RV Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel

Zaaknummer Onderwerp Datum raadsvergadering Raadscommissie Datum raadscommissie Programma Portefeuillehouder

251668 Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040 12 juni 2025 Algemene commissie 4 juni 2025 Sociaal Domein F.N. Dillerop

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040 Inleiding Als gemeente Mook en Middelaar vinden wij onderwijshuisvesting belangrijk. Voldoende en kwalitatief goede schoolgebouwen dragen immers bij aan de leer- en ontwikkelkansen van onze jongste inwoners en zijn een cruciale basisvoorziening waardoor (jonge) gezinnen ervoor kiezen om in onze gemeente te blijven of komen wonen. Onderwijshuisvesting draagt op die manier bij aan het behoud van de leefbaarheid en vitaliteit van onze kernen. Gemeenten en onderwijsbesturen hebben ieder wettelijke verplichtingen op het gebied van (de bekostiging van) onderwijshuisvesting. Zowel de specifieke situatie in de gemeente Mook en Middelaar als landelijke ontwikkelingen maken het noodzakelijk om een Integraal Huisvestingsplan onderwijs (IHP) vast te stellen. Drie van de vier schoolgebouwen in onze gemeente zijn toe aan levensduurverlengende renovatie of (her)nieuwbouw. De Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting zal aan de gemeenteraad de verplichting opleggen om een IHP vast te stellen.1 Met het eerder vastgestelde 'Huisvestingsrapport onderwijs 2019-2035’ als onderlegger hebben de gemeenten Bergen, Gennep en Mook en Middelaar en de betrokken schoolbesturen en kinderopvangorganisaties gezamenlijk, onder begeleiding van ICSadviseurs, een IHP opgesteld.

Dit IHP is een langetermijnvisie die inzicht geeft in de benodigde investeringen voor de onderwijshuisvesting op zowel korte als lange termijn. Voor de gemeenten gaat het om (ver)nieuwbouw, uitbreiding en renovatie van schoolgebouwen om aan de onderwijsbehoeften te blijven voldoen. Het IHP zal samen met de nog te ontwikkelen visie op maatschappelijk vastgoed als leidraad fungeren bij het maken van strategische keuzen. Verdere uitwerking t.b.v. de uitvoering van het IHP zal volgen nadat ook de visie op maatschappelijk vastgoed is vastgesteld. Via twee regionale Raadsinformatieavonden (RIA) d.d. 11 juni 2024 en 12 februari 2025 bent u reeds geïnformeerd over het doorlopen proces en de inhoud van het IHP. Nu het college het IHP heeft vastgesteld, wordt het aan u voorgelegd ter besluitvorming. Voorstel Wij stellen u voor om: 1. Het Integraal Huisvestingsplan primair en voortgezet onderwijs 2025-2040 Gemeente Mook en Middelaar (IHP) (bijlage 1) vast te stellen. Beoogd effect

1 De beoogde datum van inwerkingtreding is 1 augustus 2025. Zie hier de actuele planning voor de behandeling

van het wetsvoorstel Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting in de Tweede Kamer.

Pagina 1 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel Dit voorstel sluit aan bij verschillende doelen die de gemeente Mook en Middelaar zichzelf voor de komende jaren heeft gesteld. Het draagt bij aan het behoud van vitale en leefbare kernen nu en in de toekomst. Door het nemen van onze verantwoordelijkheid t.a.v. adequate onderwijshuisvesting, doen we niet alleen wat we als gemeente wettelijk moeten doen, maar werken we ook concreet aan een goed ingerichte omgeving. Schoolgebouwen als goed bereikbare basisvoorzieningen zijn een cruciale voorwaarde voor het geven van ruimte aan jongeren en jonge gezinnen, noodzakelijk voor ons als gemeente om vitaal te blijven. Bovendien neemt het IHP duurzaamheid als kompas met het oog op de toekomst. Dit voorstel sluit daarmee aan bij meerdere speerpunten die zijn benoemd in het coalitieakkoord 2022-2026 ‘Samen Bouwen’. Het ligt tevens in lijn met ons onderwijsachterstandenbeleid, duurzaamheidsbeleid en Sport- en Beweegakkoord, onze Lokale Inclusie Agenda en onze omgevingsvisie. De in het IHP benoemde opgaven zullen worden meegenomen in de nog te ontwikkelen visie op maatschappelijk vastgoed.

