ING-34 - Vereniging MalleMolensMiddenBetuwe inzake Vragen opwekking energie

Zetten, 22 april 2024 Aan het college van Burgemeester en Wethouders Van de gemeente Overbetuwe Per email: info@overbetuwe.nl Met afschrift aan - Gemeenteraad van de gemeente Overbetuwe - Burgemeester en Wethouders gemeente Neder-Betuwe - Gemeenteraad van de gemeente Neder-Betuwe Het bestuur van de vereniging MalleMolensMiddenBetuwe Geacht College, Op 9 januari werd door de gemeente Overbetuwe een Ronde Tafel Conferentie (RTC) met betrekking tot onder meer opwekking van energie gehouden. Wij zijn bijzonder teleurgesteld over het verloop van de RTC. Wij hadden verwacht, dat met name de raadsleden serieus zouden ingaan op onze vragen en met ons in discussie zouden gaan. Dat de interesse bij de raadsleden maar beperkt was, blijkt uit het inkorten van de beschikbare tijd tot maximaal één uur. Na afloop verlieten wij de RTC met gevoelens van teleurstelling. Er was, een enkele uitzondering daargelaten, geen sprake van inhoudelijk wisselen van standpunten of het stellen van vragen ter verduidelijking. In onze presentaties hadden wij een aantal concrete vragen gesteld. Daar hebben wij geen antwoord op gekregen. Wij richten ons daarop op u voor het verkrijgen van de antwoorden.

1. Zoekgebieden Het huidige zoekgebied voor het windpark Midden-Betuwe is niet het resultaat van een selectieproces, waarin met objectieve criteria is gekozen voor een bepaald gebied. Objectief gezien waren er andere locaties geschikt voor een windpark. De reden voor het kiezen van de huidige locatie: een initiatief van een aantal grondbezitters. Bekend is, dat de maatschap Betuwemolen bij beide gemeenten gelobbyd heeft voor de locatie bezuiden de A15. Reeds in 2016 is door de betrokken ambtenaren schoorvoetend akkoord gegaan met die locatie. Daarbij werd aangetekend, dat er geen plaats was voor een dubbele rij turbines (één ten zuiden en één ten noorden van de A15). Zonder enige openbare toelichting is door de betrokken wethouder toch akkoord gegaan met een rij turbines ten noorden van de A15. De redenen daarvoor zijn nooit bekend gemaakt. Het selectieproces van het gebied heeft zich in het duister en zonder inhoudelijke discussie afgespeeld. Kijken we in de duiding van zoekgebieden in het ontwerp RES 2.0 dan zien we een ruime keuze van zoekgebieden buiten het huidige zoekgebied. Het staat dus wel

vast, dat het zoekgebied van het windpark Midden-Betuwe ten zuiden van de A15, zoals dat is weergegeven in RES 1.0 is overgenomen en dat daaraan zonder inhoudelijke toetsing is toegevoegd het noordelijke deel van het windpark. Dat laatste zonder inhoudelijke toetsing en zonder weergave in RES 1.0 Onze vraag: Is het huidige zoekgebied voor het windpark Midden-Betuwe noodzakelijk om de vereiste doelen met betrekking tot de elektriciteitsproductie te halen en is daarbij overwogen wat de impact van die elektriciteitsproductie is op de omwonenden.

2. Taakstelling Een veel gehoorde stelling is: we hebben geen extra turbines nodig om de taakstelling te halen. Voor ons is onduidelijk wat er aan stroom of warmte wordt opgewekt en welke concrete opdrachten de gemeente zichzelf heeft opgelegd. Onze vraag: Welke taakstelling voor elektriciteit en warmte heeft de gemeente zichzelf opgelegd en welke zijn definitief opgelegd door een hoger bestuursorgaan. ? E.e.a. verdeeld in productiedoelen voor wind- en zonneparken en warmtenetten. En voor de jaren 2030 en 2050. Wat is tot heden de gerealiseerde en vergunde productie voor deze drie categorieën. Wat is de totale bijdrage van zon op dak boven de gerealiseerde productie.

