Raadsvoorstel Advisering bedrijven bij energiebesparing en energieopwekking
Tekst van het document
Raadsvoorstel Onderwerp
:
Advisering bedrijven bij energiebesparing en
Zaaknummer
:
1155239
Publicatieniveau
:
Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar
: :
energieopwekking Jan Lock
Openbaar
Jan-Herman Clevering
Gevraagd Besluit De gemeenteraad van Molenlanden besluit:
1. Tot het starten van een aanpak waarbij bedrijven in de gemeente deskundige begeleiding wordt aangeboden op het gebied van energiebesparing en -opwekking met als doel om de
energielasten te verminderen en het behalen van de doelstellingen die zijn vastgelegd in de RES 1.0 en Transitievisie Warmte dichterbij te brengen.
Inleiding
Eerder is vanuit de gemeenteraad aandacht gevraagd voor inzet richting bedrijven als het gaat
om energiebesparing en opwekking. In voorliggend voorstel wordt hierop in gegaan. Gezien uw expliciete vraag hierom wordt het onderwerp in een separaat voorstel aan u voorgelegd. Het plan en de financiële middelen maken onderdeel uit van het uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat 2023-2026
Veel bedrijven zetten stappen in het efficiënter gebruiken van energie, in het terugbrengen van het aardgasgebruik en in het zelf opwekken van energie. Toch zijn er ook veel bedrijven die
nog niet of beperkt maatregelen nemen om energie efficiënter te gebruiken of om energie op te wekken. Redenen die hiervoor door bedrijven zelf worden aangemerkt zijn o.a: -
Onvoldoende inzicht in (technische) mogelijkheden, leveranciers, kosten en
-
Gebrek aan bemensing om zaken uit te zoeken en projecten te starten,
-
terugverdientijden van energiemaatregelen,
Onvoldoende kennis van beschikbare subsidies, fiscale regelingen en/of financieringsmogelijkheden,
Niet of onvoldoende op de hoogte van bestaande wettelijk eisen en regelgeving op het gebied van energiebesparing.
Voorstel is om ondernemers deskundige begeleiding aan te bieden waardoor drempels
verlaagd of weggenomen worden waardoor het aantal door bedrijven genomen investeringen in energiebesparing en energieopwekking zal toenemen.
De begeleiding wordt op twee manieren aangeboden: 1) gemeente breed aan individuele bedrijven en 2) Aan alle bedrijven op een bedrijventerrein. 1
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
Gemeente breed aanbod individuele bedrijven
Door gemeente breed begeleiding aan individuele ondernemers aan te bieden krijgen alle
bedrijven in de gemeente de kans om gebruik te maken van deskundige advisering op het
gebied van energiebesparing en -opwekking. Het adviestraject bestaat uit het uitvoeren van
een energiescan waarbij de energiemaatregelen met het meeste effect en beste rendement in kaart worden gebracht inclusief de kosten en terugverdientijden en het begeleiden van het bedrijf bij het aanvragen van offertes en subsidies.
Bedrijventerreinaanpak
Het tweede spoor bestaat uit het aanbieden van energieadviezen aan alle bedrijven op één bedrijventerrein. Factoren die de geschiktheid van een bedrijventerrein voor een
bedrijventerreinaanpak bepalen zijn o.a. de omvang en de organisatiegraad. Bij een
bedrijventerreingaanpak kan naast het realiseren van energiebesparing en -opwekking bij de
deelnemende bedrijven ook worden geïnventariseerd welke kansen er zijn voor samenwerking tussen bedrijven op het gebied van de opwekking, uitwisseling en/of opslag van energie.
Bedrijven die meedoen met de bedrijventerreinaanpak komen niet in aanmerking om mee te doen met de energieadviezen voor individuele bedrijven.
Eerdere besluiten
1. Vaststelling RES 1.0
2. Vaststelling Transitievisie Warmte
3. Vaststelling Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat 2022-2025
4. Geactualiseerde Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat 2023-2026 (behandeling raadsvergadering 10 november 2022)
Beoogd effect
Met het aanbieden van energieadviezen aan individuele bedrijven wordt beoogd drempels te
verlagen of weg te nemen zodat het aantal investeringen in energiebesparing en -opwekking door bedrijven stijgt en daarmee een bijdrage wordt geleverd aan het versterken van de
concurrentiepositie van bedrijven en het behalen van de doelstellingen die zijn vastgelegd in de Transitievisie Warmte en de RES 1.0.
