Bijlage 2b - Bijlage 2 bij de toelichting - Beeldkwaliteitsplan
Tekst van het document
“Een vernieuwende, dorpse en groene wijk met allure in Kesteren, hart van de Betuwe”
Pottemsche Veld | Gemeente Neder-Betuwe Concept Beeldkwaliteitplan
Project Beeldkwaliteitplan Pottemsche Veld Gemeente Neder-Betuwe Projectnummer: 16.50.27
Initiatiefnemer Pottemsche Veld BV (De Bunte Vastgoed B.V. en J.G. Timmer B.V.) Amsterdamseweg 34a 6712 GJ Ede
Opsteller Buro SRO Sweerts de Landasstraat 50 6814 DG Arnhem Contactpersoon: Arjan van der Mispel T (026) 35 23 125 E arjan.vandermispel@buro-sro.nl
Datum mei 2023
2
Inhoud Stedenbouwkundige opzet
6
Criteria openbare ruimte
23
Bebouwingsstructuur
6
Wegen
23
Groen- en waterstructuur
7
Groen
25
Verkeersstructuur
7
Water
25
Sfeer dorps karakter met allure
9
Parkeerkoffer
27
Stedenbouwkundige criteria
11
Klimaatadaptief, energiezuinig en natuurinclusief
29
Typologie en oriëntatie
11
Klimaatadaptief
29
Energiezuinig en circulair
29
Natuurinclusief inrichten en bouwen
29
Architectonische criteria
13
Sfeer
13
Basiscriteria architectuur
13
Gewenste variatie in architectuur
13
Stedenbouwkundige accenten
15
Hoekaccenten
19
Erfafscheidingen
21
3
g
e aw
at
ofd stra
Ho
ner
Cu
4
Inleiding Pottemsche Veld is onderdeel van de (deels nog te realiseren) uitbreidingswijk Casterhoven in Kesteren. De naam ‘Pottemsche Veld’ verwijst naar de Pottemsche straat (nu Broekdijk). Dit is de historische route naar het gehucht/landgoed ‘Pottem’. ‘Veld’ staat voor het landelijke karakter en historische naam van het gebied ‘Lage Veld’. De ontwikkelaar De Bunte Vastgoed en bouwbedrijf J.G. Timmer (Pottemsche Veld BV) hebben het voornemen om samen met de gemeente een nieuwe woonwijk te realiseren dat past bij het dorpse karakter en waarbij een grote diversiteit aan woontypologiën worden gerealiseerd binnen een landelijke groene en waterrijke setting. De locatie ligt ten westen van de uitbreidingswijk Casterhoven en is daarmee ook een afronding van de zuidelijke uitbreidingswijk van Kesteren. Ten Historische kaart 1900
noorden van het plangebied is de spoorlijn Tiel-Arnhem gelegen en ten oosten gelegen van de Cuneraweg. In het zuiden sluit de locatie aan op de Hoofdstraat, de toegangsweg van Kesteren. Voorliggend beeldkwaliteitplan vormt een belangrijk ruimtelijk kader, inspiratiebron en ambitiedocument voor de uiteindelijke realisering van de woonwijk. Het document zal worden vastgesteld als aanvullend welstandsbeleid en worden gebruikt bij de toetsing van architectonische plannen en inrichtingsplannen.
5
Stedenbouwkundige opzet Pottemsche veld geldt als afronding van de uitbreidingswijk Casterhoven. Met een langzaam verkeer route aan de noordkant en het verlengen van de Viscuslaan sluit het plan aan op Casterhoven fase 7. Het stedenbouwkundig ontwerp biedt voldoende flexibiliteit om in te spelen op veranderingen in de markt gedurende de planvorming. Het ontwerp laat daarom nog geen definitieve verkaveling zien (geen blauwdruk) maar toont een sterk raamwerk waarbinnen de woonvelden meerdere invullingen kunnen krijgen.
Bebouwingsstructuur De woonvelden bieden ruimte voor meerdere typologieën, zodat er voor iedere doelgroep aanbod is en het onderscheidend is van de omgeving. De woningen zijn aan de openbare ruimte gesitueerd (zie stippellijnen). Door deze situering zijn er geen achterkanten vanuit de straat zichtbaar. Door de flexibiliteit kan de samenstelling van de typologieën op elk moment bepaald en aangepast worden. Het gebied kent drie accenten op wijkniveau (sterren). Het eerste accent is gelegen in de zuidelijke punt, dat zichtbaar is vanuit de hoofdstraat, dé entree van Kesteren. Het tweede accent is aan de noordzijde en benadrukt de langzaamverkeersroute naar Casterhoven. Het derde accent ligt in het verlengde van de Vicuslaan, dé toegangsweg naar het hart van de wijk. Deze accenten worden in hoofdstuk architectuur, ‘stedenbouwkundige Stedenbouwkundig plan
6
accenten’ uitgebreider beschreven.
