20220215 Voorstel borging en toekomstige invulling Huis van Ervaring (eindnotitie traject Huis van Ervaring) (bijlage 1).pdf
Tekst van het document
Voorstel borging en toekomstige invulling Huis van Ervaring Uitkomst traject Huis van Ervaring, bijlage bij besluitvorming gemeenteraad over Huis van Ervaring Deelnemers traject: gemeente Montfoort, SWOM Montfoort, Bibliotheek Het Groene Hart en BiSC Utrecht Auteurs: Mark Deckers - Rijnbrink (procesbegeleider traject) & Sjoerd Stikvoort - KWINK groep (trajectsecretaris)
Samenvatting en inhoudsopgave • Dit document beschrijft een gezamenlijk gedragen voorstel voor de borging en toekomstige invulling van het Huis van Ervaring, inclusief een sluitende meerjarenbegroting binnen de gemeentelijke financiële kaders. Het document beschrijft ook welke aandachtspunten er zijn om verdere groei mogelijk te maken om de inwoners van Montfoort in de toekomst nog beter van dienst te zijn. Het belangrijkste aandachtpunt is verbetering van de huisvesting in Montfoort. • Dit document start met de achtergrond van het (traject) Huis van Ervaring. Het gaat in op de sluiting van de bibliotheek in gemeente Montfoort (2015), het openen van het Huis van Ervaring (2020) en het starten van het traject Huis van Ervaring (2022). Het doel van het traject is met partijen nadenken over de borging en toekomstige invulling van het Huis van Ervaring. • Vervolgens behandelen we wat en (voor) wie het Huis van Ervaring er in de toekomst zal zijn. Het Huis van Ervaring wil bestaan uit een bibliotheek- en welzijnsfunctie, en een platform zijn voor lokale initiatieven. Het is een voorziening die er wil zijn vóór alle 13.896 inwoners van de gemeente Montfoort. Waarbij speciale aandacht is voor een aantal groepen, zoals de (digitaal) laaggeletterde, eenzame en jonge inwoners in de gemeente. • Daarna komt aan bod waar het Huis van Ervaring zich op gaat richten.
Dit is het aanbieden van voorzieningen (zoals een groeiende boekencollectie) en activiteiten op het gebied van taal, digitaal, rekenen & financiën en inspiratie. Het doel van de activiteiten is onder meer bij te dragen aan leesplezier, ondersteuning bieden aan inwoners (in hun ontwikkeling) en het tegengaan van laaggeletterdheid en eenzaamheid. Huidige activiteiten blijven behouden, nieuwe activiteiten krijgen een plek. Groei qua huisvesting in Montfoort is hiertoe nodig. • Tot slot beschrijven we hoe het Huis van Ervaring de toekomstige invulling wil en kan gaan verwezenlijken (met andere partners). Het stuk gaat in op benodigde huisvesting, op financiën en op toekomstige samenwerking(spartners). Het verwezenlijken van een toekomstig Huis van Ervaring vraagt net als dit traject om samenwerking.
Achtergrond Achtergrond Huis van Ervaring Tot eind 2015 beschikten Montfoort en Linschoten allebei over een bibliotheekvestiging. Die vestigingen verdwenen nadat de subsidie werd afgebouwd. Alleen De bibliotheek op school bleef deels beschikbaar. In 2018 bleek uit een evaluatie dat de lokale gemeenschappen de bibliotheek misten. Het coalitieakkoord in 2018 (Hoofdlijnenakkoord 2018-2022) kondigde aan dat de bibliotheek terug zou komen, als plek voor ontmoeting.1 In 2019 zijn ideeën uitgedacht voor de terugkeer van de bibliotheek. Het idee dat naar voren kwam was om een toekomstige voorziening (Huis van Ervaring) op te richten, met zowel een bibliotheek- en welzijnsfunctie. In het Huis van Ervaring zou ontmoeting centraal komen te staan. Het Huis van Ervaring kon de gemeente Montfoort financieren (2020-2022) met geld om een nieuwe bibliotheek te openen of een met sluiting
1
Hoofdlijnenakkoord 2018-2022 (VVD Montfoort, Progressief Akkoord, Inwonersbelangen Montfoort Linschoten). En nu aanpakken! Montfoort weer op de kaart, p. 3.
