Bijlage 5 - Toelichting principeverzoeken zonnepark en HS-station Linschoten

Principeverzoek Zonnepark Linschoten 14 Juli 2023

VERTROUWELIJK

Principeverzoek Zonnepark Linschoten Inhoud 1.

Introductie

2.

Locatie

3.

Doelen en maatregelen

4.

Landschappelijke inpassing

5.

Techniek

6.

Participatie

7.

Financiële participatie

Over Sunvest

2

1. Introductie Principeverzoek Energiepark Linschoten Sunvest zou graag een natuurinclusief agrarisch zonnepark in een lint langs de A12 ontwikkelen. In combinatie met een door Stedin te plaatsen hoogspanningsstation en een door Sunvest te plaatsen batterij-unit geeft dit Energiepark een slinger aan de energietransitie van Montfoort. Gebiedsdoelen combineren Hieronder beschrijft Sunvest in de vorm van een principeverzoek dit Energiepark met een natuurinclusief en agrarisch karakter. We lichten toe hoe dit plan bijdraagt aan de energietransitie en andere gebiedsdoelen, zoals het bevorderen van biodiversiteit en de omslag naar natuurinclusieve landbouw met agrarisch natuurbeheer. We laten zien hoe we de landschappelijke inpassing van zonnepark, batterij-unit en hoogspanningsstation combineren. Overigens vormt het zonnepark en de batterij-unit één geheel. Opgedeeld zou het plan een onderbenutting van de netaansluiting zijn en niet te realiseren. Onze vraag aan de gemeente Montfoort is of u dit principeverzoek wilt goedkeuren, zodat Sunvest een omgevingsvergunning kan aanvragen. Daarbij zullen wij in samenspraak met Stedin optrekken, die een principeverzoek indient voor een Hoogspanningsstation. Indien de gemeente positief op beide verzoeken reageert, zorgt Sunvest samen met Stedin en de grondeigenaren dat beide initiatieven gerealiseerd kunnen worden.

Het plangebied is hierboven blauw gearceerd en ligt tegen de A12, in de polder Rapijnen ten noorden van Linschoten

Het plangebied ligt in de snelwegzone, volgens de omgevingsvisie Montfoort (2021) op de site van de gemeente een Zonne-energie zoekgebied

3

2. Locatie In de berm van de A12

Polder Rapijnen

4

2. Locatie Locatie Drie eigenaren Het plangebied voor Zonnepark Linschoten ligt direct aan de snelweg A12 in het noorden van de gemeente Montfoort. Het plangebied bestaat uit twee delen aan weerszijden van de Cattenbroekerdijk ter hoogte van de viaduct over de A12. Het initiatief op deze locatie is een samenwerking tussen drie grondeigenaren die als agrariërs hier geworteld zijn. De percelen worden nu benut als grasland voor vee. Opgeteld gaat het om een bruto plangebied van 13,5 hectare.

Het plangebied ligt op percelen kadastraal bekend onder gemeente Linschoten: Sectie C, nummer 805, Sectie C, nummer 792 en Sectie B, nummer 1654

5

3. Doelen en maatregelen Combinatie van functies (1/2) Energietransitie, landbouw, landschap en biodiversiteit Het plangebied voor het Energiepark beslaat een strook land van opgeteld 13,5 hectare, grenzend aan de A12. Aan de westkant van dit gebied is ruimte voor een hoogspanningsstation van Stedin ingepast. Het Zonnepark in combinatie met een grote batterijinstallatie van Sunvest zorgt voor gewenste flexibiliteit om het elektriciteitsnet optimaal te benutten. Het zonnepark wordt direct aangesloten op het hoogspanningsstation. De bodem waar het hoogspanningsstation en de batterij-unit is gepland is stevige kleigrond. De rest van de percelen is veengrond. Daar willen we landbouw, zonnepanelen en natuur combineren. Het ruim opgezette zonnepark krijgt boven slechts circa 55% van de bodem zonnepanelen, max circa 1,50 meter hoog. Ruime opzet Aan de westkant ligt de focus van het plan op energietransitie met omringende natuur. Aan de oostkant ligt de focus op de ontwikkeling van natuurinclusief boeren in combinatie met opwekking van duurzame elektriciteit. Hier handhaven we tussen 90% van de paneeltafels brede agrarische stroken, van circa drie meter breed. Op die manier komt overal op de bodem (ook onder de panelen) voldoende licht, lucht, water en schaduw. Dat betekent dat we op het gehele perceel kruiden en klaverrijk grasland gaan ontwikkelen.

