Agendabundel

1

INLEIDING

De MARN is een gemeenschappelijke regeling met zeven deelnemende gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen. De gemeenschappelijke regeling behartigt de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van milieu, waaronder in ieder geval begrepen een doelmatige en milieuhygiënisch verantwoorde verwijdering van afvalstoffen.

2

PROGRAMMA MARN

Inleiding Doelstelling, taken en bevoegdheden De regeling richt zich op de rol van aandeelhouder en leverancier van afval aan ARN B.V. (ARN). Daardoor spelen onderwerpen met betrekking tot afval en milieu een rol. In 2020 heeft het bestuur besloten om meer aandacht te besteden aan mogelijke bijdragen in de energietransitie. Op basis van ditzelfde besluit en de zienswijzen die de gemeenten hebben ingebracht, leidt dit vooralsnog niet tot een wijziging van de tekst van de gemeenschappelijke regeling en/of een begrotingswijziging. Rechtskarakter en producten De Gemeenschappelijke Regeling is een rechtspersoonlijkheid bezittend samenwerkingsverband, dat is opgericht op grond van de Wet Gemeenschappelijke Regelingen. Ter uitvoering van de doelstelling van de MARN worden de volgende taakvelden onderscheiden: 1. Bestuur; 2. Afvalverwerking, in het bijzonder de relatie met ARN. 2.1 Taakveld 0.1: Bestuur Wat willen we bereiken? Een openbaar lichaam als de MARN heeft wettelijk een aantal organen met een doelstelling zoals omschreven in de tekst van de Gemeenschappelijke Regeling. Om de doelstelling te kunnen realiseren en als ondersteuning voor de taken en bevoegdheden kent de MARN een bestuur en een ambtelijke coördinatie.

Met deze ondersteuning willen we bereiken dat de doelstelling, de taken en bevoegdheden zoals omschreven in de tekst van de regeling in goed overleg kunnen worden gerealiseerd. Wat doen we ervoor? Voor een omschrijving van de organisatie wordt verwezen naar paragraaf 3.4 Bedrijfsvoering. Gedurende het gehele jaar wordt een aantal vergaderingen van het Algemeen en Dagelijks Bestuur gepland. Na besluitvorming in het Dagelijks en, indien van toepassing, het Algemeen Bestuur worden de besluiten waar nodig uitgewerkt en uitgevoerd door de secretaris. Indien gewenst of noodzakelijk vindt de uitwerking plaats door een externe partij, waarbij de secretaris een coördinerende rol heeft. Wat mag het kosten? In onderstaande tabel zijn de begrote kosten van 2023 en 2022 opgenomen alsook de werkelijke kosten van 2021.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 1

Taakveld 0.1 Bestuur

2.2

Taakveld 7.3: Afvalverwerking

Wat willen we bereiken? Aangezien dit taakveld het geheel aan (financiële) relaties met ARN betreft, betekent dat een goede en constructieve relatie met de ARN wordt onderhouden, waarbij (i) de (financiële) risico’s zoveel mogelijk worden beheerst, of waar mogelijk verlaagd, (ii) een zo laag mogelijk tarief wordt nagestreefd, (iii) er een maximale uitoefening van bevoegdheden plaatsvindt in de vergadering van aandeelhouders en (iv) waarbij ARN een bijdrage levert aan de duurzaamheidsdoelstellingen van de deelnemers in de MARN. Wat doen we ervoor? Het taakveld Afvalverwerking betreft het geheel aan (financiële) relaties die de MARN heeft met ARN De MARN is op een aantal wijzen verbonden met ARN: 1. Aandeelhouder in het aandelenkapitaal; en 2. Contractpartner voor aanlevering van afval en indirect leverancier van afvalstoffen (via de gemeenten); Begin 2017 heeft MARN de gronden waarop de stortlocatie en de installaties zijn gevestigd verkocht aan ARN. In het kader van de aanlevering van het afval aan de ARN is een vereveningsbijdrage transportkosten opgesteld voor de zeven MARN-gemeenten. Wat mag het kosten? In onderstaande tabel zijn de begrote kosten van 2023 en 2022 inzake het taakveld Afvalverwerking opgenomen alsook de werkelijke kosten van 2021. Taakveld 7.3: Afvalverwerking

Uit het voordelige saldo op afvalverwerking dekt de MARN de organisatie-, bestuurskosten en de overige kosten die ten laste komen van de MARN.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 2

3

PARAGRAFEN

3.1 Financiële paragraaf Uitgangspunten De gemeenschappelijke regeling houdt zich aan de Begrotingsrichtlijnen Regio Nijmegen voor wat haar financieel beleid betreft. Positieve resultaten op basis van een vastgesteld jaarverslag worden conform besluiten van het Algemeen Bestuur aan de winstreserve toegevoegd, om op korte termijn liquiditeitsproblemen te voorkomen. De paragraaf betreffende de financiering bevat onder andere de beleidsvoornemens ten aanzien van het risicobeheer van de financieringsportefeuille en geeft inzicht in de rentelasten, het renteresultaat, de wijze waarop rente aan investeringen en taakvelden wordt toegerekend en de financieringsbehoefte. De kaders ten aanzien van risicobeheer zijn vastgelegd in de Financiële Verordening MARN en het Treasurystatuut. Beide documenten zijn in 2017 gewijzigd en aangepast aan de nieuwe regels. Wet FiDo In de wet Financiering Decentrale Overheden, afgekort de wet FiDo, zijn de kaders gesteld voor een verantwoorde professionele inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie van decentrale overheden. De treasuryfunctie omvat alle activiteiten die zich richten op het besturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s.

Verplicht Schatkistbankieren voor decentrale overheden Het verplichte schatkistbankieren, in feite schatkistbeleggen, houdt in dat onder andere gemeenten en door hen opgerichte gemeenschappelijke regelingen al hun overtollige liquide middelen (‘beleggingen’) aanhouden bij het ministerie van Financiën en niet langer financiële geldmiddelen en vermogens bij private partijen buiten de schatkist aanhouden. De middelen die een decentrale overheid aanhoudt, blijven beschikbaar voor de uitoefening van de publieke taak. Het principe van schatkistbankieren is dat publiek geld de schatkist niet eerder verlaat dan noodzakelijk is voor de uitvoering van de publieke taak. Wet Houdbare overheidsfinanciën De Wet Houdbare overheidsfinanciën (Wet Hof) betreft de Nederlandse uitwerking van Europese afspraken ten aanzien van de overheidsfinanciën. De Europese begrotingsafspraken zijn gericht op het terugdringen van het nationale EMU-tekort tot onder de 3 procent. In de wet worden de afspraken vertaald naar nadere doelstellingen ten aanzien van de schuldomvang en het begrotingstekort van decentrale overheden. Aangegane en verstrekte leningen De MARN is in het verleden tevens een aantal leningen aangegaan in het kader van de aanschaf van de gronden waarop de installaties van ARN zijn gebouwd en de stortplaats wordt geëxploiteerd evenals de financiering van de aandelen in ARN.

