Publiek Jaarverslag 2020

JAAR

VERSLAG 2020

Voorwoord 2020, ook voor de Bibliotheek AanZet een bijzonder jaar. Door de coronacrisis werd en wordt het belang van de bibliotheek nog eens extra onderstreept. Juist dit jaar wilden we en moesten we er voor iedereen zijn. Dat is gelukt. In ons hele werkgebied hebben we onze ultieme waarde laten zien. Door te denken in oplossingen en te kijken naar mogelijkheden. Vestigingen dicht? Dan creëren we een boeken afhaal- en bezorgservice, zodat al onze leden altijd toegang blijven houden tot onze collectie. Activiteiten geannuleerd? Dan komen we met een AanZet Live kanaal, waar jong en oud kan genieten van online lezingen, workshops en meer. Of we komen met online edities van onze basisprogrammering, zoals het Online Taalcafé. Scholen gesloten? Dan helpt de Bibliotheek AanZet met het vormgeven van de online lessen. Gelukkig gingen er ook heel veel dingen fysiek nog wél door. We verbouwden en verhuisden, ontvingen waar mogelijk onze bezoekers, boden studieruimte aan voor jongeren en we

deden nog veel meer. Op de momenten dat onze deuren open mochten, stonden mensen in rijen voor de deur. Niet alleen voor onze collectie, maar ook om in de bibliotheek te verblijven, te ontmoeten, te werken, te studeren, te ontspannen, kennis te delen en geïnspireerd en gestimuleerd te worden. Leven in coronatijd maakt duidelijk dat al deze dingen essentieel zijn voor persoonlijke ontwikkeling. Ook voor grote groepen mensen die een te klein sociaal netwerk hebben of over onvoldoende vaardigheden beschikken om mee te doen in de samenleving. Zoals kwetsbare jongeren en eenzame ouderen. Dit jaarverslag toont een klein inkijkje in alles wat we in 2020 hebben gedaan, voor wie en waarom.

Zonder de flexibiliteit, wendbaarheid en betrokkenheid van al onze medewerkers, vrijwilligers en partners was het allemaal niet gelukt. 2020 was het jaar van eventjes dicht, maar snel weer open. Van offline naar online. Van winkelmandjes en registratie aan de deur. Van 1.5 meter afstand, maar toch in verbinding. Het jaar 2020 is vooral het jaar van veerkracht.

Ankie Kesseler Directeur-bestuurder

Meedoen in 2020 We begonnen 2020 goed. Waar we in 2019 mee eindigden, konden we aan het begin van het nieuwe jaar mee door. Tótdat de coronacrisis de hele wereld overviel en ook wij onze dienstverlening het hele jaar door moesten aanpassen.

Door het virus werden de meerwaarde en het belang van de bibliotheek nog eens extra onderstreept. Het virus zette het leven van mensen compleet op zijn kop. Jong en oud moest zich aanpassen. Dit is extra moeilijk voor wie niet voldoende taal- of digivaardig is. Men kreeg veel informatie te verwerken en het dagelijks leven speelde zich vooral online af. Daarnaast hadden mensen behoefte aan een beetje ontspanning. In 2020 zorgden we ervoor dat iedereen kon blijven meedoen. Juíst in coronatijd. Blijven meedoen In de tijdlijn is te zien dat de deuren van onze fysieke vestigingen dit jaar vaak gesloten moesten blijven. Lekker rondstruinen in de bieb of het bijwonen van een activiteit was niet mogelijk. Gelukkig konden er ook heel veel dingen wél. Onze virtuele vestiging was 24/7 geopend, zodat iedereen zich kon blijven ontwikkelen of juist ontspannen. Online

vond men een groot aanbod e-books, luisterboeken en de kennisbank vol handige websites, voorleesfilmpjes en meer. Het gebruik van dit aanbod nam het afgelopen jaar een vlucht. Nieuw in ons online aanbod was AanZet Live: het livestreaming kanaal van de Bibliotheek AanZet op YouTube. Hier genoten mensen, waar ze maar wilden, van live lezingen, presentaties, workshops en meer.

