CConstaterende datMontfoort
Koppel je AI →
Document · PDF

Rekenkamerrapport gemeentelijk communicatiebeleid Montfoort

Raadsvergadering 5 oktober 2026, gemeente MontfoortBij agendapunt: Raadsvoorstel Rekenkameronderzoek Communicatiebeleid36.683 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

44 4.4 Score op de normen Norm Score De communicaƟe sluit – indien relevant - aan op verschillende doelgroepen met voor hen passende communicaƟekanalen, - middelen en -sƟjl. De gemeente onderscheidt verschillende doelgroepen en zet een breed scala aan communicaƟekanalen en -middelen in om deze doelgroepen te bereiken. De communicaƟesƟjlen passen zich aan aan de ingezeƩe kanalen en middelen. Aandachtspunten zijn het bereiken van jongeren en de gemeentepagina in het huis- aan-huisblad Het Kontakt, omdat niet alle bewoners dit blad ontvangen, terwijl het door gemeente en inwoners wel beschouwd wordt als een belangrijk communicaƟemiddel- en kanaal. De gemeente voldoet grotendeels aan de norm. De gemeente communiceert conform de eigen vastgestelde ambities, doelen, regels en werkwijzen. Het is niet vast te stellen of in alle gevallen de gemeente conform de eigen vastgestelde ambiƟes, doelen, regels en werkwijzen communiceert, omdat op niet alle communicaƟe-uiƟngen door het communicaƟeteam wordt gecontroleerd. De omvang van het communicaƟeteam maakt dit niet mogelijk. Communiceren gebeurt door alle medewerkers van de gemeente. Hiervoor zijn hulpmiddelen beschikbaar en het communicaƟeteam kan adviseren en coachen binnen de mogelijkheden.

In projecten en bij beleidsonderwerpen die zijn aangemerkt voor intensieve communicaƟe, is een communicaƟeadviseur betrokken bij de communicaƟe in het gehele traject/proces, die zicht kan houden op de communicaƟeaspecten. Voor de onderzochte casussen was dat het geval. De gemeente voldoet deels aan de norm. De inwoners (en verschillende doelgroepen) zijn tevreden over de communicatie van de gemeente. Uit de enquête blijkt dat inwoners de communicatie van de gemeente gemiddeld beoordelen met een 6,6, wat wijst op een gematigd positief beeld. Inwoners zijn positief over de duidelijkheid en begrijpelijkheid en het nut van de informatie van de verschillende door de gemeente gebruikte communicatiekanalen, maar aspecten zoals transparantie, tijdigheid van communicatie en terugkoppeling blijven verbeterpunten. In interviews en focusgroepen kwamen ook aandachtspunten naar voren, zoals juridisch taalgebruik. Over het algemeen zijn inwoners niet ontevreden, maar geven ze ook verbeterpunten aan. 45 De gemeente voldoet deels aan de norm. De informatie die door de gemeente wordt verstrekt wordt gezien als adequaat (tijdig, volledig en begrijpelijk).

Bij het algemene oordeel over de communicatie staat een meerderheid van de respondenten neutraal dan wel heeft geen mening over de transparantie, duidelijkheid en begrijpelijkheid, betrouwbaarheid, vindbaarheid en tijdigheid van de door de gemeente verstrekte informatie. Ruim een derde van de respondenten is positief over duidelijkheid en begrijpelijkheid, betrouwbaarheid en vindbaarheid van de verstrekte informatie. Over transparantie en tijdigheid zijn de respondenten minder tevreden, maar bij al deze aspecten zijn er meer positieve dan negatieve respondenten. De respondenten waren echter positiever over de duidelijkheid en begrijpelijkheid en het nut van de informatie van de verschillende door de gemeente gebruikte communicatiekanalen dan in het hierboven genoemde algemene oordeel. Knelpunten zijn o.a. het vinden van informatie op de website, (m.n. juridisch) taalgebruik, en te weinig en te late informatie over projecten of besluiten. De gemeente voldoet deels aan de norm. De communicatiedoelen van de onderzochte casussen sluiten aan bij het geformuleerde communicatiebeleid.

Het communicatiedoel in het communicatiebeleidsplan is op een hoog abstractieniveau geformuleerd, omdat dit alle communicatie moet dekken (“Profileren van onze gemeente in de breedst mogelijke zin van het woord en een gedragsverandering teweegbrengen bij onze doelgroepen door open, helder en transparant te communiceren”). Niet in alle onderzochte casussen zijn de communicatiedoelen duidelijk geformuleerd, waardoor de koppeling met het communicatiebeleid niet eenvoudig kan worden gelegd. De gemeente voldoet deels aan de norm. De ingezette communicatiestrategie en - middelen bij de onderzochte casussen sluiten aan bij de samenstelling van de doelgroepen. In de onderzochte casussen is in de meeste gevallen wel zicht op de doelgroepen en worden die in de plannen benoemd. Om vervolgens die doelgroepen met de communicatiestrategie en- middelen ook daadwerkelijk te bereiken, is in praktijk moeilijker en wordt nauwelijks gemonitord. De Groene Hart Pas is daarop een uitzondering. De gemeente voldoet deels aan de norm. De geformuleerde communicatieaanpak in de casussen is daadwerkelijk uitgevoerd. De geformuleerde communicatieaanpak is in de onderzochte casussen uitgevoerd, een enkele keer in een ingedikte planning of met enige vertraging en soms met een uitbreiding gedurende het traject. 46 De gemeente voldoet aan de norm.

De communicatiemedewerkers worden adequaat (tijdig, passend) ingeschakeld bij de relevante beleidstrajecten. De communicatieadviseur is in de onderzochte casussen, die allen binnen de organisatie met het label ‘intensieve’ communicatie zijn aangemerkt, steeds vanaf het begin van het traject betrokken geweest. De communicatiekalender is een instrument voor het gesprek met de organisatie over te maken keuzes ten aanzien van de inzet van het communicatieteam en biedt een planning en structuur. De gemeente voldoet aan de norm. De beoogde boodschap is overgekomen bij bewoners en deze boodschap was waar bewoners behoefte aan hadden Communicatie bereikt inwoners via meerdere kanalen. Toch blijkt uit de enquête en de focusgroepen dat inwoners soms behoefte hebben aan meer uitleg bij besluiten, meer transparantie over keuzes en betere terugkoppeling over projecten. Niet in alle onderzochte casussen is de boodschap helder geformuleerd, waardoor ook niet duidelijk is of de boodschap bij de inwoners is overgekomen en of dit de boodschap is waar inwoners behoefte aan hadden. De gemeente voldoet deels aan de norm. 5. Monitoring en evaluaƟe Dit hoofdstuk gaat in op monitoring en evaluaƟe van de gemeentelijke communicaƟe.

De volgende deelvraag wordt daarbij behandeld: Wordt de communicaƟe en het communicaƟebeleid gemonitord en geëvalueerd, wat zijn de uitkomsten en vindt op basis daarvan bijsturing plaats? Het communicaƟeteam monitort niet structureel. De omvang van het team en de organisaƟe zijn daarvoor belangrijke redenen. Een andere reden is dat er meestal geen kwanƟtaƟeve inhoudelijke doelstellingen worden geformuleerd, maar doelstellingen of kwalitaƟeve doelstellingen die moeilijker meetbaar zijn. Het vaststellen en SMART definiëren van doelstellingen vindt nauwelijks plaats. Een enkele keer gebeurt dat wel, zoals bij de Groene Hart Pas, waar duidelijke kriƟsche prestaƟe- indicatoren vanuit de vakinhoudelijke kant zijn geformuleerd en die in samenspraak met de betrokken communicaƟeadviseur worden gemonitored en waarop zo nodig kan worden bijgestuurd. Bij de Groene Hart Pas is er een nulmeƟng in de vorm van het aantal inwoners dat in ieder geval in aanmerking komt voor de Groene Hart Pas, omdat zij eerder recht hadden op de DeclaraƟeregeling voor minima. Een ander voorbeeld is de campagne Hulp bij Schulden waarvoor er wel kwanƟtaƟeve cijfers zijn. 47 Bij projecten waar een parƟcipaƟeplan voor is opgesteld, wordt meestal wel bijgehouden hoeveel mensen een vragenlijst hebben ingevuld, hoeveel mensen op een inloopavond komen/zijn geweest of op andere wijze inbreng hebben geleverd.