Van deze leningen resteert alleen nog een kasgeldlening bij BNG van € 2.000.000 met een rentepercentage van 1,330% waarop wordt afgelost over een periode van 20 jaar. Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 3

MARN heeft aan ARN een lening verstrekt ten behoeve van de aankoop van de gronden die in eigendom waren van MARN door ARN. Dit bedrag is groot € 11.500.000. Hierop wordt door ARN jaarlijks rente en aflossing betaald. Het rentepercentage van deze lening is gesteld op een vaste rente van 3,09% op jaarbasis voor de gehele periode van aflossing. Wij refereren naar de toelichting bij de jaarrekening. Rentebaten en -lasten MARN zal gedurende 2023 rente ontvangen van ARN voor de aan haar verstrekte lening. Deze worden geraamd op €259.572. Hiervan zal €14.583,18 naar de gemeente West Maas en Waal gaan. Per saldo blijft er dan €244.989 over om de exploitatiekosten mee te voldoen. Gedurende het jaar 2023 zal de MARN rente betalen over de door haar aangegane lening. Deze worden geraamd op €19.969. Schatkistbankieren De gelden die de gemeenschappelijke regeling niet direct nodig heeft voor haar eigen exploitatie zullen gedurende het jaar 2023 worden ondergebracht bij de Rabobank. Conform het bepaalde bij “Schatkistbankieren” zullen bedragen boven de €400.000 (gemiddeld over een maand) worden gezet op een speciaal daartoe geopende rekening bij het Rijk. Kasgeldlimiet Een belangrijk uitgangspunt van de Wet Fido is het beheersen van risico’s die samenhangen met de rentelasten van decentrale overheden.

Om een grens te stellen aan korte financiering (rentetypische looptijd tot één jaar) is in de Wet Fido de kasgeldlimiet opgenomen. Juist voor korte financiering geldt dat het renterisico aanzienlijk kan zijn, aangezien fluctuaties in de rente bij korte financiering direct een relatief grote invloed hebben op de rentelasten. De kasgeldlimiet wordt berekend als een percentage van het totaal van de jaarbegroting van de gemeente bij begin van het jaar. Artikel 4, lid 1 Wet FIDO bepaalt, dat de gemiddelde netto-vlottende schuld per kwartaal niet de kasgeldlimiet overschrijdt. Hiervoor wordt het gemiddelde genomen van de korte financiering op de eerste dag van de drie kalendermaanden in een kwartaal.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 4

De geprognosticeerde ontwikkeling van de kasgeldlimiet in 2023 blijkt uit volgende opstelling:

Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel om het renterisico bij herfinanciering te beheersen. Hoe meer de aflossing van de schuld in de tijd wordt gespreid, hoe minder gevoelig de begroting wordt voor renteschokken bij de herfinanciering. Het renterisico op het begrotingstotaal overschrijdt de renterisiconorm niet (artikel 6, lid 1 Wet FIDO). De renterisiconorm wordt berekend door een vastgesteld percentage te vermenigvuldigen met het begrotingstotaal bij aanvang van het jaar. Op basis van de Wijzigingswet stelt de beoogde renterisiconorm in de kern dat de jaarlijkse verplichte aflossing en renteherzieningen niet meer dan 20% van de begroting mogen bedragen. Het maximum percentage van 20% moet voor de komende vier jaar worden berekend op basis van de begroting voor het komende jaar. De horizon van het begrotingsjaar plus de komende drie jaar komt overeen met de periode van de meerjarenraming. In 2023 zal naar verwachting geen sprake zijn van herfinanciering, renteherziening en zullen tevens geen leningen worden aangetrokken en/of verstrekt. Derhalve is de MARN binnen de minimale renterisiconorm van €2.500.000 gebleven.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 5

Resumé Bij de MARN zijn geen voorzieningen voor financieringsrisico’s getroffen. In artikel 27 lid 1 van de tekst van de gemeenschappelijke regeling MARN wordt vermeld dat de gemeenten gezamenlijk garant staan voor de juiste betaling van rente, aflossing, boeten en kosten van de door het openbaar lichaam gesloten en af te sluiten langlopende en kasgeldleningen en in rekening opgenomen en op te nemen gelden, en voor de door het openbaar lichaam verstrekte garanties. In lid 2 van dat artikel wordt verder vermeld dat elke deelnemende gemeente hierbij is verbonden naar verhouding van haar inwonertal. Daarbij zijn de inwonertallen bepalend zoals deze door het Centraal Bureau voor de Statistiek worden bekendgemaakt. Tevens zijn er geen claims van derden, noch zijn er bijzondere risico’s in de deelnemingen (ARN) of rechtsgedingen. 3.2

Verbonden partijen

Aandeelhouderschap Sinds 18 mei 2020 heeft ARN twee aandeelhouders: de GR MARN als publieke partij met 51% van de aandelen en Remondis als private partij met 49% van de aandelen. Het aantal aandelen van GR MARN is 3.750. Deze aandelen zijn door de MARN voor 100% volgestort. Elk aandeel heeft een nominale waarde van €454. Stemrecht De MARN heeft in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van ARN in overeenstemming met de hoeveelheid aandelen een stemrecht van 51%.

Raad van Commissarissen De ARN kent naast de directie tevens een Raad van Commissarissen. Namens de regioaandeelhouders, waaronder de MARN, zal een tweetal leden in het jaar 2023 zitting hebben in de Raad van Commissarissen. Financiële gegevens De jaarstukken van ARN worden elk jaar vastgesteld in de Algemene vergadering van Aandeelhouders waarin de MARN zitting heeft. Deze stukken worden vooraf in de vergadering van het Dagelijks Bestuur besproken. Bij het opstellen van de begroting 2023 van de MARN zijn alleen de cijfers van de Jaarrekening 2020 van ARN bekend. Het eigen vermogen van ARN bedraagt €20.781.490 per ultimo 2020. Op basis van de jaarrekening 2020 heeft ARN langlopende schulden in de hoogte van €16.144.464 tegen een bedrag van €19.023.437 het jaar ervoor. Het resultaat over 2020 bedroeg €2.117.305 tegen €1.861.001 in het jaar ervoor. MARN heeft voor de verwerking van het afval van de deelnemers in MARN een vast tarief met een jaarlijkse indexering. De aanleverovereenkomst loopt tot 2026. Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 6

3.3 Weerstandsvermogen Door het Algemeen Bestuur is in juni 2014 besloten dat de MARN geen weerstandsvermogen dient aan te houden anders dan €10.000 onder de post Onvoorzien uit de begroting. Het eigen vermogen van de MARN, bestaande uit de algemene reserve, de bestemmingsreserve en het gerealiseerd resultaat over het jaar 2021, bedraagt per 31 december 2021 € 8.896.394. Indien de Algemene reserve onvoldoende is om in een bepaald jaar tekorten, die voortvloeien uit de rekening, op te vangen en er geen andere dekking kan worden gevonden, wordt het bepaalde in artikel 28 van de Gemeenschappelijke Regeling MARN van toepassing. Daarin is bepaald dat de gemeenten naar rato van het inwonerstal dienen bij te dragen in tekorten van de MARN. Daarbij dienen cijfers van het CBS over het inwonertal te worden gebruikt. Risicobeheersing De risico’s van de MARN zijn beperkt. Het Algemeen Bestuur heeft in de notitie Weerstandsvermogen bepaald dat voor de afdekking van de risico’s de begrotingspost Onvoorzien voldoende is. Daarnaast is MARN aandeelhouder in ARN. Zij heeft één lening (in verband met grondverkoop) en geen garanties meer uitstaan naar ARN. De lening is afgedekt met een eerste recht van hypotheek. Tevens heeft MARN met ARN een vast tarief van indexering voor het door de deelnemers in de MARN aangeleverde afval.

