Document · PDF

Bijlage 2 - Accountantsverslag 2023

Raadsvergadering 4 juli 2024, gemeente Neder-BetuweBij agendapunt: Jaarstukken 20238.721 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Gemeente Neder-Betuwe Accountantsverslag controle 2023

1 661077857/JH/1528

CONCEPT

Aan het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Neder-Betuwe Burgemeester Lodderstraat 20 4043 KM OPHEUSDEN

Heliumstraat 64 2718 SL ZOETERMEER telefoon (088) 236 80 00 e-mail Audit@flynth.nl

kenmerk 661077857/JH/1528

datum 26 juni 2024

behandeld door drs. D.J. Han RA

onderwerp Accountantsverslag 2023

Geachte leden van de raad,

Hierbij ontvangt u ons accountantsverslag over het boekjaar 2023. Dit verslag bevat de belangrijkste uitkomsten van de door ons uitgevoerde werkzaamheden, waarvan wij vinden dat die voor u relevant zijn voor een goed begrip van de jaarrekening 2023 en voor het beoordelen van de financiële positie van de gemeente Neder-Betuwe. De jaarrekening is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het college. In overeenstemming met uw opdracht hebben wij de jaarrekening 2023 gecontroleerd.

Deze rapportage beschrijft op hoofdlijnen onze controleaanpak en de belangrijkste aangelegenheden die wij tijdens onze controle in overweging hebben genomen. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze werkzaamheden en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel over de jaarrekening 2023 van de gemeente Neder-Betuwe. Wij hebben deze rapportage op 26 juni 2024 met uw audit commissie besproken, en hebben daarbij ook uw vragen beantwoord. De inhoud van dit accountantsverslag is door ons afgestemd met de ambtelijke organisatie. De bevindingen en beschouwingen in dit verslag komen voort uit onze controlewerkzaamheden. Het verslag van bevindingen is, zoals hiervoor reeds verwoord, bedoeld om u te ondersteunen in uw beoordeling van de jaarrekening 2023. Wij wijzen u erop dat uw controlerende taak uiteraard verder gaat dan uitsluitend het financieel getinte perspectief vanuit de accountantscontrole.

Wij bedanken de medewerkers van de gemeente voor de prettige samenwerking en zijn vanzelfsprekend graag bereid een nadere toelichting te verstrekken.

Met vriendelijke groet, Flynth Audit B.V. Digitaal ondertekend door Jankhim Han

drs. D.J. Han RA

Flynth Audit B.V. is lid van BKR International. Bankrekeningnummer IBAN NL67 RABO 0106 6642 20 - BIC: RABONL2U. Handelsregister 09063021. www.flynth.nl Dienstverlening vindt plaats onder algemene voorwaarden, op aanvraag verkrijgbaar en gedeponeerd bij de KvK in Arnhem.

Inleiding In het kader van de door de gemeenteraad aan ons verstrekte opdracht voor de controle van de jaarrekening 2023 van de gemeente Neder-Betuwe brengen wij u hierbij verslag uit van onze belangrijkste bevindingen naar aanleiding van onze controlewerkzaamheden die wij onlangs hebben uitgevoerd. Dit accountantsverslag is bedoeld om u te ondersteunen in uw beoordeling van de jaarrekening 2023. Wij wijzen u erop dat uw controlerende taak uiteraard verder gaat dan uitsluitend het financieel getinte perspectief vanuit de accountantscontrole. Inleiding

Samenvatting

Onze werkzaamheden zijn erop gericht een oordeel te kunnen geven over de jaarrekening 2023 van de gemeente Neder-Betuwe en niet primair op het opsporen van fraudes of onregelmatigheden in uw organisatie. De bevindingen in deze brief zijn daarom beperkt tot de punten die voortvloeien uit de controle van de jaarrekening.

Jaarrekening

Wij zitten in de afrondende fase van onze controle. Na afronding van de laatste werkzaamheden en het verkrijgen van duidelijkheid rondom de rechtmatigheidsverantwoording en de wijze waarop dit in de controleverklaring verwoord dient te worden kunnen wij overgaan tot opstellen en verstrekken van de controleverklaring. Wij hebben de concept versie van deze rapportage besproken tijdens de bijeenkomst op 26 juni 2024 met uw audit commissie, en hebben daarbij ook uw vragen beantwoord. De inhoud van dit accountantsverslag is door ons afgestemd met de ambtelijke organisatie. Structuur rapportage

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Hoofdstuk 1

Bestuurlijke samenvatting

Hoofdstuk 2

Jaarrekening

Hoofdstuk 3

Jaarverslag

Hoofdstuk 4

Significante risico’s

Hoofdstuk 5

Interne beheersing

Hoofdstuk 6

Externe ontwikkelingen

Bijlage A

(Gecorrigeerde) bevindingen

Bijlage B

SiSa – Fouten en onzekerheden 2023

Bijlage C

Onafhankelijkheid

Bijlage D 661077857/JH/1528

Onze communicatie met u

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

3 CONCEPT

1. Bestuurlijke samenvatting

4 661077857/JH/1528

CONCEPT

Onze belangrijkste conclusies Controleverklaring

Wij hebben de accountantscontrole van de jaarrekening 2023 van de gemeente Neder-Betuwe afgerond. Wij verstrekken een goedkeurende controleverklaring voor de getrouwheid, onder voorbehoud dat de jaarrekening ongewijzigd wordt vastgesteld door de raad. Verder hebben we geen indicaties van fraude en/of niet-naleving van wet- en regelgeving. Inleiding

De voor fouten en onzekerheden gehanteerde materialiteit bedraagt € 800.000. De bevindingen in onze rapportage zijn opgenomen vanaf € 75.000. Reikwijdte van de controle

Grondslagen en verantwoording conform BBV

Schattingen

Analyse vermogen en resultaat

In de opdrachtbevestiging heeft u ons de opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2023. De reikwijdte van onze controle staat hierin omschreven. Gedurende het verloop van de controle over boekjaar 2023 is op geen enkele wijze sprake geweest van een beperking in de reikwijdte van onze controle. Tijdens de uitvoering hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de reikwijdte voorgedaan. Wij achten de reikwijdte van onze controle voor 2023 voldoende voor de doelstelling van de controle van de gemeente Neder-Betuwe. De accountantscontrole omvat onder meer een onderzoek naar de toepassing van de grondslagen in de jaarrekening. Naar onze mening zijn de door het college gekozen grondslagen voor waardering en resultaatbepaling aanvaardbaar, conform wet- en regelgeving en consistent toegepast. In het boekjaar 2023 zijn geen wijzigingen doorgevoerd in de keuze of de toepassing van de belangrijkste verslaggevingsgrondslagen in het BBV en relevante notities uitgebracht door de Commissie BBV. Schattingen op basis waarvan een aantal jaarrekeningposten worden bepaald zijn gebaseerd op inzichten van het management. Wij hebben de belangrijkste gehanteerde factoren en veronderstellingen beoordeeld. Wij hebben vastgesteld dat de schattingen en veronderstellingen aanvaardbaar zijn in het kader van de jaarrekening als geheel.