Toegang voor iedereen We vinden het belangrijk dat leden altijd toegang hebben tot onze collectie. Daarom riepen we tijdens de sluiting van de bibliotheken de afhaal- en bezorgservice in het leven. In alle gemeentes konden leden van de Bibliotheek AanZet telefonisch of online een reservering plaatsen en deze ophalen bij een bieb in de buurt. Leden die vallen onder kwetsbare doelgroepen of zorgprofessionals zijn,

konden gebruik maken van de bezorgservice in Dordrecht, HardinxveldGiessendam, Gorinchem en Sliedrecht. Naast de online activiteiten boden we ook telefonisch en online hulp aan taalen digitaalleerders. Deze doelgroep heeft veel gebruik gemaakt van dit aanbod. Ook de professionals in de kinderopvang hielpen we op afstand zoveel mogelijk. Ankie Kesseler tijdens de eerste lockdown: “Onze handen jeuken om ook voor jeugd meer te doen. Onze leesconsulenten onderhouden nauw contact met scholen, maar die zijn nu nog even niet klaar voor ons. Juffen en meesters hebben andere prioriteiten. Wel maken ze veel gebruik van onze digitale diensten.”

Certificering Begin 2020 ontving de Bibliotheek AanZet voor alle gemeentes opnieuw een officieel kwaliteitscertificaat van de Certificeringsorganisatie Bibliotheekwerk, Cultuur en Taal. Dit is een bevestiging dat we dagelijks goed werk leveren, met de juiste kwaliteit en dat we van maatschappelijke meerwaarde zijn in ons werkgebied. Uit het certificeringsrapport: “Met haar samenwerkingspartners levert zij een belangrijke bijdrage aan de thema’s van de samenleving, zoals eenzaamheid, zelfredzaamheid, participatie en persoonlijke ontwikkeling”.

“We blijven niet lang hangen in mitsen en maren, maar gaan direct aan de slag. Als we na afloop in de achteruitkijkspiegel kijken, zullen we ongetwijfeld zien dat sommige zaken anders hadden gekund. Maar op dit moment zijn we vooral heel trots op alles wat we klaarspelen.” – Ankie Kesseler, directeur-bestuurder van de Bibliotheek AanZet

verder >

#samen de toekomst schetsen 2020 was ook het jaar waarin we gewerkt hebben aan de ontwikkeling van de meerjarenstrategie van de Bibliotheek AanZet. Om te komen tot deze meerjarenstrategie hebben we goed naar binnen en naar buiten gekeken. We hebben een trendanalyse gemaakt, zowel van maatschappelijke trends als van trends in de bibliotheekbranche. Ook hebben we gesproken met veel mensen om ons heen. Dit vanuit het geloof om de toekomst vooral samen en met elkaar te schetsen. En daarbij gebruik te maken van onze collectieve intelligentie: ‘wisdom of the crowd’. Met leden, bezoekers, inwoners die geen lid zijn, beleidsmedewerkers en wethouders van gemeentes, samenwerkingspartners, specialisten op voor ons relevante gebieden, collegabibliotheken, onze raad van toezicht, medewerkers en vrijwilligers. Dit heeft geleid tot waardevolle input, ideeën, suggesties, aandachtspunten en uiteindelijk een breed gedragen meerjarenstrategie voor de periode 2020-2025.