Het risico dat MARN loopt, bedraagt ten hoogste de waarde van de aandelen die MARN heeft in ARN Deze zijn gewaardeerd op verkrijgingsprijs voor een waarde van €1.701.675. Verder wordt verwezen naar de paragraaf 3.2 Verbonden partijen. Liquiditeit De aflossing op de geldlening die MARN aan ARN heeft verstrekt, is aangemerkt als bestemmingsreserve en wordt jaarlijks, samen met het exploitatieresultaat, uitgekeerd aan de gemeenten naar rato van inwonersaantallen. De rente-inkomsten van de lening worden gebruikt voor de jaarlijkse kosten van de MARN. De geldlening is annuïtair, waardoor de rente-inkomsten ieder jaar afnemen. Op korte termijn zijn de rente-inkomsten niet meer toereikend voor de exploitatiekosten, waardoor er in 2023 bij ongewijzigd beleid een negatief banksaldo zal ontstaan. Bovendien zal het resultaat vanaf 2027 negatief zijn. Om dit liquiditeitsprobleem op te lossen heeft het bestuur in 2021 besloten om het resultaat (renteinkomsten minus exploitatiekosten) vanaf boekjaar 2021 niet meer jaarlijks uit te keren. Om de tekorten vanaf 2027 op te vangen zal vanaf dan slechts het gedeelte van de bestemmingsreserve aan de gemeenten worden uitgekeerd dat overblijft nadat alle exploitatiekosten en aflossing van de lening zijn voldaan.

Doordat vanaf 2027 een deel van de bestemmingsreserve naar het eigen vermogen van de MARN wordt geboekt, zal er tot het eind van de looptijd van de lening geen negatief banksaldo ontstaan. De rente-inkomsten en inkomsten uit aflossing vallen echter volledig weg nadat de lening door ARN in 2036 is afgelost. Er zal dan vanuit de gemeenten jaarlijks een bedrag beschikbaar moeten worden gesteld, zodat de MARN alle exploitatiekosten kan betalen. Dit bedrag zal jaarlijks worden bepaald op basis van de begroting. Kengetallen Het BBV vereist dat kengetallen ter ondersteuning van de beoordeling van de financiële positie worden opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen. Deze kengetallen maken inzichtelijk over hoeveel ruimte de organisatie beschikt om structurele en incidentele lasten te kunnen dekken of opvangen. Ze geven zodoende inzicht in de financiële weer- en wendbaarheid. Onderstaand zijn de voorgeschreven kengetallen opgenomen. De wijze waarop de kengetallen moeten worden berekend is opgenomen in de Regeling van de Minister van BZK van 9 juli 2015 en gewijzigd 26 oktober 2015.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 7

Interpretatie kengetallen Bij de normering volgens de provincie Gelderland worden bovenstaande waarden ingedeeld in 3 categorieën, zoals aangegeven in de brief van 7 oktober 2015. Deze categorieën sluiten aan bij de landelijk vastgestelde signaleringswaarden. Categorie A is het minst risicovol, categorie C het meest. Op basis van de kengetallen ontstaat een beeld dat MARN voor 3 van de 4 onderdelen onder de categorie A valt, de minst risicovolle. De netto schuldquote valt in categorie C, dit komt doordat er bij gelijkblijvende schulden, minder baten zijn (in 2017 grondverkoop). Kengetallen:

Cat. A

Cat. B

Cat. C

Netto schuldquote

<90%

90-130%

>130%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

<90%

90-130%

>130%

Solvabiliteitsratio

>50%

20-50%

<20%

Structurele exploitatieruimte

>0%

0%

<0%

3.4 Bedrijfsvoering De gemeenschappelijke regeling kent op basis van de tekst van de regeling de volgende te onderscheiden organen: het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de Voorzitter. Daarnaast bestaat er een ambtelijke ondersteuning bestaande uit een vakberaad voor afval en een secretaris. Bestuursorganen Het Algemeen Bestuur Het Algemeen Bestuur bestaat uit zeven leden, te weten de leden van de Colleges van Burgemeester en Wethouders van de deelnemende gemeenten. Tevens zijn er evenzoveel plaatsvervangende leden aangewezen. Het Dagelijks Bestuur Het Dagelijks Bestuur telt vier leden inclusief de Voorzitter. Conform de wet en de regeling komt het Dagelijks Bestuur de bevoegdheid toe zoals in de Wet Gemeenschappelijke Regelingen en de tekst van de GR MARN is toebedeeld. Het Dagelijks Bestuur stuurt de secretaris aan. De Voorzitter De Voorzitter wordt door en uit het Algemeen Bestuur benoemd. De Voorzitter is belast met de leiding van de vergaderingen van het Dagelijks als ook het Algemeen Bestuur. De Voorzitter vertegenwoordigt de regeling in en buiten rechte. In de eerste vergadering na de gemeenteraadsverkiezingen van het jaar 2018 is de mevrouw H. Tiemens verkozen tot Voorzitter van het Algemeen en Dagelijks Bestuur van de MARN. Zij is tot 1 september 2021 Voorzitter geweest. Voor haar opvolging is de heer P.J.M.

de Klein benoemd als Voorzitter per 1 september 2021. Ambtelijke organisatie Secretariaat Het secretariaat zal gedurende het jaar 2023 worden verzorgd door Dar N.V. Administratie De administratie zal gedurende het jaar 2023 worden verzorgd door Dar N.V. Informatievoorziening De verschillende onderwerpen en projecten worden regelmatig besproken in de vergaderingen van het Algemeen Bestuur. Voor specifieke onderwerpen worden Colleges van Burgemeester en Wethouders als ook Raden tussentijds geïnformeerd en naar hun opvattingen gevraagd naar gelang het onderwerp. Voor een aantal voorstellen is dat zelfs verplicht, zoals voor de begroting en de rekening. Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 8

3.5 Onderhoud kapitaalgoederen De MARN beschikt niet over kapitaalgoederen.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 9

4

PROGRAMMABEGROTING 2023

4.1

Begrote balanspositie ultimo 2023

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 10

4.2

Begrote baten 2023

In onderstaande tabel zijn de begrote lasten voor 2023 als ook nog die van 2022 opgenomen. Daarnaast zijn de werkelijke lasten over 2021 (op basis concept-jaarrekening) opgenomen. Begrote baten

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 11

4.3

Begrote lasten 2023

In onderstaande tabel zijn de begrote lasten voor 2023 als ook nog die van 2022 opgenomen. Daarnaast zijn de werkelijke lasten over 2021 (op basis concept-jaarrekening) opgenomen. Begrote lasten

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 12

4.4

Kostenverdeelstaat

In onderstaande tabel is de kostenverdeelstaat opgenomen gevolgd door een nadere toelichting. Kostenverdeelstaat 2023 Hierna volgt voor alle kosten en baten een toelichting per categorie.