Enig zicht op data is er wel ten aanzien van sociale media als het gaat om aantallen aanmeldingen, leden en likes op sociale media posts en informaƟeverzameling via google analyƟcs (een plaƞorm waar gegevens van websites en apps worden verzameld om rapporten te maken die inzicht bieden in het gebruik etc.). Zo is zichtbaar welke berichten het goed doen. Berichten over huwelijken etc. worden bijvoorbeeld goed bekeken. Uit de bestudering van de casuïsƟek komt naar voren dat ook hier de communicaƟe niet of nauwelijks wordt gemonitored, met uitzondering van de hierboven vermelde Groene Hart Pas. Bij de Groene Hart Pas is de gemeente halverwege 2025 begonnen met monitoren en op grond van de uitkomsten vervolgens te sturen. In 2026 wordt met een klanƩevredenheidsonderzoek gestart, waardoor er meer kan worden gestuurd. De gemeente voert evaluaƟegesprekken met BS&F, die gebruikt worden om duidelijkere afspraken te maken, ook over de communicaƟe, en die vast te leggen. Hoewel het HiƩeplan een monitoring- en evaluaƟefase kent, wordt deze in prakƟjk door de beperkt beschikbare capaciteit niet ingevuld. De partners van het HiƩeplan worden weleens gesproken, maar dat gebeurt niet systemaƟsch. Voor het project Onderzoek financiële parƟcipaƟe windenergie is de deelname aan het parƟcipaƟetraject bijgehouden, wat een indicaƟe biedt voor de effecƟviteit van de communicaƟe.

In het eindrapport van EMMA hadden de adviezen voor een belangrijk deel betrekking op communicaƟe, zoals open communiceren, transparant zijn en begrijpelijke taal gebruiken. Die lessen moeten nu ingebed worden in het verdere traject. Dit kan in zekere zin worden beschouwd als een evaluaƟe. EMMA adviseert dat energieprojecten gepaard moeten gaan met structurele communicaƟe en inspraakmomenten. Dat wordt, aldus een betrokken geïnterviewde, nu ingebed in het verdere traject. Voor woningbouwlocaƟe De Bleek zijn geen communicaƟedoelen geformuleerd, die vervolgens worden gemonitord. Wel zijn er een communicaƟeplan en communicaƟeagenda, die worden uitgevoerd. Ook bij de visie stadspark wordt niet gemonitord of uiƟngen op de goede manier zijn aangekomen, maar verwacht men gezien de reacƟes en aanwezigheid dat het doel wel bereikt is. In de onderzoeksperiode hebben er geen evaluaƟes van het brede communicaƟebeleid plaatsgevonden. Score op de normen Normen Score De kwaliteit van de communicaƟe naar de inwoners wordt gemonitord en/of geëvalueerd. Monitoring en evaluaƟe van de (kwaliteit van de communicaƟe) vindt slechts zeer beperkt plaats en richt zich vooral op bereik en gebruik van enkele kanalen zoals sociale media en de website. Er is geen systemaƟsch zicht op de kwaliteit van communicaƟe, zoals begrijpelijkheid, effect op betrokkenheid of tevredenheid van inwoners.

Feedback uit de samenleving wordt wel op ad-hoc basis gebruikt, maar dit vormt geen systemaƟsche evaluaƟe. De gemeente voldoet niet aan de norm. Op basis van monitoring of evaluaƟes stuurt de gemeente Bijsturing van de (kwaliteit van de) communicaƟe op basis van monitoring of evaluaƟes vindt slechts in uitzonderlijke gevallen 48 regelmaƟg de kwaliteit van communicaƟe waar nodig bij. plaats. Deze bijsturingen vrijwel alƟjd incidenteel en vinden plaats op basis van ervaringen of losse signalen, niet via systemaƟsche analyse van monitoring- of evaluaƟeresultaten. De gemeente voldoet niet aan de norm. 6. Rol van de gemeenteraad De verantwoording aan en de informaƟeposiƟe en rolopvaƫngen van de gemeenteraad met betrekking tot het communicaƟebeleid worden in dit hoofdstuk besproken aan de hand van de deelvraag: Wordt de gemeenteraad in posiƟe gebracht om in het kader van de kaderstellende en controlerende rol de communicaƟe van de gemeente met inwoners te opƟmaliseren en zo ja op welke wijze gebeurt dat? In dit hoofdstuk staan we eerst sƟl bij de verantwoording over het communicaƟebeleid richƟng de raad en de informaƟeposiƟe van de raad (6.1) en vervolgens bij de rolopvaƫngen van de raad ten aanzien van communicaƟe (6.2) en de raadscommunicaƟe (6.3). De score op de normen sluit dit hoofdstuk af (6.4).

6.1 Verantwoording over het communicaƟebeleid richƟng de raad en de informaƟeposiƟe van de raad P&C-cyclus In de P&C-cyclus informeert het college de raad structureel over het communicaƟebeleid op hoofdlijnen. In de begroƟngen van de gemeente zijn verwijzingen naar het communicaƟebeleid te vinden. In de jaarstukken wordt vermeld wat bereikt is. Zo is in de begroƟng van 2024 bijvoorbeeld als doel geformuleerd ‘Een overheid die bereikbaar is voor inwoners, bedrijven en organisaƟes met wie het makkelijk communiceren is’. Het college wil dit als volgt bereiken: ‘Onze communicaƟe is toegesneden op specifieke doelgroepen, waarbij de passende mediakanalen gekozen worden om deze doelgroepen te bereiken. We werken aan een nieuw parƟcipaƟebeleid en richten een vorm van gebiedsmanagement in’. In de jaarstukken 2024 staat hierover vervolgens: Wat hebben we bereikt:  Het college heeŌ inwoners bij een aantal thema’s expliciet betrokken en erop ingezet snel en transparant te communiceren op reacƟes en vragen vanuit de gemeenschap.  Deze inspanningen hebben geleid tot een toegenomen parƟcipaƟe en betrokkenheid van onze inwoners bij gemeentelijke aangelegenheden. Investering in contacten met lokale en regionale media. Door open en heldere communicaƟe hebben we het vertrouwen van onze gemeenschap weten te versterken.

We blijven streven naar verdere verbetering en versterking van onze communicaƟekanalen om te voldoen aan de behoeŌen en verwachƟngen van de gemeenschap. Wat hebben we daarvoor gedaan:  Ons college heeŌ zich ingespannen om toegankelijk te zijn voor onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaƟes. We hebben acƟef de verbinding gezocht, 49 bij voorbeeld door ‘naar buiten te gaan’, en gesprekken te voeren. We hebben genoemde doelgroepen met regelmaat betrokken bij onze plannen en beleidsvoornemens.  Bij het werken vanuit de bedoeling staat de leefwereld van de gemeenschap centraal. In onze manier van handelen zoeken we de verbinding, gaan naar de gemeenschap toe en zijn alƟjd bereid tot dialoog. Dit vraagt deels om een omslag in denken en doen, ook bij onze uitvoeringspartners. Tevens vraagt dit om voldoende Ɵjd en ruimte om parƟcipaƟe vorm te geven.  Bij alle zaken waar dit van belang was hebben we op allerlei manieren contact gelegd met inwoners, bewonersgroepen, bedrijven en instellingen. We hebben ook intensiever gebruik gemaakt van onze sociale mediakanalen en zien het bereik en het aantal volgers toenemen. In raadsvoorstellen wordt standaard een kopje communicaƟe/parƟcipaƟe opgenomen.

Vanuit de raad wordt aangegeven dat deze communicaƟeparagraaf vaak te weinig informaƟe geeŌ, zoals ‘communicaƟe vindt plaats via de gebruikelijke kanalen/wijze’, waardoor de raad zich geen goed beeld kan vormen over de communicaƟe. Daarnaast informeert het college de raad incidenteel acƟef over het algemene communicaƟebeleid, zoals in een raadsinformaƟebrief over het besluit om niet meer acƟef te zijn op het gemeentelijk X- account.15 Ook de overstap van de IJsselbode naar het Kontakt/Zenderstreeknieuws voor de publicaƟe van de gemeentepagina is op deze wijze aan de raad medegedeeld. Het communicaƟebeleidsplan is vastgesteld door het college, maar niet voorgelegd aan de raad. Casussen In de onderzochte casussen is de gemeenteraad middels raadsinformaƟebrieven geïnformeerd. Bij het HiƩeplan ging de raadsinformaƟebrief vergezeld van een bijlage met het lokale HiƩeplan. In dit HiƩeplan zijn de taken van de gemeente waaronder die op het gebied van communicaƟe vermeld. Bij de casus woningbouwlocaƟe De Bleek worden met enige regelmaat raadsinformaƟebrieven verstuurd om ervoor te zorgen dat de raadsleden Ɵjdig worden geïnformeerd en niet uit de krant moeten vernemen wat er gebeurd is of staat te gebeuren of als er toelichƟng nodig is op geruchten. Dat kan ook gebeuren met een mondelinge toelichƟng van de wethouder Ɵjdens een raads-of commissievergadering.

