Monitor

Monitor Nota Sociaal Domein Overzicht belangrijkste resultaten 2022

In deze brochure lichten wij een aantal resultaten uit van de uitvoeringsplannen die horen bij de Nota Sociaal Domein 2021-2024: Meedoen en Samenleven, Opgroeien en Opvoeden en Vitaal en Gezond. Ieder uitvoeringsplan is gericht op een ander leefgebied en heeft een eigen ambitie met bijbehorende resultaten. Om te meten welk effect we behalen met de uitvoeringsplannen hebben we in 2021 een nulmeting uitgevoerd. In deze brochure vindt u naast de cijfers van de nulmeting ook de resultaten van het jaar 2022 en een korte duiding van de resultaten.

Meedoen & Samenleven 1: Inwoners hebben prettig en duurzaam onderling contact en voelen zich verbonden.

7: Inwoners zijn, samen met hun sociaal netwerk, zelfredzaam.

In 2024 is het aantal inwoners dat eenzaamheid ervaart (op sociaal en

In 2024 is het aantal inwoners dat (eerder) hulp vraagt aan hun omgeving

emotioneel vlak) afgenomen.

vergroot. En beschikken meer inwoners over voldoende basisvaardigheden op het gebied van taal, rekenen en digitale vaardigheden.

2: Inwoners voelen zich verantwoordelijk voor elkaar en helpen elkaar. In 2024 is het aantal vrijwilligers toegenomen.

8: Inwoners in een kwetsbare situatie in beeld zijn. In 2024 zijn het aantal incidenten van huiselijk geweld en zedendelicten

3: Iedereen zichzelf kan zijn.

(incl. (financiële-) ouderenmishandeling) in beeld.

In 2024 is het gevoel van veiligheid gelijk gebleven of toegenomen.

“Inwoners van Neder-Betuwe kunnen meedoen in de lokale samenleving, voelen zich verbonden en zetten zich in voor elkaar.”

4: Inwoners leven, ondanks hun verscheidenheid, respectvol samen.

9: Inwoners ervaren hulp en/of ondersteuning als laagdrempelig, goed afgestemd en passend bij de persoonlijke levenssfeer.

In 2024 ontmoeten inwoners met verschillende achtergronden elkaar

In 2024 zijn inwoners tevreden over ondersteuning via het Kernpunt en

meer en gaan vanuit diversiteit vaker het gesprek met elkaar aan.

Sociaal Team. En ervaren meer inwoners voldoende keuzevrijheid in de ondersteuning.

5: Inwoners zinvolle daginvulling hebben (betaald of onbetaald).

10: Mantelzorgers zijn in balans.

In 2024 is het aantal inwoners dat (betaald) werk heeft toegenomen

In 2024 is het aantal tamelijk zwaar, zwaar of overbelaste mantelzorgers afgenomen.

6: Inwoners kunnen rondkomen. In 2024 is het percentage inwoners dat aangeeft moeite te hebben om rond te komen afgenomen.

Maatschappelijk resultaat 1: Inwoners hebben prettig en duurzaam onderling contact en voelen zich verbonden. Het aantal inwoners dat eenzaam is nulmeting 2020

Deelresultaat 1.2

2022

waarvan 10% sterk eenzaam 42%

27% 30%

De uitkomsten van de meting laten zien dat

42% van de inwoners is eenzaam, waarvan 10% sterk (ernstig tot zeer ernstig) eenzaam;

vrijwel gelijk blijft of licht toeneemt. Het is

22% emotioneel eenzaam;

mogelijk dat de lockdowns in coronatijd hier

27% sociaal eenzaam. (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020)

een rol in hebben gespeeld. Als gemeente blijven we ons inzetten om de ervaren

eenzaam

40%

23%

Duiding de ervaren eenzaamheid onder inwoners

Nulmeting:

22%

In 2024 is het aantal inwoners dat eenzaamheid ervaart (op sociaal en emotioneel vlak) afgenomen.

emotioneel eenzaam 2022: sociaal eenzaam

Bij de jeugdigen nemen we aan dat jeugdigen die vinden dat ze genoeg vrienden/ vriendinnen

eenzaamheid te verminderen door onder

hebben geen eenzaamheid ervaren. 88% van de jeugdige respondenten geeft aan genoeg

andere de aanpak vanuit Eén tegen

vrienden/ vriendinnen te hebben, 10% geeft hierbij ‘gaat wel’ aan en 2% geeft aan niet genoeg

eenzaamheid en de lokale coalitie Samen is

vrienden/ vriendinnen te hebben (GGD Gezondheidsmonitor Jeugd, 2021).

Leuker voort te zetten.

41% van de inwoners is eenzaam, waarvan 11% sterk eenzaam; 23% emotioneel eenzaam; 30% sociaal eenzaam. (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022) NB: In 2022 is geen gezondheidsmonitor gedaan onder jeugdigen. Daarom kan er voor deze doelgroep geen vergelijking worden gemaakt met de nulmeting.

4

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 2: Inwoners voelen zich verantwoordelijk voor elkaar en helpen elkaar.

35%

doet vrijwilligerswerk

Deelresultaat 2.1

In 2024 is het aantal vrijwilligers toegenomen.