Het gerealiseerde resultaat (inclusief de mutaties in de reserves) bedraagt circa € 4,887 miljoen positief versus een begroot resultaat (na wijziging) van € 2,869 miljoen positief. Voor een nadere toelichting hierop verwijzen wij u naar de analyse van het resultaat in de jaarstukken 2023. In hoofdstuk 3 van dit verslag gaan wij nader in op het resultaat en de ontwikkeling van het (weerstands)vermogen.

5 661077857/JH/1528

CONCEPT

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

Kernpunten van onze jaarrekeningcontrole (1/3) Grondexploitaties

Door uw gemeente is de exploitatieberekening van de grondexploitaties ten behoeve van de jaarrekening 2023 geactualiseerd. Wij hebben vastgesteld dat de uitgangspunten aanvaardbaar zijn. De waarde van de bouwgronden in exploitatie is € 2.111.000. Een voorziening voor het verlies van de exploitaties is getroffen voor € 491.000.

Inleiding

Het verloop van de bouwgronden in exploitatie is als volgt: Verloopoverzicht bouwgronden in exploitatie

Bedrag * €1.000

Boekwaarde per 1 januari 2023

€ 2.365

Vermeerderingen

€ 265

Verminderingen

€0

Boekwaarde voor resultaat

€ 2.630

Winstneming

€0

Verliesneming

€ 28

Boekwaarde per 1 januari 2023

€ 2.602

Verliesvoorziening

€ 491

Stand per 31 december 2023

€ 2.111

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Onze conclusie is dat de schattingen door het college bij de actualisatie van de exploitatieberekening en daarmee ook met de uitkomsten van deze actualisatie aanvaardbaar zijn. In hoofdstuk 4 gaan wij nader in op de controle alsmede de uitkomsten daarvan inzake de grondexploitaties.

6 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlagen

Kernpunten van onze jaarrekeningcontrole (2/3)

Voorzieningen

Sociaal domein

Rechtmatigheidsverantwoording

Bij het opstellen van de jaarrekening moet het college belangrijke schattingen, beoordelingen en aannames toepassen en toelichten. Wij hebben de belangrijkste schattingen, beoordelingen en aannames van het college beoordeeld en zijn tot de conclusie gekomen dat deze zijn gebaseerd op passende bewijsstukken en gebaseerd zijn op gebalanceerde overwegingen. Voor de kosten voor Jeugdhulp en WMO steunt u niet alleen meer op de controleverklaring en financiële productieverantwoordingen van zorgaanbieders, maar baseert u zich ook op de beheersmaatregelen die in uw eigen procesgang de waarborg bieden dat de juiste zorgprestaties conform de gemaakte afspraken zijn verleend. Op basis daarvan resteren in onze controle geen onzekerheden. In de jaarrekening 2023 neemt het college voor het eerst een rechtmatigheidsverantwoording op. Deze rechtmatigheidsverantwoording ziet toe op het begrotings-, het voorwaarden- en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. De rapportagegrens voor de rechtmatigheidsverantwoording bedraagt € 50.000. Ten aanzien van het voorwaardencriterium dient uw organisatie dient te voldoen aan de EUaanbestedingsregels zoals opgenomen in uw normenkader. De verbijzonderde interne controle (VIC) heeft vastgesteld dat sprake is van onrechtmatigheden ten aanzien van de EU-aanbestedingsregels.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

In de rechtmatigheidsverantwoording heeft u een onrechtmatigheid ten aanzien van de aanbestedingsregels opgenomen van in totaal € 676.000. Uit onze werkzaamheden voor de rechtmatigheidsverantwoording zijn geen bevindingen gebleken. De opgenomen toelichting van het college voldoet. Verder achten we de werkzaamheden van het college toereikend om tot een oordeel te komen.

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

7 661077857/JH/1528

CONCEPT

Kernpunten van onze jaarrekeningcontrole (3/3) Single Information Single Audit (SiSa)

In de jaarrekening wordt verantwoording afgelegd voor ontvangen specifieke uitkeringen en gerelateerde bestedingen door middel van de SiSa-bijlage. Het Rijk en provincies maken in toenemende mate gebruik van deze specifieke uitkeringen. Ook in 2023 is het aantal regelingen weer toegenomen. Het afzonderlijk verantwoorden van deze specifieke regelingen zorgt voor de ambtelijke medewerkers voor een verzwaring van de administratieve lasten en voor een verhoging van onze controlekosten. De controledruk neemt zowel voor de ambtelijke organisatie als voor ons als accountant toe.

Inleiding

Samenvatting

Frauderisicoanalyse

De gemeente Neder-Betuwe heeft een frauderisicoanalyse opgesteld. Dit is een goede ontwikkeling om de interne beheersing verder vorm te geven. De analyse is uitgevoerd volgens de fraude driehoek (druk, gelegenheid en rationalisatie), waardoor de afweging heeft plaatsgevonden aan de hand van de juiste aspecten.

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

8 661077857/JH/1528

CONCEPT

2. Jaarrekening

9 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening – Rechtmatigheidsverantwoording (1/6) Definitie rechtmatigheid

Verantwoordingsen rapportagegrens

Het juridische begrip rechtmatigheid heeft betrekking op alle geldende wet- en regelgeving. Rechtmatigheid is het handelen in overeenstemming met de wet- en regelgeving. Het begrip rechtmatigheid in het kader van de rechtmatigheidsverantwoording is een minder omvattend begrip. Hierbij bestaat er een duidelijke relatie met het financieel beheer. Er moet immers worden verantwoord dat baten, lasten en balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen. Het gaat om de financiële beheersingshandelingen. De verantwoordingsgrens valt binnen een bandbreedte van 0% en 3% van de totale lasten van de gemeente, inclusief toevoegingen aan de reserves. Voor zowel de fouten als voor onduidelijkheden afzonderlijk geldt hetzelfde percentage, waarbij fouten en onduidelijkheden niet bij elkaar opgeteld worden.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

We hebben vastgesteld dat in de financiële verordening de verantwoordingsgrens is opgenomen ter hoogte van 3%. In de financiële verordening heeft u verder een rapportagegrens opgenomen van € 50.000. Het besluit accountantscontrole decentrale overheden hanteert voor onze controle een percentage van 1% voor fouten, waardoor uw verantwoording lagere zekerheid verschaft. Normen en toetsingskader

Het normenkader voor de rechtmatigheidsverantwoording betreft uw inventarisatie van de voor de verantwoording relevante regelgeving. Het normenkader heeft u geactualiseerd op basis van wijzigingen in wet- en regelgeving en is vastgesteld op 7 december 2023. Uw inventarisatie van regelgeving bestaat uit externe en interne regelgeving. We constateren dat u de actualisatie nauwkeurig heeft uit gevoerd en het normenkader aansluit op de geldende externe en interne regelgeving. Het operationaliseren van het normenkader is een taak van het college en wordt vastgelegd in een toetsingskader. In het toetsingskader is per wet/regeling/verordening vastgelegd welke artikelen relevant zijn voor de toetsing. Uw college heeft ervoor gekozen geen separaat toetsingskader vast te stellen, maar dit te verwerken in de werkprogramma’s van de verbijzonderde interne controle (VIC).

