Bijlage 5.4 - Zienswijze 4 - ProRail - Geanonimiseerd

INOEXOMEN

-

1 DEC. 2021

ProRail EM Ic1l44I.] Gemeenteraad van Neder-Betuwe t.a.v. de raadsgriffier Burgemeester Lodderstraat 20 4043 KM OPHEUSDEN

Datum Ons kenmerk

Onderwerp

30 november 2021 LJV / PLA / ZW / #10439 Neder-Betuwe, zienswijze ontwerpOmgevingsvisie

Eigenaar Telefoonnummer E-mail

Geachte Raad, Geachte heer/mevrouw, Financiën Leefomgeving, Juridische

De ontwerp Omgevingsvisie, welke met ingang van 28 oktober tot en met 8 december 2021 ter inzage ligt, geeft ProRail aanleiding om de volgende zienswijze in te brengen.

zaken en Vastgoed Bezoekadres Tulpenburgh Moreelsepark 2 3511 EP Utrecht

Nederland Postadres Postbus 2038 3500 GA Utrecht Nederland WAI.proraII.nI

ProRail heeft, als landelijk spoorbeheerder, een visie op de omgeving van het spoor. We delen deze graag met u, zodat u dit mee kunt nemen in uw Omgevingsvisie. Meer informatie vindt u hier: https:l/www.prorail.nl/siteassets/homepaqe/samenwerken/overheden/documenten/pr doc ument-prorail-en-de-omgevinqsvisies.pdf ProRail verzoekt uw gemeente om in de verdere procedure met het volgende rekening te houden. Mocht deze visie worden uitgewerkt in ruimtelijke plannen dan verzoekt ProRail u om de onderstaande aspecten op te laten nemen c.q. te verwerken, met als uitgangspunt dat de bedrijfsvoering van ProRail niet wordt belemmerd. Aspect Externe Veiligheid ProRail verzoekt u voor het aspect Externe Veiligheid in relatie tot Railverkeer gebruik te maken van de meest recente gegevens (Basisnet). Aspect Geluid ProRail verzoekt u voor het aspect Geluid in relatie tot Railverkeer gebruik te maken van de meest recente gegevens (Geluidproductieplafonds). Meer informatie hierover vindt u op: https://www.infomil .nl/onderweren/geluid/regelgeving/wet-milieubeheer/ri1kswegen-0/ Aspect Trillingen ProRail beoogt niet alleen voor gemeenten en provincies die plannen maken in de spooromgeving, maar ook voor toekomstige bewoners rond het spoor een "goede buur" te zijn.

Indien de omgevingsvisie en alle in de toekomst daarop gebaseerde ruimtelijke plannen, bebouwing dichtbij het spoor mogelijk maken, kan trillinghinder voor de toekomstige bewoners/gebruikers ontstaan als gevolg van treinverkeer. Hoewel er geen wettelijke normen bestaan voor trillinghinder in dit soort situaties acht ProRail het gewenst dat er in de planvorming wel aandacht voor is. In het kader van de goede ruimtelijke ordening en de zorgvuldige voorbereiding van besluiten raadt ProRail u aan om het aspect trillinghinder af te wegen, zoals door Kenniscentrum InfoMil wordt aanbevolen. Zie https://www.infomil.nl/onderwerpen/ruimte/milieuthema/tril/.

ProRail bv., Kvk 30124359

ProRail raadt u dan ook aan om het aspect trillingen te betrekken bij de omgevingsvisie en alle in de toekomst daarop gebaseerde ruimtelijke plannen. In dit kader verwijst ProRail u naar de Handreiking Nieuwbouw en Spoortrillingen (https:I/www.rijksoverheid.nl/documenten/rapportenl2o 19/07/18/handreiking-nieuwbouw-enspoortrillingen). Percelen ProRail In de omgevingsvisie zijn percelen opgenomen die in eigendom zijn van Railinfratrust B.V./ProRail B.V. (verder te noemen "ProRail"). ProRail merkt in dit kader op dat deze percelen zonder nadrukkelijke schriftelijke toestemming van ProRail niet mogen worden gebruikt. Deze percelen zijn door ProRail benodigd ten behoeve van de uitvoering van haar taken en eventuele toekomstige plannen. De percelen van ProRail, alsmede de spoorbaan, dienen door ProRail, haar aannemers of hulpdiensten te allen tijde onbelemmerd toegankelijk te zijn en te blijven met het materieel dat ook momenteel wordt gebruikt voor het uitvoeren van werkzaamheden en in het geval van calamiteiten. Dit geldt ook voor over-/onderbouwingen en/of overkragingen van deze gronden. ProRail verzoekt u tevens alle percelen van ProRail te voorzien van de bestemming VerkeerRailverkeer. -

