Bijlage - Programma Wonen
Tekst van het document
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Wonen voor iedereen
PROGRAMMA WONEN 2022 - 2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Inhoudsopgave
2
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Wonen voor iedereen 2022 – 2030
3
WETHOUDER AAN HET WOORD
4
WOONBELEID OP EEN RIJ
5
Speerpunt 1
Betaalbaar voor iedereen
7
Speerpunt 2
Beschikbaar voor iedereen
12
Speerpunt 3
Vindbaar voor iedereen
15
Speerpunt 4
Lagere inkomens
17
Speerpunt 5
Starters
20
Speerpunt 6
Senioren
23
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Wonen voor iedereen 2022 - 2030
De gemeentelijke omgevingsvisie (concept 2021) is heel
De zes speerpunten worden in dit Programma Wonen
duidelijk en heeft één doel voor wonen: wonen voor
verder toegelicht. Ook geven we aan wat we willen
iedereen. Het Programma Wonen is de uitvoering van
bereiken de komende jaren en hoe we dat gaan doen.
dit doel uit de omgevingsvisie. Maar wat betekent dit voor u en de andere inwoners van Neder-Betuwe?
Tot 2030 Het programma wonen kijkt vooruit en bevat
We hebben vele inwoners gesproken, vragen ontvangen
speerpunten tot 2030. Voor deze tijdsperiode hebben
en e-mails met meningen en ervaringen over het
we ook afspraken gemaakt met de regio Rivierenland
wonen en de woningmarkt. We hebben gesprekstafels
en Provincie Gelderland over het bouwprogramma. Met
georganiseerd met inwoners en met lokale en regionale
dit Programma Wonen verwachten we die afspraken te
spelers uit het werkveld van bouwen en wonen. Wij
kunnen realiseren.
komen daarmee tot het antwoord dat Wonen voor iedereen bestaat uit zes speerpunten:
Kort samengevat zijn goede aanvullingen op onze woningvoorraad:
Speerpunt 1
Betaalbaar voor iedereen
Speerpunt 2
Beschikbaar voor iedereen
•
Sociale huurwoningen
Speerpunt 3
Vindbaar voor iedereen
•
Sociale koopwoningen
•
Betaalbare koop tot 300.00 euro
Momenteel is er geen sprake van een evenwichtige
•
Woningtypen voor eenpersoonshuishoudens
woningmarkt. Niet elke inwoner van Neder-Betuwe
•
Levensloopgeschikte woningen voor senioren
kan zelfstandig de hierboven genoemde speerpunten
•
Kleinschalige woonoplossingen voor
bereiken. Daar waar de markt dit niet oplost, zetten
zorgdoelgroepen
wij ons als gemeente extra in om deze inwoners te ondersteunen. Elke doelgroep met hun eigen aanpak.
Woonmonitor
Zo gaan we ons de komende jaren extra inzetten voor:
Wonen houdt een woonmonitor bij. Jaarlijks publiceren we deze op www.nederbetuwe.nl om inzicht te geven
3
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 4
Lagere inkomens
in de lokale woningmarkt, vraag en aanbod, het
Speerpunt 5
Starters
bouwprogramma en de realisatie van de speerpunten
Speerpunt 6
Senioren
uit het Programma Wonen.
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Wethouder aan het woord
Beste inwoner, beste ondernemer,
Er is behoefte aan veel meer woningen en daaronder ook hele specifieke. Denk aan wonen met aandacht
Voor u ligt het Programma Wonen 2022-2030* met
voor ‘zorg’. Denk aan een respectvolle huisvesting voor
daarin het huidige woningbestand en wat onze plannen
arbeidsmigranten en statushouders. Bij dit alles houden
zijn voor de komende acht jaren in Neder-Betuwe. De
wij graag oog voor goed evenwicht en gelijke kansen.
inhoud kwam tot stand na gedegen onderzoek en de
De komende jaren zet de gemeente zich opnieuw in om
inbreng van velen over de route die wij in de komende
voldoende en passende woonruimte te realiseren voor
jaren willen volgen.
alle doelgroepen.
Belangrijke bijdragen kwamen van degenen voor wie
“De komende jaren zet de gemeente zich opnieuw in
deze opgave is bedoeld: onze inwoners die graag in
om voldoende en passende woonruimte te realiseren
onze gemeente (blijven) wonen. Zij gaven hun wensen
voor alle doelgroepen.”
en behoeften aan ons mee. Dank daarvoor. Hierdoor zijn wij beter in staat om te sturen op wat er in de komende
Een passend dak boven onze hoofden, dat vinden wij
jaren gebouwd gaat worden.
allemaal belangrijk. Er is veel vraag dus genoeg te doen de komende jaren in onze gemeente. Graag spannen wij
Werken aan toekomstige huizen, dat doen wij uiteraard
ons in om daarvoor een bijdrage te leveren voor onze
in nauwe samenspraak met projectontwikkelaars,
inwoners.
bouwers en woningcorporaties. Wij maakten dan ook dankbaar gebruik van hun expertise en waardevolle
Goed om te weten: bij de uitvoering van het
adviezen net als de suggesties van makelaars en
Programma Wonen 2022-2030 staan de inwoners
architecten.
centraal die best wat hulp kunnen gebruiken bij het vinden van een huis dat hen past: starters, senioren
Waardevol hebben wij de gesprekken ervaren met
en inwoners met lage inkomens. Door extra inzet
woningzoekenden: van starters tot senioren en alle
voor huisvesting van deze inwoners verbetert de
andere generaties daartussen. Wij kregen een nog
woningmarkt voor iedereen omdat het de doorstroming
beter beeld van hoe zij aankijken tegen de huidige
verbetert.
woningmarkt en wat zij graag zien gebeuren.
* de opvolger van de Woonvisie 2016-2021
4
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Woonbeleid op een rij
Het Programma Wonen is het woonbeleid en valt
Beleid Klimaat, duurzaamheid en warmte
onder de omgevingsvisie van de gemeente. Daar waar
De duurzaamheidseisen bij nieuwbouwwoningen
mogelijk verwijzen we naar ander beleid. Op deze
en de verduurzaming van de bestaande woningen
pagina een totaaloverzicht:
vallen onder het beleid Klimaatnota 2018-2023 en de Transitievisie Warmte 2021.
Gemeente Neder-Betuwe Coalitieprogramma 2018-2022 Beleid Huisvesting Arbeidsmigranten 2020-2022
De coalitiepartijen omschrijven de gemeente Neder-
Huisvesting voor arbeidsmigranten is een specifieke
Betuwe als dé dynamische, bruisende, ondernemende
vorm van wonen. In het beleid is geïnventariseerd wat
groeigemeente met een groene plattelandsuitstraling, in
de vraag is en welk aanbod er nodig is.
een mooie en goed bereikbare regio. Voor wonen zijn de doelstellingen op genomen:
Beleid Woonwagenstandplaatsen In december 2020 is het gemeentelijk woonwagenbeleid
•
Bouw van duurzame woningen.
vastgesteld waarin er ruimte geboden wordt aan de
•
Bouwen voor de juiste doelgroep (senioren, mindervaliden, jongeren, gezinnen).
lokale woonwagenbewoners om in familieverband op een woonwagenstandplaats te wonen.
•
Juiste huisvesting arbeidsmigranten.
