Raadsvoorstel 3310 - Actualisatie verordeningen werk en inkomen

Datum raadsvergadering Inlichtingen bij Raadnummer

7 december 2023 Griffie (griffie@nederbetuwe.nl) /RAAD/23/03310

Raadsvoorstel Onderwerp

Actualisatie verordeningen werk en inkomen

Ingediend door

College van burgemeester en wethouders (portefeuillehouder Van Dijkhuizen)

Samenvatting

Op 1 juli 2023 trad het wetsvoorstel Breed offensief in werking. Hiermee werd de Participatiewet gewijzigd, met als doel de kansen op de arbeidsmarkt voor mensen met een arbeidsbeperking te vergroten. In de wet worden gemeenten verplicht om een aantal zaken te regelen in hun re-integratieverordening. Dit betekent dat de huidige re-integratieverordening (uit 2018) moet worden vervangen. Met de vaststelling van de nieuwe verordening 2023 wordt voldaan aan deze wettelijke opdracht. Daarnaast worden twee verordeningen geactualiseerd, met als doel inwoners met een laag inkomen op een eenvoudiger wijze te ondersteunen.

Voorgesteld besluit

1. 2. 3.

De Re-integratieverordening Participatiewet, IOAW, IOAZ 2023 NederBetuwe vast te stellen; De verordening Individuele Inkomenstoeslag Neder-Betuwe 2024 vast te stellen; De verordening Meedoenregeling Neder-Betuwe 2024 vast te stellen

Inleiding Het wetsvoorstel Breed Offensief trad gefaseerd in werking. Hiermee werd de Participatiewet op 1 juli jl. gewijzigd, met als doel de kansen op de arbeidsmarkt voor mensen met een arbeidsbeperking te vergroten. In de wet worden gemeenten nu verplicht om een aantal zaken te regelen in hun reintegratieverordening. Dit betekent dat de huidige re-integratieverordening (uit 2018) moet worden vervangen. Beleidsmatig verandert er weinig: de meeste voorzieningen die nu in de verordening zijn opgenomen, waren in de praktijk al beschikbaar voor onze inwoners. Met de vaststelling van de nieuwe verordening 2023 wordt voldaan aan de wettelijke verordeningsplicht. Daarnaast wordt voorgesteld twee verordeningen aan te passen, met als doel inwoners met een laag inkomen op een eenvoudiger wijze te ondersteunen. Hoewel de raad in maart j.l. door middel van een motie de doelgroep voor minimaregelingen heeft uitgebreid, blijft het gebruik hiervan achter bij de verwachtingen. Door vereenvoudiging van de aanvraagprocedure en bijstelling van de financiële tegemoetkoming, verwacht het college deze doelgroep alsnog te bereiken. Beoogd effect Actualisatie van verordeningen op het terrein van Werk en Inkomen, met als doel kwetsbare inwoners beter te bedienen. Argumenten 1.1 Met de nieuwe Re-integratieverordening voldoet de gemeente aan de wettelijke verordeningsplicht.

Zoals gezegd verplicht het wetsvoorstel Breed Offensief om een aantal inhoudelijke onderwerpen op te nemen in de re-integratieverordening. Het voorgestelde concept volgt het VNG-model en het reintegratiebeleid van de GR Werkzaak en gemeente Buren, waarmee binnen de arbeidsmarktregio wordt samengewerkt. De belangrijkste inhoudelijke wijzigingen zijn: a)Aanbod van huidige voorzieningen voor mensen met een arbeidsbeperking, waaronder jobcoaching, wordt voortaan in een verordening opgenomen (en niet meer in een beleidsregel). Achterliggend doel van de wetgever is om het aanbod breed kenbaar te maken aan alle betrokkenen. Tevens moet in de Postbus 20 | 4043 ZG Opheusden | Burgemeester Lodderstraat 20 | 4043 KM Opheusden | telefoon 14 0488 |www.nederbetuwe.nl | info@nederbetuwe.nl