Argumenten 1.1 De gemeente heeft een wettelijke taak op onderwijshuisvesting Gemeenten en schoolbesturen hebben ieder op grond van de Wet op het primair onderwijs (Wpo) en de Wet op het voortgezet onderwijs (Wvo) verplichtingen op het gebied van onderwijshuisvesting.2 De gemeente is verantwoordelijk voor voldoende en adequate onderwijshuisvesting d.m.v. de bekostiging van (vervangende) nieuwbouw en uitbreiding van schoolgebouwen. Het schoolbestuur is verantwoordelijk voor exploitatie en beheer, groot en klein onderhoud en inpandige aanpassingen.3 Het Rijk verstrekt financiering voor de uitvoering van deze wettelijke taken via respectievelijk het Gemeentefonds en een Materiële Instandhouding (MI)vergoeding. Nadere uitwerking van deze verantwoordelijkheden is vastgelegd in de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Mook en Middelaar 2021.4 Momenteel ligt het wetsvoorstel Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting voor aan de Tweede Kamer.5 Dit wetsvoorstel legt aan de gemeente de extra verantwoordelijkheid op om zo nodig ook levensduurverlengende renovatie van schoolgebouwen te bekostigen als voorwaardig alternatief voor nieuwbouw en om een Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor het onderwijs op te stellen. Schoolbesturen krijgen de verplichting om t.b.v. dit IHP hun Meerjarenonderhoudsplannen (MJOP’s) te delen met de gemeente.

Daarnaast wordt het investeringsverbod voor primair onderwijs opgeheven, d.w.z. dat het primair onderwijs voortaan vanuit exploitatieoverschotten mag investeren in voorzieningen in de onderwijshuisvesting. Voor het voortgezet onderwijs was dit reeds toegestaan, dit blijft ongewijzigd. De wetswijzigingen zijn bedoeld om de kwaliteit van de onderwijshuisvesting te waarborgen en de samenwerking tussen gemeenten en schoolbesturen te verbeteren. Naar verwachting zal de aangepaste wet in 2026 in werking treden. Met dit IHP anticiperen we hierop en geven we invulling aan onze huidige wettelijke verantwoordelijkheden t.a.v. onderwijshuisvesting. 1.2 Het IHP sluit aan bij aanpalend gemeentelijk beleid In de hoofdstukken 2 en 3 van het IHP staan de visie en ambities beschreven op onderwijs en kinderopvang en op de onderwijshuisvesting. De speerpunten liggen in lijn met de visie en ambities die wij reeds hebben vastgesteld in het onderwijsachterstandenbeleid, het duurzaamheidsbeleid, het

2 Op grond van de Wet op de expertisecentra (Wec) geldt ook een wettelijke verplichting t.a.v. de huisvesting van

speciaal onderwijs. Omdat zich binnen onze gemeentegrenzen geen schoolgebouwen voor speciaal onderwijs bevinden, laten we die wettelijke verplichting verder buiten beschouwing. 3 Zie Verantwoordelijkheidsverdeling huisvesting scholen. 4 De Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Mook en Middelaar 2021 zal na vaststelling van het IHP en inwerkingtreding van de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting worden geactualiseerd. 5 Zie Voorstel van wet Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting | Regeling | Rijksoverheid.nl.