1
bedreigde bibliotheek open te houden (‘Asscher-gelden’). In 2020 werden de Huizen van Ervaring (hierna: Huis van Ervaring) in Montfoort én Linschoten geopend. De Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort zijn de uitvoerders van het Huis van Ervaring. In 2021 vond een evaluatie plaats van het Huis van Ervaring, en begrootte het College van B&W geld voor het Huis van Ervaring in de komende jaren (2022-2025). Met de borging van de financiën kunnen partijen over de toekomstige invulling van het Huis van Ervaring nadenken. Traject Huis van Ervaring De provincie Utrecht heeft – vanuit de wettelijke taak om het netwerk van Utrechtse bibliotheken te ondersteunen – halverwege 2021 hulp aangeboden aan betrokken partijen van het Huis van Ervaring. De hulp betrof het starten van een traject om na te denken over de borging en toekomstige invulling van het Huis van Ervaring. De partijen die deelnamen aan het traject zijn de gemeente Montfoort, de Bibliotheek Het Groene Hart, SWOM Montfoort en BiSC Utrecht (ondersteuningsinstelling bibliotheekwerk).
In dit traject hebben inhoudelijk deskundigen en bestuurders samen nagedacht over de borging en toekomstige invulling van het Huis van Ervaring.2 Om hier te komen, is in het traject stilgestaan bij vragen als: voor wie zet het toekomstige Huis van Ervaring zich in? Welke activiteiten moeten plaatsvinden binnen het Huis van Ervaring? En hoe regelen we zaken als financiën, huisvesting en samenwerking met andere partijen? De partijen hebben in het traject constructief nagedacht om gezamenlijk tot goede antwoorden op die vragen te komen. Dit document beschrijft een gezamenlijk gedragen voorstel voor de borging en toekomstige invulling van het Huis van Ervaring (inclusief sluitende meerjarenbegroting).
Wat en (voor) wie het Huis van Ervaring er in de toekomst zal zijn Overkoepelend Het Huis van Ervaring wil er zijn voor alle 13.896 inwoners van de gemeente Montfoort. Daarbij heeft het Huis van Ervaring specifiek aandacht voor een aantal groepen (zie figuur 1) zoals kinderen, laaggeletterden en eenzame inwoners. Het Huis van Ervaring wil die bijdrage leveren door het aanbieden van een bibliotheekfunctie en een welzijnsfunctie. Bijvoorbeeld door het aanbieden van een boekencollectie (‘klassieke’ bibliotheekfunctie) en organiseren van inloopspreekuren taal en hulp bij invullen belastingaangifte (‘maatschappelijk educatieve’ bibliotheekfunctie én welzijnsfunctie). De overlap tussen bibliotheek- en welzijnsfunctie is van meerwaarde bij de gezamenlijke uitvoering binnen het Huis van Ervaring van bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort.
Figuur 1. Aan wie het Huis van Ervaring een bijdrage wil leveren.
2 In het traject Huis van Ervaring is gewerkt met een kerngroep en een groep van politieke bestuurders. Beide groepen zijn in het traject
ondersteund door Rijnbrink (in de persoon van dhr. Mark Deckers) en KWINK groep. De kerngroep bestond uit Bibliotheek Het Groene Hart, SWOM Montfoort, gemeente Montfoort en BiSC Utrecht. De groep van politieke bestuurders bestond uit drie wethouders van gemeenten Montfoort (mevr. Koster-Dreese), Woerden (dhr. Becht) en Oudewater (dhr. Kok), en een gedeputeerde van de provincie Utrecht (dhr. Van Muilekom).
2
Daarnaast wil het Huis van Ervaring een platform zijn (platformfunctie) voor lokale initiatieven. Het Huis van Ervaring zal aansluiting zoeken bij de behoefte van de inwoners in de gemeente Montfoort. Activiteiten vanuit deze functie ontstaan vanuit wissel- en samenwerking van inwoners en het Huis van Ervaring. Het Huis van Ervaring moet vrij toegankelijk en laagdrempelig zijn. Het Huis van Ervaring is een plek waar mensen elkaar ontmoeten en zich welkom voelen. Als meer structurele voorziening kan het Huis van Ervaring in de toekomst beter (vroegtijdig) inspelen op landelijke en lokale ontwikkelingen. Denk bij landelijke ontwikkelingen aan het inspelen op gelden die beschikbaar zijn om onderwijsachterstanden tegen te gaan als gevolg van de Covid-19-pandemie (Nationaal Programma Onderwijs). Groei van en in het Huis van Ervaring Het voorstel uit het traject Huis van Ervaring zorgt ervoor dat de organisatie van het Huis van Ervaring bij bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort voor komende jaren wordt geborgd. Op iets langere termijn zorgt de borging binnen het Huis van Ervaring ervoor dat uitbouw van de bibliotheek- en welzijnsfunctie (denk aan een groeiende collectie boeken) en verbetering van de inrichting van beide locaties mogelijk wordt.