De klankbordgroep De Bleek heeŌ meermaals ingesproken in de raad. Het raadsvoorstel over de visie stadspark van 2 september 2025 bevat een kopje CommunicaƟe/ ParƟcipaƟe: ‘Tijdens het opstellen van de visie is een parƟcipaƟetraject doorlopen. Voor de inhoud hiervan wordt verwezen naar de visie zelf. Wanneer de visie wordt vastgesteld, wordt dit op onze gemeentelijke website geplaatst.’ Via het griffienieuws is de raad uitgenodigd voor een raadsinformaƟebijeenkomst (juni 2025). Ook zijn de uitnodigingen voor de inloopavond en over het indienen van ideeën naar de raad gegaan. Nadat de raad eerst mondeling is geïnformeerd over de deelname van de gemeente Monƞoort aan de Groene Hart Pas, is de raad met twee raadsinformaƟebrieven hierover verder geïnformeerd. De 15 Raadsinformatiebrief gemeentelijk X-account op inactief (22 april 2025). 50 raadsinformaƟebrief van 22 juli 2025 gaat in op de voortgang, maar heeŌ ook expliciet aandacht voor de communicaƟe: ‘De communicaƟe en promoƟe van de GHP (Groene Hart Pas, red.) kwam in 2025 wat traag op gang. Dit kwam doordat er eind 2024 en begin 2025 veel aandacht was voor de technische implementaƟe van de pas. Nu dit loopt is er meer Ɵjd en aandacht voor communicaƟe en promoƟe. De Groene Hart Pas wordt gepromoot door middel van de website, arƟkelen in het gemeentenieuws in het Kontakt, sociale media, bijeenkomsten en posters en flyers.

De flyers worden verspreid via verschillende parƟjen, zoals het SWOM, BudgeƟek, SƟchƟng Leergeld, de bibliotheek en De Voedselbank.’ En over de ontwikkeling van de Groene Hart Pas: ‘De implementaƟe van de GHP is een omvangrijke onderneming gebleken, die nog steeds volop in ontwikkeling is, aandacht vergt op het gebied van aanbod en afstemming (met overige gemeenten en pasaanbieder) en voorlichƟng & communicaƟe richƟng aanbieders en inwoners.’ Deze brief kondigt tevens aan dat het college later in het jaar (2025) de raad weer zal informeren over de Groene Hart Pas. Dat is in 2025 niet gebeurd, maar staat wel op de planning voor 2026. Over het Onderzoek naar financiële parƟcipaƟe in windenergie is een raadsinformaƟebrief verstuurd en is het eindrapport van EMMA, waarin adviezen ten aanzien van communicaƟe zijn opgenomen, vastgesteld in de raad. 6.2 Rolopvaƫngen van de raad ten aanzien van communicaƟe CommunicaƟe is een onderwerp waar de gemeenteraad of raadsleden zich geregeld over uitspreken.

Zo heeŌ de gemeenteraad op 10 november 2020 besloten vanaf 1 januari 2021 de openbare bekendmakingen alleen nog digitaal te publiceren en hiermee € 12.500 op jaarbasis te besparen.16 In 2025 is echter een moƟe aangenomen door de raad om alle omgevingsvergunningen en bekendmakingen op zowel het gemeenteblad (hƩps://www.officielebekendmakingen.nl/gemeenteblad) als de gemeentelijke pagina van de het Kontakt/Zenderstreeknieuws te publiceren.17 Op de homepage van de gemeente is nu een blokje dat direct doorlinkt naar een speciaal ingerichte webpagina voor de officiële bekendmakingen. Zodra een bekendmaking op www.officielebekendmakingen.nl gezet wordt, staat het ook direct op deze webpagina van de gemeente. Daarmee blijŌ deze webpagina actueel. Ook komt het voor dat de raad vragen stelt over communicaƟe bij de behandeling van beleidsonderwerpen, bijvoorbeeld of er over een bepaald onderwerp meer gecommuniceerd kan worden. Bij een bijeenkomst in het kader van de visie stadspark waren enkele raadsleden aanwezig en de raad heeŌ een moƟe ingediend bij dit onderwerp om met de skaters in gesprek te gaan. Voor het onderzoek naar financiële parƟcipaƟe in windenergie, heeŌ de raad sturing gegeven en raadsleden waren aanwezig bij de inloopavonden.

Begin 2026 heeŌ de rekenkamer een enquête uitgezet onder leden van de gemeenteraad met vragen over het communicaƟebeleid.18 De raadsleden die de enquête hebben ingevuld plaatsen met name kriƟsche kanƩekeningen bij de openheid en transparanƟe waarmee de gemeente communiceert met de inwoners en de duidelijkheid, begrijpelijkheid en Ɵjdigheid van de verstrekte 16 Zie besluit t onder agendapunt 4: https://montfoort.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Index/0690536a- 466a-4bbd-9fa7-92Ư152e61ec 17 De motie ‘vreemd - Bekendmaken omgevingsvergunningen in gemeenteblad‘ (2 juni 2025). 18 Van de 15 leden van de gemeenteraad hebben 6 de enquête ingevuld. 51 informaƟe. De gemeentelijke communicaƟe kan pro-acƟever menen zij. PosiƟever zijn deze raadsleden over de betrouwbaarheid van de informaƟe. Ook over de communicaƟemethoden en - kanalen van de gemeente Monƞoort richƟng inwoners, zijn deze raadsleden kriƟsch. Dat geldt zowel voor het voldoende gebruik maken van verschillende communicaƟekanalen door de gemeente, als het bereiken van alle doelgroepen die bereikt zouden moeten worden met communicaƟe en de vraag of de kwaliteit van de gemeentelijke communicaƟe de afgelopen jaren is verbeterd. 6.3 RaadscommunicaƟe De communicaƟe van de raad zelf maakt geen onderdeel uit van dit onderzoek. Toch is enige aandacht hiervoor nodig.

Veel inwoners van de gemeente maken geen onderscheid tussen college, raad en ambtenaren en zien de gemeente zien als één geheel, ook als het om communicaƟe gaat. Een individueel raadslid kan een boodschap verkondigen die afwijkt van het standpunt van het college of de raad als geheel. In een kleinere gemeente als Monƞoort, waar de anonimiteit kleiner is, en men elkaar, en dus ook raadsleden, makkelijk tegenkomt en spreekt, speelt zoiets eerder dan in grotere gemeenten. TegelijkerƟjd is het in een kleinere gemeente ook weer makkelijker om groepen en individuele burgers gericht te benaderen om eventuele onduidelijkheden weg te nemen. Tegen de vraag of communicaƟe vanuit verschillende overheidsorganen tot ruis leidt, wordt verschillend aangekeken, maar is daarmee wel een punt van aandacht. Het communicaƟeteam en de griffie stemmen met elkaar de informaƟe over de gemeenteraad op de website van de gemeente af. Op de website staat een aantal pagina’s over de raad, ook met doorverwijzing naar de raadsstukken, die in het systeem IBABS staan. In het gemeentenieuws staat de agenda van de raad en van de raadscommissies. Overige communicaƟe van de raad ligt bij de raad zelf. Uit de enquête onder raadsleden komt naar voren dat de communicaƟe over de raad beter kan.

Dit kan voor een groot deel worden teruggevoerd op het feit dat advisering en ondersteuning van de gemeenteraad niet valt onder het takenpakket van het communicaƟeteam van de gemeente. Dit is voor de griffie reden om in de loop van 2026 de raadsadviseur ook de raadscommunicaƟe te laten verzorgen. Uit de enquête kwam ook naar voren dat het blokje over de raad geregeld van de gemeentelijke website zou verdwijnen, maar dit wordt niet door de communicaƟemedewerkers herkend. Het gaat dan om de homepage van monƞoort.nl, de gemeentelijk website, waar drie blokjes op staan om op door te klikken, waarvan er één de gemeenteraad betreŌ. Daar waar het communicaƟeteam meent dat dit één keer is gebeurd, zijn de geluiden vanuit de raad dat dit vaker is gebeurd en zou dit van tevoren beter moeten worden afgestemd. Er is ook aangegeven dat inwoners vaak niet op de hoogte zijn van de maandelijkse commissievergaderingen. De agenda wordt weliswaar gepubliceerd, maar komt kennelijk onvoldoende aan bij de burgers. Er is behoeŌe aan meedenken vanuit de gemeentelijke organisaƟe om dit te verbeteren. Ook wordt aangegeven dat het communiceren over besluiten van de raad Ɵjdiger en beter kan.