Pagina 2 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel Sport- en Beweegakkoord en de Lokale Inclusie Agenda. Daarnaast anticiperen we met het IHP op de nog te ontwikkelen visie op maatschappelijk vastgoed: • We streven naar kindcentra, d.w.z. dat kinderopvang en primair onderwijs zo veel mogelijk zijn gehuisvest onder één dak en conform ons onderwijsachterstandenbeleid nauw met elkaar samenwerken t.b.v. de doorgaande leer- en ontwikkellijn van voor- naar vroegschool. • Er is conform onze Lokale Inclusie Agenda oog voor toegankelijkheid en passend en inclusiever onderwijs om kinderen zo thuisnabij mogelijk onderwijs te kunnen bieden. • Flexibiliteit en multifunctionaliteit van onderwijsgebouwen dragen bij aan het zo veel mogelijk realiseren van koppelkansen met maatschappelijke partners. Hiermee loopt het IHP vooruit op de nog te ontwikkelen visie op maatschappelijk vastgoed. • Anticiperend op Europese wetgeving, gaat het IHP bij nieuwbouw uit van Energie Neutraal Gebouw (ENG), bij renovatie realiseren we zo veel mogelijk (Bijna) Energie Neutraal Gebouw (BENG). Ook op (andere) natuurlijke momenten investeren we in duurzaamheidsmaatregelen.6 Dit sluit aan bij ons duurzaamheidsbeleid, waarin we stellen dat we bij (ver)nieuwbouw de wettelijke normen hanteren, maar initiatiefnemers uitdagen om ENG te realiseren om zo latere aanpassingen te voorkomen.

• We streven naar klimaatbestendige, natuurrijke en beweegvriendelijke schoolpleinen conform uitgangspunten in ons duurzaamheidsbeleid en Sport- en Beweegakkoord. • We hebben oog voor circulariteit. In ons duurzaamheidsbeleid hebben we reeds vastgesteld dat we hierop zullen letten bij aanbestedingen. 1.3 Het IHP biedt een afwegingskader bij besluitvorming t.a.v. onderwijshuisvesting De bij argument 1.2 genoemde speerpunten vormen gezamenlijk het afwegingskader bij de toekomstige besluitvorming t.a.v. de onderwijshuisvesting in onze gemeente. Wanneer een schoolgebouw in aanmerking komt voor (vervangende) nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar als volwaardig alternatief7, voegen we daar de volgende uitgangspunten aan toe: • T.b.v. de doorgaande leer- en ontwikkellijn en de voor- en vroegschoolse educatie (vve) benaderen we het onderwijs en de kinderopvang als gelijkwaardige partners in het proces van het ontwikkelen of aanpassen van huisvesting. Bij nieuwbouw inventariseren we de behoeften van beide partijen en van eventuele andere kindpartners. Bij een toename van de ruimtebehoefte van het onderwijs wijkt de kinderopvang hier in principe niet voor, maar geven we de voorkeur aan uitbreiding van het pand om beide voorzieningen binnen hetzelfde gebouw te kunnen behouden.

Alhoewel wij als gemeente dienen te zorgen voor voldoende aanbod en spreiding van vve-plekken voor peuters met een risico op een ontwikkelingsachterstand, zijn wij niet verantwoordelijk voor de financiering van de huisvesting van de kinderopvang. Daarom hanteren wij hierbij voor de kinderopvangorganisaties de voorwaarde dat zij het evenredige deel van de benodigde investering voor rekening nemen en/of een kostprijsdekkende huurprijs gaan betalen. • T.b.v. passend en inclusiever onderwijs kunnen beargumenteerd bovenop de norm extra vierkante meters worden gerealiseerd, mits dit past binnen de financiële mogelijkheden van gemeente, schoolbestuur en/of eventueel betrokken derde partijen, zoals zorgpartners. • Er is een gezond leer- en leefklimaat met een gemiddeld kwaliteitsniveau Frisse Scholen Klasse B (lucht, temperatuur, geluid, licht en energie).8 6 Bij de scenario’s (ver)nieuwbouw en levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar ligt de lat hoger dan bij de

scenario’s levensduurverlengende renovatie voor 20 jaar en instandhouding. 7 De noodzaak hiertoe wordt getoetst a.d.h.v. de beoordelingscriteria zoals beschreven in bijlage 1 van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Mook en Middelaar 2021. 8 Frisse Scholen Klasse B wil zeggen dat het energieverbruik en binnenmilieu (lucht, temperatuur, licht, geluid) voldoen aan het ambitieniveau ‘goed’ zoals nader gespecificeerd in RVO Frisse Scholen. Bij de scenario’s

