Raadsvoorstel en -besluit zienswijze financiele stukken VRZHZ def
Tekst van het document
Raadsvoorstel Onderwerp
:
Financiële stukken 2021 / 2023 Veiligheidsregio Zuid-Holland
Zaaknummer
:
1140346
Publicatieniveau
:
Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar
: :
Zuid
Burgemeester Theo Segers Openbaar
Claudia Visic en Jacco Klootwijk
Gevraagd Besluit De gemeenteraad van Molenlanden besluit: 1. ten aanzien van de jaarrekening 2021:
- kennis te nemen van de jaarrekening 2021 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en een inhoudelijke reactie in te dienen zoals verwoord in bijlage 5, met als strekking dat:
1.1 de VRZHZ gevraagd wordt om zich in te spannen om het tekort in 2022, ontstaan door het uitputten van de reserve Vijfheerenlanden in 2021, zoveel mogelijk te beperken;
1.2 er gezien het geringe negatieve resultaat van € 9000,- geen inhoudelijke reactie gegeven wordt ten aanzien van het jaarrekeningresultaat.
2. ten aanzien van de ontwerpbegroting 2023:
- kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2023 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en een zienswijze in te brengen zoals verwoord in bijlage 5, met als strekking dat:
2.1 ingestemd wordt met de door de VRZHZ gevraagde extra financiële bijdrage 2023 en verder;
2.2 de VRZHZ gevraagd wordt terughoudend om te gaan met eventuele verdere verhogingen van de gemeentelijke bijdrage.
Inleiding
Recent ontvingen we van het bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (hierna: VRZHZ) de ontwerpbegroting 2023. Conform de Wet
gemeenschappelijke regelingen heeft de gemeente de gelegenheid in de ontwerpfase een
zienswijze in te dienen. Ook ontving de gemeente ter beoordeling de jaarrekening 2021 van de VRZHZ.
Het belang van de gemeente is om aan de hand van een zienswijze invloed uit te oefenen op
het (financiële) beleid van de VRZHZ. Daarmee geeft de raad uitvoering aan de controlerende en kaderstellende taak.
Kern jaarrekening 2021 1
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
Eerder is bestuurlijk de afspraak gemaakt om het tekort in de jaarrekening op te vangen
middels budget uit de reserve Vijfheerenlanden (nullijn). Het tekort over 2021 kan bijna geheel worden opgevangen uit de reserve Vijfheerenlanden. Dit betekent dat de reserve
Vijfheerenlanden, die gevormd is na het uittreden van de gemeenten Leerdam en Zedrik, nu op is. Er resteert een tekort van € 9.000 dat verrekend moet worden met de gemeenten. Begroting 2022
Door de keuze om de reserve Vijfheerenlanden in 2021 uit te putten, ontstaat naar verwachting een tekort in 2022. Dit resulteert in 2022 naar verwachting in een eenmalige extra bijdrage van € 2.161.000,-. Het betreft nadrukkelijk een prognose. Het werkelijke jaarresultaat over 2022 kan afwijken. De VRZHZ onderzoekt of en hoe er in 2022 (incidentele) besparingen
kunnen worden gevonden waarbij het serviceniveau overeind blijft en rapporteert hierover in
bestuursrapportage II van 2022. Voor de volledigheid wordt deze informatie opgenomen in het raadsvoorstel. Er wordt echter akkoord gevraagd op de ontwerpbegroting 2023. Kern ontwerpbegroting 2023
De ontwerpbegroting 2023 vraagt de 10 gemeenten om extra bij te dragen aan de begroting van de VRZHZ. Het bestuur is hier bij betrokken middels de financiële retraite in september
2021 en de vergaderingen van het Algemeen Bestuur van 10 maart jl. en 14 april jl. De nieuwe CAO, stijgende kosten en ontwikkelingen van buitenaf zorgen voor negatieve
begrotingsresultaten in het meerjarig perspectief. De extra gevraagde bijdrage bestaat uit een extra structurele bijdrage vanaf het begrotingsjaar 2023 van € 2.264.000,-.