6.4 Score op de normen Normen Score De raad ontvangt relevante informaƟe van het college over (de kwaliteit van) communicaƟe naar en met inwoners, waarmee de raad De raad wordt structureel geïnformeerd over communicaƟe in de P&C-cyclus, maar dat is op hoofdlijnen. Over het brede communicaƟebeleid wordt de raad incidenteel geïnformeerd. Een communicaƟe/parƟcipaƟeparagraaf 52 in staat is zijn kaderstellende en controlerende rol in te vullen. maakt standaard deel uit van raadsvoorstellen, maar deze paragraaf wordt inhoudelijk beperkt ingevuld. De gemeente voldoet deels aan de norm. De raad geeŌ richƟng aan het gewenste communicaƟebeleid naar en met inwoners. De raad geeŌ incidenteel richƟng aan het gewenste communicaƟebeleid, zoals ten aanzien van de publicaƟe van officiële bekendmakingen. Voor het overige kan de raad richƟng geven op de verschillende beleidsonderwerpen. In een aantal van de onderzochte casussen heeŌ de raad een zekere richƟng gegeven. Over de communicaƟe van zaken betreffende de raad zelf (raads- en commissievergaderingen, raadsbesluiten etc.) zijn raadsleden minder tevreden. Ondersteuning op het gebied van communicaƟe wordt gemist. De aanstelling van een raadsadviseur met raadscommunicaƟe in het takenpakket in 2026 moet daar verandering in brengen. De gemeente voldoet deels aan de norm.

53 Bijlage 1 Normenkader Bij de centrale onderzoeksvraag en bijbehorende deelvragen zijn normen geformuleerd. Daarbij is mede gebruik gemaakt van diverse rekenkamerrapporten over het onderwerp communicaƟe(beleid). De hoofdcategorieën sluiten aan bij de fasen van de beleidscyclus en de indeling van het rapport. Beleid Deelvraag Normen 1 Hoe ziet het externe communicatiebeleid van de gemeente eruit en wat is hierover waarin vastgelegd?  De gemeente heeft een communicatiebeleid met daarin ambities, doelen en regels vastgesteld voor communicatie naar en met inwoners.  Er zijn normen/richtlijnen/regels/werkwijzen /handreikingen vastgesteld voor de kwaliteit van de actieve communicatie naar inwoners (bijvoorbeeld voor het taalniveau, toegankelijkheid, begrijpelijkheid, schrijfstijl etc.). Organisatie Deelvraag Normen 2 Hoe is de communicatie binnen de gemeentelijke organisatie georganiseerd en hoe wordt samengewerkt tussen afdelingen om consistente communicatie te waarborgen?  De communicatiefunctie binnen de gemeentelijke organisatie is duidelijk belegd en bekend binnen de organisatie.  De relevante medewerkers zijn voldoende toegerust (kennis, vaardigheden, middelen) om effectief te communiceren met inwoners.

Uitvoering Deelvraag Norm 3 Welke middelen en kanalen gebruikt de gemeente om inwoners te informeren, welke richtlijnen zijn er voor gebruik van deze kanalen en hoe effectief zijn deze middelen en kanalen? Hoe verloopt het proces van het creëren van een communicatie-uiting?  De communicatie sluit – indien relevant - aan op verschillende doelgroepen met voor hen passende communicatiekanalen, -middelen en -stijl.  De gemeente communiceert conform de eigen vastgestelde ambities, doelen, regels en werkwijzen. 4 Hoe ervaren de inwoners van de gemeente Montfoort het communicatiebeleid van de gemeente, zijn er verschillen tussen de onderscheidene doelgroepen en welke verbeterpunten geven  De inwoners (en verschillende doelgroepen) zijn tevreden over de communicatie van de gemeente.  De informatie die door de gemeente wordt verstrekt wordt gezien als adequaat (tijdig, volledig en begrijpelijk). 54 inwoners/doelgroepen aan? Praktijk Deelvraag Norm 5 Op welke wijze is het communicatiebeleid toegepast in de geselecteerde casussen, hoe tevreden zijn inwoners, hoe effectief is de communicatie geweest en welke lessen voor de toekomst volgen uit de bestudeerde cases?  De communicatiedoelen van de onderzochte casussen sluiten aan bij het geformuleerde communicatiebeleid.

 De ingezette communicatiestrategie en -middelen bij de onderzochte casussen sluiten aan bij de samenstelling van de doelgroepen.  De geformuleerde communicatieaanpak is daadwerkelijk uitgevoerd.  De communicatiemedewerkers worden adequaat (tijdig, passend) ingeschakeld bij de relevante beleidstrajecten.  De beoogde boodschap is overgekomen bij bewoners en deze boodschap was waar bewoners behoefte aan hadden. Monitoring en evaluatie Deelvraag Norm 6 Wordt de communicatie en het communicatiebeleid gemonitord en geëvalueerd wat zijn de uitkomsten en vindt op basis daarvan bijsturing plaats?  De kwaliteit van de communicatie naar de inwoners wordt gemonitord en/of geëvalueerd.  Op basis van monitoring of evaluaties stuurt de gemeente regelmatig de kwaliteit van communicatie waar nodig bij. Verantwoording, Informatiepositie en rolopvattingen van de gemeenteraad Deelvraag Norm 7 Wordt de gemeenteraad in positie gebracht om in het kader van de kaderstellende en controlerende rol de communicatie van de gemeente met inwoners te optimaliseren en zo ja op welke wijze gebeurt dat?  De raad ontvangt relevante informatie van het college over (de kwaliteit van) communicatie naar en met inwoners, waarmee de raad in staat is zijn kaderstellende en controlerende rol in te vullen.  De raad geeft richting aan het gewenste communicatiebeleid naar en met inwoners.

55 Bijlage 2 Bronnenoverzicht Documenten Advies gebruik AI (o.a. CoPilot en ChatGPT) (2025). BegroƟngen gemeente Monƞoort, diverse jaren. CommunicaƟebeleidsplan gemeente Monƞoort. CommunicaƟe in het hart van de organisaƟe (2021). CommunicaƟekalender, diverse jaren. Concept branding Gemeente Monƞoort (Oktober 2021). Gewoon Monƞoorts. SchrijfsƟjlgids (Januari 2022). InrichƟngsplan. Gewoon bijzonder Bijzonder gewoon (versie 2025). Jaarstukken, diverse jaren. RaadsinformaƟebrief gemeentelijk X-account op inacƟef (22 april 2025). Reglement HuissƟjl gemeente Monƞoort Uitvoeringsprogramma college 2022-2026. VNG, Handreiking. De essenƟële rol van communicaƟeadviseurs bij de invoering van de Omgevingswet (Den Haag 2029). VNG, Handreiking. Duidelijke OverheidscommunicaƟe voor gemeenten. Een gids voor gemeenten met Ɵps voor alle fasen van het beleid voor duidelijke communicaƟe met inwoners en ondernemers (Den Haag 2022). Websites www.gebruikercentraal.nl/ www.ijsselbode.nl www.inmonƞoort.nl www.monƞoort.nl www.vng.nl/projecten/duidelijke-overheidscommunicaƟe www.zenderstreeknieuws.nl Casus HiƩeplan Arcadis, Lokaal HiƩeplan Gemeente Monƞoort (5 december 2022). Collegevoorstel B&W Lokaal HiƩeplan voor de vergadering van 20 december 2022. 56 CommunicaƟekalender HiƩeplan. E-mailbericht aan relaƟes over inwerkingtreding HiƩeplan (30 juni 2025).

E-mailbericht aan relaƟes over voorwaarschuwingsfase hiƩeplan (10 juni 2024). Gemeente Monƞoort, PresentaƟe Omgaan met hiƩestress (14 september 2022). Nieuwbericht website gemeente Monƞoort (juni 2024). RaadsinformaƟebrief Lokaal HiƩeplan, 20 december 2022. Provincie Utrecht, Bestuurlijke noƟƟe Lokale HiƩeplannen (2023). Sociale media berichten HiƩeplan. (Standaard)brieven waarschuwingsfase en voorwaarschuwingsfase. (Standaard)teksten waarschuwingsfase en voorwaarschuwingsfase voor website, Gemeentenieuws, Instagram en Facebook. Uitnodiging aan relaƟes voor online bijeenkomst Lokaal hiƩeplan Monƞoort (14 september 2022). Casus Onderzoek financiële parƟcipaƟe windmolens Linschoten CommunicaƟeplanning Financiële parƟcipaƟe windmolens Linschoten. Gemeente Monƞoort/EMMA, Onderzoekskader Windenergie. Financiële parƟcipaƟe bij windprojecten. Eindrapport financiële parƟcipaƟe bij windprojecten (11 maart 2025). Gemeente Monƞoort/ EMMA, Plan van aanpak: ParƟcipaƟe-onderzoek Wind (23 september 2024). Provincie Utrecht, Beleids- en Toetsingskader Lokaal Eigendom en ParƟcipaƟe bij windenergie (26 juni 2024). RaadsinformaƟebrief onderzoek financiële parƟcipaƟe energieprojecten (3 december 2024). Casus woningbouwlocaƟe De Bleek fase 1 CommunicaƟeplanning De Bleek. Programma v.an Eisen. WoningbouwlocaƟe De Bleek (4 oktober 2022 t.b.v. raadsbesluit oktober 2022). Samenvaƫng parƟcipaƟeproces.

