INW-14 - Leo Frings inzake Overdenkingswaardig schrijven inzake haalbaarheidsonderzoek kerncentrale Dodewaard

Aan: Het College van Burgemeester en Wethouders en de Gemeenteraad van Neder-Betuwe Betreft: Een overdenkingswaardig schrijven inzake het haalbaarheidsonderzoek naar een Small Modular Reactor (SMR) te Dodewaard Geacht college, geachte raadsleden, Als inwoner van Dodewaard en betrokken lid van onze lokale gemeenschap deel ik via deze weg een overdenkingswaardig schrijven met u. Nu het haalbaarheidsonderzoek naar de mogelijke komst van een nieuwe (kleine) kerncentrale op ons grondgebied in volle gang is, is het van cruciaal belang dat de politieke besluitvorming wordt gevoed met de rauwe, logistieke en maatschappelijke realiteit van de werkvloer, in plaats van enkel met rooskleurige toekomstscenario's. Ik verzoek u dringend de volgende fundamentele overwegingen en feiten mee te nemen in uw lopende interne beraad:

1. Mondiale grenzen aan de groei en de claim op Betuwse ruimte De aarde is een eindig systeem; alles wat groeit heeft fysieke ruimte nodig. De Neder-Betuwe kampt nu al met een ongekende strijd om elke vierkante meter grond. Onze vitale laanboomteelt, de noodzakelijke woningbouw voor onze eigen jeugd en de expansie van lokale gemeenschappen (waaronder de enorme groei en ruimteclaim van religieuze centra) vechten om dezelfde schaarse ruimte. De introductie van een nucleaire veiligheidszone en de bijbehorende industriële infrastructuur zal de sluipende verstening van ons buitengebied onomkeerbaar versnellen en legitieme lokale sectoren definitief verdringen.

2. De doodgezwegen huisvestingscrisis van duizenden arbeidsmigranten De bouw van een dergelijk complex vereist op het piekmoment de inzet van 1.500 tot 3.000 arbeidskrachten. Vanwege de acute personeelstekorten en het gebrek aan specifieke nucleaire vakkennis in Nederland, zal dit project noodgedwongen steunen op een massale instroom van internationale (kennis)migranten en buitenlandse bouwvakkers. Deze mensen hebben recht op een menswaardige en fatsoenlijke huisvesting. In een gemeente waar de woningmarkt reeds volledig op slot zit, is de opvang van duizenden tijdelijke arbeiders logistiek onmogelijk zonder grootschalige containerparken te realiseren. Dit trekt een onacceptabele wissel op de sociale samenhang, de leefbaarheid en de reeds overbelaste lokale voorzieningen (zoals zorg en wegen) in een kleine kern als Dodewaard.

3. Onbeheersbare indirecte kosten en risico's voor de lokale begroting Hoewel de miljardeninvestering voor de feitelijke bouw van een kerncentrale uit de landelijke schatkist en van private investeerders zal moeten komen, is de pfysieke

impact op onze gemeente allesbehalve onbenullig. De geschiedenis van dit soort megaprojecten leert dat de aanpassing van de omliggende infrastructuur, de handhaving, de logistieke veiligheidsvoorzieningen en de maatschappelijke kosten voor de opvang van duizenden arbeiders grotendeels op het bordje van de lokale overheid belanden. Als de landelijke overheid de infrastructurele tegenvallers doorschuift naar het lokale niveau, loopt de gemeente Neder-Betuwe het risico op een zware financière strop die ten koste zal gaan van onze reguliere lokale voorzieningen.

4. De erfenis van het afval en de astronomische kosten van ontmanteling Een project beoordelen op de bouwfase is een strategische blunder; we moeten kijken naar de volledige levenscyclus.  Het afval: Er bestaat in Nederland nog altijd geen permanente, veilige, diepe ondergrondse opslag voor hoogradioactief afval. Het doorschuiven van dit risico naar toekomstige generaties onder het mom van "tijdelijke opslag" is ecologisch onverantwoord.  De sloop: De praktijk bewijst dat de ontmanteling van een centrale vele malen complexer en duurder is dan de bouw. De overheid heeft recentelijk nog honderd miljoen euro moeten bijstorten omdat de gereserveerde pot voor de sloop van de oude centrale in ons dorp bij lange na niet toereikend bleek. Het realiseren van een nieuwe centrale is het willens en wetens creëren van een financieel zwart gat voor onze kleinkinderen. Kern van deze overdenking Ik roep het college en de gemeenteraad op om in deze fase de behoedzaamheid te verkiezen boven politiek ongeduld. Laat u niet meeslepen door Haagse of provinciale ambities die voorbijgaan aan de fysieke en logistieke grenzen van Dodewaard. Ik vertrouw erop dat u deze harde praktijkargumenten zwaar laat meewegen tijdens het lopende haalbaarheidsonderzoek.

Met vriendelijke groet,