Beleid Zorg en Welzijn
Regio Rivierenland
Het Programma Wonen, het woonbeleid, is gericht
5
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
op zelfstandig wonen. Inwoners kunnen daarbij via
Woningbehoefte onderzoek
het zorg- en welzijnsnetwerk begeleiding of zorg aan
Elke vier jaar voeren de regiogemeenten gezamenlijk
huis ontvangen. Deze netwerken en ook de vormen
een woningbehoefteonderzoek uit. Deze
van onzelfstandig wonen in combinatie met zorg of
woningbehoefteonderzoeken bevatten demografische
begeleiding zijn onderdeel van het beleid Nota Sociaal
ontwikkelingen en trends. De uitkomsten worden
Domein 2021-2024 en Nota wonen - welzijn - zorg 2009-
gebruikt om regionaal en lokaal woonbeleid te
2020.
actualiseren.
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Woonagenda
Provincie Gelderland
In het najaar van 2020 is de Regionale Woonagenda
In het Coalitieakkoord 2019-2023 streeft de provincie
wijken te bouwen met goede mix van bewoners en
Rivierenland 2020-2030 vastgesteld. Neder-Betuwe
naar een Gelderland waarin het prettig wonen is,
woningen.
heeft samen met de andere regiogemeenten vijf thema’s
met een passende woningvoorraad. In 2020 heeft de
•
Versnellen verduurzamen gebouwde omgeving.
gekozen waarin we samenwerking zoeken:
provincie een Actieplan Wonen opgesteld waarmee
•
Financiële visie: structureel voldoende middelen
•
•
Samenwerken aan vitale en leefbare buurten door
ze voldoende woongelegenheid willen bieden en het
zoals een structurele woningbouwimpuls,
Continuïteit in productie waarbij we de bestaande
grote woningtekort van vooral betaalbare woningen
afschaffing verhuurdersheffing en een structureel
woningbouwplannen versneld uitvoeren en
terugdringen middels drie doelen:
volkshuisvestingsfonds.
waar gaan proberen om adaptief (flexibeler) te • •
•
•
programmeren.
•
Sneller: versnelling van de woningbouw.
Rijksbeleid
Betaalbaarheid waarbij we ons extra inzetten voor
•
Betaalbaar: meer betaalbare woningen.
“Bevordering van voldoende woongelegenheid is
huishoudens met een laag- of middeninkomen.
•
Flexibel: meer flexibele woonvormen.
voorwerp van zorg der overheid”. Zo luidt artikel 22, lid 2,
Flexibiliteit op de woningmarkt: er is een
van onze Grondwet. Een goede woning is een grondrecht
toenemend aantal inwoners dat behoefte heeft aan
Landelijke Actieagenda Wonen
van iedereen, en het is de taak van de overheid hiervoor
betaalbare en snel beschikbare woonruimte.
Aan de vooravond van de Tweede Kamerverkiezingen
zorg te dragen. Rijksprioriteiten 2021-2025:
Wonen en zorg waarbij er voldoende passende en
2021 hebben 34 organisaties (ook Bouwend Nederland,
betaalbare woonruimte beschikbaar moet zijn in
Aedes en VNG) uit het werkveld van bouwen, wonen,
een breed scala aan woonvormen.
zorg en ondersteuning gezamenlijk een Actieagenda
Duurzame woningvoorraad waarbij we kijken naar
Wonen opgesteld met als doel een perspectief te bieden
de Regionale Energie Strategie (RES) die invulling
op een betaalbare en energiezuinige woning, omdat
moet geven aan de ambities uit het Klimaatakkoord
passend wonen in een leefbare, zorgzame en veilige
en het Gelders Energie Akkoord.
omgeving voor iedereen een noodzakelijke basis is. De partijen willen op basis van deze agenda het gesprek
Woningbouwprogramma
•
Afgesproken is dat Gemeente Neder-Betuwe maximaal 1400 woningen bouwt in de periode 2020-2030.
6
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
•
Investeren in een duurzame sociale huurwoningvoorraad.
•
Realiseren van wonen met zorg door passende woonvormen en samenwerking.
Een miljoen toekomstbestendige woningen in 10 jaar.
Zorgen voor betaalbaarheid door inzet van lokaal maatwerk.
•
•
welke is vastgesteld door de Provincie Gelderland.
Bijdragen aan de bouwopgave door versnellen nieuwbouw sociale huurwoningen.
•
aangaan met de politiek en het nieuwe kabinet:
Gekoppeld aan de woonagenda is het Woningbouwprogramma voor de periode 2020-2030
•
Huisvesten van spoedzoekers door tijdelijke oplossingen en minder conventionele wijzen.
•
Investeren in leefbaarheid door differentiatie van
Een betaalbaar huis voor iedereen met goede
wijken, ontmoeting tussen bewoners en sociaal
toegang voor starters en doorstroming is cruciaal.
beheer.
Speerpunt 1 Betaalbaar voor iedereen
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 1 Betaalbaar voor iedereen
bouwwereld aan oplossingen binnen de huidige
Het valt op dat eenpersoonshuishoudens, starters
overspannen woningmarkt.
en gezinnen met één inkomen het lastig hebben om een woning te vinden of bij een verhuiswens om nu te
Wat is betaalbaar?
verhuizen.
Wanneer een woning voor iemand betaalbaar is, hangt af van het inkomen dat iemand heeft en van
Huren of kopen?
Midden 2021 staat de woningmarkt in heel Nederland
de status van de woningmarkt. Op dit moment is de
Als u een woning huurt kan dit een sociale of vrije
onder spanning, ook in Neder-Betuwe. In de
woningmarkt oververhit. Er is zowel in de koopsector
sector huurwoning zijn. De sociale huurwoning huurt
koopsector is dit bijvoorbeeld te zien aan de steeds
als in de huursector een grote vraag naar woningen en
u via de woningcorporatie en heeft een maximale huur
hoger wordende prijzen van koopwoningen en een
een klein aanbod. Dat werkt prijsopdrijvend.
van 752 euro. Een vrije sector huurwoning huurt u via
afname van het aantal beschikbare woningen. In
een organisatie, belegger of particulier en de huurprijs
de huursector is de spanning te zien aan de lange
In het woningbouwprogramma kijken we naar
ligt vaak tussen de 500 en 1500 euro afhankelijk van de
wachtlijsten voor sociale huurwoningen.
woningtype en woningprijs. Nu de rente laag is
grootte, luxe en locatie van de huurwoning.
en er schaarste is op de woningmarkt, stijgen de Door het grote tekort aan woningen en de groei van
woningprijzen. Daar waar u enkele jaren geleden een
Ter vergelijking: maandlasten van 750 euro komen
huishoudens wordt het steeds moeilijker om aan een
‘normale’ rijwoning voor 250.000 euro kon kopen, zou
overeen met een hypotheek van ongeveer 235.000
woning te komen. Vooral voor de lagere inkomens,
dezelfde woning nu zomaar 350.000 euro kunnen
euro. Voor een huur van 750 euro heeft u een
starters en kwetsbare groepen is de situatie nijpend.
kosten. Daar waar het (gezamenlijk) inkomen ook maar
jaarinkomen nodig van ongeveer 45.000 euro. Om een
Maar ook spoedzoekers en middeninkomens hebben
enigszins toereikend is, worden ‘hoge’ hypotheken
dergelijke hypotheek te krijgen is een jaarinkomen van
moeite met het vinden van een betaalbare woning.
afgesloten en worden deze ‘dure’ woningen gekocht.
circa 52.000 euro nodig.