Een groot deel van de westelijk gelegen woningen hebben de achtertuin
Het parkeren vindt voornamelijk plaats aan de weg en in parkeerkoffers
direct aan het water. Aan de oostzijde zit er nog een pad tussen, maar heeft
die grotendeels uit het zicht zijn. Aan de hoofdontsluitingswegen zijn
men vanaf de woning ook zicht op het water. Deze zones lenen zich meer
voornamelijk langparkeerplaatsen gemaakt, aan de andere wegen is ook
voor vrijstaande en/of 2-onder-1-kapwoningen. De centrale blokken lenen
een afwisseling van langs- en haaksparkeren. Tevens krijgen de vrijstaande,
zich meer voor rijwoningen. Maar zoals aangegeven kan hierin geschoven
twee-onder-één-kap en hoekwoningen waar mogelijk parkeerplaatsen
worden.
op eigen terrein. Hiermee worden er binnen het plangebied voldoende parkeerplaatsen gerealiseerd, afgestemd op de parkeernormen van de
Groen- en waterstructuur
verschillende woningtypen.
Door de schuine lijn in het plangebied aan de westkant ontstaan er in het gebied driehoekvormige buurtparken. Deze zijn onder andere geschikt voor (natuurlijke) speelplekken en waterberging in de vorm van een wadi en bieden veel kwaliteit om aan te wonen. De centrale groenplek bij dé entree van de wijk vormt samen met het water een welkome openheid en verblijfskwaliteit. De wegenstructuur wordt benadrukt met bomenrijen langs de weg. Hierdoor ontstaan er groene straten en duidelijke structuur/hiërarchie in de wegen met bijpassende boomsoorten.
Verkeersstructuur De toegangsweg naar de wijk is in het verlengde gelegen van de Vicuslaan die begint vanaf de rotonde aan de Hoofdstraat. Vanuit daar wordt aan de noord- en zuidkant een lus gemaakt in het plangebied. Op deze ontsluitingsweg haken de woonstraten en parkeerkoffers aan. In
het
noordoostelijk
deel
van
het
plangebied
komt
een
langzaamverkeersroute die aansluit op de ontwikkeling Casterhoven.
Groen- en waterstructuur
Verkeersstructuur
7
Diversiteit architectuur
Verbijzonderingen in de wijk Biodiversiteit
Sociaal en duurzaam Starters Klimaatbestendig
Dorps karakter
8
Allure
Sfeer voor Pottemsche Veld
Sfeer dorps karakter met allure • Algemeen dorpse karakter: -
mix van woontypes en uitstraling (niet alles hetzelfde)
-
traditionele uitstraling
-
over het algemeen één en twee bouwlagen met kap
-
gevels grotendeels uitgevoerd in baksteen en toepassing kap
-
groene lanen en lange waterelementen
-
besloten groene hofjes voor sociale interactie
• met allure: -
lanen met op beeldbepalende plekken stedenbouwkundige accenten
-
hoekpunten verbijzonderen door bijvoorbeeld een kapverdraaiing
-
meer differentiatie in architectuur
-
zorgvuldige detaillering
• En natuurlijk ook: -
aandacht voor duurzame energieopwekking
-
klimaatadaptieve en natuurinclusieve openbare ruimte
9
Voorbeeldverkaveling van het stedenbouwkundig plan
10
Stedenbouwkundige criteria In de navolgende paragraaf zijn de beeldkwaliteitcriteria omschreven
-
die op stedenbouwkundig niveau bijdragen aan de gewenste sfeer en stedenbouwkundige opzet.
Typologie en oriëntatie
Oriëntatie (voordeuren en/of ramen) altijd richting straat of naar het groen.
-
Hoekkavels dubbelzijdig oriënteren
-
Traditionele kavelopbouw door achtereenvolgens: voortuin, hoofdgebouw, bijgebouwen en achtertuin.