Eerdere besluiten
- Wet gemeenschappelijke regelingen: volgens deze wet heeft een gemeente de mogelijkheid om na publicatie van de ontwerpbegroting gedurende acht weken zijn zienswijze aan het
Algemeen Bestuur kenbaar te maken. Voor de jaarrekening is er geen wettelijke basis voor het indienen van een zienswijze. Wel kunnen op basis van de reglementen van de meeste gemeenschappelijke regelingen een inhoudelijke reactie geven.
- Nota Verbonden Partijen 2021-2026: op 2 maart 2021 heeft de raad de Nota Verbonden Partijen vastgesteld. Hierin staan doelen en afspraken over de manier waarop we willen voortbouwen op de samenwerking met partners zoals GR’en.
Daarin is bijvoorbeeld afgesproken dat de gemeenteraad besluit tot het indienen van
zienswijzen bij GR’en met een hoog risicoprofiel. De VRZHZ valt onder deze categorie. Ook is in de Nota afgesproken dat de raad de mogelijkheid heeft tot het indienen van een reactie op de jaarstukken. En dat de jaarstukken naast een financiële verantwoording, ook een beleidsevaluatie bevatten.
Beoogd effect
Het belang van de gemeente is om aan de hand van een zienswijze invloed uit te oefenen op
het (financiële) beleid van de VRZHZ. Daarmee geeft de raad uitvoering aan de controlerende en
kaderstellende taak. Dit sluit aan op de doelen die in de Nota Verbonden Partijen zijn benoemd.
Argumenten
Jaarrekening 2021 2
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
1.1.1 een incidentele verhoging van de gemeentelijke bijdrage dient voorkomen te worden
Er is voor gekozen om de reserve Vijfheerenlanden in 2021 volledig in te zetten. Zonder deze
extra onttrekking uit de reserve Vijfheerenlanden zou het resultaat 2021 nadeliger uitvallen en zouden de deelnemende gemeenten meer moeten bijbetalen. Conform eerdere ramingen zou een gedeelte van de reserve Vijfheerenlanden echter in 2022 ingezet worden. Door de keuze om deze reserve in 2021 uit te putten, ontstaat naar verwachting een tekort in 2022. In de
reactiebrief wordt dan ook aan de VRZHZ gevraagd om zich in te spannen om dit tekort in 2022 zoveel mogelijk te beperken en een extra incidentele gemeentelijke bijdrage te voorkomen. Ondanks het feit dat er slechts een reactie gevraagd wordt op de ontwerpbegroting 2023,
wordt dit punt (gezien de omvang van de verwachte extra bijdrage 2022) wel opgenomen in de reactiebrief.
1.2.1 Voor Molenlanden gaat het om een bedrag van € 900,-
De jaarrekening 2021 sluit met een negatief resultaat van € 9000. Dit is met name veroorzaakt door een verkeerde prognose met betrekking tot de coronakosten. Volgens de richtlijnen
moeten de minderkosten die als gevolg van Corona worden gemaakt (bijvoorbeeld minder oefenen) afgetrokken worden van de declaratie bij het Rijk. Dit is gedaan, maar deze
minderkosten zijn niet in mindering gebracht op de budgetten binnen de afdelingen. Hierdoor zijn in 2021 nog te veel uitgaven gedaan ten opzichte van het (gecorrigeerd) budget 2021. De prognose bij BURAP-II had daardoor een tekort van €1,7 mln. moeten zijn (in plaats van €0.8 mln). Het werkelijk tekort over 2021 komt uit op €1,9 mln. Het tekort over 2021 kan bijna
geheel worden opgevangen uit de reserve Vijfheerenlanden. Er resteert een tekort van € 9.000
dat verrekend moet worden met de gemeenten. Voor Molenlanden gaat het om een bedrag van € 900,-. Dit betekent dat de reserve Vijfheerenlanden nu op is.
1.2.2 Het doorschuiven van enkele speerpunten uit de begroting 2021 leidt niet tot
bestuurlijke risico’s
Ook het jaar 2021 kenmerkte zich door grote inzet voor de bestrijding van de Corona
pandemie. Hierdoor is een aantal speerpunten uit de begroting 2021 niet behaald. In vrijwel
alle gevallen leidt dat tot een doorschuiven naar 2022. Bij het opstellen van het jaarplan 2022 is daar rekening mee gehouden. Het doorschuiven van enkele speerpunten leidt niet tot
(bestuurlijke) risico’s. Prioriteiten zijn gesteld waarbij de bestrijding van de crisis en de kritieke processen, zoals brandbestrijding en hulpverlening, voorop staan. De vertraging zit met name op de punten die meer gericht zijn op ontwikkeling en verdere professionalisering.