Dit geldt voor zowel de koop- als de huursector. Maar wat als uw inkomen niet toereikend is? Dan zijn
Bij de sociale huur gelden er wel regels. Zo is er een
Ondanks dat er nu veel gespeculeerd wordt over
uw kansen en keuzes op de woningmarkt opeens
maximale inkomensgrens, in 2021 is die vastgesteld
de woningmarktontwikkelingen, blijft het een
enorm klein. Om dit uit te leggen moeten we niet meer
op 40.024 euro. Bovendien moet je lang ingeschreven
onvoorspelbare markt. Het is niet duidelijk wanneer
kijken naar woningtypen en woningprijzen, maar naar
staan bij de corporatie, in Neder-Betuwe meer dan 7
de huizenprijzen gaan dalen, als ze al gaan dalen.
wat iemand kan betalen aan huur of hypotheek.
jaar. Daarnaast moet je in onze gemeente gemiddeld
Voorlopig is het dus niet duidelijk wanneer de
8
1,5 jaar zoeken voordat een woning gevonden is.
woningmarkt weer afkoelt. Daarom houden we
Wat kun je betalen?
als gemeente deze markt goed in de gaten zodat
Om een beter beeld te krijgen van wat inwoners
we zo goed als mogelijk kunnen anticiperen op
kunnen betalen kijken we naar het bruto jaarinkomen
veranderingen. Ook werken we met spelers uit de
dat u nodig heeft om een woning te huren of kopen.
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Overspannen woningmarkt
Wanneer wordt de woningmarkt weer normaal?
De problemen op de koopmarkt zijn het gevolg van
Het niet mogelijk om in de toekomst te kijken. Of de
verschillende factoren. Het gaat bijvoorbeeld om het
woningmarkt weer ontspant hangt van veel factoren
groeiende woningtekort, de lage rente, toegenomen
af. Met de komst van het Corona-virus dacht men dat
activiteit van koopdoorstromers en kredietrestricties.
er weer een crisis zou ontstaan op de woningmarkt en
Volgens verschillende prognoses neemt de vraag
dat de prijzen weer omlaag zouden gaan. We weten
naar koopwoningen de komende jaren nog toe, maar
nu dat dit niet is gebeurd en dat de huizenprijzen zelfs
mogelijk daalt de vraag daarna iets. NVM geeft aan
nog verder zijn gestegen. Het is dus niet makkelijk om
dat koopwoningen de afgelopen jaren sterk in prijs
de woningmarkt te voorspellen. Desondanks zijn er wel
zijn gestegen. Cijfers over 2021 laten voor dit jaar een
enkele scenario’s te bedenken waar we de komende 10
nog grotere stijging zien dan voorgaande jaren. In
jaar mee te maken kunnen krijgen.
Staat van de Woningmarkt 2021 kunt u lezen dat de financieringsruimte een belangrijkere opdrijver is van
1.
Door de krapte op de huidige woningmarkt zou
de woningprijzen dan het woningtekort. Een voorbeeld
u kunnen zeggen dat de huisprijzen de komende
hiervan was in 2021 te zien: op het moment dat de
jaren niet zullen dalen. Dit kan bijvoorbeeld
regeling in ging die het voor ouders mogelijk maakte om
komen doordat de vraag veel groter blijft dan het
een ton belastingvrij aan hun kind te schenken, gingen
aanbod, maar ook door een aanhoudende lage
de huizenprijzen meteen sterk omhoog.
rente. Wanneer de woningmarkt niet ontspant zullen steeds meer inwoners moeite hebben met
Verder is er de afgelopen jaren een ander probleem
het kopen van een woning. Waarschijnlijk zal de
bijgekomen, namelijk dat steeds meer inwoners uit
doorstroom in de hogere segmenten ook dan nog
dezelfde vijver vissen. Dat komt onder andere omdat er
enige tijd door blijven gaan voordat de verkopen
meer spreiding zit in inkomens dan in de huizenprijzen.
ook daar stagneren. In dit scenario zullen vooral
De Staat van de Woningmarkt 2021 geeft de volgende
meer woningen in de lagere segmenten nodig zijn.
uitleg: “Beneden modale huishoudens hebben een
De gemeente kan hier op verschillende manieren
gemiddeld bruto-inkomen van circa 29.000 euro
op anticiperen. Bijvoorbeeld door nu al meer in
en wonen in een koopwoning van gemiddeld circa
te zetten op goedkope woningen. Een andere
215.000 euro. Terwijl de groep boven drie keer modaal
mogelijkheid is om meer in te zetten op alternatieve
gemiddeld in een tweemaal duurder huis woont, maar
woonvormen. Bovendien kan de gemeente
bijna zes keer zoveel bruto-inkomen heeft.”
verschillende koopconstructies promoten en faciliteren om zo een koophuis voor meer inwoners
9
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
betaalbaar te maken. Bovendien is het belangrijk
Zie het als een olietanker die, als de koers gewijzigd
dat de gemeente blijft uitkijken voor een toename
wordt, maar langzaam beweegt om op die nieuwe
in particuliere beleggers die de goedkopere
koers te komen.
woningen opkopen. De technische voorschriften voor een woning liggen 2.
Een andere mogelijkheid is dat er een
vast in het bouwbesluit. Een nieuwbouwwoning is
economische crisis komt en de huizenprijzen
nu ook gasloos en duurzaam. Dit zien we terug in de
dalen. Een deel van de inwoners is dan
bouwkosten, maar ook in de energierekening. Voor nog
genoodzaakt om in de huidige woning te blijven
te plannen nieuwbouw moeten creatieve oplossingen
wonen omdat ze de maandlasten wel kunnen
bedacht worden om weer in het lage prijssegment
betalen, maar bij verkoop een restschuld aan
woningen te kunnen aanbieden op de markt. Denk
hypotheek overhouden. Ook zullen er inwoners
aan kleinere woningen of appartementen, andere
zijn die hun hypotheek niet meer kunnen betalen,
bouwmethoden en koopconstructies.
bij verkoop een restschuld aan hypotheek overhouden en daarmee een goedkopere koop- of
Programmering bij nieuwbouwprojecten
een huurwoning zoeken. De doorstroom zal in dit
Uit het vierjaarlijkse woningbehoefteonderzoek kunnen
geval dus vrijwel meteen stil vallen.
we afleiden welke ontwikkelingen er zijn in vraag en aanbod op de woningmarkt. Daarmee bepalen we
De gemeente kan ook in het geval van een crisis
het toekomstige woningbouwprogramma qua aantal,
blijven inzetten op het bouwen van goedkope
woningtypen en prijsklassen.
woningen. Wanneer de bouw stil valt door die crisis is het belangrijk dat de gemeente toch
Bij het programmeren is het zoeken naar een
woningbouw blijft stimuleren.
evenwicht tussen reguleren en marktwerking. Wij kiezen ervoor om alleen te reguleren waar extra
Goedkope woningen bouwen
ondersteuning nodig is omdat de markt dit niet of
In het woningbouwprogramma plannen we voor de
onvoldoende doet.
komende 10 jaar de nieuwbouw. Binnen deze termijn kan de economie of woningmarkt flink veranderen. Bij het plannen van projecten spreken we een programma af met woningtypen en prijsklassen. Dit ligt dan vast en het plan wordt pas enkele jaren later gebouwd.