Bij eventuele aanvullende Rijksgelden, zie coalitieakkoord van Rutte-IV (p.29), krijgt het sneller laten groeien van de (jeugd)boekencollectie en verbetering van de huisvesting in Montfoort prioriteit. Op langere termijn biedt de borging mogelijkheden om nieuwe vervolgstappen binnen het Huis van Ervaring te onderzoeken en uit te voeren. Kortom, het Huis van Ervaring zal komende jaren groeien. Het beeld van partijen is dat het Huis van Ervaring zich voorlopig zal blijven huisvesten op de huidige locaties (Kasteelplein 7 Montfoort, Laan van Rapijnen 36 Linschoten). De locatie in Linschoten biedt voldoende mogelijkheden. Dit geldt niet voor Montfoort. De huidige huisvesting werkt nu en in de toekomst beperkend bij het laten plaatsvinden van activiteiten en aanbieden van voorzieningen (zoals een uitgebreide boekencollectie). De beoogde groei van het aanbieden van activiteiten en voorzieningen (denk aan boekencollectie) in het Huis van Ervaring is weergegeven in figuur 2. Hierbij is onderscheid gemaakt naar de huidige situatie, 2023 en de jaren erna. Betrokkenen (gemeente Montfoort, SWOM Montfoort en Bibliotheek Het Groene Hart) willen zich inzetten voor huisvesting die de groei in activiteiten en voorzieningen mogelijk maakt.
Figuur 2. Beoogde groei van het Huis van Ervaring (nu, 2023 en jaren erna).
3
Waar het Huis van Ervaring zich op gaat richten Beoogde activiteiten Hiervoor is het toekomstige Huis van Ervaring in meer algemene zin beschreven. Vanaf deze paragraaf gaan we in meer detail in op de beoogde groei voor het Huis van Ervaring in de komende jaren. Uit de evaluatie van het Huis van Ervaring blijkt dat veel partners het Huis van Ervaring zien als een positief en kansrijk concept. Een concept dat meerwaarde biedt voor inwoners. Het Huis van Ervaring wil in de komende jaren alle huidige activiteiten blijven uitvoeren en een aantal aanvullende activiteiten van start laten gaan vanaf 2023 en in de jaren erna. Let op: met de huidige huisvesting in Montfoort zullen niet alle activiteiten kunnen plaatsvinden. Denk bijvoorbeeld aan het niet kunnen organiseren van bijeenkomsten en workshops met een wat grotere groep aanwezigen. Zowel wat betreft activiteiten als huisvesting willen gezamenlijke partijen groeien. De activiteiten vinden binnen vier domeinen plaats: taal (T), digitaal (D), rekenen & financiën (R&T) en inspiratie (I). De activiteiten staan opgesomd in tabel 1. Los hiervan zullen in de wissel- en samenwerking van inwoners (met initiatieven) en het Huis van Ervaring aanvullende activiteiten ontstaan. In de linkerkolom staan de huidige activiteiten, de twee rechterkolommen beschrijven de aanvullende activiteiten.