10 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

Jaarrekening - Rechtmatigheidsverantwoording (2/6) Begrotingscriterium

Bij de rechtmatigheidsverantwoording vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. Financiële beheershandelingen die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, alsmede de balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). Inleiding

Uitgangspunt is het niveau waarop de gemeenteraad de budgetten in de begroting en bij investeringen geautoriseerd heeft. Dit in lijn met de door u vastgestelde financiële verordening. De toe te passen normen voor het begrotingscriterium zijn op hoofdlijnen door de wetgever bepaald (artikel 189, 190 en 191 van de Gemeentewet). De gemeenteraad heeft deze normen nader ingevuld en geconcretiseerd in de financiële verordening. Uw raad heeft het begrotingscriterium geconcretiseerd door de volgende criteria: • De begrotingsrechtmatigheid wordt beoordeeld op het niveau waarop de begroting door de raad is geautoriseerd. • Bij investeringsprojecten wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld op het niveau van het totaal gevoteerde kredietbedrag. Een overschrijding van het jaarbudget, passend binnen het totaal bedrag van het krediet, wordt daarmee als rechtmatig beschouwd. • Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd. Afwijkingen • worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: • er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren; • er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling; • de overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage.

• Begrotingsonrechtmatigheden die passen binnen het bestaande beleid van de raad, worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording maar worden niet nader toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

Jaarrekening

Dit houdt in dat de financiële beheersingshandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de juiste investering, het toereikend zijn van het begrotingsbedrag en het begrotingsjaar van belang zijn.

Bijlagen

Als blijkt dat de gerealiseerde bedragen hoger zijn dan de, ook na de laatste begrotingswijziging, geraamde bedragen dan kan sprake zijn van onrechtmatige uitgaven (begrotingsonrechtmatigheid). Deze lasten zijn dan namelijk buiten het budgetrecht van de gemeenteraad tot stand gekomen. In deze paragraaf gaan wij in op het begrotingscriterium en de verschillende onderwerpen die het begrotingscriterium raken. 11 661077857/JH/1528

Samenvatting

CONCEPT

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Jaarrekening - Rechtmatigheidsverantwoording (3/6) Begrotingsrechtmatig heid - programma’s

In het kader van begrotingsrechtmatigheid wordt onderscheid gemaakt naar bruto afwijkingen en formeel onrechtmatige afwijkingen. De bruto afwijkingen vloeien hoofdzakelijk voort uit onderschrijding van lasten en baten en overschrijding van baten ten opzichte van de begroting. Inleiding

De weging van het rechtmatigheidsoordeel vindt plaats op basis van de bruto afwijkingen zonder rekening te houden met de nadere ‘spelregels’ die met de gemeenteraad in de financiële verordening zijn afgesproken. x € 1.000

Bruto afwijking

Geaccepteerd

Formeel onrechtmatig

Overschrijding van de lasten

1.022

Overschrijding investeringsbudgetten (kredieten)

173

Ongeautoriseerde reservemutaties

Onderschrijding van lasten, welke tijdig via de jaarstukken aan de raad worden gemeld en verklaard

5.894

Onderschrijding van baten, welke tijdig via de jaarstukken aan de raad worden gemeld en verklaard

2.458

Interne beheersing

Overschrijding van baten, welke tijdig via de jaarstukken aan de raad worden gemeld en verklaard

2.517

Externe ontwikkelingen

Totaal begrotingscriterium

12.136

11.963

173

Bijlagen

Jaarrekening

Jaarverslag

Op basis van het standpunt van de Commissie BBV komt volgens de kadernota rechtmatigheid 2023 de bruto begrotingsafwijking boven de verantwoordingsgrens uit en zijn volgens dit standpunt van de Commissie BBV de verantwoorde baten, lasten en balansmutaties niet rechtmatig tot stand gekomen. Aangezien het college van mening is dat acceptabele afwijkingen in de beoordeling meegenomen dienen te worden, blijft de begrotingsonrechtmatigheid volgens de zogenaamde netto benadering (bruto afwijking minus de acceptabele afwijkingen) onder de verantwoordingsgrens.

661077857/JH/1528

Samenvatting

Uit de door ons uitgevoerde werkzaamheden om de getrouwheid van 12 de rechtmatigheidsverantwoording te toetsen zijn we niet tot een ander oordeel gekomen dan het college. CONCEPT

Significante risico’s

Jaarrekening - Rechtmatigheidsverantwoording (4/6) Misbruik en Oneigenlijk (M&O) gebruik criterium

De rechtmatigheidseis betreft ook de toetsing op juistheid en volledigheid van de gegevens, die door de belanghebbenden zijn verstrekt om het voldoen aan voorwaarden aan te tonen. Dit ter voorkoming en bestrijding van misbruik en oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving (M&O-criterium). Om misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsgelden te voorkomen, zijn functionerende beheersmaatregelen nodig. Het gaat er bij het M&O-criterium om dat in de organisatie effectieve maatregelen zijn getroffen om misbruik te voorkomen, dan wel op te sporen, en dat vigerende wet- en regelgeving duidelijk is, aangepast is aan actuele omstandigheden en te handhaven is. Om dit te bewerkstellingen is een mix van maatregelen nodig. Uw college heeft M&O-beleid samengesteld met de algemene uitgangspunten en de filosofie van de organisatie met betrekking tot het voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik. Deze monden uit in de keuzes die de organisatie ter zake maakt. De uitwerking daarvan in (een mix van) concrete beheersmaatregelen die geïntegreerd zijn in de administratieve organisatie/interne controle van de organisatie. We hebben uw werkzaamheden vanuit de verbijzonderde interne controle (VIC) met betrekking tot het M&O-criterium beoordeeld. We constateren dat de uitgevoerde werkzaamheden toereikend zijn om tot een oordeel te komen voor de rechtmatigheidsverantwoording.

U heeft effectieve M&O maatregelen, waarbij geen rechtmatigheidsafwijkingen en/of onduidelijkheden geconstateerd zijn die consequenties hebben voor het getrouwe beeld van de jaarrekening.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

13 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening - Rechtmatigheidsverantwoording (5/6)

Voorwaardencriterium

Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheersingshandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving en hebben betrekking op aspecten als doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. In de hierna volgende paragrafen worden de voorwaarden met de hoogste impact / risico binnen de jaarrekening nader toegelicht.