Duiding De uitkomsten van de meting laten zien dat

Nulmeting:

31% in 2020

31% van de volwassen deelnemers aan de GGD Gezondheidsmonitor in de gemeente

het aantal inwoners in Neder-Betuwe dat

Neder-Betuwe doet vrijwilligerswerk. (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en

vrijwilligerswerk doet licht toeneemt. We horen

Ouderen, 2020)

echter wel vanuit verenigingen en andere organisaties dat het voor hen steeds moeilijker

2022:

35% van de volwassen deelnemers aan de GGD Gezondheidsmonitor in de gemeente

wordt om voldoende vrijwilligers te vinden

Neder-Betuwe doet vrijwilligerswerk. (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en

voor de verenigingen. We stellen ons de vraag

Ouderen 2022)

waar dit door veroorzaakt wordt. Een mogelijk scenario is dat er wel meer vrijwilligers zijn, maar dat per vrijwilliger er minder inzet mogelijk is. Dit gaan wij nader onderzoeken.

Maatschappelijk resultaat 3: Iedereen zichzelf kan zijn. Deelresultaat 3.2

Voelt zich weleens onveilig volwassenen

5%

jeugd

In 2024 is het gevoel van veiligheid gelijk gebleven of toegenomen. Duiding

Nulmeting:

4%

5% van de volwassen deelnemers aan de GGD Gezondheidsmonitor in Neder-Betuwe voelt

In het najaar van 2024 wordt een nieuwe

zich overdag weleens onveilig en 10% voelt zich weleens in de avond of ’s nachts onveilig

meting van de GGD Gezondheidsmonitor

(GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020). Van de jeugdige deelnemers

Volwassenen en ouderen uitgevoerd.

geeft 15% aan zich weleens ‘s nachts onveilig te voelen in de buurt waar hij/zij woont en 4% 10%

geeft aan zich overdag weleens onveilig te voelen (GGD Gezondheidsmonitor Jeugd, 2021).

15%

Ondertussen blijven wij ons inspannen om (het gevoel van) veiligheid te vergroten door

2022:

Dit deelresultaat is niet gemeten in 2022 in de gezondheidsmonitoren en een vergelijking

ons zowel preventief als op het gebied van

met de nulmeting is daardoor niet mogelijk. In 2022 zijn diverse inspanningen gedaan om

handhaving in te spannen.

(het gevoel van) veiligheid te vergroten, zowel van preventieve als handhavende aard.

5

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 4: Inwoners leven, ondanks hun verscheidenheid, respectvol samen.

17%

Voelt zich weleens gediscrimineerd

Deelresultaat 4.1

In 2024 ontmoeten inwoners met verschillende achtergronden elkaar meer en gaan

Duiding

vanuit diversiteit vaker het gesprek met elkaar aan.

In het najaar van 2024 wordt een nieuwe meting van de GGD Gezondheidsmonitor

Nulmeting:

17% van de volwassen deelnemers in de gemeente Neder-Betuwe voelt zich weleens

Volwassenen en ouderen uitgevoerd.

gediscrimineerd (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020).

Ontmoeting tussen inwoners wordt gestimuleerd door onze welzijnsorganisaties.

2022:

Op diverse plekken werden in 2022 inspanningen gedaan om inwoners met uiteenlopende

De gemeente stuurt samen met deze

achtergronden met elkaar te verbinden, bijvoorbeeld de Wereldkeuken van Welzijn Rivierstroom.

organisaties op het uitvoeren van activiteiten

Dit deelresultaat is niet gemeten in 2022 in de gezondheidsmonitoren en een vergelijking met

die bijdragen aan dit doel.

de nulmeting is daardoor niet mogelijk.

Maatschappelijk resultaat 5: Inwoners zinvolle daginvulling hebben (betaald of onbetaald).

97,2% 97% Aantal inwoners dat betaald werk heeft nulmeting 2020

2022

Deelresultaat 5.1

In 2024 is het aantal inwoners dat (betaald) werk heeft toegenomen

Nulmeting

Uit de gegevens van het CBS blijkt dat 3% van de inwoners in de gemeente Neder-Betuwe in

is stabiel in Neder-Betuwe. Het aantal

2021 werkloos was, wat inhoudt dat 97% van de inwoners betaald werk had (CBS, 2021).

vrijwilligers stijgt. Dit is ook zichtbaar in

31% van de volwassen respondenten in de gemeente Neder-Betuwe deed vrijwilligerswerk

maatschappelijk resultaat 2. Daar is de

(GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020).

nadere duiding hiervoor te vinden.

Het aantal inwoners dat betaald werk heeft

2022

Uit de gegevens van het CBS blijkt dat 2,8% van de inwoners in de gemeente Neder-Betuwe in 2022 werkloos is, wat inhoudt dat 97,2% van de inwoners betaald werk heeft (CBS, 2022). 35% van de volwassenen in de gemeente Neder-Betuwe doet vrijwilligerswerk (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022).

6

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Duiding

Maatschappelijk resultaat 6: Inwoners kunnen rondkomen. Moeite met rondkomen van het huishoudinkomen nulmeting 2020

Deelresultaat 6.1

afgenomen.