In de tabel staat per activiteit benoemd binnen welk domein het Huis van Ervaring de activiteit uitvoert/gaat uitvoeren. Doel van de som van de activiteiten is onder meer bij te dragen aan leesplezier, ondersteuning bieden aan inwoners (in hun ontwikkeling, bijvoorbeeld rondom digitale vaardigheden) en het tegengaan van laaggeletterdheid en eenzaamheid. Huidige activiteiten (die behouden blijven in de toekomst)
Streefbeeld aanvullende activiteiten 1 januari 2023
Wensbeeld aanvullende activiteiten voor de jaren erna
Huidige activiteiten: 1. Boekstart collectie en programma kinderopvang (0-4 jaar) (T) 2. Voorleesactiviteiten i.c.m. collectie 0-4 jaar (T) 3. Taalvisite collectie en programma (2,5 – 12 jaar) (T) 4. Aanbod scholen vanuit de brochure Primair Onderwijs (T) 5. Deskundigsheidsbevordering ouders en professionals (T) 6. Inzet leesconsulent (T) 7. Maatwerk (1-op-1) ondersteuning (T) 8. Taalgroep(en) (T) 9. Inloopspreekuur Taal (T) 10. Meeleesgroep Montfoort (T) 11. Collecties voor NT1 en N2 (T) 12. Collectie voor Taalvisite (T) 13. Themacollecties (T) 14. Boekspots (T) 15. Maatwerk (1-op-1) ondersteuning (D) 16. Internetcomputers met oefenprogramma’s (D) 17. Inloopspreekuur Digitaal (D) 18. Digicafé (D) 19. Cursussen digitale vaardigheden (denk aan Klik & Tik en Digisterker) (D) 20. Maatwerk (1-op-1) ondersteuning (R&F) 21. Formulierenhulp (R&F) 22. Inloopspreekuur Rekenen (R&F) 23. Ondersteuning bij belastingaangifte (R&F) 24. Bijeenkomsten (I) 25. (Digitale) workshops (I) 26. Koffiemomenten met bespreking actualiteit (I) 27. Interculturele contactgroep (I) 28. Verhalentafel, levensboek (I)
Aanvullende activiteiten in 2023: 1. Boekstart voor baby’s (los van de kinderopvang) toevoegen in het Huis van Ervaring (T) 2. Boekstart ondersteuningsaanbod Boekstart aan 0-4 jarigen voor kinderopvang verbeteren (aanvullende dienstverlening: kinderopvanglocaties eigen collectie, leesbeleid, ingerichte plek en opgeleid personeel voor BoekStart) (T) 3. Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) creëren en vervlechten met huidige activiteiten op gebied van digitale vaardigheden (D) 4. Cursus/ lesprogramma Nibud aanschaffen en uitvoeren (R&F)
Aanvullende activiteiten (in de jaren na 2023): 1. Ondersteuning bieden aan mensen die geen hulp krijgen op dit moment in Montfoort rondom Participatiewet/WMO (de C&D-groep) (T) 2. Bibliotheek op School in het VO (met cofinanciering vanuit onderwijs) (T) 3. Lokale activiteiten die ontstaan vanuit lokale initiatieven. HvE faciliteert en biedt een platform voor lokale initiatieven (platformfunctie) (alle 4)
4
Intensivering huidige activiteiten: • Intensiveren activiteit 4: een groeiende samenwerking met het basisonderwijs (met financiering vanuit basisonderwijs) (T) • Intensiveren activiteit 8: Bij taalgroep(en) mensen eerder bereiken, meer ondersteuning bieden (ook samenwerking met vluchtelingenwerk), en in lijn komen met wet inburgering (T) • Intensiveren activiteit 24: meer sprekers bereid vinden om bij bijeenkomsten aanwezig te zijn. Daarbij heeft HvE aandacht voor bijeenkomsten die inwoners informeren en inwoners praktisch toepasbare kennis bijbrengen (zoals informatie over de verkiezingen, de Omgevingswet, etc.) (I)
Tabel 1. Activiteiten Huis van Ervaring (nu, 2023, jaren erna).
Waar met de activiteiten het Huis van Ervaring een bijdrage aan biedt Het Huis van Ervaring biedt activiteiten aan op het gebied van bibliotheek en welzijn. In de toekomst zullen activiteiten ontstaan uit initiatieven vanuit inwoners. Het Huis van Ervaring wil met alle activiteiten die het aanbiedt inwoners ondersteunen waar nodig en hen iets leren waar het kan. Zo wil het Huis van Ervaring bijvoorbeeld inwoners ondersteunen bij het invullen van de belastingaangifte, of (wanneer dit mogelijk is) inwoners dit leren zelfstandig in te vullen. Hetzelfde geldt voor taal en rekenen, waar het Huis van Ervaring inwoners wil ondersteunen en hen iets wil leren op het gebied van taal en rekenen. Doel van de toekomstige activiteiten is onder meer bij te dragen aan leesplezier en digitale vaardigheden, en het tegengaan van laaggeletterdheid, eenzaamheid en schulden. In de komende jaren wil het Huis van Ervaring daarmee inzetten op preventie. Het Huis van Ervaring wil activiteiten vorm gaan geven in samenwerking met organisaties als werkbedrijf Ferm Werk, Jeugdteam Montfoort, schuldhulpverleningsorganisaties (zoals PLANgroep) en de organisatie buurtsportcoach Montfoort-Linschoten.