Voorwaardencriterium - Aanbestedingswet

De regels over aanbesteden staan in de Aanbestedingswet 2012 en het Aanbestedingsbesluit. Om de rechtmatigheid van de aanbestedingen vast te stellen heeft u een analyse uitgevoerd op de verstrekte inkoopopdrachten over een periode van vier jaar. In de analyse heeft u beoordeeld of de opdrachten tijdig en conform de Europese aanbestedingsregels zijn aanbesteed. Voor de aanbestede opdrachten is beoordeeld of de realisatie van de inkoopopdracht aansluit op de aanbesteding. Wij constateren dat er voldoende aandacht binnen de organisatie is voor het naleven van de Europese aanbestedingsregels. Er zijn afwijkingen van de Europese aanbestedingsrichtlijnen geconstateerd ter grootte van in totaal € 676.000. Dit bedrag aan onrechtmatigheden is meegenomen in de door het college opgestelde rechtmatigheidsverantwoording ten behoeve van het boekjaar 2023.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

14 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening - Rechtmatigheidsverantwoording (6/6) Voorwaarde criterium Juistheid kosten zorgaanbieders

De gemeenten ontvangen facturen van zorgaanbieders voor de levering van zorg aan burgers vanuit maatschappelijke ondersteuning en jeugdzorg. De gemeenten kunnen niet altijd vaststellen: • Of er niet te veel of een andere soort zorg is gefactureerd dan is toegekend door de gemeente. • Dat de prestaties (geleverde zorg) op de factuur feitelijk ook zijn geleverd. • Of de kosten en verplichtingen volledig zijn. Om de rechtmatigheid van de lasten vast te stellen heeft de verbijzonderde interne controle werkzaamheden uitgevoerd om de rechtmatigheid van de transacties vast te stellen. De belangrijkste werkzaamheden daarbij zijn: • Aansluiting van lasten op de productieverantwoordingen. • Vaststellen wat het oordeel en controleprotocol is van de ontvangen controleverklaring bij de productieverantwoording en welke impact dat heeft op de betrouwbaarheid van de productieverantwoording. Dit betreffen aspecten die samen vallen met getrouwe beeld en daardoor niet doorwerken naar de rechtmatigheidsverantwoording. Uit de werkzaamheden van de verbijzonderde interne controle blijken geen bevindingen.

Voorwaarde criterium Wet Fido, schatkistbankieren, Ufdo en Ruddo

De Wet financiering decentrale overheden (Fido) en onderliggende regelingen in de vorm van Regeling schatkistbankieren decentrale overheden, Uitvoeringsregel financiering decentrale overheden (Ufdo) en Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden (Ruddo), bevatten regels die de risico’s voor gemeenten moeten beperken bij lenen en beleggen. Aan deze overtredingen van de Wet fido zijn in veel gevallen geen (directe) financiële gevolgen verbonden. Uit de werkzaamheden van de verbijzonderde interne controle (VIC) blijken geen bevindingen.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

15 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening – Grondexploitaties Algemeen

Nota grondbeleid

Ontwikkeling risicoprofiel

Bij het opstellen van de jaarrekening moet het college belangrijke boekhoudkundige schattingen, beoordelingen en aannames toepassen en toelichten. Wij hebben de belangrijkste schattingen, beoordelingen en aannames van het college beoordeeld en zijn tot de conclusie gekomen dat deze zijn gebaseerd op passende bewijsstukken en uitgebalanceerde overwegingen. Onderstaande tabel bevat een overzicht van onze bevindingen met betrekking tot die schattingen en oordelen. De nota grondbeleid (2016) is verouderd. Wij adviseren deze conform de financiële verordening te actualiseren en aan te laten sluiten bij de nieuwe Omgevingswet. De ambtelijke voorbereidingen van de actualisatie zijn inmiddels opgestart. De organisatie heeft gepland de nieuwe nota in 2025 aan de gemeenteraad ter vaststelling aan te bieden. Met project specifieke risico’s wordt rekening gehouden bij de bepaling van tussentijdse winstneming en daarnaast zijn deze afgedekt middels de verliesvoorziening bij de betreffende grondexploitaties.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Gehanteerde parameters

De gemeente heeft evenals in voorgaande jaren exploitatieopzetten opgesteld die inzicht geven in de nog te maken kosten en te realiseren opbrengsten per grondexploitatie. De gemeente verwerkt de verwachte inflatie van kosten en opbrengsten in de exploitatieopzet. Voor de opbrengsten (prijzen) geldt dat deze reeds vastliggen in overeenkomsten met externe partijen.

Significante risico’s

Interne beheersing

De rente is vastgesteld op 1,0% wat past binnen de bandbreedte van de verslaggevingsgrondslagen ten opzichte van de werkelijk gewogen rente. Op basis van de uitgevoerde werkzaamheden zijn we tot de conclusie gekomen dat de exploitatieopzetten zijn gebaseerd op valide uitgangspunten. De uitgangspunten en veronderstellingen zijn met name bepaald op basis van ervaringscijfers vanuit referentieprojecten, bestek ramingen /aanbestedingen en inzichten van medewerkers binnen de eigen organisatie. Wij hebben vastgesteld dat de parameters en uitgangspunten voor de grondexploitaties evenwichtig zijn bepaald.

16 661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

Jaarrekening – Schattingen Algemeen

Belangrijk schattingen

Bij het opstellen van de jaarrekening moet het college belangrijke boekhoudkundige schattingen beoordelingen en aannames toepassen en toelichten. Wij hebben de belangrijkste schattingen, beoordelingen en aannames van het college beoordeeld en zijn tot de conclusie gekomen dat deze zijn gebaseerd op passende bewijsstukken en goed uitgebalanceerde overwegingen. Onderstaande tabel bevat een overzicht van onze bevindingen met betrekking tot die schattingen en oordelen.

Mate van Subjectiviteit

Onze beoordeling 2022

Waardering van grond en gebouwen inclusief afschrijvingen Waardering grondexploitatie

Voorzieningen

Waardering van deelnemingen en uitzettingen (Financiële Vaste Activa)

Gemiddeld

Inleiding

Samenvatting Toelichting

2023 De afschrijvingstermijnen zijn vergelijkbaar met voorgaand jaar en de termijnen die wij bij andere gemeenten zien. Er zijn geen indicaties dat de afschrijvingstermijnen niet zijn afgestemd op de economische levensduur van de activa.

Jaarrekening

Jaarverslag

Hoog

Gemiddeld

De grondexploitatie wordt jaarlijks geactualiseerd en op een consistente wijze gewaardeerd. Aan de exploitatieopzet liggen berekeningen en onderbouwingen ten grondslag waarbij op een conservatieve wijze wordt rekening gehouden met toekomstige kosten en opbrengsten. Wij kunnen ons vinden in de wijze waarop de waardering van de grondexploitatie is bepaald.

Significante risico’s

De saldi in de voorzieningen worden jaarlijks geactualiseerd en op een consistente wijze berekend. Aan de voorzieningen liggen toereikende berekeningen en onderbouwingen ten grondslag.

Interne beheersing

Er zijn geen indicaties dat een afwaardering van de boekwaarde van een deelneming of uitzetting noodzakelijk is.

Externe ontwikkelingen

Bijlagen Waardering debiteuren

Gemiddeld

= controleverschil

Minimaal jaarlijks wordt de voorziening voor dubieuze debiteuren geactualiseerd. Wij kunnen ons vinden in de wijze waarop de voorziening voor de diverse soorten vorderingen bepaald is.

= Optimistisch

= Evenwichtig

= Voorzichtig 17

661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening – Sociaal Domein Algemeen

Het college is verantwoordelijk voor het opstellen van de jaarrekening, maar voor het sociaal domein is sprake van afhankelijkheid van andere partijen. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) voert het proces betaling aan cliënt uit en zorgaanbieders leveren productieverantwoordingen aan voor in het boekjaar geleverde zorg. Om verantwoording af te kunnen leggen over de lasten die samenhangen met het sociaal domein, is de gemeente daarom afhankelijk van het verkrijgen van betrouwbare verantwoordingsinformatie van andere partijen.