Resultaten na drie meedenkrondes voor de ontwikkellocaƟe De Bleek in Monƞoort (september 2022). Casus Visie Stadspark Monƞoort CommunicaƟeplanning visie stadspark. 57 Gemeente Monƞoort, Uitvoeringsprogramma. Stadsgesprek Monƞoort (concept 2025 behorend bij visie Stadspark). Marseille Buiten, Stadspark Monƞoort. Visie (november 2025). Raadsvoorstel Vaststellen Visie Stadspark 2 september 2025. Stakeholderanalyse visie stadspark (januari 2025). Visiekaart. Inloopavond stadspark Monƞoort. Casus Groene Hart Pas BS&F, CommunicaƟeplan Groene Hart Pas (2025). CommunicaƟeplanning Groene Hart Pas. RaadsinformaƟebrief Groene Hart Pas, 22 oktober 2024. RaadsinformaƟebrief Groene Hart Pas voortgang, 22 juli 2025. Raadsvoorstel verordening Groene Hart Pas en maatschappelijke minima gemeente Monƞoort 2025, 16 december 2024. Overzicht gebruik Groene Hart Pas t/m december 2025.

58 Bijlage 3 Overzicht interviews Er zijn interviews gehouden met:  (Vorige) Burgemeester/portefeuillehouder communicaƟe  Teamcoördinator communicaƟe  CommunicaƟeadviseur  (voormalig) projectmanager van de (grote) woningbouwopgaven (casus woningbouwproject De Bleek)  Beleidsadviseur/ projectleider gezondheid, vitaliteit en sport (casus HiƩeplan)  Teamcoördinator wonen, economie, duurzaamheid en cultureel erfgoed en beleidsadviseur energietransiƟe (casus onderzoek financiële parƟcipaƟe in windenergie)  Beleidsadviseur sociaal domein (casus Groene Hart Pas)  Teamcoördinator van het team projecten en daarnaast stedenbouwkundig adviseur (casus visie stadspark)  VoorziƩer van klankbordgroep De Bleek  Griffier Er zijn twee focusgroepen met inwoners gehouden op 3 en 4 februari 2024. 59 Bijlage 4 Uitgebreide resultaten enquête en focusgroepen Voorkeuren communicaƟekanalen Eén van de thema’s in de enquête betreŌ de communicaƟekanalen- en middelen. Op de vraag op welke manier het afgelopen jaar informaƟe van de gemeente is gezien of ontvangen, komt naar voren dat een brief van de gemeente het meest gebruikte middel is om informaƟe van de gemeente te ontvangen. Ook de gemeentepagina in het huis-aan-huisblad en de website van de gemeente zijn veelgebruikte kanalen om informaƟe te ontvangen.

Andere kanalen en middelen zowel digitaal als fysiek, zoals buurtberichten, sociale media, e-mail, bellen, langsgaan bij de gemeente, informaƟebijeenkomsten, digitale informaƟezuilen en de nieuwsbrief, zijn (beduidend) minder populair. De leeŌijdsgroep 18-39 jaar gebruikt relaƟef vaker e- mail en ouderen (65+) vaker het huis-aan-huisblad. Vervolgens is gevraagd of de respondenten op bepaalde onderwerpen liever door de gemeente acƟef worden geïnformeerd of dat de respondenten de informaƟe liever zelf opzoeken als zij het nodig hebben. Bij alle uitgevraagde categorieën19 willen inwoners liever acƟef geïnformeerd worden door de gemeente dan dat zij zelf informaƟe opzoeken. Alleen bij de categorie cultuur en sport is dat andersom. Bij besluiten van college van B&W en de gemeenteraad willen inwoners even vaak acƟef geïnformeerd worden door de gemeente als dat zij de voorkeur geven aan zelf informaƟe opzoeken Vrouwen willen relaƟef vaker dan mannen acƟef door de gemeente worden geïnformeerd over veiligheid en prevenƟe. Vrouwen en lager opgeleiden willen ook vaker acƟef geïnformeerd worden over zorg en welzijn. In de focusgroepen is besproken hoe belangrijk de deelnemers de communicatie van de gemeente vinden in het dagelijks leven. Zij geven aan communicatie van de gemeente belangrijk te vinden, maar de waardering van deze communicatie verschilt sterk van persoon tot persoon.

Uit de focusgroepen komt naar voren dat verbetering behaald kan worden door inwoners veel meer mee te nemen waarom bepaalde zaken lang duren. Dat kan bijvoorbeeld ook komen door afhankelijkheden van provinciale besluitvorming en juridische processen, zoals bij woningbouwlocatie De Bleek (Valkenweide). Wanneer werkzaamheden in de buurt uitgevoerd gaan worden zou het goed zijn om de omwonenden van tevoren te informeren. Daarbij werd de vergelijking gemaakt met het waterleidings- of telefoonbedrijf die dat doen als de diensten even worden stilgelegd voor onderhoud. Beter en tijdiger informeren over de komst van windturbines in Linschoten is ook genoemd als voorbeeld waarbij de communicatie beter kan. Hierbij is ook onvrede geuit over de participatie met betrekking tot windturbines. Een deelnemer geeft hierover aan: ‘Er was een inloopavond ooit, maar toen kon ik niet. Verder was er inderdaad heel weinig.’ Een andere deelnemer is vooral boos omdat men terugkomt op een eerder besluit (‘er komen geen windmolens’) en geeft aan wel brieven van de provincie te krijgen over Reijerscop, maar geen brieven van de gemeente over Cattenbroek. Deelnemers van de focusgroepen noemden diverse voorbeelden waarbij in hun beleving niet is gecommuniceerd door de gemeente of niet tijdig.

Overigens kan het daarbij ook gaan om gevallen 19 De uitgevraagde categorieën zijn: werkzaamheden in de openbare ruimte (groen/bestraƟng), woningbouwtrajecten, vergunningen die door anderen zijn aangevraagd, besluiten van het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad, informaƟe over veiligheid en prevenƟe, informaƟe over cultuur- of sportevenementen, informaƟe over voorzieningen, zorg en welzijn en informaƟe over afvalinzameling. 60 waarin de gemeente niet als eerste verantwoordelijk is, zoals begin 2026 toen er vanwege de sneeuwval geen afval werd opgehaald. Het verantwoordelijke bedrijf had dit wel via de app laten weten. Andere kritiekpunten die worden genoemd zijn dat er geen schriftelijke bevestiging volgt ondanks verzoek daartoe, slechte ervaringen met zaaknummers en de juiste dossiers, bij meldingen een gebrek aan snelheid van reageren (een ontvangstbevestiging met duidelijke normen voor afhandeling helpt hierbij). Verder is genoemd dat er veel wisselingen zijn in contactpersonen, waardoor beleid wisselend wordt ingevuld, maar ook dat de communicatie sterk per ambtenaar verschilt. Er lijken onvoldoende richtlijnen en ieder vult het op zijn of haar manier in. Een van de deelnemers aan de focusgroepen gaf aan de toon van persoonlijke communicatie, zowel mondeling als schriftelijk, als zeer negatief te ervaren.