Delen van kennis en huisvesting In meerdere gemeenten zijn de verhuisen verbouwplannen dit jaar gelukkig gewoon doorgegaan. Door gezamenlijke huisvesting realiseren we een duurzame bibliotheekvoorziening. Voor Bibliotheek Stadspolders betekende dat met de verhuizing naar ontmoetingscentrum Het Polderwiel een voorziening centraal in de wijk. De start van de verbouwing van Bibliotheek Carnisselande zorgt ervoor dat daar straks ook een echte wijkbieb ontstaat. En de opening van een nieuwe bibliotheek in Noordeloos in het Noorderhuis zorgde voor een grote verbetering van de bereikbaarheid van een bibliotheekvoorziening binnen gemeente Molenlanden. In Alblasserdam en Ridderkerk verhuisden we naar het gemeentehuis. Hiermee vergroten we de samenwerking met de gemeente en andere (maatschappelijke) partners. In Dordrecht waren er in 2020 ook ontwikkelingen rond het Huis van Stad en Regio. Het definitieve ontwerp van het nieuwe gebouw is opgeleverd en de samenwerkingsovereenkomst met alle

partners is ondertekend. Daarmee is de basis gelegd voor het toekomstige samenwonen. Al deze verhuizingen en

verbouwingen hebben als doel om de inwoners nog beter te bereiken en te helpen.

Tijdlijn corona Bibliotheken gefaseerd open • Vestigingen gaan gefaseerd open volgens de coronamaatregelen. Alleen voor het afhalen van boeken, niet om in de bieb te verblijven. • Per vestiging is er een beperkt aantal bezoekers tegelijk mogelijk, dat wordt gereguleerd met winkelmandjes.

Alle bibliotheken gesloten Virtuele vestiging 24/7 geopend

15 maart

11 mei

vanaf 20 maart

Activiteiten gefaseerd opgestart

Haal de bieb in huis Vervoersdienst reed tijdens de 1e lockdown niet, dus boeken konden alleen telefonisch worden gereserveerd. Afhalen van boeken in alle gemeenten mogelijk

Thuisbezorgen van boeken bij kwetsbare doelgroepen

Activiteiten voor thuisblijvers

18 juni

Online activiteiten via AanZet Live

Een aantal activiteiten in de vestigingen gaan coronaproof weer door. De focus ligt eerst op de onmisbare activiteiten zoals het Digitaal Inloopspreekuur, Klik & Tik en het Taalcafé.

juli Taal- en digitaalleerders kregen online en telefonisch hulp • Belactie naar onze 70+ leden • Scholen en partners ondersteund met ons (digitale) aanbod

Bibliotheken blijven diensten uitbreiden Naast het uitlenen van boeken, zijn de leestafels, studieplekken en publiekspc’s ook weer in gebruik in de bibliotheken.

Tijdens de sluiting van de scholen en kinderopvang, konden onze bibliotheekconsulenten ook niet op groepsbezoek. We hebben onze contactpersonen zoveel mogelijk op afstand geholpen en digitaal en alternatief aanbod geboden.

Steeds meer activiteiten mogelijk en ruimere openingstijden

Bezoekersregistratie en we vragen bezoekers een mondkapje te dragen

september

vanaf 5 oktober

Ook alle medewerkers en vrijwilligers dragen een mondkapje.

Mondkapjesplicht voor iedereen vanaf 13 jaar

Bibliotheken weer open 1 december

“Ik ben enorm blij dat ondanks alle restricties, jullie wel open zijn voor afhaal. Vooral in deze tijd (voor de feestdagen) kan ik me niet voorstellen dat ik niets te lezen heb. Dankjewel!” - Klant uit Stadspolders

4 november

19 november

Alle bibliotheken gesloten • Virtuele vestiging 24/7 geopend • Haal de bieb in huis: boeken konden gewoon worden gereserveerd. - Afhalen van boeken in alle gemeenten mogelijk - Thuisbezorgen van boeken bij kwetsbare doelgroepen in een aantal gemeenten • Activiteiten voor thuisblijvers

Alle bibliotheken gesloten

vanaf 15 december

• Virtuele vestiging 24/7 geopend • Haal de bieb in huis: boeken konden gewoon worden gereserveerd. - Afhalen van boeken in alle gemeenten mogelijk - Thuisbezorgen van boeken bij kwetsbare doelgroepen • Activiteiten voor thuisblijvers • Belactie naar onze 70+ leden • Scholen en partners ondersteund met ons (digitale) aanbod