Inleiding

Samenvatting

Productieverantwoordingen

Uw gemeente heeft voor de financiële verantwoording van de Jeugdzorg en WMO een aansluiting gemaakt tussen de financiële administratie en zorgadministratie op basis van het berichtenverkeer. Tot slot is er aansluiting gezocht met de ontvangen productieverantwoordingen van de zorgleveranciers. De productieverantwoordingen worden voorzien van een controleverklaring. Op het moment dat de controleverklaring een goedkeurend oordeel heeft, hebben wij voldoende zekerheid over de getrouwheid van deze kosten WMO en Jeugdzorg inclusief prestatieverklaring.

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Voor de bestedingen zonder productieverantwoording en goedkeurende controleverklaring heeft de gemeente verbijzonderde interne controle werkzaamheden uitgevoerd om de nauwkeurigheid van de lasten vast te stellen. We constateren dat aanvullende werkzaamheden zijn uitgevoerd om prestatielevering vast te stellen. Op basis hiervan is voor de bestedingen zonder productieverantwoording en goedkeurende controleverklaring door de gemeente voldoende zekerheid verkregen.

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

18 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening – Nadere toelichting Wijziging in overige wet- en regelgeving

In de jaarrekening 2023 zijn geen stelsel- en/of schattingswijzigingen verwerkt.

De gemeente heeft de jaarrekening opgesteld volgens de verslaggevingsvereisten van het besluit begroting en verantwoording (BBV). Bevestiging van het college

Wij hebben het college ter confirmatie een schriftelijke bevestigingen gevraagd aangaande haar verantwoordelijkheden inzake de financiële verslaggeving.

Inleiding

Reikwijdte van de controle

Er zijn geen meningsverschillen met het management noch het college geweest en er waren geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controleopdracht door de medewerkers en het college de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

Samenvatting

Wet Normering Topinkomens (WNT)

Wij hebben de WNT-verantwoording gecontroleerd en vastgesteld dat deze juist is verantwoord in de jaarrekening.

Jaarrekening

Wij wijzen u erop dat een wettelijke verplichting is om de jaarstukken openbaar te maken. Openbaarmaking kan gebeuren door het plaatsen van uw jaarstukken op uw website. Wij hebben geconstateerd dat uw jaarstukken over voorgaand jaar openbaar zijn gemaakt. Binnen de WNT gelden specifieke regels voor de samenloop van uitvoerende topfuncties bij verschillende WNT-instellingen. In overeenstemming met het controleprotocol WNT hebben wij geen controlewerkzaamheden uitgevoerd op de naleving van deze anticumulatieregeling. Dit is net als in voorgaande jaren in de controleverklaring tot uitdrukking gebracht. Nota reserves en voorzieningen Afrekening AVRI

Overlopende facturen

De nota reserves en voorzieningen stamt uit 2018. Wij adviseren conform de financiële verordening van de gemeente Neder-Betuwe eens per vier jaar te beoordelen of actualisatie noodzakelijk is. De beoordeling staat gepland voor 2025. AVRI afrekeningen (zowel opbrengsten als lasten) in jaar T+1 die gaan over jaar T worden niet (standaard) verwerkt in de financiële administratie, maar worden pas verwerkt als deze door de Raad in jaar T+1 zijn vastgesteld. Deze werkwijze is consistent met voorgaande jaren. Wij adviseren om tijdens het afsluitingsproces te evalueren of een (voorlopige) overlopende post in de jaarrekening opgenomen dient te worden. Wij constateren dat een aantal facturen worden verantwoord onder de vooruitbetaalde bedragen, maar deze bedragen zijn niet betaald in 2023. De vooruitontvangen facturen zijn ook verantwoord als crediteur. Deze werkwijze is consistent met voorgaande jaren. Wij adviseren om tijdens het afsluitingsproces jaarlijks te evalueren of het hier blijft gaan om niet-materiële bedragen. 19

661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

3. Jaarverslag

20 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarverslag – Kwaliteit toelichting Jaarverslag voldoet aan eisen BBV

Kwaliteit paragrafen

In het BBV zijn diverse eisen opgenomen voor de vorm en inhoud van het jaarverslag. Wij hebben vastgesteld dat uw jaarverslag voldoet aan de eisen die het BBV hieraan stelt.

In het BBV zijn diverse eigen opgenomen voor de mate van toelichting in de paragrafen. Wij hebben vastgesteld dat de toelichting in de paragrafen voldoet aan de vereisten vanuit het BBV.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Verenigbaarheid jaarrekening en jaarverslag

Informatiewaarde

Wij zijn verplicht vast te stellen of wij op grond van de tijdens de controle verkregen informatie onjuistheden of tegenstrijdigheden hebben geconstateerd tussen de jaarrekening en het jaarverslag die gebruikers van de jaarstukken zouden kunnen beïnvloeden. Dit is naar onze mening niet het geval.

We hebben de informatiewaarde van uw jaarrekening gebaseerd op de inzichtelijkheid, concreetheid en kwaliteit van de analyses vanuit perspectief van de gemeenteraad. De inzichtelijkheid is toereikend en geeft de gebruiker voldoende inzicht in de ontwikkelingen, gerealiseerde prestaties en de oorzaken van de afwijkingen.

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

21 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarverslag - Kengetallen Relatie tussen kengetallen

De kengetallen moeten altijd in relatie tot elkaar worden bezien. Uit de combinatie van de kengetallen kan een beeld worden verkregen van de financiële positie van uw organisatie. Daarbij kan ook inzichtelijk worden gemaakt wat de oorzaak is van uw financiële positie. De analyse van de weerstandsratio en de financiële kengetallen is een onderdeel van het jaarverslag en de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Vanuit onze controlerende rol is vastgesteld of het jaarverslag (en dus deze paragraaf) niet strijdig is met de jaarrekening en geen materiële onjuistheden bevat.

Weerstandsvermogen

In de paragraaf weerstandsvermogen heeft het college een overzicht opgenomen van de weerstandscapaciteit. Het weerstandsvermogen bedraagt volgens deze paragraaf € 22,214 miljoen (2022: € 21,333 miljoen).

In de paragraaf weerstandsvermogen zijn de relevante risico’s benoemd. Uw organisatie heeft op basis van interne berekeningen het totale bedrag aan gewogen risico’s waaraan de organisatie is blootgesteld bepaald op € 3,416 miljoen (2022: € 3,729 miljoen). In de bijbehorende programmaverantwoording in de paragraaf weerstandsvermogen is een specificatie van deze risico’s opgenomen. Solvabiliteit

Het solvabiliteitsratio bedraagt ultimo 2023 47% (2022: 53%). Voor de solvabiliteit geldt dat hoe hoger dit percentage is, hoe beter uw organisatie in staat is om haar verplichtingen op lange termijn te voldoen.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

De netto schuldquote bedraagt 23% (2022: 20%). De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van uw organisatie ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie.

Externe ontwikkelingen

Zowel de solvabiliteit als de netto schuldquote laten ten opzichte van voorgaand jaar een positieve ontwikkeling zien.