2022 15%

In 2024 is het percentage inwoners dat aangeeft moeite te hebben om rond te komen Duiding De meting laat zien dat het percentage

Nulmeting:

9%

9% van de volwassen deelnemers geeft aan enige moeite te hebben om rond te komen van

inwoners dat moeite heeft om rond te komen

het huishoudinkomen, 1% heeft hier grote moeite mee (GGD Gezondheidsmonitor

is toegenomen. Door de oorlog in Oekraiene

Volwassenen en Ouderen, 2020).

zijn zowel de energiekosten als de kosten in het dagelijks leven sterk gestegen. Vanuit het

2022:

15% van de volwassene deelnemers geeft aan enige moeite te hebben om rond te komen van

Rijk zijn er (compensatie)regelingen opgezet

het huishoudinkomen. 3% heeft hier grote moeite mee. (Corona Gezondheidsmonitor

om de financiële effecten hiervan te

Volwassenen en Ouderen 2022)

verzachten. Daarnaast kunnen mensen met vragen bij het financieel spreekuur van

1% grote moeite

3% grote moeite

Welzijn Rivierstroom terecht en kan Welzijn Rivierstroom hen ondersteuning bieden bij het in kaart brengen van administratie.

7

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 7: Inwoners zijn, samen met hun sociaal netwerk, zelfredzaam.

79%

Vraagt hulp aan hun omgeving 81% in 2021

Deelresultaat 7.1

In 2024 is het aantal inwoners dat (eerder) hulp vraagt aan hun omgeving vergroot.

Duiding In het CEO wordt uitgevraagd of is besproken of het

Nulmeting:

In 2021 zegt 81% van de deelnemers aan het cliëntervaringsonderzoek (CEO) Wmo dat er

netwerk kan helpen. In principe wordt deze vraag

besproken is of familie, buren of kennissen konden helpen met de problemen. (CEO, 2021)

altijd gesteld bij het keukentafel gesprek. Deze meting wordt alleen uitgevoerd onder de inwoners

2022:

In 2022 zegt 79% van de respondenten aan het CEO Wmo geeft aan dat met hen is besproken

die ook een hulpvraag bij het Kernpunt hebben

of familie, buren of kennissen konden helpen met hun hulpvraag. (CEO, 2022).

gesteld. Dit percentage laat een kleine daling zien. Hiermee hebben we echter nog geen inzicht in het gedrag van inwoners die hun hulpvraag niet bij het Kernpunt hebben gesteld. Mogelijk zijn er juist meer

Basisvaardigheden in 2020

Deelresultaat 7.3

digitaal niet vaardig

laaggeletterd

In 2024 beschikken meer inwoners over voldoende basisvaardigheden op het gebied

of minder inwoners die hulp vragen aan het netwerk.

van taal, rekenen en digitale vaardigheden.

We hebben op dit moment geen mogelijkheden om daar achter te komen.

Nulmeting:

In Neder-Betuwe is in 2020 ongeveer 9% van de inwoners laaggeletterd (Rapport Geletterdheid in zicht, 2020). 6% van de volwassen deelnemers in de gemeente Neder-Betuwe

9%

is digitaal niet vaardig (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020). Duiding

6% 2022:

In 2022 is geen meting gedaan naar laaggeletterdheid dus kan er geen vergelijking worden

In het najaar van 2024 wordt een nieuwe meting van

gemaakt met de nulmeting. In 2022 zijn met samenwerkingspartners als Stichting Lezen en

de GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en

Schrijven, het ROC, Bibliotheek Rivierenland en de GGD verschillende activiteiten opgezet om

ouderen uitgevoerd. Dan wordt dit resultaat

laaggeletterden te bereiken en ondersteunen. Daarbij ging in het bijzonder aandacht uit naar

meegenomen. Ook zal er vanuit Geletterdheid in

de relatie tussen laaggeletterdheid en gezondheid.

Zicht een nieuwe meting plaatsvinden in 2024. In Neder-Betuwe ligt het aandeel laaggeletterden relatief laag vergeleken met omringende gemeenten. Dat is gunstig maar onthoudt ons niet van de noodzaak om op dit vlak voldoende activiteiten op te zetten, wat door de stuurgroep laaggeletterdheid ook ruimschoots is gedaan in 2022.

8

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 8: Inwoners in een kwetsbare situatie in beeld zijn.

95/80

Veilig Thuis meldingen

nulmeting 2021 2022

60/45

Gewelds- en seksuele misdrijven geregistreerd door de politie

Deelresultaat 8.3

In 2024 zijn het aantal incidenten van huiselijk geweld en zedendelicten (incl. (financiële-) ouderenmishandeling) in beeld.

Duiding We zien een lichte toename in het aantal

Nulmeting:

In 2021 zijn er 80 Veilig Thuis meldingen gedaan. (Dashboard Veilig Thuis, 2021)

meldingen bij Veilig Thuis en het aantal door

In 2021 zijn er 45 gewelds- en seksuele misdrijven geregistreerd door de politie. (CBS, 2021)

de politie geregistreerde misdrijven. De toename in meldingen bij Veilig Thuis kunnen

2022:

In 2022 zijn 95 meldingen bij Veilig Thuis gedaan.

te wijten zijn aan de lockdowns gedurende

In 2022 zijn er 60 gewelds- en seksuele misdrijven geregistreerd door de politie. (CBS, 2022)

corona en (mede) daardoor een toename van het aantal incidenten. De toename kan ook voortkomen uit een grotere bekendheid van Veilig Thuis en het verlagen van de drempel om een melding te doen. We zien bij verschillende deelresultaten dat veranderingen zowel positief als negatief kunnen worden uitgelegd, het is daarom belangrijk hier nader onderzoek naar te doen.