3. Moratorium De landelijke ontwerpnormen voor windparken worden naar verwachting vastgesteld in de zomer van 2024. Zij zouden dan moeten gelden vanaf medio 2025. Inmiddels is wel bekend, dat op de landelijke ontwerpnormen zoveel kritiek is, dat de optimistische datum van ingang (medio 2025) niet gehaald zal worden. Ook duidelijkheid over de gevolgen van blootstelling aan windturbines (zogenaamde blootstelling-responsrelatieonderzoek) zal pas in 2027 worden verwacht. Laat duidelijk zijn, dat duidelijkheid over hinder als gevolg van windturbines nog lang niet te geven is en de huidige ontwerpnormen onvoldoende onderbouwd zijn en dat ondanks dat de productienormen voor wind op land reeds gehaald zijn. Laat ook duidelijk zijn, dat alle vergunningen voor windturbines in Frankrijk zijn ingetrokken en niet meer worden verstrekt. Ook bestaande windturbines draaien daar nu illegaal. Onze vraag:

Is het college bereid de besluitvorming over het al dan niet plaatsen van windturbines op haar grondgebied en met name voor het windpark Midden-Betuwe, gezien de onduidelijkheid over de gevolgen voor de omwonenden tot nader order uit te stellen en geen aanvragen voor plaatsing van windturbines in behandeling zal nemen.

4. Woningwaarde Zoals we op de RTC aangaven is er sprake van waardeverlies voor onroerend goed, met name woningen in de omgeving van een windpark. Dat is uitgebreid aangetoond in een onderzoek van TNO. Aansluitend aan de RTC van 9 januari sprak ik de betrokken wethouder aan en vroeg hem wat hij vond van ons voorstel om te komen tot een uniforme regeling voor alle bewoners en eigenaren in een omtrek van 2000 meter rond een windpark. Wethouder was van mening, dat er al een wettelijke regeling is en een uniforme regeling niet nodig was. Wij zijn van mening, dat de gemeente een zorgplicht voor haar inwoners heeft. Een proceduregang per persoon in de richting van de verantwoordelijk besluitvormer betekent zowel voor de bewoner/eigenaar als voor de betrokken vergunningverlener veel extra werk en mogelijk rechtsongelijkheid. Verder is bij de vaststelling van het zoekgebied voor het windpark Midden-Betuwe geen rekening gehouden met de gevolgen voor de omwonenden. Daarom is de nadeel compensatie van 5% in de omgevingswet niet van toepassing. Heb je als gemeente echt zorg over je inwoners, dan volg je het voorbeeld van Windpark Nij Hiddum-Houw. Daar wordt het woningwaardeverlies gezamenlijk aangepakt, is er geen eigenrisico en daarboven een gezondheidsmonitor is ingesteld. https://www.nijhiddumhouw.nl/ geeft u meer duidelijkheid over de aanpak in Friesland.

Onze vraag: Bent u van plan om een uniforme aanpak van woningwaardeverlies te ontwerpen en toe te passen of moet iedere woningeigenaar zichzelf maar zien te redden ??

5. Waarom ?? Veel gemeenten in Nederland wensen niet mee te werken aan het realiseren van windparken. Hun motivatie is vooral: wij beschermen onze inwoners voor onheil en wensen niet mee te werken aan het uitputten van de aarde via een eindeloze vraag naar grondsto en. Nu kernenergie weer tot de opties hoort zijn windparken een onderdeel van de energievoorziening maar niet noodzakelijk leidend. Het heeft er alle schijn van, dat het gemeente bestuur geen eigen beleid formuleert waarin de belangen van de inwoners voorop staan. Gezien het verloop van de ronde tafel conferentie is het ons wel duidelijk geworden, dat de gemeenteraad geen grip heeft op de gang van zaken en lijkt

het steeds meer een achterkamertjes a aire te worden. Participatie van de omgeving, wij merken er niets van. Neem een voorbeeld aan De ronde Venen, Stichtse Vecht, Buren, en andere gemeenten, die windparken geheel of in bepaalde gebieden uitsluiten en wel rekening houden met de omwonenden. Onze vraag Waarom wenst de gemeente nog mee te werken aan windparken ten nadele van de bewoners ??

Tot slot U bent als college de bestuurder van de gemeente Overbetuwe. U dient bij het verwezenlijken van plannen de gezondheid van de bewoners als belangrijk uitgangspunt te hanteren. U bent de afgelopen jaren voldoende geïnformeerd over de risico’s van het plaatsen van windturbines. Veel van deze risico’s zijn nog niet onderzocht. Kennelijk zijn de aan u ter kennis gegeven risico’s onvoldoende van gewicht om de besluitvorming over het windpark Midden-Betuwe op te schorten. Wij verwachten van u een duidelijk standpunt, waarin de omwonenden en de natuurlijke omgeving met respect worden behandeld. Wij zullen uw besluitvorming kritisch volgen en zo nodig tot actie overgaan.

Wij verblijven met de meeste hoogachting jegens u, Het bestuur van de vereniging MalleMolensMiddenBetuwe Namens deze, N.W.J. Borsboom Penningmeester.