Drie meter gangpad betekent dat tractoren door de gangpaden kunnen rijden voor bewerking en geeft op het panelenveld voldoende ruimte en grasproductie om schapen te houden...

Zonnepark Hoogspanningstation

West Batterij-unit

Oost

Veenvlakte Rivierkomvlakte Stroomrug of Stroomgordel

6

3. Doelen en maatregelen Combinatie van functies (2/2) De schapen voeden zich met de doorgezaaide kruiden en het klaverrijke grasland. Door extra bemesting te stoppen kunnen kruiden en vlinderbloemigen zich goed ontwikkelen in het gras. De veenbodem is voedselrijk genoeg om een aardige productie te halen. Via stripbegrazing laten we jaarlijks een deel van de kruiden uitbloeien. Dit is goed voor de herintroductie van insecten en voor het uitzaaien van de kruiden en bloemen. Passend in de omgeving Rondom het plangebied ontwikkelen we natuur volgens de principes van de natuurinclusieve landbouw. Bij het westelijk perceel is die groene inpassing hoger en dichter, om het zicht op de achterliggende snelweg en het industrieterrein weg te nemen. Bij het oostelijk perceel is de groene inpassing lager, en wordt alleen het directe zicht op de panelen weggenomen. Hier blijft het open weidse polderlandschap in stand. We plaatsen innovatieve glas-glas panelen die aan beide zijden elektriciteit opwekken en iets licht doorlaten. Ook de bredere gangpaden zorgen voor meer lichtinval onder de panelen en een hogere opbrengst per paneel. Doelen Met dit Energiepark ondersteunen we de volgende drie doelen: 1. Het invulling geven aan en stimuleren van de Energietransitie 2. Een stap zetten in de natuurinclusieve landbouw 3.

Het in stand houden en versterken van de lokale landschappelijke waarde en biodiversiteit

Het plan is om witte en rode klaver door te zaaien. Om de veenbodem niet te beschadigen wordt de bodem niet omgeploegd, maar doorgezaaid, bijvoorbeeld met een frees, zoals in de bovenste afbeelding. Dit kan indien nodig herhaald worden na plaatsing van de panelen. De gangpaden zijn er met 3 meter breed genoeg voor (gebruikelijk is 1,5 tot 2 meter breed).

7

3. Doelen en maatregelen Doel 1: Het invulling geven aan en stimuleren van de Energietransitie Onder Hoogspanning 1. Op de percelen wordt circa 13.000 MWh aan elektriciteit per jaar opgewekt, met bifacial glas-glas panelen. Dat is genoeg stroom voor omgerekend circa 4.000 huishoudens. Deze productie is overigens relatief laag voor het oppervlakte. Dat komt doordat er veel ruimte wordt vrijgehouden voor het houden van schapen en natuurontwikkeling. De lagere aansluitkosten vanwege de nabijheid van het hoogspanningsstation worden zo benut om deze combinatie mogelijk te maken. 2. In het plangebied komt een hoogspanningsstation van Stedin, die de verdere energietransitie mogelijk maakt voor zowel de vraag als het aanbod van elektriciteit en daarmee bijdraagt aan het verminderen van de congestie. 3. Naast het hoogspanningsstation plaatsen we een grote batterij-unit, die het leverpatroon van het zonnepark uitvlakt en piekstromen in het netwerk helpt oplossen. 4. Samen met de lokale gemeenschap zullen we 50% lokaal eigenaarschap vormgeven in de vorm van een combinatie van lokaal zeggenschap en lokaal eigendom of een profijtplan met die waarde in combinatie met lokaal zeggenschap. 5. In de buurt van het plangebied komen mogelijk windturbines. Die zou Sunvest graag aansluiten op de dan bestaande aansluiting van dit zonnepark en zo de aansluiting delen.

Zo worden maatschappelijke kosten gedeeld.