Structurele exploitatieruimte

Voor de beoordeling van de financiële positie van uw organisatie is het van belang te beoordelen of de structurele baten en lasten in verhouding tot elkaar zijn. Een positief kengetal betekent dat de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten en uw organisatie daardoor incidentele kosten kan permitteren. Wij merken op dat uw structurele exploitatieruimte negatief is en vragen hiervoor uw aandacht.

22 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlagen

4. Significante risico’s

23 661077857/JH/1528

CONCEPT

Jaarrekening – Significante risico’s

In onze controleaanpak hebben wij een aantal significante risico’s onderkend voor de controle van de jaarrekening van uw gemeente. Hieronder gaan wij nader in op deze significante risico’s en zetten wij in hoofdlijnen uiteen welke werkzaamheden wij hebben verricht om deze significante risico’s te mitigeren.

Omschrijving risico

Het significante risico met betrekking tot het doorbreken van interne beheersing door het management voor de waardering van de grondexploitatie

Aanpak management Gegeven de aard van het risico, waarbij interne beheersing wordt doorbroken, kan dit risico niet worden gemitigeerd door middel van interne beheersing.

Eigen controlewerkzaamheden

Inleiding

Samenvatting

Het significante risico is gerelateerd aan de inschatting van de verliesvoorziening. Wij hebben dit risico kunnen mitigeren door gegevensgerichte detailcontroles uit te voeren, op de nog te maken kosten & opbrengsten, indexatie van schatting en fasering van de grondexploitatie.

Jaarrekening

Jaarverslag

Omschrijving risico

Aanpak management

Eigen controlewerkzaamheden

Significante risico’s

Het management bevindt zich in een positie om fraude te plegen, omdat het in staat is de administratieve vastleggingen te manipuleren en frauduleuze financiële overzichten op te stellen door interne beheersing te doorbreken die anderszins effectief lijkt te werken. Het risico is verondersteld in alle entiteiten aanwezig.

Gegeven de aard van het risico, waarbij interne beheersing wordt doorbroken, kan dit risico niet worden gemitigeerd door middel van interne beheersing.

Het doorbreken van beheersingsmaatregelen door het management is op basis van de controlestandaarden altijd een significant risico. Interne beheersingsmaatregelen, ongeacht hoe goed in opzet en bestaan, kunnen risico’s van materiële onjuistheden in de jaarrekening slechts beperken, en niet volledig mitigeren, wegens de inherente beperkingen van interne beheersmaatregelen.

Interne beheersing

Wij hebben de opzet en implementatie geëvalueerd van de maatregelen van interne beheersing in de processen voor het genereren en verwerken van journaalposten en het maken van schattingen. Wij hebben journaalposten geselecteerd op basis van risicocriteria en hierop specifieke controlewerkzaamheden verricht. Deze werkzaamheden omvatten onder meer inspectie van informatie uit brondocumenten. Wij hebben geen significante transacties buiten het kader van de normale bedrijfsuitoefening geïdentificeerd.

Wij hebben dit risico specifiek onderkend ten aanzien van de memoriaalboekingen die worden gemaakt in het afsluitingsproces.

Tevens hebben wij specifieke controlewerkzaamheden verricht ten aanzien van belangrijke schattingen van het college. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor fraude of vermoedens van fraude ten aanzien van het doorbreken van de interne beheersing door het college.

24 661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

Jaarrekening – Verantwoordelijkheden m.b.t. fraude

Uw verantwoordelijkheid

•

• •

•

De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en detecteren van fraude berust bij de gemeenteraad en het college. Deze verantwoordelijkheid betreft ook het opzetten en onderhouden van interne beheersingsmaatregelen met betrekking tot de betrouwbaarheid van de financiële rapportage, de werking van de bedrijfsvoering en naleving van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. Het uitvoeren, vastleggen en actualiseren van de frauderisicoanalyse als geïntegreerd onderdeel van de bij uw gemeente in gebruik zijnde interne beheersing, een evaluatie van de mogelijke impact en waarschijnlijkheid van frauderisico's en de ondernomen acties om frauderisico's te beperken, inclusief de risico's van omkoping, corruptie en frauderisico's met betrekking tot cybersecurity. Het waarborgen dat de cultuur en de omgeving van uw organisatie integer zijn en ethisch gedrag bevorderen. Het onderzoeken van iedere vermeende of vermoede misstand die onder de aandacht van de gemeenteraad en het college wordt gebracht; en Daarnaast is de gemeenteraad verantwoordelijk voor het monitoren van het risico op managementfraude, voor het bepalen of de interne beheersmaatregelen voldoende zijn om frauderisico's te identificeren, voor de beoordeling van de competentie en integriteit van zichzelf en van het college en voor het versterken van een cultuur van integriteit en ethisch gedrag.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Onze verantwoordelijkheid

•

• • • • •

Geen aanwijzingen

Wij hebben een fraudediscussie gevoerd en bevestigingen verkregen van de gemeenteraad, het college en anderen binnen de entiteit ten aanzien van de interne beheersing, risico-inschattingen (inclusief de processen om de risico's op fraude in de entiteit te identificeren en erop in te spelen), en eventuele kennis met betrekking tot fraude of vermoede fraude. Verder hebben wij het college verzocht om informatie die het eventueel aan zijn werknemers heeft meegedeeld over haar visie op bedrijfspraktijken en ethisch gedrag. Daarnaast hebben wij inzicht verkregen in de wijze waarop de gemeenteraad toezicht uitoefenen op de door het college gevolgde processen om de risico's op fraude te identificeren en hierop in te spelen. Wij hebben de geplande controlewerkzaamheden besproken met de gemeenteraad. Wij moeten adequaat reageren op tijdens de controle geconstateerde (vermoede) fraude. Wij rapporteren over onze gevolgde controleaanpak met betrekking tot fraude(risico’s) in de controleverklaring.

Tijdens onze controlewerkzaamheden zijn geen aanwijzingen van fraude onder onze aandacht gekomen.

25 661077857/JH/1528

CONCEPT

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

5. Interne beheersing

26 661077857/JH/1528

CONCEPT

Algeheel beeld interne beheersing In onze managementletter 2023 hebben wij aan het college gerapporteerd over het algeheel beeld van de interne beheersing. In deze en de volgende slides gaan wij nader in op de significante bevindingen uit deze managementletter. Bedrijfsvoeringsprocessen

Onvoldoende

Voldoende

Goed

Inleiding

Planning & Control (financial reporting) Inkopen | EU-aanbestedingen

Samenvatting

Betalingsverkeer | Treasury Personeel en salarisadministratie

Jaarrekening

AVG en Privacy Belastingen en lokale heffingen Jaarverslag

Omgevingsvergunningen Subsidieverstrekkingen

Significante risico’s

Sociaal domein | WMO en Jeugdwet Participatiewet | Uitkeringen Automatisering (IT General Controls)

Interne beheersing

Cybersecurity | Informatiebeveiliging Fraude en corruptie

2022

Externe ontwikkelingen

2023 Bijlagen

Wij attenderen u daarbij op het feit dat ons beeld van de processen gebaseerd is op de beoordeling van de opzet en het bestaan van de beheersmaatregelen van de processen ten tijde van de door ons uitgevoerde interimcontrole. De beoordeling betreft een momentopname en kan dus afwijken van de werking van de beheersmaatregelen (1e lijn) gedurende het gehele jaar.