-

Ontwikkelingen ProRail verzoekt uw gemeente om haar vooruitlopend op de Omgevingswet actief te betrekken bij het verder ontwikkelen van bouwplannen in de directe nabijheid van de spoorbaan, teneinde in gezamenlijk overleg tot overeenstemming te komen c.q. afspraken te maken alvorens tot uitvoering zal worden overgegaan. -

-

Ontwikkelingen bereikbaarheid Op basis van de Integrale Mobiliteitsanalyse 2021 (IMA-2021), ziet ProRail voor de spitsuren de volgende mobiliteitsontwikkelingen voor Neder-Betuwe tot 2040: Rijkswegen: Over de Al 5 wordt Neder-Betuwe zowel vanuit het oosten als westen slechter bereikbaar. De situatie verslechtert op enkele deeltrajecten van "beperkte restcapaciteit" naar 'weinig/geen restcapaciteit" De verslechterende situatie geldt ook voor de A50 Spoor reizigerstreinen en stations: In de reizigerstreinen is tot 2040 minder dan 80% van de zitplaatsen bezet. Er spelen in het reizigersvervoer dus geen knelpunten Het station van Kesteren is tot 2040 geen knelpunt. Het station kan de verwachte reizigersstromen verwerken De stations Opheusden en Hemmen-Dodewaard zijn reeds bestaande knelpunten, maar de ernst daarvan neemt tot 2040 niet toe Bovenstaande is ook terug te zien in de bereikbaarheid van werkgelegenheid tot 2040 vanuit heel Neder-Betuwe: Per auto wordt de bereikbaarheid van werkgelegenheid slechter Per 0V wordt de bereikbaarheid van werkgelegenheid beter -

-

-

Om die reden verzoekt ProRail om met de Omgevingsvisie het treingebruik en de bereikbaarheid van de stations op de volgende manieren te verbeteren en aantrekkelijker te maken: Bouw waar mogelijk zo dicht mogelijk bij de stations. Dan is de reis naar het station immers korter. De infrastructuur om het station te bereiken is er al. Zoek voor bouwlocaties geen ruimte in het buitengebied, maar naar inbreidingslocaties in bijvoorbeeld de na-oorlogse uitbreidingswijken. Daar is nog veel ruimte. De infrastructuur om het station te bereiken is er al.

2/4 Ons kenmerk LJV / PLA / ZW / #10439

Als er toch (ook) buiten de bebouwde gebieden naar uitbreidingsruimte gezocht wordt, neem dan gebieden die nog dichtbij het station liggen in overweging, of anders gebieden waar vanuit het station lopend, fietsen of met de bus goed te bereiken is. Overweeg daarbij compacte bebouwing (zoals appartementencomplexen) en een lage parkeernorm. Combineer dit met het faciliteren van deelauto's Heroverweeg het ontwerp van het klassieke wegprofiel, waar de auto domineert. Faciliteer de lopers en fietsers (met volledig vrijliggende fietspaden) eerst, en pas dan de auto. Dan blijft er ook ruimte over, omdat de auto de grootste gebruiker van openbare ruimte is. Zo heeft Breda een mooie groene loper" naar het station gefaciliteerd. De genoemde suggesties hebben samen ook positieve gevolgen voor: leefbaarheid (minder auto's betekent o.a. minder lawaai), duurzaamheid (compacte bouw en minder auto's betekenen minder energieverbruik), kosten nieuwe infra (de bestaande infra wordt beter benut), verkeersveiligheid, ruimte voor andere omgevingsopgaven (energietransitie, klimaatadaptatie, etc.), karakteristiek landschap (als het buitengebied zo min mogelijk wordt bebouwd), inclusiviteit (lopen en fietsen kan bijna iedereen, een auto aanschaffen kan niet iedereen). Overwegen Overwegen vormen een gevaarpunt tussen weg- en spoorverkeer.

ProRail verzoekt uw gemeente daarom contact op te nemen met ProRail indien de door uw gemeente voorgestelde visie en alle in de toekomst daarop gebaseerde ruimtelijke plannen effect kunnen hebben op de bestaande overwegen in uw gemeente. U kunt hierbij bijvoorbeeld denken aan gewijzigd gebruik door het realiseren van een ontsluitingsroute voor een nieuwe woonwijk of bedrijventerrein. Ook verwijst ProRail uw gemeente graag naar de Beleidsagenda Spoorveiligheid 2020 -2025 waarin het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (hierna: lenW) haar visie op overwegveiligheid heeft beschreven. Het streven van lenW is om samen met ProRail, decentrale overheden, recreatieve belangenorganisaties en burgers te zorgen voor nul dodelijke slachtoffers en nul verstoringen op en rondom overwegen om een veilige, vlotte en duurzame mobiliteit (trein- en wegverkeer) te kunnen garanderen. Meer informatie hierover vindt u hier: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2020/02/05/beleidsagenda-spoorveiligheid2020-2025. Waterpeil/Stabiliteit In verband met het borgen van de stabiliteit van de spoorbaan met bijbehorende voorzieningen mag het waterpeil niet wijzigen. Tevens dient uw gemeente te borgen dat werkzaamheden geen invloed hebben op de stabiliteit van de spoorbaan met bijbehorende voorzieningen, alsmede op het ongehinderd gebruik van de spoorbaan met bijbehorende voorzieningen.