Argumenten 1.1.
De aanpak draagt bij aan de doelen zoals gesteld in de RES 1.0 en Transitievisie Warmte
In 2021 heeft de gemeenteraad de RES 1.0, de Transitievisie Warmte en het
Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat 2022-2025 vastgesteld. In de Transitievisie Warmte is het doel vastgelegd om het aardgasgebruik in de gemeente voor 2030 met 20% te verminderen. In de RES 1.0 is het doel geformuleerd om tot 2030 in totaal 588 TJ zonne-
energie op te wekken op bedrijfsdaken in de regio Alblasserwaard. Om deze doelen te halen is het noodzakelijk dat bedrijven, bewoners en maatschappelijke instellingen investeren in energiebesparing en energieopwekking.
1.2.Ondernemers geven aan een gebrek aan tijd en kennis te hebben om projecten in
energiebesparing en -opwekking te starten.
Het primaire bedrijfsproces vraagt van veel ondernemers alle of bijna alle aandacht. Dit wordt versterkt door de krappe arbeidsmarkt waardoor het voor veel ondernemers moeilijk is om 2
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
personeel aan te nemen. Hierdoor hebben veel ondernemers geen tijd beschikbaar om
projecten op het gebied van energiebesparing en – opwekking te starten. Naast een gebrek aan tijd of capaciteit speelt ook dat veel ondernemers geen kennis en ervaring in huis hebben over energiebesparing en -opwekking. Het ontbreekt veel ondernemers aan inzicht in welke maatregelen energetisch en financieel het meeste effect hebben, welke technieken en
installaties beschikbaar zijn, wat de kosten en terugverdientijden zijn en wat geschikte
leveranciers en uitvoerders zijn. Het beschikbaar van energieadviezen en begeleiding verlaagt de drempel voor ondernemers om energiebesparende en -opwekmaatregelen te nemen.
1.3 Samenwerking tussen bedrijven leidt tot extra investeringen in energiebesparing en opwekking
Het organiseren van een adviestraject op een bedrijventerrein zorgt ervoor dat de deelnemende bedrijven informatie over hun energieverbruik, hun plannen om hierop te besparen en om
energie op te wekken met elkaar kunnen delen. Deze afstemming leidt naar verwachting tot
extra investeringen in verduurzaming en mogelijk op termijn in samenwerking op het gebied
van energieopwekking, energieopslag of – uitwisseling. Een mogelijk gevolg hiervan is dat de afhankelijkheid van de bedrijven van de capaciteit van het elektriciteitsnet afneemt.
De samenwerking kan met name een meerwaarde bieden wanneer sprake is van netcongestie waarbij nieuwe aansluitingen voor afname of levering van elektriciteit op het elektriciteitsnet
niet meer mogelijk zijn. Er is op dit moment nog geen sprake van netcongestie in de gemeente Molenlanden. Dit kan wel binnen afzienbare tijd ontstaan wanneer bedrijven, mede als gevolg
van de hoge energieprijzen, versneld gaan investeren in energieopwekking en de elektrificatie van bijvoorbeeld productieprocessen en mobiliteit. Deze trend is landelijk zichtbaar.
1.4 Energiebesparing en -opwekking versterkt de concurrentiepositie van bedrijven
Als gevolg van de energieadviezen en de uitvoering van de maatregelen die uit die adviezen komen dalen de energielasten van de bedrijven waardoor hun levensvatbaarheid en concurrentiepositie wordt vergroot.