27 661077857/JH/1528

CONCEPT

IT-omgeving Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomge ving

Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen daaromtrent raken dan ook slechts die onderdelen, die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening, wat wil zeggen dat wij ter zake geen volledigheid pretenderen. Op grond van artikel 393 lid 4, Titel 9 Boek 2 BW rapporteren wij onze bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking in dit verslag. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de controle van de jaarrekening niet specifiek is gericht op de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Daarnaast maken wij in onze controleaanpak de afweging voor welke processen en stromen wij een gegevensgerichte aanpak passend vinden en voor welke processen en stromen wij in belangrijke mate steunen op de geautomatiseerde gegevensverwerking.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening Wij zijn van mening dat voldoende maatregelen zijn getroffen om de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking en informatievoorziening te waarborgen.

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

28 661077857/JH/1528

CONCEPT

6. Externe ontwikkelingen

29 661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen (1/3) Inhuur van externen

Op 1 mei 2006 is de Verklaring Arbeidsrelatie vervallen en vanaf dat moment is de Wet DBA van kracht geworden. Hierbij heeft de Belastingdienst in overleg modelovereenkomsten bij de inhuur van externen, direct of via bijvoorbeeld een uitzendbureau, of bemiddelingsbureau opgesteld. Op het moment dat exact volgens deze regels wordt gewerkt, loopt de opdrachtgever geen risico, in de praktijk is dat echter over het algemeen niet zo. Een externe doet mee aan het personeelsfeest, ontvangt een kerstpakket, werkt op een laptop van de opdrachtgever, werkt er al jaren 4 dagen per week etc. De modelovereenkomsten voor vrije vervanging zijn bijvoorbeeld per 1 januari 2024 vervallen waar niet altijd op wordt gelet. Tot en met 2024 geldt er vanuit de Belastingdienst nog het handhavingsmoratorium, maar dat vervalt per 1 januari 2025. Dit houdt in dat de Belastingdienst dan kan gaan naheffen, niet terug naar het verleden, maar wel vanaf dat moment. Op dit moment wordt er ook gecontroleerd door de Belastingdienst, zij hebben hiervoor extra personeel aangenomen en bij deze controles wordt vaak geconstateerd dat er geen sprake is van een externe, maar gewoon van een werknemer. Dit bijvoorbeeld omdat iemand via zijn eigen B.V. wordt ingehuurd tijdens ziek en piekdiensten. Het is van belang om in 2024 ervoor te zorgen dat het proces bij de inhuur van externen op orde is.

Notitie Grondbeleid

De nieuwe notitie grondbeleid is een actualisatie van de notitie grondbeleid uit 2019. Vanwege de invoering van de Omgevingswet is een actualisatie noodzakelijk. Alle wijzigingen in de notitie die te maken hebben met de Omgevingswet treden in werking gelijktijdig met de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Alle overige wijzigingen treden in werking met ingang van begrotingsjaar 2025. Toepassing met ingang van de jaarrekening 2024 is mogelijk maar niet verplicht. Voor de tussenliggende periode is de notitie uit 2019 leidend aangevuld met het addendum uit december 2022 inzake warme gronden. Naast aanpassingen in terminologie vanwege wijzigingen in wet- en regelgeving heeft de invoering van de Omgevingswet met name gevolgen voor de verslaggevingsaspecten bij faciliterend grondbeleid.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

30 661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen (2/3) NIS2

De NIS2-regelgeving introduceert strenge(re) eisen op het gebied van cyber- en informatiebeveiliging voor de ondernemingen die onder de nieuwe wet als essentiële of belangrijke entiteit worden aangewezen.

Volgens de NIS2-regelgeving kan de gemeente Neder-Betuwe als een NIS2 essentiële entiteit worden aangemerkt. Het moeten voldoen aan NIS2 is niet op basis van aanwijzing, maar automatisch. Belangrijke nieuwe verplichtingen zijn: • Verplichting tot uitvoeren risicobeoordeling en nemen van passende maatregelen om risico’s te mitigeren. • Verplichting tot het melden van incidenten binnen 24 uur; en • Verplichting tot het registreren in een Europees register. Inwerkingtreding van de NIS2-regelgeving is per 1 september met handhaving vanaf 1 oktober 2024. Het is van belang dat u tijdig voorbereidingen treft. Het niet voldoen aan de NIS2-regelgeving kan significante boetes tot gevolg hebben in de vorm van geldboetes als ook eventuele persoonlijke aansprakelijkheid van het college.

Inleiding

Samenvatting

Jaarrekening

Jaarverslag

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

31 661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen (3/3) Duurzaamheid - ESG

In een tijdperk waarin duurzaamheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid centraal staan, wordt de noodzaak voor duurzaamheidsverslaggeving in de publieke sector steeds urgenter. Organisaties in de publieke sector hebben een intrinsieke verantwoordelijkheid om transparantie te bieden over hun impact op mens en milieu. Het opstellen en delen van een duurzaamheidsverslag is niet langer een optionele praktijk, maar eerder een essentiële stap naar het opbouwen van vertrouwen, het voldoen aan verwachtingen van belanghebbenden en het stimuleren van positieve verandering. Duurzaamheidsverslaggeving is momenteel geen wettelijke vereiste voor organisaties in de publieke sector, maar het belang ervan wordt steeds groter. De samenleving hecht veel waarde aan duurzaamheid en verslaggeving hierover. Vanaf het boekjaar 2024 zullen beursgenoteerde bedrijven zich conformeren aan de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) en de European Sustainability Reporting Standards (ESRS) als leidende richtlijnen voor duurzaamheidsverslaggeving.

Samenvatting

Jaarrekening

Duurzaamheidsonderwerpen worden volgens de laatste standaarden gecategoriseerd in Environmental, Social en Governance, ofwel ESG. Dit gaat dus verder dan alleen klimaat gerelateerde aspecten. In de ESRS is een nuttig kader opgenomen van thema’s die relateren aan ESG. Het is echter geen allesomvattend model, aangezien er voor organisaties mogelijk relevante thema’s zijn die niet zijn opgenomen, en omgekeerd. Het kader en de thema’s zoals opgenomen in de ESRS kan ook de publieke sector ondersteunen bij verantwoordingsprocessen.

Jaarverslag

Voor publieke organisaties die geen onderneming voeren (zijnde een grote B.V. of N.V.) is de CSRD momenteel niet van toepassing. Het is nog niet duidelijk of andere Nederlandse rechtspersonen waaronder die in de publieke sector in de toekomst mogelijk verplicht zullen worden om een duurzaamheidsverslag op te stellen. Mogelijk kunt u wel worden benaderd door een CSRD plichtige onderneming die u vragen stelt over uw duurzaamheidsbeleid en doelstellingen.