4.4.1

Lasten

1. Personeel (economische categorie 1.1) Met ingang van 1 juli 2018 wordt het secretariaat en de administratie verzorgd door Dar N.V. De lasten hiervan worden hier verantwoord. De kosten zullen jaarlijks worden geïndexeerd met dezelfde index als in de reguliere contracten met de gemeenten, te weten 30% NEA-index, 40% CBS Lonen en 30% CBS Overheidsconsumptie. 2. Overige goederen en diensten (economische categorie 3.8) Overzicht begrote kosten Overige goederen en diensten

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 13

3. Rente (economische categorie 5.1) Overzicht begrote Rente

4. Vereveningsbijdrage: uit te keren bedragen (economische categorie 7.5) Overzicht begrote Vereveningsfonds Transportkosten Vereveningsfonds transportkosten uit te keren Totaal

56.723 56.723

5. Onvoorzien Overzicht begrote Onvoorzien Onvoorzien Totaal

€ €

10.000 10.000

4.4.2 Baten 1. Renteopbrengst verkoop (economische categorie 5.1) Met ingang van begin 2017 zijn de gronden die de MARN in eigendom had verkocht aan ARN. ARN betaalt aan MARN rente met risico-opslag. Deze wordt hier verantwoord. Overzicht begrote Renteopbrengst verkoop gronden

2. Vereveningsbijdrage transportkosten: te ontvangen bedragen (economische categorie 7.5) De totaal te ontvangen gelden zijn exact gelijk aan de door de MARN uit te keren bedragen. Overzicht begrote Vereveningsfonds Transportkosten Vereveningsfonds transportkosten te ontvangen Totaal

€ €

56.723 56.723

3. Voordelig exploitatiesaldo Hieronder wordt het voordelige exploitatiesaldo voor 2023 geraamd.

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 14

Overzicht opbouw exploitatiesaldo MARN

De ontvangen rente wordt jaarlijks gerealiseerd en is onderdeel van de resultaatsverdeling. Naast rente betaalt ARN ook aflossing op de geldlening. Met ARN is overeengekomen dat de geldlening over een periode van 20 jaar door haar wordt afbetaald. Vanuit de bestemmingsreserve zullen bedragen na de aftrek voor aflossing van de geldlening aan BNG en het aanvullen van de exploitatiekosten over 20 jaar worden uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten. Het rentebedrag neemt met de jaren af maar tegelijkertijd met het afnemen van de rentebaten nemen de vrijval uit de bestemmingsreserve toe. 4. Incidentele baten en lasten

5. Deelnemersbijdragen Deelnemersbijdragen Totaal

€ €

-

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 15

5

MEERJARENRAMING 2024 – 2026

5.1

Baten Meerjarenraming 2024 – 2026

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 16

5.2

Lasten Meerjarenraming 2024 – 2026

Begroting 2023 inclusief meerjarenraming 2024-2026 V1.0 17

1 Bijlage 5. Concept brief aan Algemeen Bestuur van de GR MARN

Postadres: Bezoekadres: Telefoon: Fax: E-mail: Internet:

Postbus 200, 6585 ZK MOOK Raadhuisplein 6 Mook (024) 696 91 11 (024) 696 19 39 gemeente@mookenmiddelaar.nl www.mookenmiddelaar.nl

GR MARN Postbus 316 6500 AH NIJMEGEN

Uw brief van: Ons kenmerk: Inlichtingen: Telefoon: Afdeling: Datum: Onderwerp:

29 maart 2022 Cyriel Prinsen 06 29 65 60 19 Samenleving 16 juni 2022 Zienswijze jaarrekening 2021 en begroting 2023 GR MARN

Geachte leden van het dagelijks bestuur, Op 29 maart 2022 heeft u ons de “concept-jaarrekening 2021” en de “concept Begroting 2023 en Meerjarenraming 2024-2026” van de gemeenschappelijke regeling MARN aangeboden. Uw verzoek was onze zienswijze over deze documenten aan u kenbaar te maken, zodat u deze in de bestuurlijke besluitvorming van de GR MARN kunt meenemen. In de vergadering van 16 juni 2022 heeft de gemeenteraad van Mook en Middelaar haar zienswijze over deze documenten bepaald. De adviezen van de Adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen zijn hierin meegenomen. Met deze brief informeren wij u over onze zienswijze. Wij kunnen u mededelen dat wij instemmen met de concept jaarrekening 2021 onder voorbehoud dat de fiscale BTW-aspecten bij de schadeclaim van de ARN in verband met de uittreding van gemeente West Maas en Waal uit de GR MARN nog op een juiste wijze in de jaarrekening worden verwerkt. Tevens stemmen wij in met het voorstel om het te bestemmen resultaat van € 114.016 over 2021 toe te voegen aan de winstreserve. Verder stemmen wij er mee in om de vrijval over 2021 uit de bestemmingsreserve “uitkering gemeenten” van € 451.746 aan de gemeenten uit te keren in twee delen.

Tot slot stemmen wij in met de concept Begroting 2023 en de Meerjarenraming 2024-2026 op voorwaarde dat het Algemeen Bestuur toeziet dat de aangegeven aanpassingen van de Adviesfunctie in de meerjarenbegroting 2023 correct worden doorgevoerd. De raad van de gemeente Mook en Middelaar,

De griffier, mr. M.A.M. van Arensbergen

De voorzitter, mr. drs. W. Gradisen

Pagina 1 van 1

7 Zienswijze Groene Metropoolregio Regionale Agenda, Ontwerp-begroting en jaarrekening 1 Raadsvoorstel Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 Groene Metropoolregio_ondertekend

Raadsvoorstel

Documentnummer Onderwerp

Datum raadsvergadering Raadscommissie Datum raadscommissie Programma Portefeuillehouder

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio Arnhem - Nijmegen 16 juni 2022 Grondgebied 8 juni 2022 Paragraaf Verbonden Partijen H. Rodoe

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio Arnhem - Nijmegen Inleiding De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen heeft de raad een concept-regionale agenda 20232025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 en de concept-jaarstukken 2021 aangeboden (zie ingekomen stukken ID 2491 en 2490). Gelet op de Wet gemeenschappelijke regelingen en de gemeenschappelijke regeling betreffende de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen wordt u in de gelegenheid gesteld vóór 24 juni met betrekking tot beide stukken een zienswijze in te dienen. Na de zienswijzeprocedure worden de regionale agenda 2023-2025 inclusief begroting 2023-2026 op 6 juli 2022 en de jaarstukken 2021 vastgesteld door het Algemeen Bestuur. Regionale agenda inclusief ontwerpbegroting De afweging met betrekking tot de deelname aan de opgaven is opgenomen onder het kopje Argumenten; de financiële gevolgen onder het kopje Financiën. Jaarstukken De afweging met betrekking tot de jaarstukken is opgenomen onder het kopje Financiën. Voorstel 1. Kennis te nemen van de Regionale Agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026; 2. Kennis te nemen van de Jaarstukken 2021; 3. De op 10 november 2021 gemaakte keuze voor deelname aan de opgaven Verbonden regio en Groene groeiregio te continueren; 4.

