Raadsvoorstel 2879 - Regionaal economisch ambitiedocument
Tekst van het document
Raadsvoorstel
Zaaknr.: Z/19/067418/RAAD/21/02879
Raadsvergadering d.d.
:
23 september 2021
Inlichtingen bij : Griffie
Agendapunt
:
16
Telefoonnr.
: 14 0488
Portefeuillehouder
:
Wethouder Van Someren/
E-mailadres
: griffie@nederbetuwe.nl
Burgemeester Kottelenberg Onderwerp: Regionaal Economisch Ambitiedocument 2022-2025
Voorgesteld besluit U wordt voorgesteld: 1. In te stemmen met het Regionaal Economisch Ambitiedocument 2022-2025; 2. In te stemmen met de daarin opgenomen doorontwikkeling van het Regionaal Investeringsfonds (RIF) in een Regionaal Stimuleringsfonds met een jaarlijkse gemeentelijke inleg van 2 euro per inwoner en aanvullende voorwaarden voor cofinanciering en maximale subsidiebijdragen.
Samenvatting voorstel: In 2019 is regionaal gestart met de voorbereidingen voor het nieuwe regionaal Economisch Ambitiedocument. Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland legt de deelnemende gemeenten nu het nieuwe Ambitiedocument voor de periode 2022-2025 ter instemming voor. Met de uitvoering van de opgaven uit het document wordt gericht gewerkt aan het optimaliseren van de balans tussen economische groei en de brede welvaart in de regio. In lijn met het advies van de Economic Board hebben gemeenten in het voorbereidingstraject de voorkeur uitgesproken om het Regionaal Investeringsfonds (RIF), als financieel instrument binnen het Ambitiedocument, voort te zetten in een Regionaal stimuleringsfonds. Met deze omvorming van het RIF blijft de slagkracht en effectiviteit van het regionaal fonds behouden en blijven de uitvoeringskosten zo laag mogelijk.
Inleiding: In 2016 is het regionale Economisch Ambitiedocument 2016-2020 opgesteld. Bij de vaststelling daarvan is besloten dat op basis van een evaluatie van het Ambitiedocument, het uitvoeringsprogramma en het Regionaal Investeringsfonds (RIF) besloten zou worden over het vervolg daarvan. Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland legt de gemeenten nu het plan voor de komende jaren ter instemming voor. Daarin is ook een voorstel opgenomen om het RIF door te ontwikkelen in een Regionaal Stimuleringsfonds. Beoogd effect: Verwezenlijking van regionale en lokale ambities en opgaven in de economische speerpuntsectoren en het optimaliseren van de balans tussen economische groei en de brede welvaart in de gehele regio.
Pagina 1 van 6
*ZA8E053799B*
Argumenten: 1.1 Het opstellen van het Regionaal Economisch Ambitiedocument 2022-2025 is een uitgebreid proces geweest, waarin ook de raden zijn betrokken. Het nieuwe Ambitiedocument heeft grotendeels conform het afgesproken proces vorm gekregen. De pandemie heeft hierbij wel geleid tot enige vertraging en een andere invulling van een aantal fasen gedurende het proces. Regionaal is in oktober 2019 gestart met het opstellen van een nieuw Regionaal Economisch Ambitiedocument. Het procesvoorstel hiervoor is in februari 2020 aan u voorgelegd. In de daarop volgende fase (fase 2) heeft er conform besluit een cijfermatige analyse van de regionale economie plaatsgevonden alsook een uitgebreide evaluatie van het vorige ambitiedocument en het Regionaal Investeringsfonds (RIF). Bij deze evaluatie zijn de verbonden partijen (Logistics Valley Rivierenland, Greenport Gelderland, Bureau Toerisme Rivierenland, RW-POA), projectindieners bij het RIF, ambtenaren, bestuurders en raadsleden (middels zowel bijeenkomsten als een enquête) betrokkenen. Na vaststelling door het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland (september 2020) is het resultaat van fase 2 gedeeld met de verbonden partijen en raadsleden en zijn de resultaten waar gewenst ook toegelicht aan de Raadscommissies door beleidsmedewerker(s) van GR Regio Rivierenland.