Pagina 3 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel •

Bij elk project wordt de (financiële) haalbaarheid getoetst a.d.h.v. een berekening van de Total Cost of Ownership (investeringskosten en verwachte toekomstige kosten voor beheer en exploitatie). Wanneer de staat van een schoolgebouw vraagt om een investering, maar het toekomstperspectief onzeker is, bijvoorbeeld a.g.v. een terugloop in leerlingenprognoses, kan i.p.v. (vervangende) nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar worden gekozen voor levensduurverlengende renovatie voor 20 jaar. 1.4 Het IHP geeft inzicht in de gemeentelijke opgaven t.a.v. onderwijshuisvesting Het IHP voorziet conform de aanstaande wetswijziging in een langetermijnvisie en ambities t.a.v. onderwijshuisvesting en geeft een overzicht van het aanbod en de spreiding van het onderwijs in onze gemeente, inclusief de technische staat, exploitatiekosten, functionaliteit en koppelkansen van deze schoolgebouwen. O.b.v. deze variabelen en de leerlingenprognoses zijn voor alle schoolgebouwen concrete huisvestingsscenario’s in beeld gebracht: in stand houden, levensduurverlengende renovatie voor 20 of 40 jaar, (vervangende) nieuwbouw en afstoten.

Deze huisvestingsscenario’s bieden inzicht in de benodigde maatregelen vanuit de gemeente en de schoolbesturen en de daarbij te verwachten investeringsbedragen in de komende zestien jaar, waarbij een prioritering is aangebracht in vier perioden van vier jaar. Het IHP fungeert daarmee als leidraad voor strategische keuzen die t.a.v. onderwijshuisvesting gemaakt zullen moeten worden en de daarvoor benodigde investeringen en zorgt zo voor een weloverwogen beleidsmatige en evenwichtige inzet van middelen voor de komende zestien jaar. In gemeente Mook en Middelaar zijn drie scholen voor primair onderwijs en één school voor voortgezet onderwijs gevestigd. Van deze in totaal vier schoolgebouwen zijn er drie toe aan vervangende nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar: twee in de tweede IHPperiode (2029-2032) en één in de derde IHP-periode (2033-2036). Voor één schoolgebouw volstaat instandhouding. 1.5 Vaststelling van het IHP en het beschikbaar stellen van budget zijn van elkaar losgekoppeld Met de vaststelling van de inhoud van het IHP wordt nog niet direct gevraagd om (extra) budget voor onderwijshuisvesting beschikbaar te stellen. Met de aanstaande wetswijziging zal het echter verplicht worden om uit het IHP voortvloeiende bedragen op te nemen in de gemeentelijke meerjarenbegroting.

Om enig inzicht te geven in de in de (nabije) toekomst te verwachten kosten, is daarom wel een financiële doorrekening als bijlage aan het IHP toegevoegd, gebaseerd op de huidige bouwconjunctuur. De hierin opgenomen actuele marktconforme tarieven liggen hoger dan de VNGnormvergoeding die zich baseert op de financiële bijdrage vanuit het Rijk aan de gemeente. Deze financiële doorrekening betekent echter niet dat al deze kosten per definitie voor rekening van de gemeente zullen komen. Het budget dat de gemeente zal moeten investeren, zal afhangen van enerzijds nu nog ongewisse variabelen en anderzijds nog te maken inhoudelijke keuzen. Per project afzonderlijk zullen onder meer a.d.h.v. een haalbaarheidsonderzoek door de gemeenteraad besluiten over investeringen genomen worden. Zie paragraaf Financiën voor nadere toelichting. Kanttekeningen 1.1 De Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Mook en Middelaar 2021 moet worden geactualiseerd Onze Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Mook en Middelaar 2021 sluit niet (meer) volledig aan bij de aanstaande wetswijzigingen en bij de uitgangspunten in het IHP.

In de verordening is bijvoorbeeld nog niets vastgelegd over het scenario levensduurverlengende renovatie en over de (ver)nieuwbouw en levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar ligt de lat hoger dan bij de scenario’s levensduurverlengende renovatie voor 20 jaar en instandhouding.

