Raadsvoorstel 2902 - Kadernota 2022-2025

Raadsvoorstel

Zaaknr.: Z/21/076659/RAAD/21/02902

Raadsvergadering d.d.

:

8 juli 2021

Inlichtingen bij : Griffie

Agendapunt

:

9

Telefoonnr.

: 14 0488

Portefeuillehouder

:

Wethouder Klein

E-mailadres

: griffie@nederbetuwe.nl

Onderwerp: Kadernota 2022-2025

Voorgesteld besluit U wordt voorgesteld: 1. De Kadernota 2022-2025 vast te stellen. 2. Het college op te dragen de ontwikkelingen, keuzes, uitgangspunten en de financiële uitwerking daarvan integraal te verwerken in de ontwerpbegroting 2022 en de meerjarenraming 2023-2025.

Samenvatting voorstel: In november 2021 legt de raad in de Begroting 2022 en de Meerjarenraming 2023-2025 de plannen voor de komende jaren (financieel) vast. Vooruitlopend daarop wordt de raad de Kadernota 2022-2025 voorgelegd. De kadernota geeft inzicht in de financiële positie, de uitgangspunten voor de begroting en meerjarenraming, de (financiële) ontwikkelingen, de weerstandscapaciteit en de weerstandsratio. De Kadernota 2022-2025 staat in het teken van herstel van een duurzaam gezonde financiële positie. Daarom bevat deze kadernota een pakket aan heroverwegingsmaatregelen waarmee dekking wordt gevonden voor nieuwe ambities en de eerder ontstane begrotingstekorten.

Inleiding: Op grond van artikel 2 van de Financiële verordening biedt het college de raad jaarlijks een kadernota aan. Dit is het startdocument voor de planning en controlcyclus van 2022 en een belangrijk strategisch kaderstellend document voor uw raad. De keuzes en kaders die u in deze kadernota vaststelt, werken we uit in de Begroting 2022 en de Meerjarenraming 2023-2025. Die begroting en meerjarenraming leggen wij u in november 2021 ter vaststelling voor. De kadernota geeft inzicht in de financiële positie en de te hanteren uitgangspunten voor het samenstellen van de begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025. De kadernota bevat dit jaar ook een pakket aan (heroverwegings)maatregelen om de financiële positie voor de komende jaren sluitend te kunnen presenteren. Beoogd effect: Een solide meerjarige financiële positie, gebaseerd op een zorgvuldige afweging van beleids- en heroverwegingskeuzes.

Pagina 1 van 5

*ZA8E46F8424*

Argumenten: 1.1 In de kadernota zijn alle tot nu toe bekende (financiële) ontwikkelingen meegenomen. De kadernota is gebaseerd op alle (financiële) ontwikkelingen die tot nu toe bekend zijn. Ook de uitkomsten van de Budgetrapportage mei 2021 (“Meibrief”) zijn erin verwerkt. De Meicirculaire van het Gemeentefonds – die het Rijk ook dit jaar pas op de laatste dag van mei presenteerde – bevatte een teleurstellende mededeling over de ontwikkeling van de Algemene Uitkering voor de komende jaren. Enkele dagen later meldde het kabinet dat de gemeente voor 2022 een flink incidenteel bedrag tegemoet kan zien voor Jeugdzorg. Door uitstel van de aanlevering van de kadernota bij uw raad hebben we beide ontwikkelingen alsnog integraal kunnen verwerken en er overleg over kunnen hebben met de provinciaal toezichthouder. We zijn uw raad erkentelijk voor het geduld. 1.2 De kadernota bevat keuzes om de gemeentelijke financiële positie voor de komende jaren weer duurzaam gezond te kunnen presenteren. Vorig jaar bleek dat de financiële vooruitzichten minder rooskleurig waren dan in de jaren daarvoor. Fluctuerende uitkeringen van het Rijk, tegenvallers in het sociaal domein en nieuwe ontwikkelingen in het ruimtelijk domein zorgden ervoor dat er opnieuw een balans gevonden moest worden tussen de ambities en de financiële middelen.

Na de eerste heroverwegingen van vorig jaar, biedt deze kadernota verdere maatregelen om die balans te bereiken in de Begroting 2022 en de Meerjarenraming 2023-2025. Allereerst is het college kritisch geweest op de ambities en nieuwe ontwikkelingen die in de kadernota zijn voorzien van een raming. Daarnaast bevat deze kadernota een pakket aan heroverwegingen waarmee de dekking gevonden wordt voor de nieuwe ambities en de begrotingstekorten. Dat heroverwegingspakket – dat in 2022 ruim € 400.000 bedraagt, oplopend naar ruim € 1.000.000 in 2025 – is een mix van:   

inkomstenoptimalisaties; maatregelen om onze budgetten effectiever en efficiënter in te zetten; bezuinigingen op bestaande uitgaven door efficiënter te werken of zaken te schrappen.