Ontdek onze jaarcijfers Doordat 2020 echt anders was dan andere jaren, zijn de resultaten wat lastiger te vergelijken met de resultaten van 2019. Wel hebben we veel geleerd van het afgelopen jaar. En geven de lessen uit 2020 veel aanknopingspunten om in 2021 op verder te bouwen. In dit hoofdstuk delen we de stand van zaken op 31 december 2020.

sp. Bleskensgraaf sp. Groot - Ammers sp. Nieuw - Lekkerland sp. Nieuwpoort

Centrum sp. Bolnes sp. Slikkerveer Carnisselande Het Kruispunt

Ridderkerk

Alblasserdam

Barendrecht

Ons werkgebied De Bibliotheek AanZet heeft in 2020 de bibliotheekdienstverlening verzorgd in de gemeenten Alblasserdam, Albrandswaard, Barendrecht, Dordrecht, Molenlanden, Gorinchem, HardinxveldGiessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Ridderkerk, Sliedrecht en Zwijndrecht.

Albrandswaard ap. Poortugaal ap. Portland

Molenlanden

Alblasserdam

ap. Arkel ap. Giessenburg ap. Noordeloos

Hendrik-IdoHendrik-Ido-Ambacht Ambacht Zwijndrecht Walburg sp Lunenhof sp Heerjansdam

Sliedrecht Sliedrecht

Papendrecht Papendrecht Dordrecht Stadsbibliotheek Crabbehof sp.Dubbeldam Stadspolders sp. Sterrenburg

sp. Boven - Hardinxveld Hardinxveld - Giessendam Hardinxveld-Giessendam

Gorinchem Gorinchem sp. Het Gebouw

Opdrachtgevers en financiering De Bibliotheek AanZet wordt voor ongeveer 80,2% gefinancierd door gemeenten middels reguliere subsidies, voor 8,0% uit projectgelden en voor de resterende 11,8% door inkomsten van gebruikers van de bibliotheek. Gemeenten financieren de vijf kerntaken van de lokale bibliotheken: ontwikkeling en educatie, informeren en raadplegen, lezen en lenen, literatuur en cultuur en doelgerichte activiteiten.

12

101

500

13

Gemeenten

FTE

Vrijwilligers

Bibliotheken

13

4

Servicepunten

Afhaalpunten

Stand van zaken op 31 december 2020 De directeur-bestuurder geeft samen met een team van drie managers dagelijks leiding aan 101 FTE. Het managementteam wordt bijgestaan door stafmedewerkers. De organisatie heeft een afdeling Bibliotheken (met een Team Educatie), Markt & Innovatie en Support. Naast de betaalde medewerkers kunnen wij rekenen op de hulp van 500 vrijwilligers. In 2020 is hard gewerkt aan een nieuwe organisatiestructuur. Vanaf 1 januari 2021 zijn de afdelingen anders ingedeeld, zodat we nog beter aan kunnen sluiten bij de lokale behoeften. Inzet vrijwilligers De Bibliotheek AanZet blijft een gewilde vrijwilligersplaats met zo’n 500 vrijwilligers. De vrijwilligers vervullen ongeveer 24 FTE. Het aantal vrijwilligers is afgenomen met 50. Dat komt vooral omdat wij sinds 1 januari 2020 de bibliotheekdienstverlening van gemeente Vijfheerenlanden niet meer verzorgen. Ook zorgde de coronacrisis voor minder aanwas en waren er minder vrijwilligers nodig voor activiteiten. De inzet van onze vrijwilligers was dit jaar dan ook net

even anders. Wel waren de vrijwilligers even onmisbaar als altijd om de dienstverlening voort te zetten. Onze vrijwilligers hielpen in 2020 met: Online Taalcafés, Taalcoaching op afstand, de bezorgservice, het klaarzetten van reserveringen en als gastheer/-vrouw in de bieb. De coronacrisis heeft een grote invloed op onze cijfers over activiteiten en uitleningen in 2020. De aantallen wijken erg af van 2019. We richten ons dan ook vooral op cijfers van 2020.