In te stemmen met bijgaande zienswijze op de Regionale Agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 en Jaarstukken 2021; 5. In de Zomerrapportage 2022 de bijdrage voor de Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen voor 2023 te bepalen op € 30.500 . Beoogd effect Een zienswijze indienen ten aanzien van de regionale agenda 2023 – 2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 over de deelname aan de opgaven vanuit Mook en Middelaar en ten aanzien van de jaarstukken 2021.

Pagina 1 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel

Argumenten Regionale agenda 2023 – 2025 en ontwerp-begroting 2023 - 2026 De regionale samenwerking is een opgavegerichte samenwerking. De regionale agenda en begroting is opgebouwd uit de vijf opgaven, aangevuld met de regio-organisatie (bedrijfsvoering). De regionale agenda 2023 – 2025 bestaat evenals afgelopen jaar uit de volgende vijf opgaven. Verbonden regio Productieve regio Circulaire regio Ontspannen regio Groene groeiregio In 2022 neemt Mook en Middelaar deel aan de opgaven Verbonden Regio en Groene Groeiregio. Besluitvorming hierover heeft plaatsgevonden in de raadsvergadering van 10 november 2021. De destijds geldende argumentatie voor deelname aan deze twee opgaven is nog steeds actueel, hetgeen continuering van dit (recente) besluit voor ons logisch maakt.

Afwegingen deelname aan opgaven

Opgave Verbonden regio Kosten 2023: € 1,51 per inwoner. Kosten 2022: € 1,30 per inwoner. De opgave verbonden regio bestaat uit een vijftal speerpunten: 1. Gebiedsgerichte corridoraanpak 2. Regionaal (snel)fietspadennetwerk 3. Hubs en knooppunten 4. Gedragsaanpak duurzame mobiliteit 5. Verkeersveiligheid Conclusie ten aanzien van deelname aan Verbonden Regio Ten aanzien van mobiliteit en verkeer is er een duidelijke relatie tussen de gemeente Mook en Middelaar en de plaatsen en voorzieningen in de provincie Gelderland. Mobiliteit en verkeer stoppen eenvoudig weg niet bij gemeente- en provinciegrenzen en het is logisch en noodzakelijk dat deze thema’s in samenwerking worden opgepakt. We participeren deels in de regio Noord-Limburg, maar voortzetting van de samenwerking met de deelname aan de opgave Verbonden Regio van de Groene Metropoolregio is van groot belang. Voorgesteld wordt om aan deze opgave deel te nemen. In de regionale agenda is een veelheid aan projecten per speerpunt opgenomen. Niet ieder project of speerpunt is even interessant voor onze gemeente. Onderstaand is per speerpunt het lokale belang voor de gemeente Mook en Middelaar toegelicht. Toelichting bij speerpunten Speerpunt 1: Gebiedsgerichte corridoraanpak Binnen de aanpak van dit eerste speerpunt zijn verschillende regionale acties opgenomen toegespitst op weg, water en rail.

De acties die een duidelijke lokale uitwerking hebben zijn die voor het Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV) en de gebiedsgerichte corridors. Binnen de implementatie van het HOV zijn er maatregelen in beeld voor lijn 83 (Nijmegen-Venlo) en worden de waarden snel, betrouwbaar en concurrerend en hoogfrequent nagestreefd. Onderdeel van de actie gebiedsgerichte Pagina 2 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel corridors is de gebiedsaanpak Zuid- en Westflank Nijmegen. Hierbinnen is een verkenning naar de mobiliteitsproblemen afgerond en wordt nu gezamenlijk onderzocht welke opgaven in de omgeving van de N844/N271 integraal opgepakt kunnen worden. Dit mede in relatie tot andere onderdelen als HOV, Hubs en de toekomst van het station. Speerpunt 2: Regionaal (snel)fietspadennetwerk Het tweede speerpunt zet in op de verbetering van het regionaal (snel)fietspadennetwerk. Hierbinnen is het voor de gemeente met name van belang om gezamenlijk de regionale en nationale kansen en ontwikkelingen die zich voordoen te benutten. Dit om zowel het fietsgebruik te stimuleren als ook om een goede aansluiting te behouden of te verbeteren op het lokale fietsnetwerk. Speerpunt 3: Hubs en knooppunten Dit derde speerpunt heeft lokaal met name betrekking op de toekomst van station Mook-Molenhoek. Vanuit een afgerond onderzoek is het station in beeld als een mogelijke regionale hub voor reizigers vanuit de kop van Noord-Limburg (N271). In samenhang met de mogelijkheden voor fietsparkeren binnen dit speerpunt zijn er kansen voor de verduurzaming van mobiliteit, multimodaliteit en de koppelkansen met toeristische overstappunten. Speerpunt 4: Gedragsaanpak duurzame mobiliteit Speerpunt voor de gedragsbeïnvloeding van verkeersdeelnemers op mobiliteitsgedrag en vervoermiddelkeuzen.

Gaat niet over specifieke lokale toepassingen, maar juist het aansluiten bij regionale analyses van mobiliteitsdata en projecten en programma’s als Slim & Schoon Onderweg. Speerpunt 5: Verkeersveiligheid Vergelijkbaar met het vorige speerpunt betreft het ook hier vooral regionale coördinatie en samenwerking, ditmaal op het thema verkeersveiligheid. Binnen de uitwerking, van verkeersveiligheidsdoelen, risico gestuurd werken en het Strategisch Plan Verkeersveiligheid, wordt ook de lokale situatie bekeken.

Opgave Productieve Regio Kosten 2023: € 0,97 per inwoner. Kosten 2022: € 0,73 per inwoner. De opgave Productieve Regio bestaat uit een viertal speerpunten: 1. Stimuleren ondernemerschap MKB 2. Human Capital 3. Doorontwikkeling health & hightech en energy tot (inter)nationale clusters 4. Toekomst bestendige werklocaties Conclusie ten aanzien van deelname aan Productieve Regio De vraag die eerder al speelde en die nu ook gesteld kan worden is of de genoemde ambities direct meerwaarde voor de gemeente Mook en Middelaar hebben. Het is natuurlijk lastig om dit in concrete cijfers uit te drukken, maar tot dusver is hiervan nog niet expliciet gebleken. Hierbij speelt ook de ligging van onze gemeente een rol. Voor wat betreft betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt wordt opgemerkt dat het Werkbedrijf van de MGR hier al veel aandacht aan besteed. Voorgesteld wordt om vanuit Mook en Middelaar niet deel te nemen aan de opgave Productieve Regio. Toelichting bij speerpunten Speerpunt 1 Stimuleren ondernemerschap MKB Het MKB ondernemerschap stimuleren doen we dagelijks via allerlei kanalen, bijeenkomsten en subsidie ondersteuning. Voor Mook en Middelaar zien we geen concrete meerwaarde ten opzicht van wat we al doen.