Hoe het Huis van Ervaring de toekomstige invulling wil en kan gaan verwezenlijken Intro Om de activiteiten als Huis van Ervaring voor de inwoners van de gemeente Montfoort te laten plaatsvinden, moet het Huis van Ervaring ‘stevig’ staan. Hiertoe moeten een aantal randvoorwaarden op orde zijn om de groei van het Huis van Ervaring in de komende jaren te realiseren. De voorzieningen in het Huis van Ervaring, de huisvesting, de financiën en de samenwerking met samenwerkingspartners van het Huis van Ervaring moeten ‘stevig’ staan. Deze randvoorwaarden zullen ook groei moeten doormaken in de komende jaren. Bij het ‘stevig’ staan helpt het wanneer het Huis van Ervaring een meer structurele organisatie is. Voorzieningen in het Huis van Ervaring Het Huis van Ervaring heeft op dit moment boekafhaalpunten in beide locaties. Daarnaast zijn in het Huis van Ervaring internetcomputers met oefenenprogramma’s aanwezig. Ook hebben bibliotheekleden toegang tot het digitale aanbod van e-books, luisterboeken en de kennisbank met online cursussen, digitale kranten, tijdschriften en artikelen. Het Huis van Ervaring ondersteunt vrijwilligers met deskundigheid, materialen en online programma’s. In de komende jaren wil het Huis van Ervaring een boekencollectie aanbieden voor volwassenen en kinderen.
Ook wil het Huis van Ervaring studieplekken gaan aanbieden en voorzien in ruime openingstijden (5-6 dagen per week). Huisvesting Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort kunnen een Huis van Ervaring realiseren met twee vestigingen: één in Montfoort en één in Linschoten. In de begroting is rekening gehouden met twee vestigingen, zoals in het Raadsbesluit van oktober 2019 is gevraagd. Om alle activiteiten te kunnen uitvoeren, streven bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort in samenwerking met de gemeente naar een huisvesting die: 1) voldoende ruimte (vierkante meters) voor alle huidige en aanvullende activiteiten biedt, 2) vrij toegankelijk (openbaar) is 3) uitnodigend en laagdrempelig is, zodat iedereen zich welkom voelt. Het gezamenlijke beeld is dat de huidige huisvesting in Montfoort op dit moment beperkt voldoet aan bovenstaande wensen (huisvesting in Linschoten biedt voldoende mogelijkheden). Met de huidige huisvesting in Montfoort zullen niet alle activiteiten kunnen plaatsvinden. Voormalig projectleider van het Huis van Ervaring Merit van Breukelen stelde in de evaluatie van het Huis van Ervaring: ‘Meerdere functies tegelijkertijd (aanbieden, red.) in de locatie Montfoort is op dit moment onhaalbaar.’ De manager publieke dienstverlening van de Bibliotheek Het Groene Hart Jantine Jansen gaf aan: ‘De ruimte die er nu is, vind ik gewoon te klein’.
Dominee Simons van de Gereformeerde kerk beaamt dit: ‘De ruimte die er nu is, is veel te klein. In die ruimte
5
kan zingeving geen plek krijgen.’. Ingrid Kautz (Voorvrouw Wegwijs) gaf in de evaluatie aan dat de ruimte niet groot genoeg is voor de vrouwengroep. Vooralsnog is geen betere huisvesting voorhanden. Wel zullen alle partijen zich hier de komende tijd voor inzetten en structureel het gesprek over voeren. Binnen de beperkingen wil het Huis van Ervaring zoveel mogelijk activiteiten aanbieden. In de begrotingen is opgenomen dat op beide vestigingen (Montfoort en Linschoten) geïnvesteerd gaat worden in de inrichting. Bij Montfoort zal rekening gehouden worden dat de inrichting ook op een andere plek gebruikt kan worden. Financiën Aan ons als procesbegeleiders is aan de start gevraagd om met de partijen te komen tot een meerjarenbegroting, die zowel de exploitatie als toekomstige investeringen inzichtelijk maakt. Het opstellen van een sluitende meerjarenbegroting was niet het eenvoudigste onderdeel van dit traject. We kunnen constateren dat elk van de partijen constructief heeft geholpen om tot een oplossingen in de begroting te komen. Het is gelukt om te komen tot een sluitende meerjarenbegroting waarbij ook ruimte ontstaat om te investeren in verbetering op het gebied van collectie en inrichting. In 2023 staat hiermee een groeiende voorziening waar gezamenlijke partijen in investeren, het groeipad is daarmee ingezet richting een volwaardige voorziening.