Pagina 4 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel mogelijkheid dat het primair onderwijs vanuit exploitatieoverschotten mee mag gaan investeren in huisvestingsvoorzieningen. Naar verwachting zal de VNG in 2025 een nieuwe modelverordening voorzieningen huisvesting onderwijs publiceren, met daarin de aanstaande wetswijzigingen verwerkt. O.b.v. deze nieuwe modelverordening zal onze gemeentelijke verordening moeten worden aangepast. We zullen deze gelegenheid aangrijpen om de verordening niet alleen in lijn te brengen met de nieuwe wetgeving, maar ook met de uitgangspunten in het IHP. 1.2 Er bestaat een risico op frictie tussen schoolbestuurlijke verantwoordelijkheid voor onderhoud en gemeentelijke verantwoordelijkheid voor levensduurverlengende renovatie en (vervangende) nieuwbouw Het schoolbestuur is wettelijk verantwoordelijk voor exploitatie en beheer, klein en groot onderhoud en inpandige aanpassingen. De gemeente is wettelijk verantwoordelijk voor levensduurverlengende renovatie en (vervangende) nieuwbouw. Wanneer een schoolbestuur zijn onderhoudsplicht niet naar behoren nakomt, kan levensduurverlengende renovatie of (vervangende) nieuwbouw eerder dan nodig een investering van de gemeente worden.

Dit risico wordt gemitigeerd door de huidige wet die reeds stelt dat het schoolbestuur de plicht heeft om zijn schoolgebouwen goed te onderhouden en door de aanstaande wetswijziging die voorschrijft dat het schoolbestuur de MJOP’s van zijn schoolgebouwen met de gemeente dient te delen. T.b.v. het IHP hebben de schoolbesturen hun MJOP’s reeds met ons gedeeld en bij een haalbaarheidsonderzoek voor levensduurverlengende renovatie of (vervangende) nieuwbouw zal het schoolbestuur opnieuw een actueel MJOP moeten overleggen. Andersom geldt ook dat de exploitatie-, beheer-, en onderhoudskosten voor het schoolbestuur aanzienlijk (kunnen) toenemen indien de gemeente niet tijdig renoveert of (ver)nieuw bouwt. Er is dus sprake van een gezamenlijke verantwoordelijkheid én wederzijdse afhankelijkheid t.a.v. de (bekostiging van) onderwijshuisvesting. Het IHP helpt om hier effectief en efficiënt mee om te gaan. Het vernieuwen van de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Mook en Middelaar biedt bovendien de ruimte om hierover eventueel nog aanvullende lokale regelgeving vast te leggen. 1.3 De financiële impact van de uitvoering van het IHP is onzeker Het IHP maakt duidelijk voor welke opgave wij als gemeente staan om ook in de toekomst te voorzien in voldoende adequate onderwijshuisvesting.

Uit de financiële doorrekening blijkt dat dit forse investeringen vergt die momenteel onhaalbaar lijken. Echter, het is nu te voorbarig om hierover een eenduidige conclusie te trekken. Ten eerste is in de financiële doorrekening geen rekening gehouden met de mogelijkheid dat schoolbesturen voor zowel primair als voortgezet onderwijs vanuit een exploitatieoverschot mee mogen (gaan) investeren in onderwijshuisvesting. Ten tweede bestaan er vooral bij nieuwbouwprojecten mogelijk koppelkansen, waarbij onderwijs en andere maatschappelijke partners gebruik zouden kunnen gaan maken van dezelfde multifunctionele accommodatie. Meerdere partijen gezamenlijk dragen dan bij aan de kapitaallasten d.m.v. een investering of kostprijsdekkende huurprijs. Ten derde is in het IHP geen directe verbinding gelegd met beschikbare subsidies op het gebied van onderwijshuisvesting.

Dat is ook niet direct noodzakelijk, omdat ieder project (in de verschillende IHP-periodes) zal starten met een haalbaarheidsonderzoek waarbij onder meer proactief gezocht zal worden naar eventuele subsidiemogelijkheden.9 Als het schoolbestuur en eventueel (een) andere maatschappelijke partner(s) financieel zullen bijdragen in de benodigde investeringen in levensduurverlengende renovatie of (vervangende) nieuwbouw en/of als we een subsidie toegekend zullen krijgen, zal het vanuit de gemeente benodigde budget lager komen te liggen dan nu is gepresenteerd in de financiële doorrekening van het IHP. Hierdoor is nu, ten tijde van de 9 Actuele subsidiemogelijkheden voor onderwijshuisvesting zijn bijvoorbeeld Innovatieprogramma

Onderwijshuisvesting | Overzicht lopende projecten | Nationaal Groeifonds en Subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (DUMAVA) | RVO.nl.