Pagina 3 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel Speerpunt 2: Human Capital Doelstelling van dit speerpunt is verbinden met MKB, kennisdelen, inzicht creëren in financiële bronnen, verbinden en bijdragen aan projecten. In navolging van de argumentatie bij speerpunt 1 zien we voor Mook en Middelaar zien we geen concrete meerwaarde ten opzicht van wat we al doen.. Speerpunt 3: Doorontwikkeling health & hightech en energy tot (inter)nationale clusters De ambitie van dit speerpunt is te grootst versus de bedrijven die wij in onze gemeente huisvesten. Speerpunt 4: Toekomst bestendige werklocaties Dit managen we zelf en indien daarbij hulp is, is de provincie Limburg hiervoor ons aanspreekpunt.

Opgave Circulaire regio Kosten 2023: € 0,93 per inwoner. Kosten 2022: € 0,81 per inwoner. De opgave Circulaire regio bestaat uit een viertal speerpunten: 1. Circulaire bouw en infrastructuur 2. Circulaire economie; grondstoffen en ketens 3. Water en klimaatadaptatie 4. Transitie naar duurzame energie Conclusie ten aanzien van deelname aan Circulaire Regio Binnen elk speerpunt is wel iets van belang te vinden, maar ook veel waar voor Mook en Middelaar niet direct een groot belang aan hangt. Toch moeten we kiezen voor alles of niets. En dat drie jaar lang. De totale investering van € 22.500,- lijkt dan ook niet in verhouding te staan met deelname aan de Circulaire Regio. Voorgesteld wordt om niet deel te nemen. Daar zijn verschillende redenen voor:. Toelichting bij speerpunten Speerpunt 1: Circulaire bouw en infrastructuur Dit speerpunt legt de nadruk op circulaire aanbestedingen. Dat is op zich een goede ambitie. De nadruk ligt echter op Gelderland terwijl Mook en Middelaar aangesloten is bij het Inkoopcentrum Zuid. Voor verdere verduurzaming van ons inkoopbeleid zal er dus elders actie ondernomen moeten worden. Speerpunt 2: Circulaire economie; grondstoffen en ketens Dit speerpunt gaat onder andere over het verkorten van de ketens en het ontwikkelen van grondstoffenhubs.

Het verder verduurzamen van de afvalstromen, voor zowel huishoudelijk afval als grootschaliger afval, heeft ook aandacht binnen de samenwerking met de Dar. Speerpunt 3: Water en klimaatadaptatie De gemeente Mook en Middelaar staat los van de andere gemeenten als het gaat om de Regionale Adaptatie Strategie (RAS). Speerpunt 4: Transitie naar duurzame energie De gemeente Mook en Middelaar staat los van de andere gemeenten als het gaat om de Regionale Energie Strategie (RES).

Opgave Ontspannen Regio Kosten 2023: € 0,65 per inwoner. Kosten 2022: € 0,57 per inwoner. De opgave Ontspannen Regio bestaat uit een viertal speerpunten: 1. Duurzaam Toerisme 2. Bruisende binnensteden, krachtige kernen 3. Groenblauw raamwerk Pagina 4 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel 4. Cultuur en erfgoed Conclusie ten aanzien van deelname aan Ontspannen Regio Voorgesteld wordt, evenals voor 2022 om niet deel te nemen aan de Ontspannen Regio; dit met de kanttekening dat we er vanuit gaan dat de lopende samenwerking tussen de 8 gemeenten in het Rijk van Nijmegen met Toerisme Veluwe Arnhem-Nijmegen (TVAN) gehandhaafd blijft en niet zal onderdoen aan wel/geen deelname aan de Ontspannen regio. Toelichting speerpunten: De speerpunten van deze opgave heeft Mook en Middelaar hoog in het vaandel staan. Op deze onderdelen wordt veelal samengewerkt in Noord-Limburg en in het Rijk van Nijmegen. Het college acht het belangrijk op deze punten aangehaakt te blijven in de regio, maar ziet geen dringende noodzaak voor Mook en Middelaar, aangezien we hier al optrekken met andere samenwerkingspartners of via eigen beleid. Denk hierbij aan de update van het fietsknooppuntennetwerk Rijk van Nijmegen en het wandelknooppuntennetwerk en ruiterknooppuntennetwerk dat is gerealiseerd in samenwerking met Noord-Limburg. Ook hebben wij krachtige kernen waar wij aan werken. Hier ligt voor ons een link naar ruimtelijke ordening, duurzaamheid en ondernemerschap binnen de detailhandel waar we aan werken via onze Economische Agenda.

Opgave Groene groeiregio Kosten 2023: € 1,04 per inwoner. Kosten 2022: € 0,82 per inwoner. De opgave Groene groeiregio bestaat uit een tweetal speerpunten: 1. Wonen in balans: Versnellen van de woningbouw 2. Leefomgeving: verbinden van de ruimtelijke opgaven Conclusie ten aanzien van deelname aan Groene groeiregio Voorgesteld wordt om aan de opgave Groene Groeiregio deel te nemen. Hiervoor zijn een aantal argumenten. Ten eerste de ligging van Mook en Middelaar. Alhoewel Mook en Middelaar is gelegen in de provincie Limburg heeft de gemeente ruimtelijk gezien, maar een beperkte verbinding met de rest van Limburg. Een groot deel van de gemeente grenst aan Gelderland en slechts een kleine deel van de gemeente grenst aan Limburg. De grens met Noord Brabant wordt gevormd door de Maas. De Maas vormt hier een natuurlijke barrière. Deze barrière is door de realisatie van de fietsbrug wel minder geworden. Mede op basis van de verhuisbewegingen kan geconcludeerd worden dat Mook en Middelaar onderdeel is van de woonregio Nijmegen en omstreken en daarmee in ieder geval demografisch onderdeel is van de Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen. De ontwikkeling van de Groene Metropoolregio heeft dan ook directe gevolgen op de woningmarkt in Mook en Middelaar.

Door mee te doen aan de Groene Metropoolregio zit je direct aan tafel en kun je meepraten en denken over de ontwikkeling van Mook en Middelaar in een regionaal verband. Een tweede argument om te participeren is de mogelijkheid om te profiteren van de schaalvergroting die deelname met zich meebrengt. Mook en Middelaar is een kleine gemeente met dus ook een klein ambtelijk apparaat. De woningbouwopgave in de gemeente is groot en betekent een zware belasting, zowel ambtelijk als bestuurlijk, voor Mook en Middelaar. Participeren in de Groene Metropoolregio betekent wellicht dat je kunt profiteren van extra capaciteit en kennis en misschien ook extra financiële middelen. Een derde argument is het vergroten van de slagkracht van Mook en Middelaar. Als kleine gemeente sta je vaak achteraan. Door samen op te trekken met een regio kan je samen een vuist maken of een blok vormen om een gemeentelijk of regionaal doel te bereiken. Een voorbeeld hiervan is het station Mook-Molenhoek. Zonder deelname aan de voormalige Stadsregio Arnhem-Nijmegen was dit station er mogelijk niet geweest. Pagina 5 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel Toelichting speerpunten De regio Arnhem-Nijmegen heeft te maken met een grote verstedelijkingopgave en een tekort aan woningen. Deze opgave zet in op het bieden van voldoende (betaalbare) woningen, voor specifieke doelgroepen en tegelijkertijd verantwoord omgaan met de schaarse ruimte, zodanig dat deze groei het landschap versterkt. Speerpunten 1 en 2: Versnellen van de woningbouw en het verbinden van de ruimtelijke opgaven. Twee belangrijke instrumenten staan centraal; de uitvoering van de Woondeal om op korte termijn de woningbouw te versnellen (met bijvoorbeeld een flexpool die gemeenten ondersteunt met capaciteit) en de Verstedelijkingsstrategie die inzicht geeft in de bouwlocaties van 2030- 2040, rekening houdend met de bouwstenen economie, leefomgeving en mobiliteit. Met het sluiten van een Verstedelijkingsakkoord met Rijk en de provincie zorgen we ervoor dat er ook investeringen naar de regio toe vloeien. Hiervoor ontwikkelen we samen met gemeenten investeringsagenda’s om woningbouwlocaties voor de middellange termijn te faciliteren, waarbij de normale, publiekrechtelijke besluitvorming over plannen en projecten bij gemeenten en provincies onaangetast blijft.