Vervolgens is in fase 3 van het proces input opgehaald voor het nieuwe Regionaal Economisch Ambitiedocument. Hiertoe zijn de eerste contouren opgehaald bij de ambtenaren en bestuurders van de gemeenten, en vervolgens bij de verbonden partijen (Logistics Valley Rivierenland, Greenport Gelderland, Bureau Toerisme Rivierenland, RW-POA, VNO-NCW) en de Economic Board. Deze input is verwerkt in een matrix om daarmee de samenhang tussen de opgaven en de ambities te borgen, zodanig dat bij uitvoering van de opgaven de ambities ook worden verwezenlijkt. Ook deze matrix is inhoudelijk besproken/toegelicht in de acht gemeenteraden uit de regio om de inbreng van de gemeenteraad in het proces te borgen. Deze input is verwerkt in een concept Regionaal Economisch Ambitiedocument. Dit concept is ambtelijk en bestuurlijk in regionaal verband besproken alsook met raadsleden tijdens een digitale Regionale raadsbijeenkomst op 22 maart 2021. Vervolgens is het voorgelegd aan de Economic Board en daarnaast zijn er middels een enquête ook gericht nog aanvullende vragen aan raadsleden voorgelegd over de prioritering van de opgaven. 1.2 Regionale samenwerking is nodig om lokale ambities te verwezenlijken Om lokale ambities te verwezenlijken is vaak ook regionale samenwerking nodig.
Regionale samenwerking zorgt voor kennisontwikkeling en brengt lokale belangen en initiatieven met elkaar in verbinding waardoor slagkracht ontstaat en een integrale aanpak van gebiedsopgaven mogelijk wordt op een groter schaalniveau. Regionale samenwerking zorgt ook voor een grotere naamsbekendheid en beleidsaandacht voor de regio en de gemeenten daarbinnen. De regionale economische samenwerking, met behulp van het Ambitiedocument en het financiële instrument, is onder andere gericht op: Het stimuleren van toekomstbestendigheid Het verzilveren van meerwaarde op de economische speerpunten, als fundamentele aanjagers van de brede welvaart (welzijn) in de regio en het leveren van een bouwsteen als basis voor een te ontwikkelen Gebiedsagenda met de Provincie. Het is belangrijk om de economische uitdagingen voor de komende periode in gezamenlijkheid op te pakken. Het vorige Ambitiedocument was gericht op economische groei en het versterken van de speerpuntsectoren. De uitdagingen die de komende tijd voorliggen hebben betrekking op het bewerkstelligen van de brede welvaart: een optimale balans tussen economische vraagstukken en o.a. het landschap, de arbeidsmarkt en de woon- en leefomgeving. Met de opgaven uit dit nieuwe Ambitiedocument worden deze uitdagingen gericht en met focus opgepakt. Pagina 2 van 6
1.3. Het concept Regionaal Economisch Ambitiedocument sluit aan bij de economische uitdagingen van de gemeenten voor de komende tijd De uitdagingen die de komende tijd voorliggen in de gemeenten hebben in belangrijke mate betrekking op het bewerkstelligen van de brede welvaart: een optimale balans tussen economische vraagstukken en o.a. het landschap, duurzaamheid, de arbeidsmarkt en de woon- en leefomgeving. Met de opgaven uit dit nieuwe regionale ambitiedocument worden de lokale uitdagingen rond deze vraagstukken van een extra impuls voorzien. Zo speelt in Neder-Betuwe het vraagstuk hoe om te willen gaan met het buitengebied en hoe te (blijven) voorzien in ruimte voor bedrijven. 1.4 Het is belangrijk om in deze Covid-19 crisis weer een actueel economisch ambitiedocument te hebben Juist in deze tijden waarin sectoren het moeilijk hebben als gevolg van de Covid-19 pandemie, is het belangrijk een actueel en gericht Regionaal Economisch Ambitiedocument te hebben dat rekening houdt met de gevolgen van deze crisis en inzet op een krachtig herstel naar balans. 1.5 Het concept Regionaal Economisch Ambitiedocument vormt een bouwsteen voor de regionale Gebiedsagenda. Samen met de Provincie Gelderland wordt gewerkt aan het opstellen van een gebiedsagenda voor FruitDelta Rivierenland als onderdeel van het provinciale coalitieakkoord.
Deze Gebiedsagenda wordt opgebouwd uit actuele regionale agenda’s en visies. Het vaststellen van het concept Regionaal Economisch Ambitiedocument levert een actuele economische bouwsteen voor de te ontwikkelen Gebiedsagenda. Een integraal en gedragen gebiedsagenda biedt een kans om de band met de Provincie verder te versterken 2.1 De looptijd van het RIF loopt af en het verdient een doorontwikkeling Uit het uitgevoerde proces is gebleken dat het RIF een waardevol instrument is om ondernemers en burgers in de regio te stimuleren tot innovatie, verduurzaming en intensievere samenwerking. Het instrument wordt breed gewaardeerd, maar kan op een aantal punten worden versterkt. Met de voorgestelde doorontwikkeling worden verbeterpunten doorgevoerd, maar blijven de positieve punten van het instrument behouden voor de regio. Voor de doorontwikkeling waren drie varianten ontwikkeld: continuering van het huidige regionale investeringsfonds (RIF) het opzetten van een Regionaal Stimuleringsfonds het opzetten van een revolverend regionaal investeringsfonds. Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland heeft de voorkeur om het RIF voort te zetten in een Regionaal Stimuleringsfonds met een jaarlijkse gemeentelijke inleg van 2 euro per inwoner, met daarbij aanvullende voorwaarden voor cofinanciering, waarbij de EB als onafhankelijke board de beoordeling en advisering blijft doen.