• De wijk bestaat uit een mix van doelgroepen en woontypologieën -
Vrijstaand
-
Twee-onder-één-kap
-
Rijwoningen
-
Beneden/bovenwoningen
-
Kwadrantwoningen
-
Stadswoningen
-
Rug-aan-rugwoningen
-
Grote en kleine appartementen
• Toepassing mix op straatniveau. In straat niet alleen maar rijwoningen of bijvoorbeeld vrijstaande woningen, maar divers aanbod per straat. • Woonvelden flexibel in te vullen met verschillende grondgebonden woontypes en enkele strategische plekken waar ook appartementen mogelijk zijn (einde zichtlijnen/hoeken). • Situering en rooilijn -
Bebouwingsrooilijn volgt de wegen
-
Kleine verspringingen zijn mogelijk (0,5-5 meter)
11
Vertaling uitgangspunten gewenste variatie
Referentiebeelden voor de architectuur
12
Architectonische criteria
Gewenste variatie in architectuur • Bij meer dan 4 aangeengebouwde woningen moet sprake zijn van een rooilijnverspringing van minimaal 0,5 meter.
In dit hoofdstuk worden de uitgangspunten voor de gewenste beeldkwaliteit
• Naast het bovenstaande geldt dat binnen een bouwblok van meer
beschreven. De basis voor de invulling hiervan vormt het stedenbouwkundige
dan 2 aaneengebouwde woningen er minimaal 1 van onderstaande
hoofdopzet, zoals omschreven in het vorige hoofdstuk.
maatregelen te worden getroffen: • Bij meer dan 6 aaneengebouwd minimaal 2, van onderstaande
Sfeer
maatregelen:
Met voorliggend plan wordt de uitbreidingswijk Casterhoven afgerond.
-
Kapverdraaiing
De stedenbouwkundige opzet biedt diversiteit in woontypologieën. Deze
-
Afwijkende kapvorm
diversiteit wordt doorgezet in de architectuur. Hierdoor ontstaat er een wijk
-
Kleurverschil door bijvoorbeeld een wit gekeimde gevel naast rode
die ten opzichte van andere wijken in Kesteren en Casterhoven iets toevoegt, waarbij de dorpse en traditionele sfeer wel in het oog wordt gehouden.
Basiscriteria architectuur
baksteen of een andere kleur baksteen bruin ten opzichte van rood -
Bouwhoogte of goothoogte verschil van min. 0,5 meter
-
Gevelindeling (andere geleding, andere raampartij)
• Een gebouw (vrijstaand, rijwoningblokje, 2 kap etc.) dient ten opzichte
Om het dorpse karakter te benadrukken zijn de volgende basiscriteria voor
van de woning ernaast te verschillen, door middel van andere:
bouwmassa en architectuur belangrijk, ondergeschikt en bij de accenten
-
Kapverdraaiing
kan hiervan afgeweken worden:
-
Kapvorm
• Toepassen van een kap met pannendak (antraciet, blauw-grijs of
-
Kleurverschil door bijvoorbeeld een wit gekeimde gevel naast rode
oranje)
baksteen of een andere kleur baksteen bijvoorbeeld bruin ten
• Dakoverstekken en rijke detaillering met verwijzing • Gemeleerde baksteenen eventueel gekeimd/gestuct • Natuurlijke materialen en kleuren
opzichte van rood -
Bouwhoogte of goothoogte verschil van min. 0,5 meter
• In een bloklengte (straat) van 150 meter mogen maximaal 2
• Maximaal 2 bouwlagen met kap
bouwblokken met dezelfde architectuur, materiaal en kleur etc.
Aanvullend hierop zorgen de volgende uitgangspunten voor een divers
voorkomen.
karakter van de wijk.
13
1
2
3a
3b
Referentiebeelden voor stedenbouwkundige acccent 3a en b
Referentiebeelden voor stedenbouwkundige acccent 2 14
Referentiebeelden voor stedenbouwkundige acccent 1
Stedenbouwkundige accenten
Accent 2: eind zichtlijn toegangsweg
Op een aantal plekken in het stedenbouwkundig plan zijn steden-
Midden in het plangebied aan de toegangsweg is een accent voorgesteld in
bouwkundige en architectonische accenten opgenomen.