Pagina 5 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel besluitvorming over de inhoud van het IHP, nog geen zekerheid te geven over de uiteindelijk daadwerkelijk benodigde investeringen vanuit de gemeente. Duurzaamheid Het IHP sluit aan bij ons duurzaamheidsbeleid. Zie argument 1.2. Participatie Het proces om te komen tot het voorliggende IHP is, onder begeleiding van een extern adviesbureau, samen met de in de gemeenten Bergen, Gennep en Mook en Middelaar opererende schoolbesturen en kinderopvangorganisaties doorlopen. Zij hebben reeds met dit concept ingestemd, er is dus draagvlak voor de in dit IHP geformuleerde uitgangspunten. Na vaststelling van het IHP door de gemeenteraad zullen wij met hen in overleg treden over de uitvoering ervan. Juridisch Op grond van de Wpo, Wvo en Wec is de gemeente verplicht om zorg te dragen voor voldoende en kwalitatief adequate schoolgebouwen d.m.v. de bekostiging van (vervangende) nieuwbouw en uitbreiding. Hiervoor dient het college jaarlijks een zodanig bekostigingsplafond vast te stellen voor het eerstvolgende jaar dat redelijkerwijs kan worden voorzien in de huisvesting van de scholen op het grondgebied van de gemeente. Met het voorstel van de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting zal daar de wettelijke verantwoordelijkheid voor de financiering van levensduurverlengende renovatie aan worden toegevoegd.

Tevens zal de gemeente met deze wetswijziging worden verplicht om een IHP vast te stellen. Financiën Aan het vaststellen van het IHP worden niet direct investeringsbedragen verbonden, maar de uitvoering ervan zal zeker meer kosten dan de € 4.000.000 aan krediet die nu reeds is gereserveerd. De financiële doorrekening, die als bijlage aan het IHP is toegevoegd, is gebaseerd op het scenario dat we in alle bestaande schoolgebouwen voor primair en voortgezet onderwijs in onze gemeente blijven investeren, waarbij we één schoolgebouw in stand houden en bij drie schoolgebouwen kiezen voor levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar of (her)nieuwbouw volgens ambitieuze duurzaamheidsnormen en met extra vierkante meters t.b.v. passend en inclusiever onderwijs. Deze kostenraming is bedoeld om financieel inzicht te geven, maar betekent niet automatisch dat de gemeente dit totaalbedrag daadwerkelijk zal moeten investeren. Meerdere variabelen en inhoudelijke keuzen zullen de uiteindelijk benodigde investeringsbedragen beïnvloeden, zoals: • Of (en welk bedrag) een schoolbestuur financieel zal bijdragen aan bijvoorbeeld het realiseren van bovenwettelijke duurzaamheidsmaatregelen en/of extra vierkante meters.

Met een bijdrage vanuit het schoolbestuur zal het vanuit de gemeente benodigde budget lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP. • Of (en welk bedrag) we via subsidieregelingen voor onderwijshuisvesting en/of verduurzamingsmaatregelen zullen ontvangen. Met een subsidie zal het vanuit de gemeente benodigde budget lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP. • Of (en welk bedrag) (een) maatschappelijke partner(s) financieel zullen bijdragen in geval van realisatie van een multifunctionele accommodatie. Met een bijdrage vanuit (een) maatschappelijke partner(s) zal het vanuit de gemeente benodigde budget lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP. • Of we in geval van (her)nieuwbouw besluiten om wel of geen extra vierkante meters bovenop de minimale norm te realiseren t.b.v. passend en inclusiever onderwijs. In de financiële