De jaarrekening 2021 is tijdig ingediend, maar is (nog) niet voorzien van een goedkeurende
controleverklaring. Het concept accountantsrapport bevat de opmerking dat er nog een aantal relevante vragen openstaan en/of er nog aanvullend ontvangen controle informatie
moet worden beoordeeld. De controleverklaring zal zo spoedig als mogelijk beschikbaar worden gesteld.
Ontwerpbegroting 2023
2.1.1 de door de VRZHZ gevraagde extra financiële bijdrage is goed onderbouwd
Middels de memo ‘financieel perspectief VRZHZ’ (zie bijlage 4) onderbouwt de VRZHZ de
gevraagde extra financiële bijdrage, mede aan de hand van een korte historische reflectie. De VRZHZ heeft de afgelopen jaren aanzienlijke bezuinigingen doorgevoerd. Het is goed deze
3
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
hogere bijdrage te zien in de context van meerjarige teruggaven aan de gemeenten in de
periode 2014-2019 en significante de besparingen die de VRZHZ al heeft gerealiseerd. Daar
bovenop heeft de VRZHZ een forse financiële inzet gedaan om het uittreden van Leerdam en Zederik op te vangen, waarvoor de VRZHZ niet volledig wordt gecompenseerd. Verdere bezuinigingen zijn niet meer mogelijk zonder de kwaliteit van de dienstverlening (het veiligheidsniveau) aan te tasten (zie argument 2.1.2).
2.1.2 Nieuwe besparingen hebben direct effect op de kwaliteit van de dienstverlening (veiligheidsniveau)
De VRZHZ heeft de afgelopen jaren al het nodige moeten bezuinigen. Verdere bezuinigingen
zijn niet meer mogelijk zonder direct effect op de kwaliteit van de dienstverlening, oftewel het veiligheidsniveau. De betere arbeidsvoorwaarden voor medewerkers (CAO), stijgende
bedrijfskosten, ontwikkelingen van buitenaf en gewenste innovaties hebben een grote en
blijvende (extra) financiële impact. Alleen met een extra financiële bijdrage van de gemeenten kan de VRZHZ het huidige veiligheidsniveau garanderen.
De leden van het Algemeen Bestuur van de VRZHZ hebben hierover uitgebreid gesproken
tijdens de financiële retraite in september 2021. Op 21 oktober 2021 is de raad middels een tussentijdse RIB geïnformeerd over de laatste stand van zaken. Het Algemeen Bestuur van de VRZHZ heeft uiteindelijk op 10 maart jl. ingestemd met het voorgestelde financieel
perspectief. Dit betekent dat de colleges en de raden de memo ‘financieel perspectief’ (bijlage 4) gelijktijdig ontvangen aan de behandeling van de financiële stukken van de VRZHZ.
2.2.1 Ook de begrotingen van de deelnemende gemeenten staan onder druk
De VRZHZ geeft aan dat het onzeker is of deze ophoging van de gevraagde gemeentelijke bijdrage op termijn voldoende zal zijn. Mede gezien de effecten van de langdurige
crises (corona en Oekraïne) op de VRZHZ evenals een verdere algemene prijsstijging bovenop de inflatie. Gezien het feit dat ook de begrotingen van deelnemende gemeenten onder druk staan, vragen wij de VRZHZ met klem om terughoudend om te gaan met eventuele verdere
verhogingen van de gemeentelijke bijdrage. Als zich echter ontwikkelingen voordoen vragen wij de VRZHZ om de gemeenten tijdig bij deze ontwikkelingen te betrekken.
Kanttekeningen Jaarrekening 2021
Er zijn geen kanttekeningen. Ontwerpbegroting 2023
2.1.1 Het bijstellen van het veiligheidsniveau kan nieuwe besparingen mogelijk maken
De VRZHZ heeft de afgelopen jaren het nodige moeten bezuinigen. Verdere bezuinigingen zijn niet meer mogelijk zonder direct effect op de kwaliteit van de dienstverlening, oftewel het veiligheidsniveau. Alleen door het naar beneden toe bijstellen van het huidige veiligheidsniveau kunnen nieuwe besparingsmogelijkheden worden gevonden waarmee de gevraagde extra financiële bijdrage kan worden beperkt. De leden van het Algemeen Bestuur van de VRZHZ hebben tijdens de financiële retraite in september 2021 echter uitgesproken het huidige veiligheidsniveau te willen behouden.