Leden en bereik Eind 2020 was onze ledenstand 112.612. We bereiken met onze leden 23% van de inwoners van ons werkgebied. Het merendeel van onze leden bestaat uit jeugdleden met een gratis abonnement. De meeste volwassen leden betalen contributie. Uitzondering zijn de Welkom leden. Zij hebben een gratis abonnement dat toegang biedt tot de faciliteiten en beperkt tot de collectie.

3.114 18.634

Onbekende leeftijd

Welkom leden

27.251 Volwassen leden (18+)

63.613 Jeugd leden (t/m 17 jaar)

Bezoekers Onze vestigingen waren het afgelopen jaar vaak gesloten. Vanwege het coronavirus, maar ook in verband met verhuizingen en een verbouwing. De bezoekerstellers gaven in totaal 556.112 bezoeken aan. Het werkelijke aantal is hoger, omdat niet in alle vestigingen een teller aanwezig is. Online bereik Virtuele vestiging Website Het aantal websitebezoeken steeg flink. In 2020 bezochten 333.419 mensen onze website. Dit is een stijging van 36% ten opzichte van 2019. Samen waren zij goed voor 924.043 bezoeken. Dit is een stijging van 21,5% ten opzichte van 2019. Social media In 2020 richtten we ons op een nieuwe social media aanpak. We pasten onze berichten aan op basis van de behoeften van de volgers en gingen aan de slag met social media advertenties. Dit zorgde niet alleen voor nieuwe ‘fans’ (Facebook +18%, Instagram +46% en LinkedIn +53%), maar ook voor een groot aantal bereikte personen. Met onze berichten en advertenties bereikten we ruim 750.000 mensen in ons werkgebied.

E-books en luisterboeken Lezen op je tablet, e-reader of smartphone kan met de e-books van de online Bibliotheek. De collectie e-books bestaat uit ruim 33.000 titels. En er is voor ieder wat wils: jongen oud en verschillende genres. De sluiting van de bibliotheken zorgde voor een enorme groei in het aantal e-bookuitleningen. De afgelopen jaren was er landelijk sprake van 10% groei in het aantal uitleningen van e-books. In 2020 was die groei maar liefst 44%. De groei binnen AanZet was zelfs nog sterker dan de landelijke trend, name- lijk 46% ten opzichte van 2019. De leden van de Bibliotheek AanZet zorgden voor ruim 160.000 ebookuitleningen. In de maand april zagen we zelfs een stijging van 100% ten opzichte van diezelfde maand in 2019. Luisterboeken Nu iedereen meer aan huis gekluisterd was en de bibliotheken regelmatig haar deuren hadden gesloten, ont- dekten mensen ook onze luisterboeken. Leden kunnen kiezen uit circa 5.000 luisterboeken. Het aantal luisterboekuitleningen groeide landelijk in 2020 met 44%. Hier zijn geen specifieke cijfers van voor ons werkgebied.

Waar dat kon gingen onze activiteiten fysiek door. Dit was slechts in 19 weken van het jaar mogelijk. In die periode is het ons gelukt om 1617 activiteiten aan te bieden. Daarnaast hebben we ook geïnvesteerd in digitale programmering door middel van het AanZet YouTube-kanaal AanZet Live. Voor het live uitzenden van digitale activiteiten. Hier geniet je, waar je maar wilt, van live lezingen, presentaties, workshops en meer. Iedereen kon live meekijken en luisteren en via de chat was er mogelijkheid tot interactie. Uitzendingen blijven via AanZet Live

beschikbaar om terug te kijken. Er zijn nieuwe initiatieven ontstaan en AanZet breed werden de handen ineengeslagen bij onderwerpen die in het hele werkgebied relevant zijn. Met de activiteiten op AanZet Live bereikten we bijna 4.500 digitale bezoekers in 2020. • • • •

Kerstster Festival Live – 307 weergaven Meetup – Solidair: de kracht van het samendoen – 123 weergaven In gesprek met de stad – 270 weergaven Webinar ‘Beginnen met een familiegeschiedenis’ door Petra Teunissen - 275 weergaven