8

3. Doelen en maatregelen Doel 2: Een stap zetten in de natuurinclusieve landbouw Agrarisch natuurbeheer in een zonnepark 1. We creëren een agrarisch zonnepark dat de biodiversiteit in het gebied bevordert en die als het ware via agrarisch natuurbeheer worden bijgehouden 2. Het perceel wordt in lijn met principes uit de Natuurinclusieve Landbouw ingericht 3. We stoppen met gewasbeschermingsmiddelen en extra bemesting. De percelen worden doorgezaaid met kruiden en vlinderbloemigen als witte en rode klaver. Dit verbetert de veenbodem (stikstofinbrenging), produceert voedzamer veevoer en stimuleert de insectenpopulatie 4. De percelen blijven door het nieuwe grasmengsel, de lage paneelbezetting en de schapenbeweiding agrarisch in conditie 5. De extra groene omranding van het perceel met streekeigen beplanting sluit aan bij het historisch beeld van het landschap 6. De gangpaden met een breedte van drie meter in het oostelijk en de gangpaden en open plekken (onder hoogspanning) in het westelijk deel zijn geschikt voor schapenbeweiding. Ook plaatsen we een schuilplek voor de schapen 7. Er ontstaat agrarisch verdienmodel: Twee grondeigenaren zetten hun agrarisch bedrijf voort en ontvangen extra inkomsten uit hun minste perceel: dat geeft een meer solide basis aan hun agrarisch bedrijf. Een derde agrariër benut het voor het pensioen.

Een vierde lokale agrarisch ondernemer gaat de percelen laten begrazen, doet agrarisch natuurbeheer en heeft daar extra inkomsten uit

Sunvest ontwikkelt ook in Frankrijk agrarische zonneparken. Met de La Fédération Nationale Ovine (federatie van schapenhouders) zijn daar afspraken gemaakt om het houden van schapen en zonnepanelen te combineren. Dat hebben wij als inspiratie gebruikt bij de inrichting

9

3. Doelen en maatregelen Doel 3: In stand houden en versterken lokale landschappelijke waarde en biodiversiteit Verbindingsroutes creëren 1. Het deel van het plangebied tegenover het Woerdense industriegebied Snel en Polanen wordt stevig in het hogere groen ingepakt. De groene barrière haalt het zonnepark, batterij, trafohuisje, snelweg en industriegebied grotendeels uit het zicht voor de kern Linschoten en voor de recreanten over de Lage Kade 2. Het oostelijk deel krijgt een veel lagere groene inpassing, die het zicht op de panelen weghaalt, maar het open landschap voor de bewoners aan de Cattenbroekerdijk open houdt 3. De groene omranding van het zonnepark en de natuurvriendelijk (flauwe) oevers die worden ingericht langs de omringende sloten, die in het verlengde liggen van de A12, zijn goed voor de biodiversiteit (vogels, vlinders en amfibieën) en vormen een nieuwe ecologische verbindingsroute tussen twee NNN-gebieden aan weerszijden van het zonnepark 4. Het stuk natuur rondom de onderdoorgang van de snelweg bij de Cattenbroekerdijk wordt uitgebreid met poelen, struwelen en riet en daarmee robuuster gemaakt. Dit is goed voor de biodiversiteit en aantrekkelijk voor recreanten 5. Het kruiden en bloemrijk grasland in combinatie met sinusachtig beheer is een stimulans voor de insectenpopulatie 6.

Vanaf de Cattenbroekerdijk leggen we aan de zuidkant van het zonnepark een fietsroute aan die uiteindelijk zal verbinden met het pad Reijerscop, een fietspad dat nu nog in een weiland eindigt. Zo ontstaat ook hier een nieuwe verbindingsroute

10

3. Doelen en maatregelen Doel 3: In stand houden en versterken lokale landschappelijke waarde en biodiversiteit

Op deze plek (knooppunt 33) begint straks hopelijk een nieuw fietspad naar achteren toe. Daar pikt het een doodlopend fietspad genaamd Reijerscop op. Het fietspad loopt langs het zonnepark, parallel met de snelweg.

De groene omranding en de lange natuurlijke oevers van het zonnepark zorgen voor een nieuwe verbinding tussen twee NNN gebieden aan weeszijden van het plangebied.

