recente begrotingsadvies van de VNG, dat erop neerkomt om nu nog geen maatregelen in gang te zetten, maar keuzes en besparingen voor te gaan bereiden waartoe besloten kan worden indien de korting op het gemeentefonds vanaf 2026 niet wordt teruggedraaid. Kanttekeningen 1.1 De meicirculaire van het Gemeentefonds is niet meegerekend in deze kadernota. In deze kadernota is de meicirculaire van het Gemeentefonds niet verwerkt. We gaan er op grond van de voorjaarsnota van het Rijk en signalen van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) vanuit dat het effect van de meicirculaire voor 2025 fors negatief is en er vanaf 2026 kleine plusjes te verwachten zijn. Maar net zoals in eerdere jaren verschijnt de circulaire op een te laat moment om die nog in de kadernota mee te kunnen rekenen.

Daarom analyseren we de effecten van de meicirculaire zo snel mogelijk na de bekendmaking en verwerken we die informatie in een raadsinformatiebrief. Daarmee kan de raad bij de behandeling van de kadernota beschikken over alle informatie die nodig is om een afgewogen besluit te nemen.

Pagina 2 van 4

Z/23/096823/RAAD/24/03452

Financiën Op hoofdlijnen ziet de financiële positie van deze kadernota er als volgt uit. Financiële Positie 2024-2028 (- = overschot + = tekort)

Begroting

Begroting

2024

2025

Meerjarenraming 2026

2027

2028

Financiële positie 2024 - 2028 Op basis Begroting 2024 en mjr 2025-2027

-416.000

-1.209.000

500.000

-110.000

-110.000

Doorw erking financiële effecten vastgestelde begrotingsw ijzigingen, Verbonden Partijen en Eerste bestuursrapportage 2024

2.252.000

809.000

966.000

191.000

191.000

1.836.000

-400.000

1.466.000

81.000

81.000

Structurele en Incidentele financiele ruimte die nodig is voor Nieuw Beleid, Nieuw e ontw ikkelingen, Ambities en ombuigingen

1.674.913

3.141.948

3.243.401

3.632.970

Totaal aan Dekkingsmiddelen

-1.587.000

-1.156.000

-332.000

-240.000

-312.087

3.451.948

2.992.401

3.473.970

Financiële positie 2024 - 2028 Op basis Begroting 2024 en mjr 2025-2027 Nieuw Beleid, Nieuwe Ontwikkelingen, Ambities en Ombuigingen

Financiële positie 2024 - 2028 Per heden Op basis Begroting 2024 en mjr 2025-2027 en inclusief vastgestelde begrotingswijzigingen en de eerste bestuursrapportage 2024

1.836.000

De kadernota bevat een hoofdstuk waarin het financieel perspectief uitgebreid is uiteengezet. Ook zijn daarin de weerstandscapaciteit en het verloop van de Algemene Reserve opgenomen. Communicatie Kernboodschap is dat de financiële positie van de gemeente minder rooskleurig en bovendien onzeker is. Dat de gemeente zich gaat voorbereiden op eventuele noodzakelijke keuzes die bij Kadernota 2026-2029 nodig zijn om weer evenwicht te brengen in budget en ambities. Vervolgstappen Na vaststelling in de raad, zendt het college de vastgestelde Kadernota 2025-2028 binnen twee weken aan Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland. De keuzes en kaders die de raad in deze kadernota vaststelt, werken we uit in de Begroting 2025 en de meerjarenraming voor 2026-2028. Die begroting en meerjarenraming legt het college de raad in november 2024 ter vaststelling voor.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}}

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}}

Nicolien de Geus Secretaris

Jan Kottelenberg Burgemeester

Bijlagen 1. Kadernota 2025-2028

Pagina 3 van 4

Z/23/096823/RAAD/24/03452

Raadsbesluit De raad van de gemeente Neder-Betuwe gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; ; gelet op het bepaalde in de Gemeentewet, het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten, het Provinciaal beleidskader financieel toezicht en de Financiële Verordening Neder-Betuwe 2023;

B E S L U I T: 1. De Kadernota 2025-2028 vast te stellen 2. Het college op te dragen de ontwikkelingen, keuzes, uitgangspunten en de financiële uitwerking daarvan integraal te verwerken in de ontwerpbegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. 3. Het college op te dragen om, conform de in bijlage 1 van de kadernota opgenomen opdracht, een ombuigingstraject te doorlopen dat uiterlijk bij de Kadernota 2026-2029 zicht moet bieden op een pakket aan keuze- en besparingsmogelijkheden om de financiële positie van de gemeente structureel in evenwicht te houden.

Aldus vastgesteld in de raadvergadering van 4 juli 2024 de griffier, de voorzitter, {{esl:signer3:Capture:size(150,40)}} /signer1/ Erwin van der Neut

Pagina 4 van 4

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}} Jan Kottelenberg

Z/23/096823/RAAD/24/03452