De meerjarenbegroting ziet er als volgt uit (tabel 2). 2023
2024
2025
2026
Baten 1. Subsidie gemeente Montfoort
€
226.327
€
231.102
€
231.102
€
231.102
2. Gebruikersinkomsten bibliotheek
€
23.595
€
25.955
€
29.494
€
35.393
3. Subsidie Rijk Informatiepunt Digitale Overheid
€
11.534
€
11.534
€
11.534
€
11.534
Totaal baten
€
261.456
€
268.590
€
272.129
€
278.028
4. Basisbijdrage bibliotheek Het Groene Hart
€
156.197
€
159.321
€
162.507
€
165.757
5. Aanvullende huisvestingslasten
€
36.550
€
36.550
€
36.550
€
36.550
6. Aanvullende personeelskosten (incl. SWOM)
€
49.590
€
50.790
€
52.004
€
54.732
7. Aanvullende kosten internet en telefonie
€
2.500
€
2.550
€
2.601
€
2.653
8. Aanvullende transportkosten
€
1.250
€
1.275
€
1.301
€
1.327
9. Extra investering collectie
€
5.000
€
7.500
€
-
€
-
10. Afschrijving investering inrichting
€
5.000
€
5.000
€
11.667
€
11.667
11. Afschrijving zelfservice-apparatuur
€
3.000
€
3.000
€
3.000
€
3.000
12. Overige kosten (kantine en kantoor)
€
2.369
€
2.605
€
2.500
€
2.343
Kosten
6
Totaal kosten
€
261.456
€
268.590
€
272.129
€
278.028
Resultaat
€
-
€
-
€
-
€
-
Tabel 2. Meerjarenbegroting Huis van Ervaring.
We zullen een korte toelichting geven op de baten en kosten op deze begroting. Baten Hierin zijn de bedragen opgenomen zoals deze door gemeente zijn gereserveerd tot en met 2025. Voor 2026 is vooralsnog geen bedrag bekend. In de begroting is uitgegaan van hetzelfde bedrag als 2025. Het daadwerkelijke bedrag zal in latere besluitvorming worden vastgesteld. Bibliotheek Het Groene Hart brengt haar eigen gebruikersinkomsten in (leden in de gemeente Montfoort) en verwacht bij een herinrichting van de vestiging en investering in bibliotheekcollectie dat deze inkomsten ook zullen stijgen. Daarnaast brengt de Bibliotheek Het Groene Hart de Rijksbijdrage in voor het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) dat in het Huis van Ervaring zal komen. Kosten Bibliotheek Het Groene Hart zal het Huis van Ervaring financieel borgen. Bibliotheek Het Groene Hart zal contractpartner zijn voor huisvestingscontracten, het doen van investeringen en afschrijving. Daarnaast levert Bibliotheek Het Groene Hart het merendeel van het personeel en de daaraan gekoppelde personeelsrisico’s. Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort zullen hun onderlinge samenwerkingsovereenkomst actualiseren. Naast de gemeente Montfoort, is Bibliotheek Het Groene Hart ook actief in gemeenten Woerden en Oudewater. De Bibliotheek Het Groene Hart kent op dit moment een samenwerkingsovereenkomst met Oudewater en Woerden.