9

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 9: Inwoners ervaren hulp en/of ondersteuning als laagdrempelig, goed afgestemd en passend bij de persoonlijke levenssfeer. Bevelen hulp van het Kernpunt aan

Bevelen de zorg van het Sociaal Team aan

Deelresultaat 9.1

79

89%

91%

nulmeting 2021

Duiding Het CEO wordt uitgevoerd onder inwoners die

Nulmeting:

%

In 2024 zijn inwoners tevreden over ondersteuning via het Kernpunt en Sociaal Team. 79% van de deelnemers aan het CEO Wmo 2021 die contact hebben gehad met het Kernpunt

ondersteuning vanuit het Kernpunt of het Sociaal Team

geeft aan het Kernpunt aan te bevelen bij familie, vrienden of kennissen als zij hulp nodig

hebben gehad. We zien al enkele jaren een positief

hebben. (CEO, 2021)

beeld in het CEO over de ondersteuning vanuit deze

80

teams. Een kanttekening hierbij is dat de vragenlijst

%

2022

80% van de deelnemers die contact hebben gehad met het Sociaal Team geeft aan de zorg en

wordt uitgezet onder inwoners die een beschikking,

ondersteuning van het Sociaal Team aan te bevelen bij familie, vrienden of kennissen als zij

met veelal een toekenning voor ondersteuning hebben

hulp nodig hebben. (CEO, 2021)

gehad. We hebben nog geen inzicht in de ervaring met het Kernpunt of het Sociaal Team van inwoners die wel

2022:

89% van de deelnemers aan het CEO Wmo 2022 die contact hebben gehad met het kernpunt

een hulpvraag hebben gesteld en zonder beschikking

geeft aan het Kernpunt aan te bevelen bij familie, vrienden of kennissen als zij hulp nodig

geholpen zijn. We zijn bezig om hier vanaf 2024 wel

hebben. (CEO, 2022)

meer inzicht in te gaan krijgen.

91% van de respondenten die contact hebben gehad met het Sociaal Team geeft aan de zorg en ondersteuning van het Sociaal Team aan te bevelen bij familie, vrienden of kennissen als zij hulp nodig hebben. (CEO, 2022) Duiding Uit het CEO blijkt dat het percentage inwoners dat wist

70%

Wist dat zij zelf een zorgaanbieder konden kiezen 69% in 2021

dat zij zelf een zorgaanbieder konden kiezen stabiel Deelresultaat 9.3

In 2024 ervaren meer inwoners voldoende keuzevrijheid in de ondersteuning.

blijft. Vanuit de Kernpunten wordt altijd meegedacht met de inwoner welke zorgaanbieder het best passend

Nulmeting:

69% van de deelnemers aan het CEO Wmo 2021 geeft aan dat zij op de hoogte waren dat zij

is bij de inwoner en zijn/haar hulpvraag. Als gemeente

zelf een zorgaanbieder konden kiezen. (CEO, 2021)

hebben we een divers zorgaanbod gecontracteerd. Echter soms leidt een combinatie van factoren

2022:

70% van de deelnemers aan het CEO Wmo 2022 wist dat zij zelf een zorgaanbieder konden

(inwoner, hulpvraag, wachtlijst) er toe dat er beperkt

kiezen. (CEO, 2021)

keuze is in zorgaanbieders. De Kernpuntmedewerker betrekt de inwoner altijd bij dit keuze proces.

10

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 10: Mantelzorgers zijn in balans.

11%

Is overbelast door de mantelzorg 9% in 2020

Deelresultaat 10.3

In 2024 is het aantal tamelijk zwaar, zwaar of overbelaste mantelzorgers afgenomen.

Duiding

Nulmeting:

Ongeveer 9% van de deelnemers die mantelzorg geven is tamelijk zwaar, zeer zwaar of

percentage zwaar belaste mantelzorgers zien.

overbelast door de mantelzorg. (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020).

Dit past bij het beeld wat ook van het

De meting laat een kleine toename in het

mantelzorgknooppunt bij Welzijn Rivierstroom 2022:

Ongeveer 11% van de deelnemers die mantelzorg geven is tamelijk zwaar, zeer zwaar of

krijgen. Mantelzorgers krijgen steeds meer

overbelast door de mantelzorg (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022).

taken en ook het type zorgtaak wordt steeds zwaarder. Het duurt vaak langer voordat professionele zorg of ondersteuning beschikbaar is en soms is deze ondersteuning ook niet toereikend voor alle hulpvragen. Dit vraagt van ons als gemeente het continueren van de inzet aan mantelzorgondersteuning en ernaar te streven alle mantelzorgers, ook zij die zich niet als zodanig identificeren maar het wel degelijk zijn, tijdig te bereiken en te verbinden met ondersteuningsaanbod.

11

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Opgroeien en opvoeden 1: Samen opvoeden Er zijn meer organisaties die zich meer betrokken voelen bij de opvoeding.

2: Normaliseren In 2024 worden minder kinderen via de huisarts verwezen naar jeugdhulp na gesprekken met de POH jeugd. En worden minder kinderen verwezen naar jeugdhulp na gesprekken met een schoolmaatschappelijk werker (SMW)

3: Preventie & aanbod In 2024 is het aantal cliënten in de jeugdhulp afgenomen.

4: Route naar hulp In 2024 zijn jeugdigen tevreden over de dienstverlening vanuit de gemeente.