10
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
De rode draad uit dit Programma Wonen is betaalbaar
Redenen om hiervan af te wijken is dat we met het
Doelgroepverordening en zelfbewoningsplicht
en passend wonen. Dit is dan ook wat we faciliteren
Programma Wonen betaalbaar en passend
De borging van de betaalbare woningen regelt de
door bij nieuwbouw als randvoorwaarden te stellen.
wonen nastreven. In onze gemeente hebben we
gemeente via een doelgroepverordening en de
We sluiten hierbij aan op de definities uit het Besluit
verhoudingsgewijs al veel sociale huurwoningen (27%)
overeenkomsten die gesloten worden met ontwikkelaars.
ruimtelijke ordening (Bro artikel 1.1.1) waarbij sociale
en dit willen we nog iets laten toenemen. We moeten
Voor nieuwbouw van sociale koopwoningen geldt een
huur bij voorkeur via een toegelaten instelling
daarom bij nieuwbouwprojecten minimaal 30% sociale
zelfbewoningsplicht.
(Woningwet artikel 19).
huurwoningen toevoegen om krimp van het aanbod te voorkomen. Daarbij komt dat er nauwelijks aanbod is
• • •
Vanaf 7 tot 14 woningen: minimaal 30% sociale huur
in de lage koopsegment (tot 200.000 euro) terwijl hier
of sociale koop = 2 tot 4 woningen.
wel behoefte aan is. De NHG-grens die het rijk aanhoudt
Vanaf 14 woningen: minimaal 30% sociale huur =
voor het koopaanbod is 325.000 euro en dit kunnen veel
minimaal 4 woningen
inwoners niet financieren.
Vanaf 50 woningen: minimaal 30% sociale huur én 10% sociale koop of middenhuur = minimaal 15 + 5 woningen.
Vergelijking met regio en rijk Er zijn landelijk verschillende procentuele verdelingen van prijsklassen en/of woningtypen die gesteld worden als randvoorwaarden bij nieuwbouwprojecten.
Actieprogramma speerpunt 1: betaalbaar
•
Regio Rivierenland: 30% goedkoop, 40% middel en
•
Stimuleren dat er kleinere (en goedkopere) woningen worden gebouwd.
30% duur
•
Ontwikkelaars informeren over maatschappelijke opgave en lokale woonbehoefte.
Rijk: 25% sociale huur, 10% middeldure huur, 30%
•
Verbeteren juridische borging voor de realisatie van sociale woningbouw.
tot NHG koop en 35% duur koop
•
Meer sociale huurwoningen bouwen bij elk nieuwbouwproject.
•
Bij grote nieuwbouwprojecten ook sociale koopwoningen realiseren.
•
Uitbreiden woonmonitor met extra data over betaalbaar wonen.
•
Doelgroepverordening.
•
Zelfbewoningsplicht bij nieuwbouw van sociale koopwoningen.
•
11
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 2 Beschikbaar voor iedereen
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 2 Beschikbaar voor iedereen We zetten in op gevarieerde woningbouw in elke
Woningtypen De woningen in gemeente zijn in een paar categorieën
realisatie van woningen in het lage segment. •
Levensloopbestendige woning
onder te verdelen. Daarvan zijn de rijwoningen, twee-
Deze woningen hebben een woonkamer, keuken,
onder-een-kapwoningen en vrijstaande woningen
tenminste 1 slaapkamer en badkamer gelijkvloers
het meest voorkomend. Resterende typen zijn
bereikbaar en geschikt voor iemand met een
appartementen en bedrijfswoningen. Om aan de
rollator. Ook is het wenselijk dat de woonomgeving
woningwensen en de woningbouwopgave te kunnen
veilig is en dat er winkels voor de dagelijkse
voldoen moeten we echter creatiever gaan denken over
levensbehoeften op loop- of fietsafstand zijn.
woningtypen.
kern, zowel qua woningtype als prijsklasse. Dit doen we voor onze lokale inwoners en om aan
De afgelopen jaren zijn er naast het traditionele kwartet:
de autonome inwonersgroei van de gemeente te
appartement, rijwoning, tweekapper en vrijstaand, drie
voldoen. Uit onderzoek van de verhuisstromen
nieuwe woningtypen ontstaan die lijken te blijven:
Uit de gesprekstafels: •
en laat ze weten wat er nodig is in de
blijkt dat we, ondanks gunstige ligging aan de A15, geen grote toestroom hebben vanuit de Randstad.
Betrek ontwikkelaars en bouwers eerder
•
gemeente.
Tiny Houses •
Geef inzicht wie afhankelijk is van het lage
De woningbouwprogrammering is afhankelijk
Het draait vooral om de onderliggende filosofie:
van de bestaande woningen, de behoefte en
genoegen nemen met genoeg. De woning en de
nieuwbouwmogelijkheden per kern.
bewoners zijn gericht op het zo klein mogelijk
•
Blijf alle prijsklassen in één wijk bouwen.
maken van hun ecologische voetafdruk. De huizen
•
Denk creatiever over woningtypen en
Kort samengevat zijn goede aanvullingen op onze
zijn vaak op maat gemaakt en passen zo bij de
woningvoorraad:
wensen en voorkeuren van de bewoner. Het zijn
segment in huur en koop.
bouwmethoden.
volwaardige en vrijstaande woning van maximaal
13
50 m2. Ze worden permanent bewoond en staan
Collectieve woonvormen
veelal in de natuur of een groenrijke omgeving.
Bij bepaalde woonvormen in de zorg en bij huisvesting
Rug aan Rug woningen
arbeidsmigranten kom je semi-zelfstandige woonruimte
Woningtypen voor eenpersoonshuishoudens
De rug-aan-rug-woning is terug van weggeweest.
tegen waarbij bijvoorbeeld de keuken gedeeld is. Deze
Levensloopgeschikte woningen voor senioren
In een modern jasje naar de bouwstandaard van
woonvormen zijn wel specifiek voor deze doelgroepen
Kleinschalige woonoplossingen voor
deze tijd biedt het een oplossing voor goed wonen
gerealiseerd volgens geldende normen. De behoefte,
zorgdoelgroepen
met gering grondgebruik. Het is een woning
aanbod en normen van deze specifieke woonvormen
waarbij de achtergevel gedeeld wordt met een
staan beschreven in de Nota Sociaal Domein en het
andere woning. Het is een kansrijke oplossing voor
Beleid Huisvesting Arbeidsmigranten.
•
Sociale huurwoningen
•
Sociale koopwoningen
•
Koop tot 300.000 euro
• • •
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
•
GEMEENTE NEDER-BETUWE
•
Kamergewijze verhuur
informeert betrokkenen altijd mondeling en
Één of meer (slaap)kamers in een woning worden
schriftelijk over de rechten en plichten van een
verhuurd waardoor verschillende huishoudens in
recreatiewoning.
één woning verblijven. Populaire namen zijn ook
•
Bedrijfswoningen
wel de concepten Friends-woningen en CoLiving.