Pagina 6 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel doorrekening bij het IHP is een raming van de kosten voor extra vierkante meters opgenomen als optionele stelpost. Zien we hiervan af en kiezen we voor (ver)nieuwbouw conform de minimale norm, dan zal het vanuit de gemeente benodigde budget lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP. • Of we in geval van (her)nieuwbouw en levensduurverlengende renovatie voor 40 jaar kiezen voor de hoogste duurzaamheidsambities conform de in het IHP geformuleerde visie of kiezen voor het voldoen aan de (lagere) wettelijk verplichte minimale normen. Kiezen we voor de minimale normen, dan zal het vanuit de gemeente benodigde budget aanvankelijk lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP. Op de langere termijn zouden de totaalkosten voor onderwijshuisvesting hierdoor echter juist kunnen toenemen. • Of we de in het IHP benoemde scenario’s volgen of bij bepaalde schoolgebouwen, bijvoorbeeld n.a.v. het haalbaarheidsonderzoek en/of koppelkansen, kiezen voor een alternatief scenario, zoals: o Levensduurverlengende renovatie voor 20 jaar i.p.v. 40 jaar of (her)nieuwbouw. Kiezen we voor alternatieve scenario’s, dan zal het vanuit de gemeente benodigde budget aanvankelijk lager komen te liggen dan het totaalbedrag zoals opgenomen in de financiële doorrekening bij het IHP.

Op de langere termijn zouden de totaalkosten voor onderwijshuisvesting hierdoor echter juist kunnen toenemen. o Bij (her)nieuwbouw meerdere scholen onder één dak huisvesten, al dan niet binnen een multifunctionele accommodatie. De benodigde investeringsbedragen voor een dergelijk scenario zullen dan moeten worden doorgerekend. Dit scenario zou een breuk betekenen met het coalitieakkoord en de wens van inwoners om in iedere kern een (basis)school te behouden en het risico op vergrijzing van de bevolking van (een) kern(en) doen toenemen. Per project zal onder meer a.d.h.v. een haalbaarheidsonderzoek en bovengenoemde variabelen en keuzen een besluit worden genomen t.a.v. de financiering (zie argument 3.1 en kanttekening 3.1). Alhoewel er voor gemeente Mook en Middelaar nog geen projecten zijn opgenomen in de eerste IHPperiode, wordt (vervangende) nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie wel voorzien voor in totaal drie schoolgebouwen in de tweede en derde IHP-periode (2029-2032 en 2033-2036). De eerste prioriteit ligt bij Kandinsky Molenhoek en De Maaskei. Als gemeente ontvangen wij via het Gemeentefonds niet-geoormerkte middelen voor de uitvoering van onze wettelijke taken op onderwijshuisvesting.

In onze meerjarenbegroting is echter geen budget gereserveerd voor de financiering van onderwijshuisvesting,10 noch is hierin een boekwaarde opgenomen voor de schoolgebouwen en gronden waarop deze schoolgebouwen staan. Communicatie Het gehele proces om te komen tot het voorliggende IHP is, onder begeleiding van ICSadviseurs, samen met de in de gemeenten Bergen, Gennep en Mook en Middelaar opererende schoolbesturen en kinderopvangorganisaties doorlopen. Na vaststelling van het IHP door de gemeenteraad zullen wij hen actief informeren over de besluitvorming. Uitvoering Na vaststelling van het IHP door de gemeenteraad zullen wij met de in onze gemeente opererende schoolbesturen en kinderopvangorganisaties in overleg treden over de uitvoering ervan. Voorafgaand aan de realisatie van ieder project voor (ver)nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie zullen in 10 Uitzondering hierop zijn de bedragen voor de verzekeringen van de schoolgebouwen, voor de bekostiging van

het bewegingsonderwijs en voor de huurvergoeding van basisschool De Grote Lier, die onderwijsruimte huurt van woningcorporatie Destion.

Pagina 7 van 8

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040

Raadsvoorstel gezamenlijkheid voorgenomen keuzes gemaakt worden o.b.v. het in het IHP opgenomen afwegingskader en o.b.v. de (financiële) mogelijkheden van alle betrokken partijen. Deze voorgenomen keuzes zullen vervolgens worden voorgelegd aan de gemeenteraad, opdat besluiten over investeringen per project genomen kunnen worden. Bijlage(n) Integraal huisvestingsplan onderwijs 2025-2040 gemeente Mook en Middelaar (inclusief bijlagen)

Mook, 15 april 2025 Het college van burgemeester en wethouders van Mook en Middelaar, De gemeentesecretaris drs. W. Mariman

Pagina 8 van 8

De burgemeester I.M. van Dijk

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2025-2040