1.5 Bedrijven kunnen zelf een adviesbureau inschakelen om hen te helpen het energieverbruik terug te brengen of zelf energie op te wekken maar doen dit lang niet altijd. Bedrijven kunnen zelf een adviesbureau inschakelen om hen te adviseren bij het nemen van
energiebesparende maateregelen of het zelf opwekken van energie. De ervaring leert dat veel bedrijven dat niet doen omdat ze niet weten welke bedrijf ze hiervoor het beste kunnen
benaderen. Wanneer bedrijven zonder inbreng van de gemeente bedrijven benaderen om hen
te adviseren en zelf energie investeringen voorbereiden en uitvoeren is er minder kans dat de kennis die hierbij wordt opgedaan wordt gedeeld met andere bedrijven. Ook is de kans dan kleiner dat integraal naar de energieopgave op een bedrijventerrein wordt gekeken en samenwerking op energiegebied tussen bedrijven tot stand komt.
1.6 De omgevingsdienst OZHZ wordt actief betrokken bij de voorbereiding en uitvoering van de adviestrajecten. Ze zullen hierbij hun kennis op het gebied van energiebesparing, energieopwekking en de van toepassing zijnde wet- en regelgeving inbrengen.
1.7 Input wordt gevraagd op een eventueel te vormen Regionaal energiefonds
3
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
In het voorjaar heeft de gemeenteraad het adviesrapport ‘Advies Woningabonnement &
Energiefonds’ behandeld. Daarin staat dat het wenselijk is om inzicht te krijgen in de behoefte van ondernemers in de gemeente aan een regionaal energiefonds om hun investeringen in energiebesparing en -opwekking te financieren. Om dit inzicht te vergroten wordt aan de deelnemende bedrijven gevraagd of ze de investeringen, die voortkomen uit de
energieadviezen, kunnen financieren uit eigen middelen of met een banklening of dat het bedrijf hiervoor afhankelijk is van een (eventueel te vormen) regionaal energiefonds.
1.8 De kosten voor de energieadviezen zijn relatief laag ten opzichte van de investering die voortkomen uit de energieadviezen.
De kosten voor de energieadviezen bedragen gemiddeld ca. € 1000,- per deelnemend bedrijf.
De deelnemende ondernemers wordt gevraagd om de helft van deze kosten voor hun rekening
te nemen. De kosten voor de gemeente bedragen daarmee ca. € 500,- per deelnemend bedrijf. De investeringen die voortkomen uit de energieadviezen zijn sterk afhankelijk van het type en de omvang van het deelnemende bedrijf maar bedragen in veel gevallen een veelvoud van
de kosten van de energieadviezen. Ook de gerealiseerde kostenbesparingen en opbrengsten
die voortkomen uit de genomen maatregelen zijn naar verwachting een veelvoud van de kosten voor de energieadviezen.
1.9 De geraamde kosten (€ 50.000) maken deel uit van het geactualiseerde Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat 2023-2026
Dit voorstel maakt onderdeel uit van het geactualiseerde Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid 2023-2026. De kosten (€ 50.000) van dit voorstel zijn opgenomen in het kostenoverzicht van
dit programma (dit programma zal volgens planning op 10 november 2022 in de gemeenteraad behandelend worden).
Kanttekeningen
1.1 Er is een risico dat het aantal aanmeldingen van bedrijven voor de energieadviezen hoger is dan begroot.
De kosten zijn gebaseerd op 75 energieadviezen die gemeente breed aan individuele bedrijven wordt aangeboden en een bedrijventerreinaanpak waarbij wordt uitgegaan van een deelname
van 30% van de op het terrein aanwezige bedrijven. De kans bestaat dat meer dan 75 bedrijven zich aanmelden voor een energieadvies. Voorgesteld wordt om de eerste 75 bedrijven die zich aanmelden voor de individuele energieadviezen hier aan mee te laten doen. Indien het totaal
aantal aanmelding hoger uitvalt dan zal een voorstel worden aan de raad worden voorgelegd om een tweede ronde voor deze aanpak te organiseren en hiervoor aanvullend budget beschikbaar te stellen.
Extra uitleg bij de kosten
De kosten voor de gemeente bedragen daarmee ca.
€ 500,- per deelnemend bedrijf. Dit voorstel bestaat uit het gemeente breed aanbieden van 75
energiescans. De kosten voor de individuele energiescans bedragen daarmee voor de gemeente € 37.500.