verordening worden opgenomen dat werkgevers en werkzoekenden/werknemers ook zelf deze voorzieningen aan kunnen vragen. Dit kan nu ook al, maar was niet expliciet bepaald. b)Uitbreiding doelgroep loonkostensubsidie. Loonkostensubsidie is een financiële vergoeding voor de werkgever. Het betreft het verschil tussen het minimumloon en de feitelijke loonwaarde (wat iemand kan verdienen vanwege de arbeidsbeperking). Op dit moment kan loonkostensubsidie voor mensen die al in dienst zijn, worden aangevraagd voor een beperkte groep werknemers. Deze groep wordt uitgebreid naar álle mensen met een arbeidsbeperking die al ergens in dienst zijn. In de bijlage is een overzicht opgenomen van alle wijzigingen t.o.v. de huidige re-integratieverordening. 2.1 Door aanpassing van de verordening Individuele Inkomenstoeslag wordt de aanvraag van deze toeslag makkelijker. Voor mensen die langdurig rond moeten komen van een inkomen op bijstandsniveau, biedt de Participatiewet gemeenten de ruimte om hen een extra financiële bijdrage te verstrekken. In beleidsregels wordt verwoord op welke wijze het college vaststelt wie langdurig een inkomen op bijstandsniveau heeft en hoe de aanvraag wordt beoordeeld. Het voornemen is deze procedure te vereenvoudigen voor mensen die al bij de gemeente bekend zijn, bijvoorbeeld omdat zij al drie jaar of langer bijstand ontvangen.

Zo wordt voorkomen dat mensen die recht hebben op deze toeslag, deze niet benutten. In de huidige verordening uit 2014 was echter geen verwijzing naar de nadere regels opgenomen. Door deze verwijzing toe te voegen, krijgt het college de mogelijkheid binnen de wettelijke kaders de aanvraagprocedure te vereenvoudigen. 3.1. Door aanpassing van de verordening wordt het eenvoudiger gebruik te maken van de Meedoenregeling. In februari jl. heeft de raad de doelgroep voor de bijzondere bijstand uitgebreid van 110% naar 120% van de bijstandsnorm en hiertoe structureel extra middelen begroot. Met als doel zo meer inwoners die als gevolg van de stijgende energiekosten en hoge inflatie het financieel moeilijk hebben, gerichter te kunnen ondersteunen. Het gebruik van de bijzondere bijstand of andere minimaregelingen is sindsdien echter niet significant toegenomen. Door aanpassing van de verordening Meedoenregeling maakt de raad gebruik van de gemeentelijke beleidsvrijheid om minimabeleid dat niet is ingekaderd door de Participatiewet, eenvoudiger toegankelijk te maken. Tevens wordt voorgesteld de geldelijke tegemoetkoming in de regeling naar boven bij te stellen naar voorbeeld van een aantal buurgemeenten. De huidige tegemoetkoming van €100,- is niet alleen te laag om werkelijk een (internet)abonnement of lidmaatschap van een (sport)vereniging van te betalen.

De uitgebreide inkomens- en vermogenstoets die in de verordening is opgenomen, is daarnaast weinig uitnodigend in combinatie met deze tegemoetkoming. In de voorgestelde concept-verordening wordt zowel de vergoeding verruimd als de inkomenstoets verlicht. Kanttekeningen 1.1. , 2.1 en 3.1.Het effect dat aanpassing van de verordeningen gaat hebben op het gebruik van voorzieningen is lastig te voorspellen. Zowel het Breed offensief in de Participatiewet als de voorgestelde aangepaste verordeningen hebben als doel het eenvoudiger te maken voor inwoners om gebruik te maken van voorzieningen waar ze recht op hebben. Omdat niet inzichtelijk is in hoeverre inwoners zich laten afschrikken of zich niet bewust zijn van de mogelijkheden, is ook niet te voorspellen of aanpassing van beleid effect gaat hebben. Door in de beschikbare communicatiekanalen aandacht te besteden aan de aanpassing van de Meedoenregeling, wordt zoveel als mogelijk bekendheid gegeven aan de aanpassing. Via het Werkgeversservicepunt Rivierenland (waarin alle acht gemeenten en UWV samenwerken aan werkgeversdienstverlening) wordt gecommuniceerd over de mogelijkheden binnen de Participatiewet. Financiën De uitvoering van Breed Offensief kan leiden tot extra uitvoeringskosten. Het gaat dan zowel om een grotere vraag naar voorzieningen, als om de benodigde ambtelijke formatie om dit uit te voeren.