de vorm van ‘stadswoningen’. Hierbij gelden de volgende uitgangspunten: • Hoogteaccent tot maximaal 12 meter hoog
Accent 1: overgang brug fase 7
• In dezelfde stijl als omliggende woningen, maar rijker gedetailleerd
Hier past een meer paviljoenachtig gebouw die de relatie legt tussen
• Niet teveel symmetrie
Casterhoven fase 7 en Pottemsche Veld. De volgende uitgangspunten
• Grotendeels toepassing van kap, ondergeschikt plat dak
passen hierbij:
• Combinatie van materiaal- en kleurkeuzes
• Onderscheidende architectuur
• Verspringingen toepassen in hoogte en rooilijn om geleding te krijgen
• Andere functie of ander woontypologie (meergeneratiewoningen, kwadrantwoningen, appartementen, wonen met zorg etc.)
in het gebouw, geen groot massief blok • Sterke koppeling met groenplek en tuinen aan het water
• Afwijkende bouwvorm
• Geen achterpad, maar onderdoorgangetjes per 2 woningen
• Sterke koppeling met het water en groenplek
• Parkeren op eigen terrein bij hoekkavels en in de openbare ruimte
• Bouwhoogte maximaal 12 meter • Bijzondere kapvorm of plat dak is toegestaan • Alzijdige oriëntatie • Parkeren op maaiveld aan noordzijde ivm schaduwwerking
Referentiebeelden onderdoorgang per 2 woningen 15
Accent 3a en b: ‘Pottemsche poort’
• Op wijkniveau van Pottemsche veld heeft de zuidpunt een sterke
Vanaf de Cuneraweg en Hoofdstraat markeert de zuidpunt de entree van
verwantschap met de architectuur van de rest van Pottemsche Veld en kan
Pottemsche Veld/Casterhoven en daarmee van Kesteren. De volgende
een ondergeschikt eigentijds element hebben dat aansluit bij het nieuwe
uitgangspunten zorgen ervoor dat dit punt extra gemarkeerd kan worden:
bedrijfsgebouw en school Pantarijn aan de rotonde.
• Op dorpsniveau vormt de locatie een zeer beeldbepalend punt, een
• Parkeren westblok op maaiveld of half verdiept onder het gebouw
markering door middel van een hoger bouwmassa is gepast (max. 20
vanwege hoogteligging t.o.v. kruising Cuneraweg/Hoofdstraat valt
m).
deze plintlaag minder op.
• Op straatniveau doet de bebouwing mee in de reeks van bijzondere functies en gebouwen langs de Hoofdstraat. Opbouw in bouwhoogte
• Alzijdige oriëntatie. • Afschermende werking van geluid van verkeer Cuneraweg en
van oost naar de westzijde (Pantarijn 10 m, bedrijfskavel 12 m, punt
Hoofdstraat. Door middel van zoveel als mogelijk 1 geluidsluwe zijde
3b 14 m en punt 3a 20m)
per appartement en waar mogelijk langgerekte bouwblokken wordt dit
• Vensters richting Hoofdstraat door haakse bouwblokken (kopse kanten) met kap richting Hoofdstraat met ondergeschikte bouwdelen daartussen.
toegepast. • Balkons deels uitvoeren als loggia zodat deze geluidstechnisch kan worden afgesloten. • Wonen aan het groen, met een parkje voor goedkope woningen (oostblok) aan geluidsluwe zijde met verblijfsplek.
16
Massastudie appartementen
17
Referentiebeelden voor hoekaccenten
18
Hoekaccenten Om herkenningspunten in de wijk te maken en het diverse karakter te versterken is het gewenst om de hoeken van de bouwblokken te verbijzonderen. Deze hoekaccenten (zie rode lijnen), kunnen worden verbijzonderd door onderstaande maatregelen: -
Een bijzondere kapvorm (torentje, plat dak, gebogen kap, getrapte gevel)
-
Een bijzondere materiaalkeuze (bijvoorbeeld zink dak of gevel, hout gevelbekleding, etc.)
-
De raampartij (groot uitkragend venster, bijzondere erker, Vlaamse gevel)
-
Een ander bijzonder detail (verbijzondering gevelelementen, kunst, ronde gevel etc.)
-
Gesloten bouwblokken zijn niet gewenst.