Wonen in een bedrijfswoning mag alleen als je een
Wenselijk is dat ieder huishouden een zelfstandige
binding hebt met het bedrijf waar de woning bij
woonruimte bewoont met een eigen voordeur,
hoort.
woonkamer, keuken, slaapkamer en badkamer. De
•
leefbaarheid in de straat kan bij deze woonvormen
Voorzieningen
in het gedrang komen.
Bij het toevoegen van nieuwe woningen is het ook van
Recreatiewoningen
belang dat er wordt gekeken naar de omgeving waarin
De recreatiewoningen op de recreatieparken
de nieuwe woningen komen te staan. Voor senioren is
zijn alleen bedoeld voor recreatie en niet voor
het bijvoorbeeld belangrijk dat de woning in de buurt
permanente bewoning. Eigenaren van deze
staat van voorzieningen als supermarkt en huisarts.
Transformatie vastgoed
recreatiewoningen hebben het recht deze voor
Voor gezinnen is de aanwezigheid van school en sport
Het verbouwen van winkels, kantoorpanden en ander
recreatieve doeleinden te verhuren. De gemeente
vaak wenselijk.
vastgoed behoort tot een van de creatieve kansen om meer en passend woningaanbod te realiseren in de gemeente. Het zorgt vaak ook voor een centralisering van voorzieningen in de kernen. Transformatie kan zijn verbouw, renovatie of zelfs sloop-nieuwbouw. De vernieuwing zorgt ook voor een positieve impuls in de
Actieprogramma speerpunt 2: beschikbaar
wijk waar het gebouw staat. •
Verbeteren doorstroming wooncarrière.
Ongewenste woonsituaties
•
Verhuisbewegingen toevoegen aan woonmonitor.
Door krapte op de woningmarkt zijn er niet veel
•
Woningbouw en voorzieningen per kern beter aan elkaar verbinden. Denk aan huisarts, school, winkels, openbaar vervoer.
woningen beschikbaar. Als er dan ook een acute noodzaak is om te verhuizen kiezen inwoners voor
•
Versnellen woningbouwproces van idee tot realisatie.
alternatieve woonsituaties. Vormen van wonen die
•
Tijdelijke woningbouw onderzoeken.
vanuit gemeentelijk beleid niet wenselijk zijn:
14
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 3 Vindbaar voor iedereen
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 3 Vindbaar voor iedereen
WoonzorgNederland in de gemeente verhuren. Wilt
via de makelaar. Denk aan de appartementen in het
u graag een appartement in het Veilinghof Kesteren?
centrumgebied Kesteren. Ook Thius en bij het Veilinghof
Habion verhuurt deze appartement via www.MVGM.nl.
worden er woningen in de vrije sector verhuurd.
Om op dit moment in aanmerking te komen voor
Ik zoek een koopwoning
een sociale huurwoning moet u circa zeven jaar
De meeste woningen worden aangeboden via www.
Het vinden van een woning is op dit moment geen
ingeschreven staan. Daarnaast is de zoektijd 1,5 jaar. Dat
funda.nl. In de huidige markt worden ook veel woningen
vanzelfsprekendheid. Het is fijn om te weten welk
wil zeggen dat u ongeveer anderhalf jaar actief moet
verkocht via-via. Dat betekent dat mensen door een
actueel aanbod er is in de gemeente is. Ook is het
zoeken voordat u de sleutel van een woning krijgt.
makelaar, familie of vrienden op de hoogte zijn dat een
handig om te weten bij wie u moet zijn of hoe u kunt
woning in de verkoop komt en al met de eigenaar eruit
reageren om een woning te huren of kopen. Elke
Vrije sector huur
verhuurder en verkoper mag zelf bepalen hoe zij dit
Voor een vrije sector huurwoning is er geen inschrijving
doen. Met dit speerpunt gaat de gemeente aan de slag
nodig en is er ook geen wachtlijst. De gemeente telt
Actuele informatie over verhuurders en verkopers staat op:
om dit voor haar inwoners beter inzichtelijk te maken.
niet veel vrije sector huurwoningen. De woningen
www.nederbetuwe.nl > bouwen en wonen > kopen en
worden verhuurt door particuliere eigenaren of soms
huren > ik zoek een woning
zijn voordat deze de woning daadwerkelijk te koop zet.
Wat zijn de nieuwbouwplannen? Dit is een vraag die we vaak horen van inwoners. De een stelt de vraag omdat ze een woning zoeken. De ander is geïnteresseerd in de ontwikkeling van het dorp. Via de website en het Neder-Betuwe Magazine informeert de
Actieprogramma speerpunt 3: vindbaar
gemeente over actuele projecten. In de woonmonitor die we gaan realiseren komt ook informatie over het
•
Registratie verhuurders vrije sector huur en particuliere huur.
woningbouwprogramma per kern.
•
Informatie over aanbieders huur- en koopwoningen via www.nederbetuwe.nl.
•
Communicatie over inschrijving voor sociale huurwoning vanaf 18 jaar.
•
Communicatie aan inwoners over woningbouw verbeteren.
•
Onderzoeken om:
Ik zoek een huurwoning Sociale huur
alle sociale huur via www.woongaard.com aan te bieden.
Het grootste aanbod huurwoningen zit in de sociale
alle vrije sector en particuliere huur via www.funda.nl/huur aan te bieden.
huur en wordt verhuurd door Woningcorporatie
alle (nieuwbouw) koop via www.funda.nl/koop aan te bieden.
Thius. U kunt op www.woongaard.com inschrijven en dan reageren op alle woningen die Thius en
16
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 4 Lage inkomens
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 4 Lage inkomens In de dorpen van Neder-Betuwe wordt al jaren gemixt gebouwd. Daarmee bedoelen we dat er verschillende woningtypen en prijsklassen gerealiseerd worden: van sociale huur tot luxe villa’s. De keuze wat er gebouwd wordt moet aansluiten bij wat nodig is. De bevolking verandert en dat betekent ook dat het bouwprogramma moet veranderen: •
Veel jongeren in de gemeente die hier zelfstandig willen gaan wonen
•
Steeds meer inwoners die alleen wonen
•
Zorg of begeleiding wordt geboden aan huis.
•
Senioren blijven langer thuis wonen
•
Meer scheidingen of andere problemen waar een woonvraag uit ontstaat
•
Toename statushouders om te huisvesten
Wat al deze inwoners met elkaar gemeen hebben is
hebben we voldoende aanbod sociale huurwoningen in
<68.000 euro is een middeninkomen
alle kernen van de gemeente nodig om voor iedereen
Voor middeninkomen is in Nederland geen definitie of
die juiste woning op de juiste plek te vinden.
inkomensgrens. Wij zien jaarinkomens tussen de 45.000
dat het meerendeel een inkomen heeft waarmee ze
18
en 68.000 euro als een middeninkomen. Daarmee kunt
alleen kans maken op een woning in de sociale huur
<45.000 euro is een lager inkomen
u een vrije sector woning huren tot circa 1.250 euro of
of lage koop. Mogelijk is er ook bemiddeling nodig om
Om te bepalen wat een laag inkomen is houden wij de
een woning kopen tot circa 300.000 euro.
een woning te verkrijgen. Om deze maatschappelijke
inkomensgrens 44.655 euro jaarinkomen (2022) aan. Dit
opgaven te blijven realiseren is onze samenwerking
is de inkomensgrens die het rijksbeleid gebruikt en ook
CBS geeft aan dat in Neder-Betuwe het gemiddeld
met Woningcorporatie Thius van groot belang. Daarbij
de grens van de sociale huur naar de vrije markt.
inkomen per persoon 30.800 euro was in 2019. Hiermee
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
kunt u een woning huren van circa 650 euro en geen
urgentie hebben. De corporatie geeft hiermee invulling
In onze gemeente zijn drie woningcorporaties actief:
woning kopen. In 2019 was het gemiddeld inkomen
aan de maatschappelijke opgaven van de gemeente.