11

3. Doelen en maatregelen Ingrepen

8

H

Agrarisch zonnepark met drie meter brede gangpaden voor schapen Percelen worden ingericht met natuurontwikkeling rondom de percelen (volgens de principes van de Natuurinclusieve Landbouw) Energiepark met zonnepanelen, batterij-unit, hoogspanningsstation onder hoogspanningsmasten De brede gangpaden worden doorgezaaid met witte en rode klaver

4

Hogere groene inpassing vormt een barrière tussen Linschoten en snelweg De natuur rondom de onderdoorgang van de snelweg bij de Cattenbroekerdijk wordt uitgebreid met poelen, struwelen en riet Een schaapskooi wordt de schuilplek voor de schapen bij slecht weer

8 Nieuw fietspad vanaf Cattenbroekerdijk naar Reijerscop 7 6

8

3

12

4. Landschappelijke inpassing West: Combinatie van agrarisch, opwekking, opslag, transport en groene omranding Natuurinclusief Energiepark

4. Landschappelijke inpassing West: groene buffer tussen Linschoten en snelweg/bedrijventerrein

4. Landschappelijke inpassing West: groene buffer tussen Linschoten en snelweg / bedrijventerrein

VERTROUWELIJK

15

4. Landschappelijke inpassing Midden: Entree Linschoterwaard

4. Landschappelijke inpassing Oost: Natuurinclusief Agrarisch Zonnepark

5. Techniek Engineering Doel ontwerp en bouw Het doel van de zonne-installatie langs de A12: We ontwerpen en bouwen een zonne-installatie die in een periode van 25 tot 30 jaar zo veel mogelijk en zo lang mogelijk elektriciteit oplevert, met zo min mogelijk verstoring van onder- en bovengrond, tegen acceptabele aanleg- en beheerskosten, en die bij het opruimen ervan zo goed mogelijk hergebruikt of gerecycled kan worden. In de fase van vergunningaanvraag werkt het engineeringsteam van zusterbedrijf ProfiNRG dit verder uit in een technisch ontwerp, waarbij we de volgende uitgangspunten hanteren : • Hoge kwaliteit panelen en robuuste bekabeling (hoge opbrengst, weinig verliezen, weinig degradatie, goed recyclebaar) • Hoge kwaliteit draagconstructie (stevig, geen nadelige uitloging) • Hoge kwaliteit omvormers (weinig verlies, lange looptijd, veilig) • Hoge kwaliteit trafohuisjes (weinig verlies, voldoende gedimensioneerd, veilig) • Professionele en stikstofarme bouw en sloop (weinig verlies, veilig, duurzaam) • Slim ontwerp, geen overbodige lengtes, optimale benutting van omvormers/omvormervermogen waardoor minder nodig zal zijn • Aanleg van een systeem dat permanent gemonitord wordt op prestaties, zodat tijdig zaken vervangen kunnen worden Onderdeel van de vergunningaanvraag is het technisch ontwerp waarin bovenstaande een plek krijgt

18

6. Participatie Plan verbeteren Samen met de omgeving Bij de ontwikkeling van Zonnepark Linschoten vinden we het belangrijk om de omgeving van het zonnepark al vanaf een vroeg stadium te informeren over de plannen en de omgeving nauw te betrekken bij de ontwikkeling van het zonnepark. Op deze manier kunnen belanghebbenden wennen aan het idee en zijn ze in staat om ideeën en wensen voor het park aan te leveren. Door het verwerken van de ideeën uit de omgevingsparticipatie over bijvoorbeeld de landschappelijke inpassing ontstaat er een beter plan en wordt de kans vergroot op acceptatie en een breder draagvlak bij de lokale omgeving. Het is in onze ogen belangrijk dat de lokale gemeenschap ook financieel participeert en medeeigenaar wordt van het zonnepark en dat we in een vroeg stadium duidelijk maken hoe dat er uitziet. Het intensieve traject dat we voor ogen hebben sluit in onze ogen goed aan bij de wens van de gemeente Montfoort voor een actieve procesparticipatie, waarbij inwoners betrokken worden en de gelegenheid krijgen om mee te doen. In voorbereiding op dit principeverzoek hebben we een reeks gesprekken gevoerd aan de keukentafel in de buurt. Ideeën daaruit zijn al verwerkt in het landschappelijk plan. Ook worden omwonenden vooraf geïnformeerd over het indienen van dit plan.

Na goedkeuring van het principeverzoek zullen we een participatieplan maken samen met Stedin, dit met de gemeente afstemmen en uitvoeren.