Conclusie deelname aan opgaven Gelet op bovenstaande argumenten stellen we voor deel te nemen aan twee opgaven, te weten de Verbonden regio en Groene Groeiregio. We informeren het bestuur van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen hierover middels de concept-zienswijze in bijlage 1.

Kanttekeningen Deelname aan alle vijf de opgaven van de Groene Metropoolregio betekent deelnemen aan een brede samenwerking in de regio Arnhem-Nijmegen gezamenlijk met 18 gemeenten. Mook en Middelaar werkt op een aantal opgaven/speerpunten ook samen in de regio Rijk van Nijmegen en regio Noord- ( en midden) Limburg. Gelet op de financiële situatie van onze gemeente is het belangrijk dat wij daarom samenwerken op onderwerpen die voor onze gemeente (onze inwoners en onze ondernemers) van belang zijn en meerwaarde hebben. Dat betekent dat we kritisch zijn op de onderwerpen waarop samengewerkt wordt, waarbij we uiteraard wel loyaal en solidair zijn met onze partners. Dit rechtvaardigt dat Mook en Middelaar niet deelneemt aan alle vijf de opgaven, maar aan twee. De adviezen niet deel te nemen aan de opgaven Productieve Regio en Ontspannen Regio zijn naast de genoemde argumentatie ook ingegeven vanuit het financieel oogpunt en de benodigde ambtelijke capaciteit die vanuit de gemeente moet worden geleverd bij deelname aan de betreffende opgaven. Voorgestelde duur Regionale Agenda Bij een Regionale Agenda past een meerjarig besluit om ambities te realiseren, en draagvlak en verbinding te creëren.

Echter, besluitvorming in juni van een verkiezingsjaar achten wij een minder geschikt moment hiervoor; een raad is nog niet volledig ingewerkt op dossiers; hetgeen ook geldt voor het nieuwe college. Het bestuur van de Groene Metropoolregio stelt voor de Regionale Agenda nu voor drie jaar vast te stellen voor de periode 2023 – 2025. Het lijkt ons beter wanneer een meerjarig besluit met een dergelijke omvang in het tweede bestuursjaar wordt geagendeerd; de duur van het agenda zou dan vier jaar kunnen zijn in plaats van drie jaar, zodat besluitvorming telkens in het tweede bestuursjaar plaatsvindt. We stellen voor in de zienswijze dit te verwoorden.

Pagina 6 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel

Duurzaamheid Duurzaamheid speelt een centrale rol binnen ambitie van de samenwerking in de Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen en binnen de verschillende opgaven.

Participatie Alhoewel de regionale agenda vanwege de samenhang tussen de vijf opgaven een uitnodiging is om deel te nemen aan alle vijf de opgaven, is het de bevoegdheid van de deelnemende raden om te beslissen aan welke opgaven zij willen deelnemen.

Financiën Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023 - 2026 De regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 vormt de inhoudelijke onderbouwing van de inwonerbijdragen. Inwonerbijdragen worden in rekening gebracht voor de Opgaven en voor het Regiobureau. Zie hiervoor bijlage 2, hoofdstuk 11, pagina 69 e.v. en bijlage 4 Onderbouwing ontwikkeling inwonerbijdragen 2023. Bij de verhoging van de inwonerbijdragen geeft de Groene Metropoolregio als onderbouwing dat bij de begroting 2022 nog veel zaken onduidelijk waren en een conservatieve begroting destijds is vastgesteld. Nu ze 12 maanden operationeel zijn, hebben de opgaven meer vorm gekregen en kunnen ze beter en realistischer begroten. Voor Mook en Middelaar zijn de financiële consequenties als volgt: Inwonerbijdragen Opgave Verbonden Regio Opgave Groene groeiregio Regiobureau* TOTAAL inwoneraantal TOTAAL o.b.v inwoneraantal

2023 € 1,51 € 1,04 € 1, 29 € 3,84 7.950 € 30.500

(was 2022) € 1,30 € 0,82 € 1,25 € 3,37 7.900 € 26.600

* De inwonerbijdrage 2023 is gestegen met 2,7% t..o.v. 2022 naar € 2,57. Voor Mook en Middelaar geldt de afspraak dat de inwonerbijdrage voor het Regiobureau 50% bedraagt; Dit vanwege de unieke situatie dat het als enige gemeente gelegen is in de provincie Limburg, waardoor het als enige nietGelderse gemeente o.a. niet altijd gebruik kan maken van investeringen in de regio vanuit de provincie Gelderland. In de gemeentelijke begroting 2022 – 2025 is, zoals aangegeven in de primitieve Begroting 2022, voor 2023 e.v. nog geen rekening gehouden met een structurele bijdrage. Op basis van onderhavigevoorstel zal dit bedrag in de Zomerrapportage 2022 worden bepaald op € 30.500. De stijging van de inwonerbijdragen voor deelname aan de Groene Metropoolregio is een aandachtspunt. Zoals door het bestuur van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen wordt aangegeven is de begroting op hoofdlijnen en wordt deze uitgewerkt in een bestedingsplan dat in het derde kwartaal, voor de begrotingsbehandelingen van gemeenten, beschikbaar komt. In de voorliggende ontwerpbegroting is ook gerekend met gelden van derden als Rijk en Provincie, welke nog inschattingen zijn op basis van gesprekken; deze bedragen kunnen uiteindelijk hoger of lager uitvallen. Gelet op deze onzekerheden zal het college de kostenontwikkelingen kritisch volgen. Pagina 7 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel Jaarstukken 2021 Het jaar 2021 sluit met een positief resultaat van € 331.102,00. Het bestuur van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen stelt voor het resultaat als volgt in te zetten: o € 100.000,00 storten in een algemeen reserve, conform artikel 31 van de Gemeenschappelijke Regeling, Hiermee is deze reserve in het eerste jaar direct op het vastgelegde maximum gebracht. o € 231.012,00 in een bestemmingsreserve. Hiermee wordt afgeweken van hetgeen in de Gemeenschappelijke Regeling is vastgelegd. Artikel 31 stelt namelijk dat een positief resultaat terugvloeit naar de deelnemende gemeenten. Het voorstel is deze bestemmingsreserve nog dit jaar (2022) te gebruiken voor: Afronding inrichting regiobureau (€ 100.000) Versneld uitvoeren van de navolgende speerpunten: - Position paper Logistiek (ca. € 35.000) - Groen-blauw raamwerk (ca. € 40.000) - Kwartiermaker circulair bouwen (ca € 55.000) (zie bijlage 12 Memo onderbouwing rekening overschot voor een toelichting) Gelet op het feit dat de Groene Metroregio Arnhem – Nijmegen een startende organisatie is, we solidair zijn naar samenwerkingspartners en de bestemmingsreserve zoals voorgesteld nog in 2022 gebruikt wordt voor genoemde punten, is het voorstel van het college hiermee in te stemmen.