Thius verhuurt de meeste huurwoningen en voor alle
van een huishoudens 49.300 euro. Hiermee kunt u een
doelgroepen. Habion en WoonzorgNederland verhuren
woning huren van circa 1000 euro per maand of een
Een woningcorporatie is een maatschappelijke partner
woning kopen tot circa 250.000 euro.
die verder kijkt dan het verhuren van woonruimte.
enkele woningen voor 55-plussers.
Ze bieden begeleiding en ondersteuning aan De meeste inwoners met een laag inkomen zijn
woningzoekenden en huurders daar waar zij dit nodig
afhankelijk van de sociale huur. De gemeente heeft
hebben. Ook schakelen zij netwerkpartners van de
in vergelijking met andere gemeenten een hoog
gemeente, zorg- of welzijn in als er iets aan de hand is.
percentage sociale huurwoningen: 27%. Toch zijn er
Dit is bij wet- en regelgeving zo bepaald en ontbreekt bij
nog lange wachtlijsten. Door bij nieuwbouw voldoende
particuliere verhuur.
sociale huur te realiseren draagt elke ontwikkelaar een steentje bij aan deze maatschappelijke opgave. Spoedzoekers Onze spoedzoekers zijn de urgenten die we bemiddelen en met voorrang plaatsen in een (huur)woning. Hiervoor werken we samen met Woningcorporatie Thius en soms ook met particulier verhuurders. Het gaat hier om situaties waarbij het echt noodzakelijk is om voorrang te verlenen en te zorgen dat iemand onderdak heeft. Nut en noodzaak van sociale woningbouw
Actieprogramma speerpunt 4: lagere inkomens
Als er onvoldoende sociale huurwoningen zijn dan wordt het voor de reguliere woningzoekenden steeds
•
Bij nieuwbouw 30% (nu 20%) sociale huur bouwen.
lastiger om een huurwoning te bemachtigen. Dat
•
Onderzoek naar oplossingen voor woonruimte spoedzoekers.
komt doordat er steeds meer woningen met voorrang
•
Urgenties, bemiddelingen en andere ‘voorrangsregels’ opnemen in de woonmonitor.
wordt toegewezen aan inwoners met bijvoorbeeld
•
Periodiek overleg sociale partijen over spoedzoekers.
een hulp- of zorgvraag, uitstromen uit de geestelijke
•
Periodiek overleg met marktpartijen over realisatie van sociale woningbouw.
gezondheidszorg, statushouder zijn of een medische
19
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 5 Starters
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 5 Starters
euro. Dit betekent dat zij in aanmerking komen voor
Starters in Neder-Betuwe
sociale huur. Vaak wordt er dan ook vanuit gegaan dat
De gemeente Neder-Betuwe is een relatief jonge
de (sociale) huursector deze groep opvangt. Verder gaat
gemeente. Anders dan in de rest van Nederland heeft
het bij deze groep vaak om éénpersoonshuishoudens,
Neder-Betuwe namelijk een hele grote groep jongeren
waardoor de financiële middelen laag zijn.
tot 20 jaar. Ook de groep 20-30 jarigen is relatief groot.
Wanneer (nog) starter?
Bij (koop)starters denkt men dus vaak aan de
Het begrip starter wordt vaak gebruikt, maar wie is nou
leeftijdscategorie 25-35 jaar. Dit komt doordat men er
die starter? De groep starters wordt door iedereen op
vanuit gaat dat deze groep meer financiële middelen
een andere manier gedefinieerd. Soms ligt de focus op
tot de beschikking heeft. Bijvoorbeeld doordat deze
leeftijd en soms op het starten van een wooncarrière,
leeftijdsgroep toch al een stukje looncarrière heeft
ongeacht de leeftijd. Bij dat laatste kunt u huurstarters
doorgemaakt en daardoor meer te besteden heeft. Ook
•
Betaalbaarheid het belangrijkst!
en koopstarters onderscheiden. Huurstarters starten
kan het zijn dat deze groep een hoog startsalaris heeft
•
Thuis blijven wonen omdat het te duur is en
óf in de sociale huur óf in de particuliere huur. Voor
of aan andere financiële bronnen kan komen (denk aan
koopstarters gaat het veelal om het bemachtigen van
spaargeld of financiering door familie). Bovendien gaan
een sociale of goedkope koopwoning, waarbij ze zelf
veel inwoners uit deze leeftijdsgroep samenwonen
betaalbaar en met een beetje buitenruimte
geen zelfstandige koopwoning achter laten. Het kan
waardoor ze ook meer te besteden hebben.
(balkon of tuin).
In deze gemeente is er daarom een grotere groep jonge inwoners die zoekt naar een eigen woonruimte.
Uit de gesprekstafels:
nauwelijks aanbod. •
•
daarbij wel zijn dat deze koopstarter al een stukje wooncarrière in de (sociale) huur heeft doorlopen en
Wij definiëren starters als volgt: “Een starter is een
daardoor een huurwoning achterlaat.
persoon van minimaal 18 jaar en maximaal 35 jaar die
Een eigen plek, hoeft niet groot te zijn, wel
Onervaren op de woningmarkt; behoefte aan informatie en voorlichting.
een eerste stap zet op de woningmarkt. Deze persoon Toch worden starters op de woningmarkt vaak wel
is opzoek naar een zelfstandige koop- of huurwoning
Starterswoning
gezien als ‘jonge mensen’. Hierbij denkt men al snel aan
en laat na verhuizing geen woning achter.”
Wat iemand kan betalen aan woonruimte is afhankelijk van iemands inkomen. Aan het begin van iemands
de groep 25-35 jaar, vooral bij koopstarters. De groep
21
tot 25 jaar wordt vaak niet meegenomen als starter op
Vanzelfsprekend zijn er binnen deze groep nog enkele
carrière ligt het salaris nog niet zo hoog. Het salaris
de woningmarkt. Vooral niet als koopstarter. Dit komt
subgroepen te onderscheiden. We geven hier enkele
van een starter is grotendeels afhankelijk van het
bijvoorbeeld doordat een deel van deze groep student is
voorbeelden zonder daarmee volledig te willen zijn.
opleidingsniveau. Zo ligt het startsalaris van een MBO’er
en pas later start op de woningmarkt. Een andere reden
Denk aan een jonge woningzoekende tot 30 jaar die op
gemiddeld tussen de 1.500 euro en 1.800 euro bruto per
dat deze groep vaak niet wordt meegenomen als (koop)
zoek is naar een goedkope éénpersoonswoning, het
maand. Gemiddeld genomen liggen de startsalarissen
starter zit in de financiële hoek. De groep tot 25 jaar heeft
jonge stel dat wil samenwonen of de jong gehuwden die
van HBO’ers tussen de 1.800 euro en 2.500 euro bruto
namelijk vaak geen hoog salaris, meestal onder de 35.000
een gezinswoning zoeken.