5: Kansengelijkheid Het percentage van de geïndiceerde peuters dat deelneemt aan VVE is verhoogd. In 2024 is het aantal leerlingen dat verzuimd heeft afgenomen.

“Jeugdigen in Neder-Betuwe ontwikkelen zich optimaal.”

1: Samen opvoeden Maatschappelijk resultaten: Aanvragen gedaan voor verschillende activiteiten rondom het thema ‘Samen opvoeden

7/5 nulmeting 2021

•

Ouders beschikken over sterke opvoedvaardigheden.

Duiding

•

Inwoners delen hun ervaringen en zorgen over opvoeding en ontwikkeling van jeugdigen met hun omgeving.

Het aantal activiteiten rondom het thema

•

Mensen en organisaties om een kind heen voelen zich verantwoordelijk om de ontwikkeling te stimuleren.

‘samen opvoeden’ neemt toe. Hierin hebben we onder andere aandacht voor het elkaar

Deelresultaat 1.3

Er zijn meer organisaties die zich meer betrokken voelen bij de opvoeding.

ontmoeten en steunen en het praten over de uitdagingen die opgroeien en opvoeden met

Nulmeting:

2022

Er zijn in 2021 aanvragen gedaan voor 5 verschillende activiteiten rondom het thema ‘Samen

zich mee kunnen brengen. Zo hebben we

opvoeden’. (Subsidieaanvragen maatschappelijk partners, 2021)

onder meer de Moedergroepen voorgezet, het aantal Buurtgezinnen uitgebreid en zijn we

2022:

In 2022 zijn 7 aanvragen gedaan voor activiteiten rondom het thema ‘samen opvoeden’.

gestart met Bakkie Kroost. Het effect van deze

(Subsidieaanvragen maatschappelijke partners, 2022)

activiteiten is nog onvoldoende inzichtelijk. Ook maakten de coronamaatregelen het in 2021 en 2022 soms lastig om activiteiten te organiseren. Het belang van ‘samen opvoeden’ komt wel vanuit verschillende partners steeds meer onder de aandacht.

13

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

2: Normaliseren

157

Kinderen gezien door POH-jeugd

POH-JEUGD

4 doorverwezen naar specialistische jeugdhulp (2022)

Maatschappelijk resultaten: Ouders beseffen dat opvoeden gepaard gaat met uitdagingen die zij veelal zelf/ met steun van het sociale

Duiding

netwerk kunnen oplossen.

Omdat de POH-Jeugd eind 2021 is gestart kan

•

Jeugdigen met een ondersteuningsvraag krijgen passende, op ontwikkeling gerichte ondersteuning.

er nog geen vergelijking worden gemaakt.

•

Ouders en jeugdigen kunnen omgaan én leven met eventuele beperkingen binnen het gezin.

Het feit dat er van de 157 kinderen ‘slechts’

•

De bandbreedte van gedrag dat men als ‘normaal’ ziet, is vergroot.

4 doorverwezen worden naar specialistische

•

GGz lijkt een positieve ontwikkeling, die Deelresultaat 2.5

In 2024 worden minder kinderen via de huisarts verwezen naar jeugdhulp na

aansluit bij het gedachtegoed ‘normaliseren’.

gesprekken met de POH jeugd. Nulmeting:

De POH-jeugd is in het najaar van 2021 gestart. Er zijn over dat jaar geen cijfers bekend.

2022:

In 2022 zijn er 157 kinderen gezien door de POH-jeugd. Hiervan zijn er 4 (2,5%) uiteindelijk doorverwezen naar specialistische jeugdhulp. (Rapportage POH, 2022). Duiding Er is een afname te zien in het aantal

15/38

Kinderen verwezen naar jeugdhulp

verwijzingen naar jeugdhulp vanuit het Deelresultaat 2.6

schoolmaatschappelijk werk. Hieruit kunnen we voorzichtig concluderen dat meer kinderen/gezinnen geholpen zijn met de

Nulmeting:

nulmeting 2021 SMW

In 2024 worden minder kinderen verwezen naar jeugdhulp na gesprekken met een schoolmaatschappelijk werker (SMW). In totaal zijn er 38 leerlingen na gesprekken met een schoolmaatschappelijk werker verwezen

laagdrempelige inzet van het school-

naar jeugdhulp in 2021. (Rapportage SMW, 2021)

maatschappelijk werk, en daardoor voldoende handvatten hebben gekregen om zelf verder

2022 2022:

In 2022 zijn er 15 leerlingen na gesprekken met een schoolmaatschappelijk werker verwezen

te kunnen. Dit sluit aan bij het werken vanuit

naar jeugdhulp in 2022. (Rapportage SMW, 2022)

het normaliserende principe waarbij niet direct jeugdhulp wordt ingezet. Er wordt bijvoorbeeld gekeken naar het versterken van de omgeving van het kind, zoals de thuissituatie of de dynamiek in de klas.

14

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

3: Preventie & aanbod Unieke cliënten in de jeugdhulp nulmeting 2021 2022

983/980

15

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaten: Betrokkenen en professionals rondom een gezin gaan in een vroeg stadium het gesprek aan en/of zetten de

Duiding

juiste stappen bij zorgen over de signalen van huiselijk geweld en kindermishandeling.