Evenals hiervoor bij de ontwerpbegroting is aangegeven zal het college ook ontwikkelingen ten aanzien van de jaarrekening 2022 en eventuele bestemmingen van resultaten kritisch blijven volgen.

Communicatie Het Algemeen Bestuur van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen zal schriftelijk op de hoogte worden gesteld van de gemeentelijke zienswijze. Zie bijlage 1.

Uitvoering Het Algemeen Bestuur zal onder afweging van de door de 18 deelnemende gemeenten ingediende zienswijzen op 6 juli een besluit nemen over het al dan niet aanvullen, aanpassen en aanscherpen van de regionale agenda 2023-2025 inclusief begroting 2023-2026. Deze zal dan aan de deelnemende gemeenten worden toegestuurd. De gemeenten worden vervolgens uitgenodigd op alle vijf opgaven in te tekenen voor een periode van drie jaar. Hiervoor wordt u medio september een uitgewerkt bestedingsplan 2023 voorgelegd. Hierin staan de activiteiten, kosten en te behalen resultaten voor het komende jaar meer in detail beschreven, zodat u een goed beeld heeft waaraan de middelen worden besteed. De opgaveovereenkomsten hoeven pas in het najaar, na de begrotingsbehandeling in de gemeente, ondertekend te worden.

Bijlage(n) 1. Zienswijze gemeenteraad Mook en Middelaar op de concept regionale agenda 2023-2025 / ontwerpbegroting 2023-2026 en concept Jaarstukken 2021 2. Regionale agenda 2023 - 2025 3. Memo inwonerbijdragen 4. Onderbouwing ontwikkeling inwonerbijdrage 2023 5. Opgaveovereenkomsten Verbonden regio Pagina 8 van 9

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Raadsvoorstel 6. Opgave-overeenkomst Groene Groeiregio 7. Aanbiedingsbrief Concept regionale agenda 2023-2025 / ontwerpbegroting 2023-2026 8. Jaarstukken 2021 9. Accountantsverslag 2021 – Was getekend 10. Controleverklaring 2021 – Was getekend 11. Memo Onderbouwing inzet rekeningoverschot 2021 12. Aanbiedingsbrief concept jaarstukken 2021

Mook, 31 mei 2022 Het college van burgemeester en wethouders van Mook en Middelaar,

De gemeentesecretaris drs. W. Mariman

Pagina 9 van 9

De burgemeester mr. drs. W. Gradisen

Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

1 Raadsbesluit Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio.PDF

Raadsbesluit

Documentnummer Onderwerp

Nog in te vullen Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen

De raad van de gemeente Mook en Middelaar, Gelezen het voorstel van het College van burgemeester en wethouders d.d. 31 mei 2022 Gelet op het advies van de raadscommissie d.d. 8 juni 2022

Besluit: 1. Kennis te nemen van de Regionale Agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026; 2. Kennis te nemen van de Jaarstukken 2021; 3. De op 10 november 2021 gemaakte keuze voor deelname aan de opgaven Verbonden regio en Groene groeiregio te continueren; 4. In te stemmen met bijgaande zienswijze op de Regionale Agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 en Jaarstukken 2021; 5. In de Zomerrapportage 2022 de bijdrage voor de Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen voor 2023 te bepalen op € 30.500.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering d.d. 16 juni 2022 De raad voornoemd,

De griffier

mr. M.A.M. van Arensbergen

Pagina 1 van 1

De voorzitter mr. drs. W. Gradisen

1 Bijlage 1 Concept-Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2025 en jaarstukken 2021 Groene Metropoolregio

Postadres: Bezoekadres: Telefoon: Fax: E-mail: Internet:

Postbus 200, 6585 ZK MOOK Raadhuisplein 6 Mook (024) 696 91 11 (024) 696 19 39 gemeente@mookenmiddelaar.nl www.mookenmiddelaar.nl

Het Dagelijks Bestuur van de Groene Metropoolregio Arnhem - Nijmegen Nijverheidsweg 2a 6662 NG ELST

Uw kenmerk: Uw brief van: Ons kenmerk: Inlichtingen: Telefoon: Afdeling: Datum: Onderwerp:

2202-GMDB-26 en 2202-GMDB-25 13 april 2022 L.W.A.M. Berben 0650007332 1 juni 2022 Zienswijze Regionale agenda 2023-2025 incl. ontwerpbegroting 2023-2026 en Jaarstukken 2021

Geachte heer bestuur, Op 13 april jl. ontvingen wij ter consultatie de concept-Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 en de concept-Jaarstukken 2021 van de Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen. Allereerst danken wij u voor de werkzaamheden voor de genoemde stukken. Wij hebben deze stukken in de raadsvergadering van 16 juni jl. behandeld en wij kunnen u over voornoemde stukken het volgende mededelen: Regionale agenda 2023-2025 inclusief ontwerpbegroting 2023-2026 Deelname aan opgaven U nodigt gemeenten uitdrukkelijk uit om in te tekenen op alle vijf de opgaven. Evenals voor 2022 tekent Mook en Middelaar zich nu opnieuw in voor twee opgaven, te weten: Verbonden regio en Groene groeiregio. Dat wij niet automaticsh meedoen met alle vijf de opgaven houdt voornamelijk verband met onze bijzondere positie als enige Limburgse gemeente met een dubbele oriëntatie. Naast deelname aan de Groene Metropoolregio Arnhem – Nijmegen participeren wij ook in de regio Noord-Limburg en nemen in dat verband ook deel aan diverse projecten van de Regiodeal, alsook aan de RES noord- en midden Limburg. In die samenwerkingsverbanden werken wij met andere lokale overheden samen aan thematiek die in voorkomende gevallen (grotend)deels overlapt met de opgaven binnen de Groene Metropoolregio waaraan wij niet participeren.

Zo werken wij in Noord-Limburg met andere overheden aan projecten binnen een gezamenlijke investeringsagenda en participeren we in een regiodeal. Om onnodige overlap in werkzaamheden te voorkomen én om aan de opgaven waarin wij participeren volwaardige bestuurlijke en ambtelijke inbreng te kunnen leveren, hebben wij besloten onze eerdere keuzes voor participatie aan twee opgaven te continueren. Die keuze leidt ook tot een zo doelmatig mogelijke besteding van onze financiele middelen

Pagina 1 van 2