•

• •

• • • • •

• • •

Werken & Leven in balans tijdens Corona 341 weergaven

Kenniscafé: voer een krachtig en samenhangend leesbeleid 365 weergaven

Lezing Jan Brokken 172 weergaven

• • • •

Koffie met… Daniël Sterken – solliciteren anno nu 69 weergaven

Webinar ‘Beginnen met een familiegeschiedenis’ door Petra Teunissen 275 weergaven

Kerstster Festival Live 307 weergaven

•

Nagesprek bij de film ‘Volledig portret gezocht van …’ – 320 weergaven Lancering Het Informatiepunt Molenlanden - 100 weergaven Kenniscafé: voer een krachtig en samenhangend leesbeleid (PO) - 365 weergaven Lezing Jan Brokken - 172 weergaven Pitch Night met Next Up! - 162 weergaven Meetup – Kinderen online, wat doet dat met ze? - 343 weergaven In gesprek met de stad - 392 weergaven Kenniscafé: voer een krachtig en samenhangend leesbeleid (VE) - 246 weergaven Lancering Sociaal Educatieve Kaart Gorinchem - 62 weergaven Lancering Sociaal Educatieve Kaart Dordrecht - 66 weergaven Koffie met… Daniël Sterken – solliciteren anno nu - 69 weergaven Meetup – Liefde, werk & eenzaamheid - 457 weergaven Hallo Dordrecht - 65 weergaven Ontmoet Schrijvers Online – Splinter Chabot - 28 weergaven Werken & Leven in balans tijdens Corona - 341 weergaven Koffie met… David Ariza Lora - 262 weergaven

Collectie De totale collectie van de Bibliotheek AanZet bestond in 2020 uit ruim 650.000 items (inclusief de Bibliotheek op School-collectie). De focus lag vorig jaar op het zoveel en zo goed mogelijk beschikbaar stellen van de collectie. Tijdens lockdowns maakten we bijvoorbeeld in veel vestiging boekenpakketjes die leden makkelijk mee konden nemen wanneer ze hun eigen gereserveerde items op kwamen halen. Hier is veel gebruik van gemaakt. Uitleningen Wat betreft de uitleencijfers: het totaal aantal uitleningen van onze collectie is 1.746.580 (inclusief verleningen en uitleningen de Bibliotheek op School). Dit is een daling ten opzichte van vorig jaar (2.707.870 uitleningen). Deze daling komt niet alleen door de coronamaatregelen van vorig jaar. Bibliotheek Alblasserdam, Bibliotheek Barendrecht Carnisselande, Bibliotheek Ridderkerk en Bibliotheek Dordrecht Stadspolders waren enige tijd gesloten vanwege verhuizingen en verbouwingen.

Leengedrag Door de boeken afhaal- en bezorgservice zien we een enorme stijging in het aantal reserveringen. De daling van het aantal uitleningen is hierdoor minder groot dan verwacht. Mensen hebben veel gebruik gemaakt van de service. Dit onderstreept het belang van een bibliotheek in de buurt. Ook is men veel meer digitaal gaan lezen. Dit blijkt wel uit de uitleencijfers van de e-books en luisterboeken. Nieuwsbrieven voor leden in 2020 Onze leden ontvingen in 2020 extra veel nieuwsbrieven en e-mails om ze te informeren over alle maatregelen en nieuwe mogelijkheden. We communiceerden over praktische zaken, zoals het sluiten en heropenen van de vestigingen en ook over de virtuele vestiging met de online collectie en activiteiten. In 2020 zijn er ruim 1,5 miljoen berichten verzonden, dat is twee keer zoveel als gebruikelijk. Klantonderzoeken corona Wat vonden de leden van de sluiting en heropening van de vestigingen in 2020 in verband met corona?