Het aantal unieke cliënten in de jeugdhulp

•

Ouders en jeugdigen ervaren de weg naar preventief aanbod als laagdrempelig.

is stabiel gebleven. Dit is in lijn met de

•

Ouders en jeugdigen trekken tijdig aan de bel.

landelijk trend. Het percentage jongeren in

•

Jeugdigen en ouders ervaren een naadloze overgang van 18- naar 18+.

Neder-Betuwe dat jeugdhulp ontvangt ligt

•

Meer jeugdigen maken gebruik van activiteiten gericht op jeugdigen met een specifieke ondersteuningsvraag.

nog altijd onder het landelijk gemiddelde.

•

Er doen meer jongeren mee aan activiteiten voor jonge mantelzorgers en brussen.

•

Deelresultaat 3.3

In 2024 is het aantal cliënten in de jeugdhulp afgenomen.

Nulmeting:

In 2021 waren er 980 unieke cliënten in de jeugdhulp. (Gemeentelijke administratie)

2022:

In 2022 waren er 983 unieke cliënten in de jeugdhulp. (Gemeentelijke administratie)

4: Route naar hulp Maatschappelijk resultaten: Tevredenheid (%) over de dienstverlening nulmeting 2021

88/100

Makkelijk contact

•

2022

72/50

Snelheid hulp

•

Ouders en jeugdigen ervaren een zorgvuldig, transparant en laagdrempelig proces als er specialistische

Duiding

hulp nodig is.

De doorlooptijd van een jeugdaanvraag is

Ouders en jeugdigen hebben te maken met één zichtbaar aanspreekpunt als zij een ondersteuningsvraag

2 dagen korter, wat ook aansluit bij het

hebben.

vergrote gevoel van snel geholpen worden. De gemakkelijkheid om in contact te komen

Deelresultaat 4.1

In 2024 zijn jeugdigen tevreden over de dienstverlening vanuit de gemeente.

is gedaald, het is onduidelijk wat hier de reden van is. Het aantal respondenten was

57/56

Wachttijd eerste gesprek

100/100

Nulmeting:

100% van de jeugdigen die aan het CEO hebben meegedaan geeft aan makkelijk in contact te

relatief klein (waardoor de percentuele

zijn gekomen met het kernpunt.

verschillen ook een grotere omvang hebben).

50% van de jeugdigen vond dat hij/zij snel geholpen werd.

Serieus genomen

56% van de jeugdigen vond de wachttijd tot het eerste gesprek goed. 100% van de jeugdigen geeft aan dat hij / zij serieus werd genomen door de medewerker van het Kernpunt. (CEO, 2021) De doorlooptijd van een jeugdaanvraag was 13 dagen. (Gemeentelijke administratie) 2022:

88% van de jeugdigen die aan het CEO hebben meegedaan geeft aan makkelijk in contact te zijn gekomen met het kernpunt. 72% van de jeugdigen vond dat hij/zij snel geholpen werd. 57% van de jeugdigen vond de wachttijd tot het eerste gesprek goed. 100% van de jeugdigen geeft aan dat hij / zij serieus werd genomen door de medewerker van het Kernpunt. (CEO, 2022) In 2022 was de doorlooptijd van een jeugdaanvraag gemiddeld 11 dagen. (Gemeentelijke administratie)

16

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

5: Kansengelijkheid Maatschappelijk resultaten: Peuters dat deelneemt aan VVE

3

2 1

65%

Geïndiceerde peuters bereikt 47% in 2021

Absoluut verzuim in schooljaar

•

Alle jeugdigen zijn in beeld.

Duiding

•

Jeugdigen doorlopen succesvol hun schoolloopbaan en betreden voldoende gekwalificeerd de arbeidsmarkt.

Er is een grotere groep geïndiceerde peuters bereikt met VVE aanbod. Dankzij deze grote

Deelresultaat 5.1

Het percentage van de geïndiceerde peuters dat deelneemt aan VVE is verhoogd

Nulmeting:

in 2021 zijn 47% van de geïndiceerde peuters bereikt met VVE aanbod. (VVE Monitor, 2021)

2022

In 2022 zijn 65% van de geïndiceerde peuters bereikt met VVE aanbod. (VVE Monitor, 2022)

Deelresultaat 5.6

In 2024 is het aantal leerlingen dat verzuimd heeft afgenomen.

Nulmeting

Percentage absoluut verzuim in schooljaar 2020-2021 is 2,7%. (Jaarrapportage leerplicht en

een speerpunt van zowel Regionale Meld- en

RMC, 2021)

Coördinatiefunctie Voortijdig Schoolverlaten

toename hopen we dat het aantal peuters dat met een taalachterstand op de basisschool start, afneemt.

Duiding Het absoluut verzuim is iets gedaald. Het is

(RMC) als leerplicht om het verzuim te laten

2,49% 2,7% in 2021

17

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

2022

Percentage absoluut verzuim in schooljaar 2021-2022 is 2,49%. (Jaarrapportage leerplicht en RMC, 2022)

dalen.

Gezond & Vitaal 1: Inwoners maken gezonde, verantwoorde keuzes in hun leefstijl. In 2024 bewegen inwoners meer. Het middelengebruik onder inwoners afgenomen (roken, het drinken van alcohol en het gebruik van drugs).

2: De fysieke leefomgeving faciliteert en verleidt tot een gezonde leefstijl. In 2024 maken meer inwoners gebruik van de buitenruimte om te bewegen.