Overigens meldden deelnemers aan de focusgroepen ook positieve ervaringen, zoals het goed reageren op mails over de nieuwbouw van de Valkenweide, de behandeling aan de balie, snelle reactie van de contactpersoon en goede ervaringen met het ‘luisteren’ rondom vergunningen. Met betrekking tot dit laatste werd aangegeven dat het essentieel is dat je het lijntje warm houdt en dat een afspraak maken te prefereren is boven mailcontact om risico op misverstanden te voorkomen. Tot slot kwam naar voren dat de kracht van herhaling relevant is met gebruikmaking van meerdere kanalen en blijvende aandacht voor langlopende trajecten. Brieven Een brief van de gemeente is veruit het meest genoemd als manier waarop de respondenten informaƟe van de gemeente hebben ontvangen. Het gaat om een zeer ruime meerderheid van de respondenten die heeŌ aangegeven het afgelopen jaar één of meer brieven te hebben ontvangen van de gemeente. Van hen is ook een zeer ruime meerderheid het (helemaal) eens met de stelling dat de laatst ontvangen brief duidelijk en begrijpelijk was. Dit geldt vooral voor de leeŌijdsgroep 18- 39 jaar. Ongeveer de helŌ van alle respondenten was het er (helemaal) mee eens dat de brief nuƫge informaƟe bevaƩe. Een grote groep stond hier neutraal tegenover. Vervolgens is de respondenten gevraagd of zij de antwoorden konden toelichten.

Voor zover deze toelichƟng is gegeven, hebben sommigen aangegeven waar de laatste brief over ging. Waar het acƟeve externe communicaƟe van de gemeente betreŌ waren de meeste antwoorden posiƟef en gaven aan dat de brieven duidelijk en begrijpelijk waren. De deelnemers aan de focusgroepen geven over het algemeen de voorkeur aan informaƟe via een brief van de gemeente, zeker bij belangrijke(re) kwesƟes. De gemeentepagina in het Kontakt/Zenderstreeknieuws en Officiële Bekendmakingen: Berichten over uw buurt Ook de gemeentepagina in het Kontakt/Zenderstreeknieuws is een communicaƟekanaal dat door veel respondenten van de enquête wordt gezien. Een meerderheid leest het huis-aan-huisblad het Kontakt/Zenderstreeknieuws alƟjd of vaak en circa een vijfde soms. Ongeveer een kwart leest het Kontakt/Zenderstreeknieuws niet of nauwelijks of ontvangt het niet. Let wel, het huis-aan-huisblad het Kontakt/Zenderstreeknieuws lezen is niet hetzelfde als het lezen van de gemeentepagina in dit blad. Ouderen (65+) lezen vaker alƟjd het huis-aan-huisblad dan de andere leeŌijdsgroepen en vrouwen meer dan mannen. 61 Zo’n driekwart van de respondenten heeŌ (zeer) veel of een gemiddelde belangstelling voor officiële bekendmakingen, waarbij de e-mailaƩendering van MIjnOverheid het voorkeurskanaal is (vooral bij hoog opgeleiden), gevolgd door het Kontakt/Zenderstreeknieuws.

Ongeveer de helŌ van de respondenten vindt dat de officiële bekendmakingen van de gemeente duidelijk en begrijpelijk zijn geschreven (vooral de leeŌijdsgroep 18-39 jaar) en circa een derde staat hier neutraal tegenover. Vervolgens is de respondenten gevraagd of zij de antwoorden konden toelichten. Voor zover deze toelichƟng is gegeven, geven enkelen aan het Kontakt/Zenderstreeknieuws niet te ontvangen. Er zijn zowel respondenten die de officiële bekendmakingen duidelijk en prima te begrijpen vinden, als respondenten die de taal juist ingewikkeld vinden met te veel technisch of ambtelijk taalgebruik. Ook wordt wel opgemerkt dat de berichten te laat worden gepubliceerd en onvolledig zijn. De deelnemers aan de focusgroepen zijn over het algemeen ook positief over de gemeentepagina: ‘Wat ik wil weten staat er in, en anders bel ik’ en de informatie die er in staat wordt als logisch ervaren, zoals de informatie over de gemeenteraadsvergaderingen. Net als onder de respondenten van de enquête, zijn er onder de deelnemers aan de focusgroepen verschillende die het Kontakt/Zenderstreeknieuws niet ontvangen door gebrek aan bezorgers, met name in het buitengbied. Uit de focusgroepen kwam de voorkeur voor de IJsselbode op tafel.

Als argumenten daarvoor werden genoemd dat de IJsselbode een wat groter bereik zou hebben, omdat de bezorgers beter betaald zouden worden, en gaat over een regio die nabijer voelt. Genoemd werd ook dat De IJsselbode leesbaarder en toegankelijker is door de ruimere opmaak en minder advertenties. Website van de gemeente Veruit de grootste groep respondenten van de enquête geeŌ aan de website van de gemeente Monƞoort (www.monƞoort.nl) een enkele keer te bezoeken. Het zijn vooral hoger opgeleiden die de website bezoeken. Een grote minderheid is het (helemaal) eens met de stelling ‘Ik kan op de website makkelijk vinden wat ik zoek.’ De daaropvolgende grootste groep staat neutraal tegenover deze stelling. Deze beide groepen vormen bij elkaar ongeveer driekwart van de respondenten. Circa een vijfde van de respondenten is het echter (helemaal) oneens met deze stelling. Een meerderheid vindt de informaƟe op de website duidelijk en begrijpelijk en vindt dat er voor hem/haar nuƫge informaƟe op de website te vinden is. Op de stelling dat de informaƟe op de website actueel is, reageert de grootste groep neutraal en een iets kleinere groep is het (helemaal) eens met de stelling. Het is vooral de leeŌijdsgroep 18-39 jaar die de website duidelijk en begrijpelijk vindt en de informaƟe nuƫg en actueel. Vervolgens is de respondenten gevraagd of zij de antwoorden konden toelichten.

Voor zover deze toelichƟng is gegeven, geeŌ een aantal respondenten aan de website niet te bezoeken. Een aantal geeŌ aan de website duidelijk te vinden, maar er zijn ook respondenten die aangeven dat zij het juist moeilijk vinden om de gezochte informaƟe te vinden en de zoekfuncƟe onvoldoende te vinden en men twijfelt af en toe of de informaƟe die vermeld is wel actueel is. Eén van de respondenten deed de suggesƟe om een evenementenkalender toe te voegen. 62 Deelnemers aan de focusgroepen bezoeken de website veelal alleen als men een vraag heeft. Zij geven aan dat het niet altijd makkelijk is om op de website van de gemeente datgene te vinden wat men zoekt, maar dat er wel heel veel informatie op staat. Als voorbeelden van informatie die moeilijk te vinden zijn werden o.a. genoemd de openingstijden van de milieustraat20 en de verslagen van raadsvergaderingen. Dat mensen informatie niet kunnen vinden verbaast het communicatieteam. Om de vindbaarheid te vergroten worden zoekwoorden meegegeven aan de pagina’s op de website. Sociale media Sociale mediakanalen behoren niet tot de voorkeurskanalen van de respondenten van de enquête. WhatsApp is het sociale media kanaal dat respondenten in het dagelijks leven veruit het meest gebruiken.

Facebook, Instagram, Linkedin en YouTube volgen op gepaste afstand, terwijl Signal, Snapchat, Pinterest, X, TikTok en Telegram, beduidend minder door hen worden gebruikt. De leeŌijdsgroep 18-39 jaar gebruikt van alle leeŌijdsgroepen Instagram en snapchat relaƟef het meest. Linkedin wordt vooral gebruikt door respondenten in de werkzame leeŌijd, meer door mannen dan door vrouwen en minder door laagopgeleiden. De gemeente gebruikt diverse sociale mediakanalen (Facebook, Linkedin, Instagram en YouTube), maar een meerderheid van de respondenten kent deze communicaƟekanalen van de gemeente niet. Alleen voor Facebook geldt dat een grote minderheid dit communicaƟekanaal van de gemeente niet kent, voor de andere sociale media-kanalen (LinkedIn, Instagram en YouTube) is het steeds een meerderheid die de betreffende kanalen niet kent. Met name het YouTube kanaal wordt vrijwel niet bezocht. De respondenten gebruiken de sociale media van de gemeente om op de hoogte te blijven van wat er speelt binnen de gemeente of over nieuws van de gemeente. Ongeveer een kwart gebruikt deze sociale media ook voor mooie foto’s en achtergrondverhalen. Diegenen die (nog) geen sociale media van de gemeente gebruiken, doen dat vooral niet omdat zij er nog geen behoeŌe aan hebben gehad. Het gaat hier om een kleine meerderheid en relaƟef vaak de leeŌijdsgroep 18-39 jaar.