Uit onderzoek blijkt dat 44% (zeer) tevreden is over de dienstverlening tijdens de sluiting. Men is vooral tevreden over de flexibiliteit met boetes, de geboden alternatieve dienstverlening en de communicatie. Logischerwijs miste men de inspiratie, snuffelen in de bieb, sociale contacten en een plek om te ontspannen. Na de heropening vindt men dat de maatregelen goed zijn toegepast en dat het lekker rustig is. Over de communicatie tijdens en na de sluiting is 75% (zeer) tevreden. Hiermee doelt men op de nieuwsbrieven en de website. De boeken afhaalservice vindt een goede dienstverlening om voort te zetten. Klanttevredenheid Maar liefst 2.573 leden hebben meegedaan aan het klanttevredenheidsonderzoek in 2020. De leden waarderen de Bibliotheek AanZet met een 7,3. Vooral de medewerkers krijgen veel waardering. Onze bibliotheken worden goed beoordeeld als het gaat om netheid, uitstraling van het pand en een fijne verblijfs- of ontmoetingsplek. Ook is men goed bekend met de website en de nieuwsbrief.

De virtuele vestiging De virtuele vestiging van de Bibliotheek AanZet was in 2020 366 dagen en 8.784 uren geopend. Iedereen kon hier 24/7 blijven lezen, luisteren en ontdekken. In 2020 legden we niet de nadruk op het feit dat de fysieke vestigingen vaak gesloten waren. Onze nadrukkelijke boodschap was: de virtuele vestiging is geopend. Altijd en voor iedereen. Sommige onderdelen in de virtuele vestiging zijn echter alleen toegankelijk voor leden. Het aanbod voor niet-leden is beperkter. Het aanbod bestaat uit e-books, luisterboeken, digitale prentenboeken en de Kennisbank met digitale bronnen. Dat leden en niet-leden hier vorig jaar veel gebruik van hebben gemaakt, blijkt uit de bezoekerscijfers van de website.

De onderdelen uit de virtuele vestiging staan opgesomd op de de webpagina met een overzicht van de collectie. Deze pagina werd ook ruim 22% meer bezocht dan in 2019. ThuisBieb en VakantieBieb Vorig jaar lanceerde de Koninklijke Bibliotheek de ThuisBieb-app. Leden en niet-leden konden tijdens de lockdown kennismaken met e-books en luisterboeken. Dit was een groot succes. Meer dan 120.000 Nederlanders vonden hun weg naar deze gratis app. Meer dan 3.300 mensen uit ons werkgebied installeerden de ThuisBieb-app. Bijna de helft van deze lezers was nog géén lid van de Bibliotheek AanZet. De app heeft ervoor gezorgd dat mensen kennismaakten met de bieb anno nu. Naast de speciale ThuisBieb-app werd in 2020 ook de VakantieBieb-app ingezet. De app waarin leden en nietleden in de zomervakantie gratis toegang

krijgen tot geselecteerde e-books en luisterboeken. Ook daar maakten de inwoners uit ons werkgebied veel gebruik van. Alleen in Amsterdam waren meer gebruikers. Meer weten? Wil je meer lezen over onze virtuele vestiging en de ontwikkelingen in 2020? Klik hier.

De Virtuele Vestiging Activiteiten

Cursussen

Online luisterboeken

Kennisbank

YouTube Aanzet Live

Computers in de vestiging

Online Bibliotheek

E-books

Wise

Sociale media Website

Sociale kaarten

Catalogus 100%

InstagramF

TwitterL

acebook

inkedIn

Online community HUB

CRM

Ticketwise

Informatiepunt

Mijn menu

WieWatWaar

E-mail automation en nieuwsbri even

Hier vind je alles over onze e-books, luisterboeken en kennisbank.

69% van onze

websitebezoekers gaf eind 2020 aan dat de website inspirerend is. Dit aantal willen wij in 2021 verhogen!