De totale kosten voor een begeleidingstraject voor een bedrijventerrein bedragen ca. € 25.000.
Ook bij de bedrijventerreinaanpak worden de deelnemende bedrijven gevraagd om de helft van
4
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
de kosten voor het energieadvies voor hun rekening te nemen. De kosten voor de bedrijventerreinaanpak bedragen daarmee voor de gemeente ca. € 12.500.
De kosten voor de bedrijventerreinaanpak en de individuele energieadviezen bedragen daarmee in totaal € 50.000. Deelproject
Resultaten
Kosten
Energieadvies voor
75 energiescans
€ 37.500
Collectieve
1 begeleidingstraject voor
€ 12.500
individuele bedrijven bedrijventerreinaanpak
een bedrijventerrein
Totaal
€ 50.000
Afhankelijk van het aantal bedrijven dat zich aanmeld voor de individuele energieadviezen en
voor de bedrijventerreinaanpak kan budget voor de individuele adviezen in worden gezet voor de bedrijventerreinaanpak of budget voor de bedrijventerreinaanpak in worden gezet voor individuele energieadviezen.
Communicatie
Het gemeente brede aanbod voor energieadviezen aan bedrijven wordt breed gecommuniceerd naar de bedrijven in de gemeente. Hierbij maken we gebruik van de gemeentelijke
communicatiekanalen en -middelen. Denk aan de informatiepagina in het Kontakt, sociale media, website, nieuwsbrief economie en nieuwsbrief duurzaamheid. Ook benutten we de communicatiekanalen van de bedrijven- en ondernemersverenigingen in de gemeente.
Bij de start van de bedrijventerreinaanpak worden alle bedrijven op het bedrijventerrein, in
nauwe samenwerking met de bedrijventerreinvereniging uitgenodigd om deel te nemen aan het adviestraject. De communicatieaanpak bestaat verder uit het organiseren van bijeenkomsten met de deelnemende bedrijven, het organiseren van bedrijfsbezoeken en het versturen van digitale nieuwsbrieven.
We zullen een aantal deelnemende bedrijven vragen of ze mee willen werken aan het maken
van filmpjes of interviews over het adviestraject en de maatregelen die ze willen gaan nemen. Deze communicatiematerialen worden ingezet om andere bedrijven te inspireren en te stimuleren om ook energie maatregelen te nemen.
Vervolgstappen
Na instemming van de raad met dit voorstel worden offertes opgevraagd bij adviesbureaus die gespecialiseerd zijn in het geven van energieadviezen en in het organiseren van bedrijventerreinaanpakken.
De start van het project staat gepland voor het eerste kwartaal van 2023. Het project heeft een doorlooptijd van een half jaar tot een jaar afhankelijk van het type bedrijf dat deelneemt.
Na afloop van het project wordt deze geëvalueerd. Dit gebeurt door een aantal deelnemende
bedrijven, de adviesbureaus en collega’s bij de gemeente Molenlanden vragen te stellen over de uitvoering en de resultaten van de adviestrajecten. Op basis van deze evaluatie wordt
voorgesteld om de adviestrajecten, eventueel in aangepaste vorm, in 2024 te herhalen.
5
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
Bijlagen: N.v.t.
6
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000
Raadsbesluit Onderwerp
:
Advisering bedrijven bij energiebesparing en
Zaaknummer
:
1155239
Portefeuillehouder
-opwekking
:
Jan Lock
De raad van de gemeente Molenlanden: Gelet op het bijbehorende raadsvoorstel; Besluit: De gemeenteraad van Molenlanden besluit: 1.
Tot het starten van een aanpak waarbij bedrijven in de gemeente deskundige
begeleiding wordt aangeboden op het gebied van energiebesparing en -opwekking
met als doel om de energielasten te verminderen en het behalen van de doelstellingen die zijn vastgelegd in de RES 1.0 en Transitievisie Warmte dichterbij te brengen.
Aldus besloten tijdens de openbare raadsvergadering van de gemeente Molenlanden, gehouden op 10 november 2022
de griffier,
de voorzitter,
Marjolein Teunissen
Theo Segers
7
Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000