Minder vaak genoemde redenen zijn dat men niet via sociale media met de gemeente wil communiceren en de onbekendheid met deze sociale mediakanalen. Op de vraag of de teksten op sociale media van de gemeente duidelijk en begrijpelijk zijn, antwoordt circa driekwart bevesƟgend. Op de vraag of er voor hen nuƫge informaƟe op de sociale media staat, is een kleine meerderheid het daarmee (helemaal) eens en een grote minderheid staat hier neutraal in. Vervolgens is de respondenten gevraagd of zij de antwoorden konden toelichten. Hierop is nauwelijks reactie gekomen. Dit komt overeen met het beeld dat sociale media niet tot de voorkeurskanalen van de inwoners behoren. Tijdens de focusgroepen is dieper ingegaan op sociale media als communicatiekanaal voor de gemeente. Kwesties die genoemd werden, waren bijvoorbeeld de actuele vraag hoe de afhankelijkheid van Amerikaanse platforms kan worden verkleind en of de sociale mediakanalen moeten worden gemodereerd. Deelnemers gaven aan dat modereren handig kan zijn, omdat de reacties op de berichten vaak negatief zijn. Anderzijds kan dat ertoe leiden dat mensen zich monddood gemaakt voelen en kan dat het beeld oproepen dat de gemeente alleen zendt, terwijl het 20 De openingstijden zijn echter te vinden op https://www.montfoort.nl/Alle_onderwerpen/Afval/Milieustraat (geraadpleegd 10 maart 2026). 63 hier juist gaat om sociale media.

Het communicatieteam geeft aan soms te reageren op berichten, maar ziet ook dat het steeds vaker voorkomt dat andere inwoners op elkaar reageren en elkaar aanspreken op omgangsvormen. Sociale media kunnen ook een rol vervullen om jongere inwoners te bereiken. Daarbij werd opgemerkt dat als je jongeren wilt bereiken, gebruik moet maken van nieuwe sociale media, ‘niet Facebook en zelfs niet Instagram.’ Sommigen betwijfelen of jongeren het waarderen als in hun sociale media iets van de gemeente voorbijkomt, maar anderen wijzen erop dat de gemeente ook informeert over evenementen voor jongeren en dat hun kinderen geïnteresseerd zijn in de bouwlocaties nu zij een woning zoeken. Gevraagd naar de afweging of de gemeente extra moet inzetten op jongeren wordt ervoor gepleit om in te zetten op jongeren ook al kost dat extra tijd en geld. Men acht het van belang om betrokkenheid van jongere inwoners te bevorderen. Het gebruik van een WhatsApp-kanaal zonder reactiemogelijkheid, waar de gemeente nu nog niet over beschikt, wordt gezien als mogelijke toegevoegde waarde, omdat het een snelle manier kan zijn om veel inwoners te bereiken, bijvoorbeeld als inwoners geïnformeerd moeten worden over calamiteiten. Het communicatieteam heeft aangegeven dat er nog niet over WhatsApp is nagedacht als kanaal, waarbij berichten naar inwoners in bulk worden gestuurd.

Wat de gemeente wel doet, is voor de campagne Hulp bij schulden een 06-nummer gebruiken, waar inwoners ook berichten naartoe kunnen sturen via WhatsApp. Dit is gedaan om het contact met jongeren laagdrempeliger te maken. Bij de introductie van de nieuwe website is gekeken naar een WhatsApp/chat-functie, maar omdat dit van invloed is op het aantal kanalen waarop inwoners contact met de gemeente op kunnen nemen en dus op de capaciteit, is daar op dat moment niet voor gekozen. Het communicatieteam ziet ook dat beeld het steeds beter doet (‘verbeelden boven vertellen’). Berichten met een foto hebben een groter bereik. Sociale media zijn daarvoor geschikte kanalen. Sociale media beschouwt de gemeente als meer algemene kanalen, terwijl een brief persoonlijker is dan sociale media. Algemeen oordeel De vraag of de gemeente open en transparant communiceert met haar inwoners wordt niet eenduidig beantwoord door de respondenten van de enquête. Een grote groep staat hier neutraal in of geeŌ aan dit niet te weten cq geen mening over te hebben. Een kleinere groep is het (helemaal) eens met de stelling dat de gemeente open en transparant communiceert. De groep inwoners die het hiermee oneens is, is nog kleiner.

Op de stellingen dat de informaƟe die de gemeente verstrekt duidelijk en begrijpelijk is, de stelling dat deze betrouwbaar is en de stelling dat men goed weet waar de informaƟe van of over de gemeente kan worden gevonden, wordt posiƟever geoordeeld, maar ook hier is een kleine meerderheid die hierin neutraal is of aangeeŌ dit niet te weten cq hierover geen mening hierover te hebben. Over de stelling dat de gemeente op Ɵjd informaƟe aan inwoners geeŌ, staan de respondenten in hoofdzaak neutraal of hebben hierover geen mening. Al met al geven de respondenten de gemeente een 6,6 als rapportcijfer voor de communicaƟe. Aan de respondenten is gevraagd hoe zij in de toekomst het liefst geïnformeerd willen worden. Daarbij is onderscheid gemaakt tussen verschillende soorten onderwerpen, zoals regelingen bedoeld voor mensen met een laag inkomen en campagnes (bijv. over voorkomen hiƩestress), maar ook ruimtelijke trajecten zoals woningbouwtrajecten en trajecten rondom windmolens of zonneparken. Opvallend is dat het Kontakt/Zenderstreeknieuws bij alle categorieën er als voorkeurskanaal naar 64 voren komt. Alleen bij het onderwerp ‘Regelingen bedoeld voor mensen met een laag inkomen’ is het voorkeurskanaal ‘e- mail van de gemeente’ marginaal groter.

Naast deze twee kanalen zijn een nieuwsbrief van de gemeente, een brief van de gemeente en de website van de gemeente de meest genoemde voorkeurskanalen. Kanalen als WhatsApp, Signal, Facebook, Instagram, Linkedin, Youtube, X, overige regionale nieuwsbladen (bijvoorbeeld AD-Utrechts Nieuwsblad), Lokale en regionale televisie en radio, Buurtbericht en digitale infozuil worden beduidend minder vaak genoemd. Een deelnemer aan de focusgroepen geeft aan vertrouwen te hebben in de gemeente, maar ziet ook tal van inwoners die geen vertrouwen hebben, deels omdat ze liever overal tegen aanschoppen, maar ook omdat communicatie over de complexiteit van de onderwerpen en de stand van zaken ontbreekt. Een andere inwoner is van mening dat de gemeente verantwoordelijk is voor het informeren van de inwoners, maar dat daar het nodige aan schort. Ondanks dat hij de website bekijkt en nieuwsbrieven leest, zou hij niet kunnen aangeven wat de status is van projecten als de Nieuwe Vaart en Park Rapijnen in Linschoten. Hij benoemt betrouwbaarheid, openbaarheid, eerlijkheid en transparantie als belangrijk voor communicatie en daarmee voor vertrouwen in de overheid. De informatie moet goed, actueel en transparant zijn. Dat betekent naar zijn mening dat niet alleen de successen moeten worden benoemd, maar ook de tegenslagen en vertraging. Waar sprake is van openbare functies, is verantwoording nodig.

Besloten raads-en commissievergaderingen, ontbreken van verslagen van collegevergaderingen en geheime stukken voor raadsvergaderingen doen daaraan afbreuk. Een andere deelnemer geeft aan dat er in Linschoten weinig vertrouwen is in de gemeente Montfoort. Als anekdotisch voorbeeld noemt hij de vier zonnebrandpalen, die allen in Montfoort werden geplaatst. Inwoners van Linschoten roerden zich op sociale media en uiteindelijk is na 7 weken een van de palen naar Linschoten verplaatst. Ook in de focusgroepen is gesproken over de duidelijkheid en begrijpelijkheid van de gemeentelijke communicatie. Over het algemeen is men tevreden over duidelijkheid en begrijpelijkheid. Wanneer echter sprake is van communicatie met een juridische component of ambtelijk vakjargon kan de inhoud voor de gemiddelde burger lastig te begrijpen zijn. Dat is ook het geval als de communicatie niet een duidelijk ‘ja of nee bevat’, maar een ‘maar’. Een voorbeeld dat werd gegeven waar de communicatie duidelijker kan, is het gemeentenieuws van 21 januari met de agenda voor de raadscommissie ruimte. Een raadsvoorstel op de agenda is daar onduidelijk/omslachtig omschreven als ‘(Aanpassing adviesrecht en participatieplicht gemeenteraad bij) buitenplanse omgevingsactiviteiten’.