4
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
2.2.1 Meerdere financiële ratio’s/indicatoren onder de gewenste waarden
Het weerstandsvermogen kent met 0,33 de waardering ‘onvoldoende’. Dit betekent dat ruim € 1 miljoen van de benodigde weerstandscapaciteit niet wordt afgedekt door de beschikbare
weerstandscapaciteit. Het risico voor de gemeente Molenlanden bedraagt daarmee € 104.000. Dit bedrag zal bij de Begroting 2023 worden opgenomen in de risicoparagraaf.
De netto schuldquote is met 184% ruimschoots boven de door de Provincie geadviseerde 130%norm. Daarnaast vertoont de solvabiliteitsratio een dalende lijn. Dit betekent dat eventuele
financiële tegenvallers nagenoeg niet zelfstandig door de VRZHZ opgevangen kunnen worden en dat de deelnemende gemeenten om aanvullende bijdragen gevraagd zal worden.
Extra uitleg bij de kosten Jaarrekening 2021
Geen aanvullende informatie ten opzichte van de argumenten en kanttekeningen. Ontwerpbegroting 2023
De bijdrage voor alle deelnemende gemeenten neemt toe. Voor de gemeente Molenlanden gaat dit om een structurele verhoging van € 298.000 per jaar. Naast de hierboven beschreven
mutatie als gevolg van het structurele tekort is ook de gebruikelijke jaarlijkse indexatie in deze stijging inbegrepen.
Communicatie
De reactie van uw raad op de jaarrekening 2021 en de ontwerpbegroting 2023 maken we schriftelijk kenbaar aan het bestuur van de VRZHZ via de bijgevoegde reactiebrief.
Vervolgstappen
Door middel van tussentijdse rapportages monitoren we of de VRZHZ de beleidsdoelstellingen haalt en of zij werkt binnen de gestelde (financiële) kaders van de begroting. Op deze wijze signaleren we afwijkingen vroegtijdig en kunnen we indien nodig bijsturen.
Bijlagen: -
5
Bijlage 1: aanbiedingsbrief financiële stukken VRZHZ Bijlage 2: jaarrekening 2021
Bijlage 3: ontwerpbegroting 2023
-
Bijlage 4: memo financieel perspectief VRZHZ
-
Bijlage 5: reactiebrief aan DB VRZHZ
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
Raadsbesluit Onderwerp
:
Zaaknummer
:
Portefeuillehouder
Financiële stukken 2021 / 2023 Veiligheidsregio
Zuid-Holland Zuid 1140346
:
Burgemeester Theo Segers
De raad van de gemeente Molenlanden: Gelet op het bijbehorende raadsvoorstel; Besluit: 1. ten aanzien van de jaarrekening 2021:
- kennis te nemen van de jaarrekening 2021 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en een inhoudelijke reactie in te dienen zoals verwoord in bijlage 5, met als strekking dat:
1.1 de VRZHZ gevraagd wordt om zich in te spannen om het tekort in 2022, ontstaan
door het uitputten van de reserve Vijfheerenlanden in 2021, zoveel mogelijk te beperken; 1.2 er gezien het geringe negatieve resultaat van € 9000,- geen inhoudelijke reactie gegeven wordt ten aanzien van het jaarrekeningresultaat. 2. ten aanzien van de ontwerpbegroting 2023:
- kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2023 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en een zienswijze in te brengen zoals verwoord in bijlage 5, met als strekking dat:
2.1 ingestemd wordt met de door de VRZHZ gevraagde extra financiële bijdrage 2023 en verder;
2.2 de VRZHZ gevraagd wordt terughoudend om te gaan met eventuele verdere verhogingen van de gemeentelijke bijdrage.
Aldus besloten tijdens de openbare raadsvergadering van de gemeente Molenlanden, gehouden op 21 juni 2022.
de griffier,
de voorzitter,
Marjolein Teunissen
Theo Segers
6
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000