Spoorwegwetgeving Voor het uitvoeren van werkzaamheden in de nabijheid van de spoorbaan dient rekening gehouden te worden met het bepaalde in artikel 19 van de Spoorwegwet, waarnaar ProRail u kortheidshalve verwijst. Voor nadere informatie kunt u contact opnemen met ProRail via het emailadres ProRail merkt in dit kader nu reeds op dat onder de Omgevingswet voor initiatieven binnen het beperkingengebied hoofdspoor uw gemeente het bevoegde gezag is voor meervoudige aanvragen, waarbij vergunning alleen verleend kan worden nadat ProRail haar gemandateerde advies met instemming heeft gegeven. Bij enkelvoudige aanvragen blijft de minister bevoegd gezag en zal ProRail namens de minister vergunning verlenen. -

-

3/4 Ons kenmerk LJV 1 PLA 1 ZW / #10439

ProRail

Spoorwegdoeleinden ProRail verzoekt u zorg te dragen dat gronden welke momenteel voorzien zijn van de bestemming Spoorwegdoeleinden of Railverkeer, deze bestemming ook in de toekomst zullen behouden. Ook verzoekt ProRail uw gemeente om geen dubbelbestemmingen mogelijk te maken. Onderstations De binnen het plangebied aanwezige onderstations mogen niet komen te vervallen. Deze onderstations zijn cruciaal voor de elektriciteitsvoorziening van de hoofdspoorweginfrastructuur en daarmee voor de berijdbaarheid van het spoor. Tevens verzoekt ProRail u ervoor zorg te dragen dat de onderstations net als in de huidige situatie te allen tijde bereikbaar zullen zijn voor onderhouds- en hulpdiensten. -

-

Zicht op de stationsentree Doordat de stationsomgeving een ideale plek is om je te vestigen, ziet ProRail de laatste jaren steeds meer verdichting en hoogbouw rond het station. Dit komt de vindbaarheid van een station niet ten goede. Reizigers voelen zich hierdoor onzeker, hetgeen een vorm van stress veroorzaakt. Ondanks dat er bewegwijzering is blijkt uit onderzoek dat zicht op de hoofdingang de beste manier is om het station te vinden. Zichtlijnen naar het station spelen daar een belangrijke rol in en ProRail wil deze graag in stand houden. Windbeleving en windhinderrisico 's Hoogbouw rond het station heeft invloed op de windbeleving van de reiziger. Gemiddeld wachten reizigers 7 tot 10 minuten op een trein en dat doen ze bij voorkeur op het perron waar de trein halteert. Wachten met veel wind draagt niet bij aan een positieve stationsbeleving. Reizigers wachten bij voorkeur warm, beschut en comfortabel. Helaas is er echter niet voldoende wachtgelegenheid voor elke reiziger. Daardoor is het van belang dat in de omgeving rekening wordt gehouden met de windbeleving op het perron. Hoogbouw rond het station heeft ook invloed op de windcirculatie/windstromen en kan risico's opleveren voor omliggende bebouwing (zoals schade aan daken/kappen) door veranderende windbelastingen. Hiermee dient rekening te worden gehouden.

Schaduwwerking op zonnepanelen ProRail stelt zich als doel om in 2030 CO2 neutraal te opereren. Dat betekent dat vele daken en perronoverkappingen voorzien zijn of worden van zonnepanelen om zo voldoende stroom op te wekken voor verlichting, reisinformatie, liften en roltrappen. ProRail verzoekt u derhalve bij het maken van plannen rekening te houden met mogelijke schaduwwerking op de ProRail zonnepanelen en indien nodig met ProRail in contact te treden, zodat voornoemde doelstelling van ProRail voor 2030 haalbaar blijft. ProRail neemt aan u hiermede voldoende te hebben geïnformeerd en behoudt zich het recht voor in de verdere procedure aanvullende c.q. nieuwe zienswijzen kenbaar te maken.

Met vriendelijke groet,

Manager Leefomgeving, Juridische zaken en Vastgoed 4/4 Ons kenmerk LJV / PLA 1 ZW / #10439

ProRail

Port Betaald

Postbus 2038, 3500 GA Utrecht

00

0

8 0..

p

Aangetekend G-A-1

R NL 1

liii 1 1

iiIL

11111

liii

liI III

IIji

Port Betaald Port Paé Paus- Bas

'Ii" I '11111111 I ' "1' 'I 1" 1 1111 I 'Ii" IiHilt'

II

II

1

I

t ij 3SRRC16039674

11111 1.11

11111

1

PIO&Itni L