1.3 Ook de niet-voorgestelde heroverwegingen zijn opgenomen in de kadernota De heroverwegingen die in de kadernota zijn opgenomen, zijn in het afgelopen jaar geïnventariseerd in de heroverwegingsoperatie. Daarover hebben we u regelmatig bijgepraat in beeldvormende avonden. In bijlage 3 bij deze kadernota is de heroverwegingscatalogus opgenomen, waarin alle heroverwegingen zijn opgenomen die de revue hebben gepasseerd – ook de opties die wij niet in ons voorkeurspakket hebben opgenomen. Op deze manier kunt u ook zelf uw afwegingen maken bij de behandeling van deze kadernota. 2.1 Met de uitgangspunten die uw raad vaststelt, stelt het college de ontwerp-begroting op. De kadernota vormt de basis voor de begroting en meerjarenraming voor de komende jaren. Op basis van deze kadernota zouden wij in die begroting voldoen aan de uitgangspunten voor een reëel sluitende begroting en meerjarenraming, wat past binnen het toezichtskader van de provincie Gelderland. De daadwerkelijke toetsing van de toezichthouder vindt echter pas plaats over de begroting.

Pagina 2 van 5

Kanttekeningen: 1.1 De meicirculaire toont een daling van het accres van de Algemene Uitkering, maar vóór de raadsbehandeling van de begroting volgt ook nog een septembercirculaire. In de meicirculaire is aangegeven dat het accres (de groei) van de Algemene Uitkering de komende jaren daalt. Dat heeft te maken met lage uitgaven van het Rijk, waaraan de uitkering is gekoppeld (“samen de trap op en af”). We verwachten dat na de kabinetsvorming en na de coronacrisis de structurele rijksuitgaven zullen stijgen, waarna ook de Algemene Uitkering op een gegeven moment weer ‘de trap op’ zal gaan. Maar wanneer dat is en met welk bedrag, is nu nog niet te zeggen. Wel is duidelijk dat de septembercirculaire van het Gemeentefonds meer duidelijkheid gaat bieden over de extra middelen voor Jeugdzorg. Die circulaire zal te laat worden uitgebracht om verwerkt te kunnen worden in de begroting. Daarom leggen wij u vóór de begrotingsbehandeling de effecten daarvan separaat voor. Financiën: In deze kadernota is stap voor stap het financieel toekomstperspectief opgebouwd aan de hand van de financiële positie bij de vorige begroting, de ontwikkelingen sindsdien, de verwachtingen voor de toekomst en de maatregelen om de begroting om te buigen. Een gedetailleerd overzicht van het meerjarenperspectief is opgenomen op pagina 9 van de kadernota.

In deze kadernota 2022-2025 doen wij u voorstellen om incidenteel de algemene reserve als dekkingsmiddel in te zetten. Wij stellen aan u voor om € 1.307.000 aan de algemene reserve te onttrekken ter dekking van nieuw beleid, nieuwe ontwikkelingen en ambities met een incidenteel karakter. Daarnaast stellen wij aan u voor om de jaarschijf 2023 sluitend te maken door incidenteel € 500.000 te onttrekken aan de algemene reserve. Dit gaat natuurlijk ten laste van de vrije besteedbare ruimte van de algemene reserve. Maar in de kadernota is toegelicht dat de heroverwegingen en het overschot van de Jaarstukken 2020 zorgen voor een ruim voldoende weerstandsratio. Communicatie: Een aantal heroverwegingsmaatregelen uit de kadernota heeft gevolgen voor de activiteiten, financiële positie of werkwijzen van maatschappelijke partners waarmee wij samenwerken. Hoe groot die impact is, verschilt. Bovendien is nog niet in alle gevallen precies duidelijk hoe – en dus met welke gevolgen – de heroverwegingen gerealiseerd gaan worden. Vrijwel alle heroverwegingen die impact hebben op maatschappelijke partners, starten niet in 2022, maar later. Het college heeft de betrokken partijen op de hoogte gebracht van de kadernota en de verdere besluitvorming hierover.

Na de zomer van 2021 start een participatieproces, waarin wij in gesprek gaan met die maatschappelijke partners om de uitwerkingen en consequenties van de heroverwegingen door te spreken. Dit proces leidt ertoe dat het college de raad in de Kadernota 2023 beter uitgewerkte voorstellen voor deze heroverwegingen voorlegt. De komende maanden werken we de opzet van dit participatietraject verder uit. Vanzelfsprekend betrekken wij de raad in dit traject.

Pagina 3 van 5

Vervolgstappen: Het college zendt de vastgestelde Kadernota 2022-2025 binnen twee weken aan Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland. De keuzes en kaders die u in deze kadernota vaststelt, werken we uit in de Begroting 2022 en de meerjarenraming voor 2023-2025. Die begroting en meerjarenraming leggen wij u in november 2021 ter vaststelling voor. Burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, de secretaris, de burgemeester,

mr. G.S. Stam Bijlagen: 1. Kadernota 2022-2025

Pagina 4 van 5

A.J. Kottelenberg

Raadsbesluit

Zaaknr.: Z/21/076659/RAAD/21/02902

De raad van de gemeente Neder-Betuwe; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op het bepaalde in de Gemeentewet, het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten, het provinciaal beleidskader Financieel Toezicht en de Financiële verordening Neder-Betuwe 2019; BESLUIT: 1. de Kadernota 2022-2025 vast te stellen; 2. het college op te dragen de ontwikkelingen, keuzes, uitgangspunten en de financiële uitwerking daarvan integraal te verwerken in de ontwerpbegroting 2022 en de meerjarenraming 2023-2025.

Aldus vastgesteld in de raadsvergadering van 8 juli 2021 de griffier, de voorzitter,

E. van der Neut

A.J. Kottelenberg