3: Inwoners hebben een gezond gewicht. In 2024 is het percentage volwassenen / ouderen met overgewicht / obesitas minimaal gelijk gebleven.

4: Inwoners zijn veerkrachtiger. 5: Inwoners zijn meer in balans. In 2024 ervaren meer inwoners hun leven als zinvol en dat zij ertoe doen.

6: Inwoners worden vitaal oud en bereiden zich tijdig voor op hun toekomst. Meer inwoners van 65+ hebben een gezonde leefstijl om vitaal ouder te kunnen worden.

“Inwoners van Neder-Betuwe leven gezond en zijn vitaal.”

Beweegrichtlijn kinderen

volwassenen

38%

90%

Voldoet aan de beweegrichtlijn 40% in 2020

Gaat met de fiets of lopend naar school

Maatschappelijk resultaat 1: Inwoners maken gezonde, verantwoorde keuzes in hun leefstijl. Deelresultaat 1.3

In 2024 bewegen inwoners meer

Duiding Er tekent zich een lichte daling af in het aantal

Nulmeting:

64%

Sporten minstens 5 dagen in de week

Van de volwassen deelnemers voldoet 40% aan de beweegrichtlijn 2017

inwoners dat voldoet aan de beweegrichtlijnen.

Bij jeugdigen meten we hoeveel zij bewegen, aan de hand van hoeveel zij met de fiets of

Vanuit verschillende partners zijn veel inspanningen

lopend naar school gaan. (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020)

gedaan om inwoners aan te zetten tot bewegen. De

90% van de deelnemers in de gemeente Neder- Betuwe gaat in 2021 altijd met fiets of lopend

lockdowns volgend op de coronapandemie kunnen

naar school. (GGD Gezondheidsmonitor Jeugd, 2021)

hiermee samenhangen. Het blijft zaak dat we middels

64% van de kinderen onder de deelnemers bewegen of sporten minstens 5 dagen in de week

voorlichting, activiteiten en aanpassingen in de

(minstens 1 uur per dag). (GGD Kindermonitor, 2021)

leefomgeving inwoners optimaal kunnen faciliteren in het bewegen, ook als sociaal middel om met

2022:

Van de volwassen deelnemers voldoet 38% aan de beweegrichtlijn 2017 (GGD Gezondheids-

andere inwoners in contact te zijn.

monitor Volwassenen en Ouderen, 2022). Om jeugdigen meer te laten bewegen zijn inspanningen gedaan door onder meer de buurtsportcoach, de GGD en het onderwijs. De gezondheidsmonitor voor deze doelgroep is in 2022 niet uitgevoerd en daarom kan er geen vergelijking worden gemaakt met de nulmeting.

Middelengebruik onder inwoners nulmeting 2020

58/53% Drinkt niet of max. 1 glas per dag

Duiding

2022

Alcohol- en middelengebruik is ongeveer gelijk Deelresultaat 1.4

gebleven in 2022 ten opzichte van de nulmeting.

alcohol en het gebruik van drugs).

Dankzij inspanningen zoals geformuleerd in het preventie- en handhavingsplan alcoholmatiging en

16/17%

Nulmeting:

6% is een zware drinker 2020/2022

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

17% van de volwassen respondenten rookt.

vanuit Neder-Betuwe Bloeit is het gelukt om een

53% drinkt niet of maximaal 1 glas per dag.

stijging te voorkomen. We constateren al jaren dat

6% is een zware drinker. (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020)

deze cijfers in de gemeente relatief hoog zijn, in het bijzonder bij jongeren. In 2023 volgt een verkenning

2022:

19

In 2024 is het middelengebruik onder inwoners afgenomen (roken, het drinken van

16% van de volwassen respondenten rookt (wel eens).

om de OKO-aanpak te implementeren, een bewezen

58% drinkt niet of max. 1 glas per dag.

effectieve interventie op middelen- en

6% is een zware drinker. (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2022)

alcoholconsumptie onder jongeren tegen te gaan.

Maatschappelijk resultaat 2: De fysieke leefomgeving faciliteert en verleidt tot een gezonde leefstijl. Gebruik van de buitenruimte

40/100 score beweegvriendelijke omgeving

Deelresultaat 2.7

Duiding De toename op de beweegvriendelijke

Nulmeting:

36/100 in 2021

23%

In 2024 maken meer inwoners gebruik van de buitenruimte om te bewegen. De score van gemeente Neder-Betuwe op beweegvriendelijke omgeving is 36 van 100. (Mulier

gemeente index is een mooi resultaat in de

Instituut, 2021)

ambitie van de gemeente om inwoners

In 2021 geeft 23% van de respondenten aan dat hun kind dagelijks minder dan 30 minuten

middels een uitnodigende fysieke

buiten speelt (GGD Kindermonitor, 2021).

leefomgeving te verleiden meer te bewegen. Toch blijft de gemeente achter bij veel andere

2022:

van de kinderen speelt niet buiten of minder dan 30 minuten.

De score van gemeente Neder-Betuwe op beweegvriendelijke omgeving is 40 van 100. (Mulier

gemeenten. Met name op het gebied van

Instituut, 2022)

sportaccommodaties en openbare sport- en

We constateren een stijging van de score van Neder-Betuwe op de indicator beweegvriende-

speelplekken scoort de gemeente beneden

lijke omgeving. Voor kinderen is in 2022 geen gezondheidsmonitor gedaan dus kunnen voor

gemiddeld en daarom blijft dit onze aandacht

die doelgroep geen vergelijking maken met de nulmeting.

houden.