19

7. Financiële Participatie Meeprofiteren en participeren Samenwerken met lokale energie coöperaties Zon op land betekent altijd een ingreep in de omgeving van een buurt en gemeente en heeft impact op haar inwoners. Alhoewel we er alles aan doen om het zonnepark zo in te passen dat het een verbetering oplevert op het gebied van in dit geval biodiversiteit, agrarische innovatie en recreatie, blijft het een verandering. Daarnaast heeft of krijgt iedere inwoner te maken met de energietransitie. Door omwonenden te betrekken en mee te laten profiteren van een zonnepark proberen we draagvlak te creëren voor het zonnepark en de energietransitie. 50% lokaal eigendom Sunvest streeft voor zonnepark Linschoten naar 50% lokaal eigenaarschap. Dat betekent voor ons ook dat de belangrijke besluiten samen met de omgeving genomen worden en een deel van het rendement lokaal ten goede komt. Daarvoor zal Sunvest de samenwerking zoeken met de gemeente Montfoort om te bepalen hoe en met wie we invulling geven aan 50% lokaal eigenaarschap van het zonnepark. Dat kan via daadwerkelijk bezit van aandelen of via een profijtplan, waarbij omwonenden via een menu van mogelijkheden mee kunnen profiteren.

Sunvest werkt bij de meeste zonneparken met een energiecöoperatie samen, zoals bijvoorbeeld met bovenstaande coöperaties

20

7. Financiële Participatie Twee varianten Mede-eigenaar In de eerste variant wordt de lokale gemeenschap (bijvoorbeeld via een energiecoöperatie) mede-eigenaar. Op financial close krijgt ze het recht om 50% van de aandelen tegen de marktwaarde in bezit te krijgen. Dit recht ‘verdient’ ze door in het vergunningstraject een ondersteunende rol te spelen. Het geld voor de aandelen wordt opgehaald in de lokale gemeenschap. Zo wordt ze mede-eigenaar, mee-beslisser en ontvangt dividend. Deze risicodragend variant is vaak voor de wat vermogender burger. Profijtplan De tweede variant is het profijtplan. We spreken met een energiecoöperatie en de gemeente een mix van acties af waarmee de lokale gemeenschap (financieel) meeprofiteert van het initiatief. Deze variant kent veel minder risico en bereikt een breder publiek, ook mensen met een kleine portemonnee: • Een postcoderoospark (SCE), waarbij de energiecoöperatie 100% eigenaar wordt van een deel van het zonnepark, en de panelen via een koop of huurconstructie door inwoners laat financieren. In de huurvariant werken we samen met woningbouwcoöperaties die hun huurders ‘om niet’ laten deelnemen. De huurders krijgen een lagere energierekening. Dit ondersteunt de strijd tegen energiearmoede. • Een bijdrage aan een buurtfonds – die de energietransitie in de buurt ondersteunt. • Een achtergestelde lening verstrekken met een goede rente.

Met Energiecoöperatie EWEC is bijvoorbeeld afgesproken dat ze de stroom van Sunvests zonneparken in Wijk bij Duurstede via OM direct aan klanten kunnen leveren

21

Over Sunvest Natuurlijke zonneparken Boerenzonen Sunvest is een ervaren projectontwikkelaar gespecialiseerd in de ontwikkeling en exploitatie van Natuurlijke Zonneparken. Sunvest is vooral actief in de Benelux en Frankrijk. Sunvest is een idee van twee Nederlandse boerenzonen (Cees en Bert). Na 5 jaar zonnepanelen op daken van boerderijen te hebben geïnstalleerd, hebben zij in 2017 Sunvest opgericht. Sunvest ontwikkelt en exploiteert met circa 30 medewerkers en heeft meer dan 600 MWP zonnepark in ontwikkeling en meer dan 200 MWP zonnepark in exploitatie. Sunvest houdt na de bouw de zonneparken in bezit en beheert haar parken zelf. Biodiversiteit en Lokale samenwerking Sunvest onderscheidt zich door het ontwerpen, bouwen en exploiteren van Natuurlijke Zonneparken. Dit zijn parken, die worden ontwikkeld met respect voor de omgeving, veel aandacht voor landschapsinrichting, verbetering van de lokale biodiversiteit en het belang van de agrarische gemeenschap. Daarnaast besteedt Sunvest veel aandacht aan lokale samenwerking en het bieden van veel mogelijkheden voor (financiële) participatie van de lokale gemeenschap in haar projecten. De aanpak van Sunvest is gunstig voor de natuur, de lokale gemeenschap en de (agrarische) landeigenaar.

22

Jeroen Schmaal Tel: 06 19 206 307 Jeroen@sunvest.nl

www.sunvest.nl

VERTROUWELIJK

23