Hoekaccenten
19
Streven naar eenheid in vlonders gecombineerd met flauw talud en bergingen
Watergang vlonder
Haag
Beukenhaag of hedera bij achter- en zijtuinen aan openbare ruimte
Erfafscheidingen
20
Lage haag
lage beukenhaag voortuinen
Erfafscheidingen
Erfafscheidingen rug-aan-rugwoningen
Doordat de architectuur en woonvormen erg varieren is het gewenst om de
De erfafscheidingen bij de rug-aan-rugwoningen hebben een andere
erfafscheidingen samen met de openbare ruimte eenduidig per straat in te
opbouw dan de reguliere erfafscheidingen. Rug-aan-rugwoningen hebben
vullen. Navolgende paragraaf en de kaart geven de uitgangspunten.
aan de voorzijde (begrenzing openbare ruimte) een lage haag. De woningen hebben gezamenlijke bergingen, gelegen tegen het hoofdgebouw aan.
Erfafscheiding voorzijde De erfafscheiding aan de voorzijde vormt gelijk de begrenzing van de
Overgang watergangen
openbare ruimte. Hierbij is gekozen voor lage hagen.
Er zijn twee grote watergangen; aan de oostzijde (onderdeel Casterhoven
Langs de hoofdstraten (in groen aangegeven op de kaart) is een lage haag
fase 7) en aan de westzijde (langs Cuneraweg). Bij beide watergangen
verplicht. De voortuinen in de hoofdstraten zijn minimaal 3 meter diep, dan
wordt een natuurvriendelijke oever toegepast aan de westoever en wordt
is namelijk nog sprake van een tuin en bij de hoofdstraten is het gewenst om
het oostelijk deel van het talud, grenzend aan de woonpercelen, mee
iets meer afstand tot de doorgaande weg aan te houden. Indien er hagen
verkocht en uitgevoerd met een regulier talud. Bij de nieuwe watergang
worden toegepast is het de bedoeling dat bij een oprit de haag maximaal 3
langs de Cuneraweg is het bovendien mogelijk om een houten vlonder te
meter wordt onderbroken en bij dubbele opritten max. 6 meter. De hoogte
realiseren grenzend aan de eigen tuin (donker blauw), streven naar uniforme
van de haag is circa. 0,70 meter, eventueel gecombineerd met een open
uitstraling. De vlonder wordt aangelegd op maximaal 50% van de lengte
hekwerk.
van de perceelsgrens. Bijgebouwen tegen de vlonders zijn niet toegstaan, waar de vlonder zijn gelegen zijn bijgebouwen uitgesloten tot 3 meter vanaf
Erfafscheiding zij- en achterzijde
de achterste erfgrens. Langs beide watergangen wordt een onderhoudspad
De achterzijde of zijkant van een woning dat grenst aan de openbare ruimte
gerealiseerd dat ook voor het maken van een ommetje gebruikt kan worden.
(ook bij een parkeerkoffer) is een hoge haag of hekwerk met groen gewenst. Hierbij kan ook gekozen worden voor een meeontworpen muur geïntegreerd met berging. In ieder geval dient op de volgende 2 plekken dit te worden gerealiseerd. De kavelgrenzen langs de spoorlijn (noorden van plangebied) en langs de oostelijke watergang uitvoeren met een hoge haag. Dit zijn achtertuinen grenzend aan een lange zone van de openbare ruimte (donker groene lijn).
21
Doorsnede A: Hoofdstraat
22
Doorsnede B: Woonstraat
Criteria openbare ruimte Voor de openbare ruimte vormt het handboek van de gemeente NederBetuwe een belangrijke basis. Specifiek voor Pottemsche Veld zijn er principeprofielen in dit hoofdstuk opgenomen. Dit zal vervolgens weer in een inrichtingsplan verder uitgewerkt worden. Dit geldt ook voor de driehoekvormige parken.
Wegen navolgend beschreven: -
Aan beide kanten bomenrijen, verspringend van elkaar.
-
Elementenverharding in plaats van asfalt.
-
Langsparkeren aan beide zijden van de weg met halfverharding, bij woonstraten mag ook aan één zijde haaksparkeerplaatsen.
-
Wegen minimaal 5,25 meter breed met een V-straatprofiel.
-
Weerszijden een voetpad bij woningen.