Suggesties vanuit de focusgroepen en enquête waarmee de gemeente Montfoort de communicatie kan verbeteren  Helder schrijven over actuele zaken per socials of e-mail.  Duidelijker, transparanter en waar mogelijk dialoog zoeken i.p.v. eenrichtingsverkeer.  Eerlijk, compleet en netjes communiceren.  Communiceren is vaak luisteren i.p.v. spreken. Goed naar de burgers luisteren svp.  Toegankelijkere website en push berichten. 65  Gemeentepagina is van groot belang; wellicht (ook) naar de IJsselbode. Aandacht voor de ouderen is van belang.  Blijven doen: de pagina in de krant vasthouden en uitbreiden, zodat uitgebreider gecommuniceerd kan worden.  Meer en goed publiceren in de huis-aan-huisbladen.  Herhaal de berichten, niet iedereen leest het de eerste keer. Blijven herhalen. Snapt dat alles lang duurt, met alle procedures en samenwerkingen. Leg het alleen uit, want anders ontstaan er allerlei verhalen.  Meer aangeven wat er allemaal mogelijk is en gebeurt via bv scholen, sportverenigingen en kerken. Heel veel mensen weten niet wat er is, kan en mogelijk is.  Wat laagdrempeliger de inwoners benaderen, op de jaarmarkt, via de digitale borden langs de provinciale weg.  Naast duidelijk taalgebruik is het ook belangrijk dat digitale informatie ook in het Kontakt gemeld wordt.

De bezorging van het Kontakt is een probleem, wellicht kan de gemeente daar iets aan doen?  Een slimme en veilige methode waarmee je digitaal aan inhoudelijke informatie over onderwerpen kunt komen.  Chat mogelijk?  Bewoners informeren per e-mail of WhatsApp.  Proactief via een brief als het de directe omgeving aangaat of bij ingrijpende beslissingen.  Misschien een overzicht maken van waar, welke vormen van communicatie worden gebruikt/te vinden zijn. En dat eenmalig actief verspreiden onder de inwoners van de gemeente?  Nieuwsbrief met leuk nieuws uit de gemeente.  Gemeenteraadsvergadering in Linschoten.  Afwegingen bij besluiten duidelijker communiceren.  Optie tot nieuwsbrief per mail, als dat er nog niet is.  Reageren op gevraagde informatie en meldingen en dat sneller doen.  Meer informatieavonden met wederhoor.  Informatie over de reanimatiemogelijkheden binnen de gemeente.  De doorstroming van medewerkers is te hoog en er wordt veel gewerkt met externen en uitvoeringspartijen, waardoor kennis niet wordt ingebouwd.  Er is behoefte aan duidelijkheid: wat mag wel, wat mag niet.  Klantvriendelijkheid aan huis moet bewaakt worden, zowel telefonisch als aan de balie.  Pleit vooral voor vriendelijkheid en menselijkheid. Het ‘erkennen’ van zaken, misstappen.  Terugkoppeling geven na een uitgevraagde enquête.

In dit geval specifiek over optie A of B voor speeltuin inrichting Hannie Schaftstraat. 66 Bijlage 5 Lokaal HiƩeplan Achtergrond Klimaatverandering maakt dat het steeds warmer wordt in Nederland. Tijdens hete periodes heeŌ een groot deel van de bevolking last van hiƩestress en Ɵjdens hiƩegolven overlijden meer mensen dan in een gemiddelde zomerweek. De verwachƟng is dat door klimaatverandering, vergrijzing en omdat ouderen langer zelfstandig wonen, dit probleem steeds groter wordt. De provincie Utrecht ondersteunt gemeenten bij het opstellen van lokale hiƩeplannen. De gemeente Monƞoort heeŌ van die mogelijkheid gebruik gemaakt en een HiƩeplan opgesteld onder begeleiding van adviesbureau Arcadis. Het Lokaal HiƩeplan van de gemeente Monƞoort is een nadere uitwerking van het NaƟonaal HiƩeplan en heeŌ als hoofddoel het beheersen van gezondheidsrisico’s van aanhoudende hiƩe. Het Lokaal HiƩeplan richt zich op de voor hiƩe meest kwetsbare mensen en op het beter funcƟoneren van individuele verzorgers, professionals, zorginstellingen en maatschappelijke organisaƟes. CommunicaƟe: plan en prakƟjk Plan Het Lokaal HiƩeplan vormt de basis voor de communicaƟe over dit onderwerp. Buiten het HiƩeplan zijn geen communicaƟedoelen geformuleerd.

Het collegevoorstel voor de vergadering van het college van B&W op 20 december 2022 omschrijŌ het Lokaal HiƩeplan vooral als een plan voor de communicaƟe richƟng inwoners en partners: ‘In samenspraak met de afdeling CommunicaƟe zullen verschillende communicaƟekanalen moeten worden gebruikt om inwoners en partners goed te informeren. Dit gebeurt Ɵjdens de voorwaarschuwings- en waarschuwingsfase.’ Het Lokaal HiƩeplan wordt ieder jaar uitgevoerd in vier fases. De voorbereidingsfase vindt plaats tussen maart en mei. In de voorwaarschuwingsfase worden de laatste voorbereidingen getroffen en worden alle betrokken professionals geïnformeerd over de afspraken. Bij een hiƩegolf start de waarschuwingsfase. Het HiƩeplan is dan acƟef en de betrokken organisaƟes zeƩen zich in om hiƩestress te voorkomen. De laatste fase is de evaluaƟefase en vormt de brug naar het volgende jaar, waarin de vier fases zich herhalen. In het Lokaal HiƩeplan worden de taken van de gemeente en de verschillende stakeholders21 beschreven. Er waren meer parƟjen uitgenodigd om mee te denken over het lokaal HiƩeplan dan uiteindelijk hebben meegedaan. De organisaƟes die in het lokaal HiƩeplan worden genoemd hebben acƟef meegedaan. Voor de gemeente betekent dit op het gebied van communicaƟe een rol in alle fasen.

In de voorbereidingsfase bespreekt de beleidsadviseur met de betrokken communicaƟeadviseur de communicaƟestrategie en of die moet worden aangepast. Meer prakƟsch gezien wordt het communicaƟemateriaal verzameld en wordt gecommuniceerd met lokale verenigingen over hiƩewaarschuwing en Ɵps. In de voorwaarschuwingsfase staat het informeren van de doelgroep (eigen organisaƟe, zorgketen, maatschappelijke organisaƟes) centraal middels prevenƟeve communicaƟe over een naderende periode van waakzaamheid. Hiervoor worden de gemeentelijke communicaƟeplaƞorms (intranet, website, sociale media) ingezet. Ook in de 21 Tot de stakeholders behoren: GGD regio Utrecht, Het Rode Kruis, SƟchƟng Welzijnsondersteuning Monƞoort/Linschoten (SWOM), CoöperaƟe Monƞoort-Linschoten Gezond, Antoniushof Woonzorg Nederland en Kalisto Basisonderwijs. 67 waarschuwingsfase staat het informeren centraal, nu meer gericht op het algemene publiek en specifiek sportverenigingen. Hiervoor wordt een nieuwsbericht en persbericht geplaatst, de website van de gemeente gebruikt en sociale mediakanalen. De fase van monitoring en evaluaƟe is gericht op de aangesloten partners. PrakƟjk Volgens een geïnterviewde is het HiƩeplan in de gemeente Monƞoort klein gehouden ten opzichte van wat grotere gemeenten in het kader van het HiƩeplan doen.

In verband met de omvang van de gemeente vindt de uitvoering plaats op hoofdlijnen en wordt aan het minimum voldaan. In beginsel is de communicaƟeaanpak elk jaar vergelijkbaar, maar de daadwerkelijke uitvoering hangt af van de weersontwikkelingen. De voorwaarschuwingsfase vindt ieder jaar plaats en is de fase waarin de grootste winst te behalen is en meegenomen wordt in de communicaƟekalender van het communicaƟeteam. De communicaƟe in het kader van het HiƩeplan is een jaarlijks terugkerende acƟviteit, waarvoor de communicaƟeadviseur en de beleidsadviseur 1 of 2 x per jaar overleg hebben, ook weer aĬankelijk van hoe het met het weer loopt. Overleg vindt in ieder geval plaats in de voorwaarschuwingsfase. Dan wordt bekeken of er nog voldoende communicaƟemiddelen beschikbaar zijn vanuit vorig jaar, of er wat moet worden aangepast en wanneer communicaƟe uiƟngen geplaatst moeten worden. De gemeente Monƞoort heeŌ de communicaƟe voor het lokaal HiƩeplan geconcreƟseerd naar een communicaƟekalender HiƩeplan. Hierin is vermeld welke communicaƟemiddelen- en kanalen (website, brieven, gemeentenieuws, nieuwsberichten, Instagram en Facebook) worden ingezet in de voorwaarschuwingsfase en de waarschuwingsfase.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://montfoort.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/ae0f0ce6-8345-44c3-abca-f00953c99321?agendaItemId=c1ce6b58-760d-445e-a897-d0c00d0d5baa