Maatschappelijk resultaat 3: Inwoners hebben een gezond gewicht. Overgewicht onder inwoners nulmeting 2020

62%

heeft overgewicht waarvan 20% obesitas heeft.

Deelresultaat 3.4

2022

58%

heeft overgewicht waarvan 20% obesitas heeft.

In 2024 is het percentage volwassenen / ouderen met overgewicht / obesitas minimaal

Duiding

gelijk gebleven.

Dankzij de lokale en landelijke inspanningen zoals het sportakkoord, het nationaal

Nulmeting:

In 2020 heeft 58% van de respondenten overgewicht (BMI hoger dan 25) en 20% hiervan heeft

preventieakoord en activiteiten vanuit

obesitas (BMI hoger dan 30). (GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020).

Neder-Betuwe Bloeit, hebben we de stijgende lijn van overgewicht onder inwoners weten te

2022:

In 2022 heeft 62% van de respondenten overgewicht (BMI hoger dan 25) en 20% hiervan heeft

beperken. Overgewicht en obesitas blijft een

obesitas (BMI hoger dan 30). (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022)

stille pandemie waar we met partners aan blijven werken. Beperkte gezondheidsvaardigheden, externe prikkels en beperkte beweegmogelijkheden dragen bij aan de toename van overgewicht en obesitas, landelijk maar ook in Neder-Betuwe.

20

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Maatschappelijk resultaat 4: Inwoners zijn veerkrachtiger. Maatschappelijk resultaat 5: Inwoners zijn meer in balans. Zinvol leven

Deelresultaat

nulmeting 2020

2022

In 2024 ervaren meer inwoners hun leven als zinvol en dat zij ertoe doen.

4.2/5.2

Duiding In lijn met landelijke cijfers zien we dat in 2022 ten opzichte van de nulmeting meer

Nulmeting:

87% van de deelnemers geeft in 2020 aan dat hun leven betekenis heeft en een doel.

inwoners zoeken naar betekenis- en zinge-

82% geeft aan dat ze de dingen die ze doen als belangrijk ervaren. (GGD Gezondheidsmonitor

ving van hun leven en de dingen die ze doen.

Volwassenen en Ouderen, 2020)

Ondanks de daling zit Neder-Betuwe nog boven het regionaal gemiddelde met

2022:

87%

80%

vinden hun leven betekenisvol

21

82%

77%

doen dingen die ze als belangrijk ervaren

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

80% van de deelnemers geeft in 2022 aan dat hun leven betekenis heeft en een doel.

inwoners die vinden dat hun leven zinvol is

77% geeft aan dat ze de dingen die ze doen als belangrijk ervaren.

en dat zij ertoe doen. De coronapandemie

GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022. (Corona Gezondheidsmonitor

kan van invloed zijn geweest op de uitkom-

Volwassenen en Ouderen, 2022)

sten in de meting van 2022.

Maatschappelijk resultaat 6: Inwoners worden vitaal oud en bereiden zich tijdig voor op hun toekomst. Gezonde leefstijl 65+ nulmeting 2020

2022

31/31% 29/27%

heeft een gezond gewicht

Deelresultaat 6.4 Nulmeting:

sport minstens 1x in de week

zit minder dan 3 uur per dag

56/60% 36/35%

eet dagelijks fruit

heeft nooit gerookt

59/63%

drinkt niet of max. 1 glas per dag

22

FACTSHEET NOTA SOCIAAL DOMEIN 2021-2024

Duiding Op de meeste indicatoren voor de gezonde

33/34% 13/15%

Voldoet aan de beweegrichtlijn

Meer inwoners van 65+ hebben een gezonde leefstijl om vitaal ouder te kunnen worden. 31% van de deelnemers van 65 jaar en ouder heeft een gezond gewicht.

leefstijl bij 65+ -ers wordt in de meting van

27% sport minstens 1x in de week.

2022 gelijk of iets slechter gescoord dan bij

34% Voldoet aan beweegrichtlijn 2017

de nulmeting. Ook landelijk zien we dat de

15% zit minder dan 3 uur per dag.

verbetering van de gezonde leefstijl die zich

60% eet dagelijks fruit

in de jaren vanaf 2017 had ingezet vanaf 2020

35% heeft nooit gerookt.

wat afvlakt of stabiliseert. Naar de oorzaken

63% drinkt niet of maximaal 1 glas per dag.

is het gissen. Het aandeel ouderen neemt toe

(GGD Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2020)

(vergrijzing) dus het kan zo zijn dat we met beweegaanbod en voorlichting niet alle

2022:

31% van de respondenten van 65 jaar en ouder heeft een gezond gewicht.

ouderen voldoende bereiken. Doordat we

29% sport minstens 1x in de week.

Vitaal ouder worden als thema in onze nota

33% Voldoet aan beweegrichtlijn 2017

Sociaal Domein benoemd hebben, wordt hier

13% zit minder dan 3 uur per dag.

nu aandacht aan besteed en beleid voor

56% eet dagelijks fruit.

ontwikkeld.

36% heeft nooit gerookt. 59% drinkt niet of maximaal 1 glas per dag. (Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen, 2022)