-
Langs de buitenranden van het plangebied een struinpad ten
f ie l Pro
AH
eg
en Profiel B Woonstraten
De basisuitgangspunten voor zowel hoofdwegen als woonstraten zijn
fdw oo
behoeve van een ommetje langs het water, deze vormen gelijk het onderhoudspad. -
Aan de noordkant wordt een fietsbrug gerealiseerd naar Casterhoven en aan de zuidkant een langzaam verkeersverbinding naar de Hoofdstraat. De noordelijke brug is enkel door hulpdiensten te gebruiken, de zuidelijke toegangsweg kan ook voor calamiteiten gebruikt worden. Verkeersstructuur
23
Referentiebeelden voor de openbare ruimte
24
Groen -
Langs hoofdwegen en de woonstraten zijn altijd bomen opgenomen. Dit heeft op veel vlakken een meerwaarde: woonbeleving, hittestress, biodiversiteit, vliegroutes vleermuizen, nestgelegenheid en herkenbaarheid in de wijk. In de wegen zijn twee boomsoorten voorzien, 1 soort in de hoofdstraat en 1 soort in de woonstraten en parkeerkoffers. In de parkjes wordt een gevarieerd aanbod bomen voorzien.
-
In de wijk zijn op diverse plekken driehoekvormige parkjes opgenomen met woningen eromheen. Hier zullen speel- en zitvoorzieningen een plek krijgen en wordt hiermee dé plekken voor ontmoeting en spelen.
Profiel D
Hoogwaardige inrichting is hierbij een vereiste. Het zal een combinatie zijn van natuurlijke materialen, hoogteverschillen voor de wadi’s en diversiteit in bloemen/planten/bomen. -
Bij de stedenbouwkundige accenten zullen rustige verblijfsplekken aan het water worden gerealiseerd. Deze zijn ten behoeve van de bewoners van deze gebouwen. Deze plekken hebben ook een natuurlijke uitstraling en zijn een eenheid met de ruimte rond de accenten.
-
Straatmeubilair is neutraal, sober en rank.
f ie l Pro
C
Groen- en waterstructuur
25
Water -
Water vormt een structuurdrager van het plangebied. De oostelijke en westelijke watergang heeft een robuuste uitstraling met één zijde tuinkavels en andere zijde natuurvriendelijke oevers.
-
Tweede belangrijk waterelement zijn de wadi’s midden in de buurten. Het hemelwater zal oppervlakkig worden afgevoerd richting deze plekken in de wijk. Deze krijgen vervolgens een overstort op de hoofdwatergangen. De wadi’s hebben een dubbelfunctie, namelijk ook als verblijfs-speelgebieden in de wijk.
Doorsnede D: Watergang oost
Doorsnede C: Watergang west
26
Parkeerkoffer Daar waar een intensiever programma gewenst is en dit niet in openbare ruimte kan worden opgelost worden parkeerkoffers toegepast. Voor deze koffers gelden de volgende uitgangspunten: -
Parkeren aan weerszijden
-
Bij achtertuinen ook voetpaden toepassen
-
Bij parkeerkoffer zonder achterpad stoepband toevoegen
-
Eenheid in bergingen/erfafscheidingen
-
Enkele boom toepassen
-
Halfverharding voor de parkeerplaatsen
Doorsnede E: Voorbeelduitwerking Parkeerkoffer met achterpad
Profiel E f ie l Pro
F
Doorsnede F: Voorbeelduitwerking Parkeerkoffer zonder achterpad
27
Water bergen in watergang
Water bergen in wadi
Water bergen in wadi
Klimaatadaptief & natuurinclusief
28
Klimaatadaptief, energiezuinig en natuurinclusief De volgende punten zijn grotendeels als ambitie omschreven, zij bieden een meerwaarde voor het leefgebied van dieren en toekomstige bewoners. In het inrichtingsplan wordt hier verder op ingegaan.
Klimaatadaptief -
Toepassing van halfverharding voor parkeerplaatsen
-
Bovengronds water afvoeren naar en bergen in wadi’s en watergangen
-
Straatprofiel als V-profiel voor bergen hemelwater
-
Bomen aan weerszijden van de straten
-
Diverse groenplekken in de wijk
-
Robuuste watergangen
-
Stimuleren groene tuinen
Energiezuinig en circulair -
Energiezuinige woningen
-
Duurzame energieopwekking
-
Toepassing deelenergie, deelauto’s, laadpalen
-
Duurzaam materiaalgebruik
Natuurinclusief inrichten en bouwen -
Bloemenrijke bermen langs wegen
-
Biodiversiteit in groengebieden
-
Natuurvriendelijke oevers bij watergangen
-
Hagen als erfafscheiding
-
Ingebouwde nestgelegenheden voor o.a. mussen en vleermuizen
-
Groene daken op bijgebouwen stimuleren
Referentiebeelden klimaatbestendig bouwen
29
buro-sro.nl
stedenbouw + ruimtelijke ordening + ontwikkelingsmanagement