per maand. Het gemiddelde startsalaris van een
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
alle starters het wel over eens waren, is dat de woning
oplossingen zoeken in koopconstructies. Een voorbeeld
betaalbaar moet zijn. Het moet een woning zijn die zij
hiervan was in 2021 te zien: op het moment dat starters
met hun inkomen kunnen betalen. De meeste starters
een veel lagere overdrachtsbelasting mochten betalen,
zijn afhankelijk van het lage huur- en koopsegment.
gingen de huizenprijzen meteen omhoog. Op het moment dat je met minder jaarinkomen een hogere
Het gaat bij starterswoningen dus niet om een
hypotheek kan krijgen of als er startersleningen
vastomlijnd type woning, maar vooral om een
verstrekt worden, dan hoeft de ontwikkelaar zich niet
‘beschikbare en betaalbare woning’. Het begrip
in te spannen om een passende woning te bouwen. De
afgestudeerde WO’er ligt tussen de 2.200 en 2.800 euro
‘betaalbaar’ is natuurlijk ook niet voor iedereen
ontwikkelaar bouwt wat voor hem het meest rendabel
bruto per maand.
hetzelfde. In deze context zien wij ‘betaalbaar’ als
is. De financiering is immers toch al door iemand anders
woningen in het lage segment, dus (sociale) huur tot
geregeld.
De meeste starters hebben dus een salaris onder de
750 euro per maand of koop tot 200.000 euro. Het
35.000 euro en komen daarmee in aanmerking voor
woningtype is van ondergeschikt belang.
de sociale huursector. Op dit moment heb je in de
Dit Programma Wonen streeft na dat er juist passende woningen gebouwd worden door de ontwikkelaar. Hier
sociale huursector van Neder-Betuwe een inschrijftijd
Koopconstructies
zal creativiteit, denkkracht en een andere businesscase
van 6 à 7 jaar nodig om in aanmerking te komen voor
Het bieden van meer financieringsruimte is een
bij horen. Door bij nieuwbouw voldoende koop tot
een woning. Daarnaast kost het ongeveer 1,5 jaar aan
belangrijkere opdrijver van de woningprijzen. We
200.000 euro te realiseren dragen ontwikkelaars een
actieve zoektijd om een woning te vinden. Aangezien je
moeten hier dan ook bewust mee omgaan en niet direct
steentje bij aan onze maatschappelijke opgave.
pas op je 18e mag inschrijven bij de woningcorporatie komen jonge starters in de praktijk niet aan de beurt voor sociale huurwoningen.
Actieprogramma speerpunt 5: starters
In de woningbouw valt de term starterswoning vaak. Toch is het niet altijd duidelijk wat er met de term
•
Meer creativiteit en diversiteit in woningtypen.
‘starterswoning’ wordt bedoeld. Allerlei typen woningen
•
Pilot tiny houses.
lijken onder deze term te kunnen vallen, van kleine
•
Onderzoeken welke koop-ondersteuning positieve effecten heeft bij nieuwbouw (bijvoorbeeld koopgarant, erfpacht).
appartementen tot ééngezinswoningen. Om er achter te komen wat voor type woning de starters in onze
•
Zoekondersteuning voor de startende woningzoekende.
gemeente zoeken, zijn we in gesprek gegaan met
•
Communicatie over starterswoningen.
lokale starters. Uit deze gesprekken bleek natuurlijk
•
Periodieke digitale vragenlijst voor starters.
dat de ideale woning voor iedereen anders is. Waar
22
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
Speerpunt 6 Senioren
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Speerpunt 6 Senioren
•
Wie zijn onze senioren? Vanaf 65 jaar val je onder de noemer senior. Neder-
Seniorenwoning
zijn, deze inwoners zijn vitaal, zelfredzaam en
Senioren zijn niet over één kam te scheren. Dat geldt
hebben mogelijkheden om te kiezen voor een
voor de gezondheidssituatie, het inkomen en de
levensloopgeschikt woning door te verhuizen
woonwensen. Er zijn wel enkele algemene trends
of te verbouwen. Aanleiding voor verhuizen of
zichtbaar. Zo is de generatie baby boomers vitaler,
verbouwen is vaak dat de kinderen het huis uit
mondiger, kritischer en vaak individualistischer
gaan.
dan voorgaande generaties ouderen. Bovendien
65-plussers: inwoners die senior genoemd worden,
hebben veel ouderen het financieel redelijk tot
Betuwe telt 2.500 inwoners van 65 tot 75 jaar (ruim 10%
na het bereiken van de pensioenleeftijd wijzigt
goed. Vaak hebben zij in het verleden een woning
van de bevolking) en 1.650 inwoners van 75 jaar of ouder
de levenssituatie, de gezinssamenstelling en
gekocht, waarvan de hypotheek inmiddels is afgelost.
(bijna 7% van de bevolking). Onze gemeente is daarmee
het inkomen. Kinderen zijn de deur uit. Mogelijk
Alleenstaande ouderen met uitsluitend AOW zijn
iets minder vergrijsd dan het landelijk gemiddelde.
ontstaan er fysieke en of mentale zorgvragen.
hierop een uitzondering.
De komende jaren zal de vergrijzing in Neder-Betuwe
Bij deze groep kan plotseling behoefte ontstaan
verder toenemen. Dat betekent ook een toenemende
aan een levensloopgeschikte woning of
De verhuiswens van senioren is net zo divers als de
zorgvraag en een toenemende vraag naar passend
woningaanpassingen.
senioren zelf. Het kan gaan om een appartement, een
75-plussers: inwoners die senior zijn. Er zijn vaak
eengezinswoning, een kleine vrijstaande woning. In
fysieke en/of mentale zorgvragen. Bij deze groep is
een hofje, landelijk of bij het centrum. Afhankelijk van
Het belangrijkste is dat 55-plussers, die nog geen
er behoefte aan een levensloopgeschikte woning of
de financiële mogelijkheden en voorkeuren kan het
senior zijn, zich ervan bewust moeten worden dat ze
woningaanpassingen.
gaan om huren of kopen.
wonen.
•
55-plussers: inwoners die nog geen senior
•
tijdig kiezen voor een passende woning. Nadenken over verhuizen of verbouwen als de zorgvraag er is, betekent dat er weinig keuze en/of tijd is voor het vinden van een gewenste woning of verbouwen van de
Wat al deze woningtypen gemeen hebben is dat ze
Uit de gesprekstafels:
bestaande woning. Als er niet op tijd verhuisd is, moet
woonkamer, keuken, tenminste 1 slaapkamer en badkamer gelijkvloers bereikbaar zijn en geschikt
de huidige woning via de WMO aangepast worden op
•
Gelijkvloers is belangrijkst
voor iemand met een rollator. Ook is het wenselijk dat
de hulpvraag. De financiële opgave voor de gemeente
•
Woning hoeft niet klein te zijn
de woonomgeving veilig is en dat er winkels voor de
neemt de komende jaren steeds meer toe.
•
Tuin en/of groene omgeving belangrijk
dagelijkse levensbehoeften op loop- of fietsafstand
•
Nabij voorzieningen of juist heel landelijk
zijn.