Interne beheersing

Gezien de kerntaak van de publieke sector om duurzame meerwaarde voor de samenleving te creëren, ligt het voor de hand dat de sector bekend is met het rapporteren van toegevoegde waarde in het jaarverslag. Het toevoegen van duurzaamheidsinformatie zou dan ook een logische stap zijn. De publieke sector kan hierbij leren van (beursgenoteerde) bedrijven om op die manier meer maatschappelijke waarde te genereren. Indien u meer informatie wenst over dit onderwerp, verzoeken wij u dit aan te vragen bij uw bekende contactpersoon bij Flynth.

32 661077857/JH/1528

Inleiding

CONCEPT

Significante risico’s

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

33 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlage A1 – Niet-gecorrigeerde bevindingen Omschrijving

Fouten

Onzekerheden

N.v.t.

Aanbiedingsbrief

Samenvatting

Jaarverslag

Jaarrekening

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

34 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlage A2 – Gecorrigeerde bevindingen Omschrijving

Fouten

Onzekerheden

N.v.t.

Aanbiedingsbrief

Samenvatting

Jaarverslag

Wel zijn de volgende correcties doorgevoerd: 1. Rechtmatigheidsverantwoording: a) aanpassen fout voorwaardencriterium; b) aanpassen begrotingsrechtmatigheid. 2. Meerdere tekstuele aanpassingen in de jaarstukken ten einde te voldoen aan de voorwaarden van het BBV.

Jaarrekening

Significante risico’s

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen

Bijlagen

35 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023 In onze controle zijn specifieke werkzaamheden verricht om een oordeel te kunnen geven over de getrouwheid en rechtmatigheid van de financiële verantwoordingsinformatie in de SiSa-bijlage bij de jaarrekening. Voor de werkzaamheden stelt het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO) andere rapportage toleranties dan gehanteerd zijn bij de controle van uw jaarrekening. De rapporteringstolerantie per specifieke uitkering is: • € 12.500 wanneer de omvangsbasis niet hoger is dan €125.000; • 10% van de omvang wanneer de omvangsbasis tussen €125.000 en €1.000.000 ligt; • € 125.000 wanneer de omvangsbasis hoger is dan € 1.000.000.

Aanbiedingsbrief

Wanneer de regelingen geen toelichting bevatten hebben we geen bevindingen geconstateerd met een omvang groter dan de rapportage tolerantie.

Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring)

GOEDKEUREND

Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening

GOEDKEUREND

Nr.

Fout of onzekerheid

Specifieke uitkering of overig

Financiële omvang in Euro’s

Samenvatting

Jaarverslag Toelichting fout/onzekerheid

Jaarrekening

Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek

C32

Regeling specifieke uitkering ventilatie in scholen

C55

Aanpak energiearmoede

C56

Regeling huisvesting aandachtsgroepen

C62

Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagen affaire

C75B

Regiodeals 3e tranche (SiSa tussen medeoverheden)

C92

Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid

C94

Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar-bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma

Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)

A16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

Significante risico’s

Interne beheersing

661077857/JH/1528

CONCEPT

Externe ontwikkelingen

Bijlagen -

Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023 Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

D19

Tijdelijke onderwijshuisvesting ontheemden

Regeling specifieke uitkering voor de voorschoolse educatie aan ontheemde peuters

D22

E44B

Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)

E84

Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023

Regeling aankoop woningen onder een hoogspanningsverbinding

F28

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat-en energiebeleid

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet gemeentedeel 2023

Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in jaar T gemeentedeel 2023

Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2023

BBZ vóór 2020 – Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2023

BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2023 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T gemeentedeel 2023

BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie 2023 661077857/JH/1528 kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T gemeentedeel CONCEPT

Nr.

Specifieke uitkering of overig

D14

Toelichting fout/onzekerheid

Aanbiedingsbrief

Samenvatting -

Jaarverslag

Jaarrekening

Significante risico’s -

Interne beheersing

Externe ontwikkelingen -

Bijlagen

Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023 Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting fout/onzekerheid

Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023

Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023

Tozo 2_gemeentedeel 2023

Tozo 3_gemeentedeel 2023

Tozo 4_gemeentedeel 2023

Tozo 5_gemeentedeel 2023

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T gemeentedeel 2023

G10

Wet Inburgering gemeentedeel 2023

G13

Besteding/baten onderwijsroute gemeentedeel 2023

G13

Bestedingen/baten overige voorzieningen_ gemeentedeel 2023

Regeling specifieke uitkering stimulering sport

Regeling Sportakkoord 2020-2022

H12

Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken

Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023–2026

H30

H31

Regeling Specifieke uitkering noodfonds energie amateursportverenigingen

H35B

Specifieke uitkering SPUK IZA-doelen 2023-2026 (SiSa tussen medeoverheden)

Nr.

Specifieke uitkering of overig

Aanbiedingsbrief

Samenvatting

Jaarverslag

Jaarrekening

Significante risico’s

Interne beheersing -

Externe ontwikkelingen

38 661077857/JH/1528

CONCEPT

Bijlagen -

Onze onafhankelijkheid is gewaarborgd

Bevestiging van onafhankelijkheid

De voorschriften in het kader van onafhankelijkheid zijn opgenomen in de ‘Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO)’ van de Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (de NBA) en vormen een belangrijk onderdeel van het ‘normenkader’ waaraan een accountant moet voldoen. Wij bevestigen dat onze onafhankelijke positie ten opzichte van de gemeente Neder-Betuwe, inclusief haar verbonden derden, in overeenstemming met de Nederlandse wettelijke en beroepsvoorschriften is gewaarborgd. Wij zijn van mening dat onze objectiviteit gedurende het afgelopen jaar niet is aangetast.

Aanbiedingsbrief

Samenvatting

Jaarverslag

Rotatie

Een te grote mate van vertrouwdheid of vertrouwen kan een bedreiging vormen voor de onafhankelijkheid van de accountant wanneer bepaalde leden van het controleteam geregeld en voor lange tijd aan de controle van een controlecliënt meewerken.

Jaarrekening

Wij beoordelen de bedreiging voor de onafhankelijkheid die kan voortvloeien uit de langdurige betrokkenheid van andere leden van het controleteam bij de controleopdracht. Significante risico’s

Er heeft voor de accountantscontrole 2023 geen rotatie plaatsgevonden. Het is eveneens niet noodzakelijk om voor de accountantscontrole 2024 te roteren. Persoonlijke, zakelijke of financiële relaties

Geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid

Wij hebben een evaluatie gemaakt van persoonlijke, zakelijke en financiële relaties tussen Flynth en haar medewerkers en de gemeente Neder-Betuwe inclusief haar verbonden derden, die van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Bij deze evaluatie zijn ons geen zaken gebleken die aan u gerapporteerd moeten worden. De onafhankelijkheidsregels vereisen dat de eindverantwoordelijke accountant de met governance belaste organen informeert over geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid die Flynth, een bestuurder of interne toezichthouder van Flynth of een lid van het controleteam heeft ontvangen van of verstrekt aan ondernemingen in de groep of een bij de rechtspersoon betrokken persoon. Hierbij is een drempel van € 100 opgenomen in de regels. Wij hebben geen geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid, die een (geschatte) waarde van meer dan € 100 hebben, ontvangen of verstrekt.

39 661077857/JH/1528

CONCEPT

Interne beheersing

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14320267/2