Deze gemeenten, en gemeente Montfoort, leggen met Bibliotheek Het Groene Hart hun afspraken (opnieuw) vast voor de periode vanaf 1 januari 2023 in een samenwerkingsovereenkomst. In deze samenwerkingsovereenkomst staat onder meer de basisdienstverlening van Bibliotheek Het Groene Hart voor de aangesloten gemeenten en per inwoner een basisbijdrage aan de Bibliotheek Het Groene Hart. Deze samenwerkingsovereenkomst zal in de tweede helft van 2022 worden opgesteld en ondertekend. Wethouders van Woerden, Oudewater en Montfoort gaven in het kader van deze opdracht aan dat de bijdrage die gevraagd zal worden in het verlengde zal liggen van de huidige bijdrage zoals deze geldt voor Woerden en Oudewater. Hier is rekening mee gehouden in de begroting. Met deze begroting levert de gemeente Montfoort in de toekomst weer een evenredige bijdrage aan de Bibliotheek Het Groene Hart. De basisbijdrage (nr. 4) omvat zoals u ziet het grootste deel van de kosten. De basisbijdrage omvat alle kosten voor de bibliotheek rond personeel, collectie en administratie en een deel van de huisvestingslasten. Uitgezonderd in deze basisbijdrage zijn: alle directe huisvestingskosten voor alle vestigingen, de indirecte huisvestingskosten voor meer dan één vestigingen (nr. 5), alle personeels- (nr. 6) , telecom- (nr. 7), en transportkosten (nr.8) die samenhangen met meer dan één bibliotheekvestiging.
En tot slot vallen bijzondere opdrachten, zoals de inzet door het SWOM ook buiten de basisbijdrage (deze valt met personeelskosten in nr. 5). Verder zijn in deze begroting investeringen in inrichting (nr. 9), collectie (nr. 10) en ICT (nr.11) opgenomen. Voor deze investeringen geldt dat we rekening houden met een eventuele verplaatsing van de huisvesting in Montfoort. Hierdoor zijn op een zeker moment eventueel extra investeringen in inrichting nodig, waar rekening mee is gehouden in de begroting. Vanuit de basisbijdrage vinden investeringen plaats in collectie. Het gaat hierbij om enerzijds vervanging van boeken, anderzijds om aanvulling van boeken. De aanvullende post voor investeringen in collectie is dus een extra investering om sneller tot een volwaardige collectie te komen.
7
Investeringsoverzicht De begroting begroot substantiële investeringen voor zowel de vestiging in Montfoort als in Linschoten van het Huis van Ervaring (zie onderstaande tabel 3). Deze investeringen passen binnen de door de gemeente afgegeven financiële kaders.
2023
2024
2025
2026
Totaal
1. Inrichting vestigingen Montfoort en Linschoten
€
75.000
€
-
€
100.000
€
-
€
175.000
2. Investering collectie (incl. incidentele middelen)
€
42.792
€
35.292
€
27.792
€
27.792
€
133.668
3. Selfservice-apparatuur
€
15.000
€
15.000
Totaal investeringen
€
132.792
€
323.668
€
35.292
€
127.792
€
27.792
Tabel 3. Investeringsoverzicht Huis van Ervaring.
In 2023 verwachten we investeringen in inrichting (nr. 1) te kunnen doen in zowel Montfoort als Linschoten. In Montfoort verwachten we aanvullende investeringen te kunnen doen, mocht zich de mogelijkheid voordoen voor betere huisvesting. Vooralsnog calculeren we investeringen voor nieuwe inrichting in vanaf 2025. Deze investering verloopt via de afschrijving in de exploitatie. In collectie (nr. 2) wordt geïnvesteerd via de reguliere middelen die in de basisbijdrage zitten en er is een aanvullend bedrag beschikbaar via de exploitatie voor 2023 en 2024. We merken hierbij op dat een relatief volwaardige boekencollectie ongeveer €250.000,- kost (nu begroot tot en met 2026 in totaal: €133.668,-). Er is dus sprake van een startende maar groeiende boekencollectie de komende jaren, waarbij we verwachten in 2026 op 50% van de beoogde boekencollectie te zitten. Tot slot is er in 2023 een eenmalige bijdrage mogelijk via de zogeheten gelden voor het Nationaal Programma Onderwijs waar de gemeente Montfoort een bijdrage uit ontvangen heeft in 2022. Dit bedrag (€ 10.000,-) zet het Huis van Ervaring als extra investering in de jeugdboekencollectie. Tot slot investeert het Huis van Ervaring in selfservice-apparatuur (nr.3) voor het uitlenen van boeken en deze investering verloopt via de afschrijving in de exploitatie.