2.2 Omvorming van het huidige RIF tot Regionaal Stimuleringsfonds op voorgestelde wijze, laat slagkracht en effectiviteit van het fonds behouden tegen lagere uitvoeringskosten Voorgestaan is het omvormen van het Regionaal Investeringsfonds in een Regionaal Stimuleringsfonds. Dit Regionaal Stimuleringsfonds kent een jaarlijkse gemeentelijke inleg van 2 euro per inwoner. Dit fonds dient innovaties binnen en tussen de speerpuntsectoren te stimuleren. Projectindieners die een bijdrage van meer dan € 50.000,- aanvragen, dienen als aanvullende voorwaarde overige cofinanciering buiten de eigen inbreng (bijvoorbeeld via OostNL, provinciale fondsen of crowdfunding) aan te tonen. De maximale bijdrage aan uitvoeringsprojecten wordt 25% van de projectkosten met een maximum van € 80.000,-. De Economic Board blijft als onafhankelijke board de beoordeling en advisering richting het Algemeen Bestuur doen. Met het omvormen van het RIF op genoemde wijze blijft de slagkracht en effectiviteit van het fonds behouden en blijven de uitvoeringskosten zo laag mogelijk. Pagina 3 van 6
Onderstaande tabel geeft beknopt de verschillen weer tussen het huidige Regionale Investeringsfonds en het toekomstige Regionale Stimuleringsfonds Criteria Inleg gemeenten
Regionaal Investeringsfonds Jaarlijks 3 euro per inwoner
Regionaal Stimuleringsfonds Jaarlijks 2 euro per inwoner
Doelstelling
Aanjagen van innovaties binnen en tussen de speerpuntsectoren Buiten eigen inbreng niet verplicht Maximale bijdrage 30% van het projectbudget met een maximum van €100.000,Maximale bijdrage 50% met een maximum van €10.000,-;
Aanjagen van innovaties binnen en tussen de speerpuntsectoren Bij aanvragen boven de €50.000,is cofinanciering buiten de eigen inbreng verplicht Maximale bijdrage 25% van het projectbudget met een maximum van €80.000,Maximale bijdrage 50% met een maximum van €10.000,-
Beoordeling en advisering door de Economic Board.
Beoordeling en advisering door de Economic Board.
Cofinanciering Maximale bijdrage uitvoeringsprojecten Maximale bijdrage haalbaarheidsstudies Beoordeling
2.3 Het voorgestelde Regionaal Stimuleringsfonds sluit aan bij het advies van de Economic Board De Economic Board heeft geadviseerd om, rekening houdend met de druk op de gemeentelijke begrotingen, de gemeentelijke inleg te verlagen. Daarnaast adviseert de Economic Board de maximale bijdrage aan een project te verlagen in combinatie met het leggen van de verbinding met andere fondsen en subsidies (cofinanciering). Tot slot adviseert het EB niet te kiezen voor revolverend fonds. Dit vanwege hogere (totale) uitvoeringskosten en omdat dergelijke fondsen reeds bestaan. De EB stelt dat het RIF juist ook bedoeld is om ondernemers te steunen bij het realiseren van innovaties die niet per definitie op korte termijn zicht geven op een verdienmodel, maar die wél het regionale vestigingsklimaat versterken en verduurzamen. Het voorstel voor het doorontwikkelen van het Regionaal Investeringsfonds in een Regionaal Stimuleringsfonds (zoals opgenomen in het Regionaal Economisch Ambitiedocument) sluit aan bij dit advies. 2.4 Voor een succesvol Regionaal Stimuleringsfonds is inzet van alle aangesloten gemeenten essentieel.