•
Behoefte aan informatie en vraagbaak
In Neder-Betuwe richten we ons voor dit speerpunt op drie groepen:
24
levensloopgeschikt moeten zijn. Dat betekent dat
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Huurwoningen voor senioren
(nieuwbouw-) woning draagt daarmee bij aan
de ouders en één woning voor de kinderen. Ook het
Er zijn circa 400 55-plussers die actief een sociale
het voorzien in de woningbehoefte van meerdere
samen wonen met meerdere senioren in een hofje of
huurwoning zoeken. Dat betekent dat ze reageren op
doelgroepen.
‘landgoed’ is genoemd.
sorteren voor op een woning die geschikt is om
Gesprekstafel lokale senioren
Onzelfstandig wonen
zelfstandig ouder in te worden.
Voorafgaand aan het opstellen van nieuw woonbeleid
Vanwege de sterke groei van het aantal 75-plussers
hebben we lokale senioren uitgenodigd voor een
zal ook de vraag naar onzelfstandige huisvesting
Koopwoningen voor senioren
gesprekstafel. Aan de (digitale) bijeenkomst hebben
stijgen. Dat kan in de vorm van uitbreiding van de
Uit gesprekken met een makelaar komt naar voren
vooral jongere senioren tot 65 jaar deelgenomen die
verpleeghuiscapaciteit maar ook door de bouw van
dat er veel belangstelling is voor levensloopgeschikte
zich nu oriënteren op hun toekomstige woonsituatie.
tussenvoorzieningen als aanleunwoningen. Een
woningen of appartementen, maar het aanbod
Hieruit is een gemêleerd beeld naar voren gekomen:
alternatief is dat ze toch thuis blijven wonen en in ket
is niet toereikend. Dit heeft twee redenen: het
inwoners die binnen de sociale huursector naar een
kader van de Wet Langdurige Zorg gebruik maken
aanbod is schaars en het aanbod is duur. Voor
levensloopgeschikt appartement willen verhuizen, maar
van het ‘volledig pakket thuis’. Dit houdt in dat het
het afsluiten van een hypotheek en bijbehorende
ook inwoners die een kleinere grondgebonden woning
zorgcentrum alle zorg en dienstverlening aan huis
overlijdensrisicoverzekering zijn er mogelijkheden tot
zoeken. Onder de deelnemers is er belangstelling om
levert. De woning is reeds levensloopgeschikt of wordt
circa 75 jaar.
met twee generaties bij elkaar wonen: één woning voor
via de WMO aangepast.
woningen die te huur staan. Deze woningzoekenden
Meeste senioren willen niet verhuizen Cijfers van het CBS laten zien dat de meeste senioren
Actieprogramma Speerpunt 6: senioren
niet willen verhuizen. Zij willen oud worden in hun vertrouwde woning en woonomgeving. Van de
•
Meer levensloopgeschikte of zorgwoningen bouwen.
65-plussers wil slechts 4% verhuizen en 18% misschien.
•
Communicatie over op tijd verhuizen of de woning aanpassen.
Bij de 75-plussers is dat nog minder. De belangrijkste
•
Verhuisondersteuning.
reden om te verhuizen is de gezondheid of dichter bij
•
Voorrang bij doorstroming naar een passende woning.
hun kinderen wonen.
•
Communicatie over mogelijkheden voor mantelzorgwoningen.
•
Onderzoek naar mogelijkheden voor het splitsen van woningen, kavels en groepswonen (in het buitengebied).
Als senioren wel verhuizen leidt dit doorstroming op de
25
woningmarkt: meestal maken zij een eengezinswoning
•
Doorstromingen toevoegen aan woningmarktmonitor.
vrij die geschikt is voor een gezin. Het stimuleren
•
Periodieke gesprekstafel met lokale senioren.
van senioren om te verhuizen naar een geschikte
•
Verbeteren registratie levensloopgeschikte woningen en aangepaste (zorg)woningen.
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Gemeente Neder Betuwe Demografie (in 2020) Kesteren
Echteld
Huishouden samenstelling
IJzendoorn
Ochten
Onderverdeling huishoudens met kinderen 1 persoonshuishoudens 2490
Opheusden
Dodewaard
Aantal kinderen per huishouden
1 ouder huishoudens 550
1 kind 1475
Paren met kinderen 3178
2 kind 1318
Meerpersoonshuishoudens
3 of meer kinderen 1135
zonder kind 2728
9146
26
Huishoudens met kinderen 3728
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
3728
3928
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Gemeente Neder Betuwe Aantal en type woningen Aantal woningen in de gemeente
8553
Typen woningen in de gemeente
Woningbouw in de laatste 5 jaar
Kesteren 2243
2^1 kap 2077
Kesteren 331
Opheusden 2081
Appartementen 606
Opheusden 111
IJzendoorn 411
Hoek en rijwoningen 3282
IJzendoorn 48
Ochten 1815 Dodewaard 1611
8553
Echteld 392
Vrijstaande woning 2132 Bedrijfswoningen 272
549
Ochten 48 Dodewaard 10 Echteld 1
Seniorenwoning 176 Woonwagens 8
Woningtypen nieuwbouw afgelopen 5 jaar
Woningvoorraad Neder-Betuwe
Geplande nieuwbouw t/m 2030
2^1 kap 176
Koop en overige huur 71%
537
Appartementen 43
Corporatie huur 29%
(harde plannen)
Hoek en rijwoningen 234
549
27
Vrijstaande woning 92 Bedrijfswoning 4
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
733
100%
1315
(zachte plannen)
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Dodewaard
4423 inwoners
28
1611
woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
368
Hoek&rijwoning
582
Vrijstaand
470
Appartementen
98
Bedrijfswoning
50
Seniorenwoning
39
Woonwagens
4
35%
65%
huurwoningen
koopwoningen
271
10
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Echteld
1047 inwoners
29
392
woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
104
Hoek&rijwoning
80
Vrijstaand
168
Appartementen
0
Bedrijfswoning
30
Seniorenwoning
10
14,5%
85,5%
huurwoningen
koopwoningen
32
1
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar
GEMEENTE NEDER-BETUWE
IJzendoorn
1180 inwoners
30
411
woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
85
Hoek&rijwoning
154
Vrijstaand
152
Appartementen
0
Bedrijfswoning
14
Seniorenwoning
6
29%
71%
huurwoningen
koopwoningen
0
48
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Kesteren
6564 inwoners
31
2243 woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
586
Hoek&rijwoning
941
Vrijstaand
428
Appartementen
163
Bedrijfswoning
64
Seniorenwoning
57
Woonwagens
4
30%
70%
huurwoningen
koopwoningen
437
331
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Ochten
5081 inwoners
32
1815
woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
506
Hoek&rijwoning
640
Vrijstaand
407
Appartementen
149
Bedrijfswoning
55
Seniorenwoning
58
30%
70%
huurwoningen
koopwoningen
439
48
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar
GEMEENTE NEDER-BETUWE
Opheusden
6353 inwoners
33
2081 woningen
WONEN VOOR IEDEREEN | PROGRAMMA WONEN 2022-2030
2^1kap
428
Hoek&rijwoning
885
Vrijstaand
507
Appartementen
196
Bedrijfswoning
59
Seniorenwoning
6
36%
64%
huurwoningen
koopwoningen
136
111
Geplande nieuwbouw
Aantal woningen laatste
tot 2030
5 jaar