Aanvullende Rijksgelden Het coalitieakkoord van Rutte-IV (p.29) noemt mogelijke extra investeringen in bibliotheken. De verwachting is dat er in de komende beleidsperiode middelen beschikbaar komen en dat deze grotendeels als een aanvullende bijdrage naar gemeenten zullen gaan. Het Rijk zal deze bijdrage zodanig beschikbaar stellen dat deze niet verrekend kan worden met de bestaande gemeentelijke subsidiebijdrage. Zoals eerder genoemd, krijgt bij eventuele aanvullende Rijksgelden het sneller laten groeien van de (jeugd)boekencollectie en de verbetering van huisvesting in Montfoort prioriteit. Samenwerkingspartners Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort werken binnen het Huis van Ervaring op dit moment samen met een aantal samenwerkingspartners. Zoals beschreven staat in de evaluatie van het Huis van Ervaring, wordt samengewerkt met de stichting WegWijs Montfoort-Linschoten, Vluchtelingenwerk, de gereformeerde kerken, kinderopvang en met basisscholen.
8
Het Huis van Ervaring wil intensiever samenwerken met samenwerkingspartners de komende jaren om van het Huis van Ervaring een succes te maken. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de preventiegerichte activiteiten op het gebied laaggeletterdheid, digitale vaardigheden, eenzaamheid en schulden. De samenwerking aangaan vanuit een structurele organisatie zal eenvoudiger zijn dan vanuit een projectorganisatie. Het Huis van Ervaring denkt bij toekomstige samenwerkingspartners op het gebied van preventie aan het eerdergenoemde werkbedrijf Ferm Werk, Jeugdteam Montfoort, schuldhulpverleningsorganisaties (zoals PLANgroep) en de organisatie buurtsportcoach Montfoort-Linschoten. Ook wil het Huis van Ervaring gaan samenwerken rond vroeg- en voorschoolse educatie. De huidige samenwerking met het primair onderwijs blijft behouden (zie tabel 1). Voor het aanmoedigen van de leescultuur zal het Huis van Ervaring samenwerking zoeken met consultatiebureaus. Tot slot wil het Huis van Ervaring met middelbare scholen samenwerken om De bibliotheek op School (met cofinanciering vanuit onderwijs) in het voortgezet onderwijs tot stand te laten komen. Tot slot De uitkomsten van het traject Huis van Ervaring zijn getoetst bij een groep van politieke bestuurders.
Die groep bestond uit wethouders van de gemeenten Woerden en Oudewater die ook de bibliotheek het Groene Hart financieren, en de gedeputeerde van de provincie Utrecht met bibliotheken in zijn portefeuille. De bestuurders hebben positief gereageerd op de uitkomsten van het traject, en de structurele financiering vanuit de gemeente Montfoort aan Bibliotheek Het Groene Hart. Na besluitvorming over het Huis van Ervaring van de gemeenteraad, kan (indien het positief besluit) het Huis van Ervaring van start gaan als structurele organisatie. Dit stelt het Huis van Ervaring in staat te groeien en de samenwerking aan te gaan met de hiervoor genoemde samenwerkingspartners. SWOM Montfoort en Bibliotheek Het Groene Hart zullen een gezamenlijk plan van aanpak opstellen om een snelle start te maken wanneer het Huis van Ervaring is geborgd. Daarnaast stellen partijen voor dat op structurele basis (bestuurlijke) overleggen plaatsvinden tussen gemeente Montfoort, Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM Montfoort over het Huis van Ervaring. In dit overleg zullen Bibliotheek Het Groene Hart en SWOM aangeven wat de voortgang is in het Huis van Ervaring. De huisvesting zal daarbij de komende tijd met nadruk een terugkerend thema zijn.
De kerngroep van partners (SWOM, Bibliotheek Groene Hart, ambtelijke ondersteuning gemeente Montfoort en BiSC Utrecht) is blij met het traject dat men met elkaar heeft doorlopen en is ervan overtuigd dat met deze opzet er een solide basis ontstaat voor het Huis van Ervaring met een wenkend perspectief voor de toekomst. Men is dankbaar dat de Provincie Utrecht dit proces wilde faciliteren en dat hiermee de toekomstverkenning voor het Huis van Ervaring een wezenlijke stap verder heeft gebracht.
9