Of het Rijk voor de structurele uitvoeringskosten van Breed Offensief ook extra geld ter beschikking stelt is op dit moment nog onduidelijk. De gewijzigde verordening Individuele inkomenstoeslag heeft in principe geen financieel effect. Zowel het recht op als de hoogte van de toeslag wijzigen niet. Wel kan het tot een lichte stijging in verstrekkingen leiden, als het niet-gebruik van de regeling daalt. Naar verwachting is dit effect niet hoger dan c.a. € 7.500 per jaar. Pagina 2 van 4

/RAAD/23/03310

De voorgestelde verhoging binnen de Meedoenregeling kan bij gelijk gebruik van de regeling leiden tot een toename van c.a. €13.500 per jaar. Bij een toename van het aantal aanvragen kan dit oplopen tot c.a. € 90.000 aan extra uitgaven. Het budget voor de Meedoenregeling valt binnen dezelfde begrotingspost als het budget voor bijzondere bijstand. Omdat de verruiming van de doelgroep bijzondere bijstand niet heeft geleid tot een duidelijke toename in de uitgaven voor dit doel, kunnen deze middelen worden ingezet voor de verruiming van de Meedoenregeling. Ten aanzien van de kosten voor de uitvoering van deze regeling geldt dat de vereenvoudiging van de inkomenstoets maakt dat de verwachting is dat dit binnen de bestaande ambtelijke capaciteit uitgevoerd kan worden. Communicatie Na vaststelling van de Meedoenverordening 2024 wordt in de communicatiekanalen van de gemeente aandacht besteed aan de verruiming van de bijdrage. Vervolgstappen Na vaststelling van de verordeningen worden deze gepubliceerd in het gemeenteblad en op overheid.nl.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, {{esl:signer1:Capture:size(150,40)}} Gerrit Stam secretaris

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}} Jan Kottelenberg burgemeester

Bijlagen 1. Concept-verordening Re-integratie 2023 2. Concept-verordening Individuele inkomenstoeslag 2024 (wijzigingen verwerkt) 3. Concept-verordening Individuele inkomenstoeslag 2024 (wijzigingen zichtbaar) 4. Concept-verordening Meedoenregeling 2024 (wijzigingen verwerkt) 5. Concept-verordening Meedoenregeling 2024 (wijzigingen zichtbaar) 6. Was-wordlijst 7. Advies Adviesraad Sociaal domein

Pagina 3 van 4

/RAAD/23/03310

Raadsbesluit De raad van de gemeente Neder-Betuwe gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; ; gelet op het bepaalde in De Participatiewet; B E S L U I T: 1. de Re-integratieverordening Participatiewet, IOAW, IOAZ 2023 Neder-Betuwe vast te stellen; 2. de verordening Individuele Inkomenstoeslag Neder-Betuwe 2024 vast te stellen; 3. de verordening meedoenregeling Neder-Betuwe 2024 vast te stellen. Aldus vastgesteld in de raadvergadering van 7 december 2023 de griffier, de voorzitter, {{esl:signer3:Capture:size(150,40)}} /signer1/ Erwin van der Neut

Pagina 4 van 4

{{esl:signer2:Capture:size(150,40)}} Jan Kottelenberg

/RAAD/23/03310