Uit een terugblik op de afgelopen vier jaar blijkt dat het RIF in de afgelopen jaren niet alleen vanuit economisch perspectief een bijdrage heeft geleverd, maar de regio ook als daadkrachtige en aantrekkelijke samenwerkingspartner op de kaart heeft gezet bij Rijk, provincie en aangrenzende regio’s. Met de bijdrage van 2 euro per inwoner toont Neder-Betuwe zich een solidaire partner in de regionale samenwerking. We leveren daarmee onze bijdrage aan versterking van het vestigingsklimaat, innovatie, de werkgelegenheid en de brede welvaart in het Rivierenland. En we erkennen hiermee de meerwaarde en het belang van onderlinge solidariteit. Kanttekeningen: 1.1 In het proces heeft (na afloop van fase 1) geen fysieke regionale raadsbijeenkomst meer kunnen plaatsvinden Het concept Regionaal Economisch Ambitiedocument met bijbehorende financieel instrument is als gevolg van de coronapandemie niet meer in een fysieke regionale raadsbijeenkomst besproken. Wel is uw raad in collegeinformatieavonden bijgepraat en is er een digitale regionale raadsbijeenkomst geweest in maart 2021. Ook hebben de raden (in april 2021) als aanvullend alternatief een enquête ontvangen. Het Algemeen Bestuur van Pagina 4 van 6
Regio Rivierenland heeft conform haar mandaat besloten tot deze aanvullende acties in het proces als gevolg van de pandemie. De inhoudelijke output hiervan is vervolgens weer verwerkt in het Ambitiedocument. Financiën: Vaststelling van het Regionaal Economisch Ambitiedocument en besluitvorming ten aanzien van het regionaal Stimuleringsfonds, heeft als financiële consequentie dat de jaarlijkse verschuldigde bijdrage aan het RIF vanuit de gemeenten wordt teruggebracht van €3,- per inwoner op jaarbasis, naar €2,- per inwoner. Dit komt voor Neder-Betuwe neer op €48.000,- per jaar vanaf 2022. Dit sluit aan bij het besluit dat u reeds heeft genomen bij de vaststelling van de Kadernota 2022-2025, waarin dit als heroverweging was opgenomen. Communicatie: De regio ontvangt bericht ten aanzien van de besluitvorming in de raad. Kernboodschap voor de communicatie hierover is dat Neder-Betuwe met dit besluit bijdraagt aan economische groei in de regio door met regiogemeenten samen te werken aan de uitvoering van een nieuw vierjarig Ambitiedocument met inzet van een passend en effectief financieel instrument. Vervolgstappen: Het concept Ambitiedocument wordt voorgelegd aan de raden van de regiogemeenten.
Na de besluitvorming in elke regiogemeente zal gestart worden met fase 5, waarbij het Regionaal Economisch Ambitiedocument input vormt voor een regionaal economische agenda van FruitDelta Rivierenland. Samen met de verbonden partijen zal hier invulling /operationalisering aan worden gegeven. Deze regionaal economisch agenda vormt een bouwsteen voor de (integrale) Gebiedsagenda met een langer termijn perspectief (tot 2030). De Gebiedsagenda wordt gemaakt op basis van belangen en integrale opgaven van samenwerkende gemeenten, provincie Gelderland, regionale partners en (georganiseerde) inwoners. Het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland neemt de besluiten van de regiogemeenten in ontvangst en zal deze vervolgens weer agenderen voor het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland ter vaststelling.
Burgemeester en wethouders van Neder-Betuwe, de secretaris, de burgemeester,
mr. G.S. Stam
A.J. Kottelenberg
Bijlagen: 1. Regionaal Economisch Ambitiedocument 2022-2025 (fase 4) inclusief het voorstel voor doorontwikkeling van het RIF in een regionaal Stimuleringsfonds 2. RIF rapportage ‘Terugblik 4 jaar RIF (2017-2020) 3. Video Film FDR RIF 2021 Vierjaarresultaten, videoboodschap van Economic Board. meerwaarde RIF in relatie tot Regionaal economisch ambitiedocument 2016-2020: https://youtu.be/rAc6BfR9rIs
Pagina 5 van 6
Raadsbesluit
Zaaknr.: Z/19/067418/RAAD/21/02879
De raad van de gemeente Neder-Betuwe; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op het bepaalde in de Gemeentewet, de gemeenschappelijke regeling regio Rivierenland en de subsidieverordening Regionaal investeringsfonds (RIF); BESLUIT: 1. in te stemmen met de inhoud van het Regionaal Economisch Ambitiedocument 2022-2025; 2. in te stemmen met de doorontwikkeling van het Regionaal Investeringsfonds (RIF) in een Regionaal Stimuleringsfonds (zoals verwoord in het concept Regionaal Economisch Ambitiedocument), inhoudende een jaarlijkse gemeentelijke inleg van 2 euro per inwoner, en te stellen aanvullende voorwaarden ten aanzien van cofinanciering en maximale subsidiebijdragen.
Aldus vastgesteld in de raadsvergadering van 23 september 2021 de griffier, de voorzitter,
E. van der Neut
A.J. Kottelenberg