“De ontwikkeling van de virtuele vestiging, die al in volle gang was, raakte in 2020 door de coronamaatregelen in een stroomversnelling. Daar kunnen we de producten van de Koninklijke Bibliotheek en andere organisaties nu heel goed laten zien. En ook ons eigen aanbod, waaronder onze digitale Taalcafés. Daarin moeten we soms wel een denkomslag maken: vestigingen geven bijvoorbeeld aan een eigen Taalcafé te willen, terwijl het mooie van digitaal juist is dat zo’n dienst beschikbaar wordt voor de hele organisatie.” – Ankie Kesseler, directeur bestuurder

De kennisbank In onze kennisbank vind je een verzameling van online cursussen, digitale kranten, handige websites, voorleesfilmpjes en meer. Ook mensen met een gratis lidmaatschap kunnen hier gebruik van maken. Sommige onderdelen zijn alleen toegankelijk voor leden of alleen in de bibliotheek te gebruiken. De kennisbank bestaat uit een aantal onderdelen:

Voor kinderen Wepboek: 20 digitale prentenboeken voor kinderen van 2 tot 5 jaar. Bereslim: ruim 60 bekende digitale prentenboeken voor kinderen van 3 tot 7 jaar. De Voorleeshoek: honderden voorleesfilmpjes in combinatie met prenten en muziek voor kinderen van 0 tot 10 jaar. SchoolTV: digitale prentenboeken voor peuters en kinderen tot groep 6 van de basisschool. Jeugdbibliotheek: de beste website voor (jonge) kinderen en jongeren voor het ontdekken van leuke boeken. En handig voor het maken van een werkstuk. Junior Einstein: oefenen voor de Citotoets, IEP toets, begrijpend lezen en met heel veel andere vakken van de basisschool.

Yoleo: leuk en makkelijk lezen. Kinderen verdienen leespunten waarmee je een virtuele kamer kunt inrichten. De tekst wordt getoond en voorgelezen, net als bij karaoke.

Leren en ontwikkelen Oefenen.nl: handige trainingen om zelf te oefenen met lezen, schrijven, rekenen en internetten. Theorie examens: gratis oefenen voor het theorieexamen auto, motor of bromfiest. Wetenschappelijke boeken: wetenschappelijke boeken en artikelen lenen van Nederlandse universiteitsbibliotheken, musea en onderzoeksinstellingen.

Nieuws

Consumentenbond: onafhankelijke testen van de Consumentenbond bekijken en producten, verzekeringen en abonnementen met elkaar vergelijken.

PressReader: meer dan 7.000 kranten en tijdschriften uit 100 landen. Financieel Dagblad: artikelen lezen en doorzoeken die tussen de 3 dagen en 3 maanden oud zijn. Delpher: zoeken in miljoenen pagina’s uit (oude) Nederlandse kranten, boeken en tijdschriften.

Muziek Muziekweb: 6 miljoen tracks beluisteren en informatie over albums, artiesten en genres.

Uittreksels en recensies Uittrekselbank: uitgebreide uittreksels van Nederlandstalige en buitenlandse literatuur én een groot aantal auteursportretten. LiteRom: recensies van boeken en artikelen over schrijvers uit de Nederlandse literatuur, van wel meer dan 100 jaar oud.

89%

van onze websitebezoekers gaf eind 2020 aan dat de bibliotheek een plek is waar zij zich persoonlijk ontwikkelen.

Community bibliotheek De Bibliotheek AanZet gaat steeds meer van collectie naar connectie. We zijn de vinder en verbinder van informatie in stad, wijk en dorp. Intern en extern verbinden we partners en communities aan onszelf én aan elkaar. Zo creëren we een gezamenlijk aanbod van activiteiten en zorgen we ervoor dat we mensen nog beter kunnen helpen bij hun persoonlijke ontwikkeling. Op welk gebied dan ook.

Bibliotheek Het Kruispunt Barendrecht is een mooi voorbeeld van de community bibliotheek. We wonen hier samen met partners in één gebouw: Het Kruispunt. In 2020 richtten we ons hier op het versterken van de samenwerking en het bereiken van zoveel mogelijk mensen. Met collectie, activiteiten en extra inspiratie. Zowel met eigen aanbod van de Bibliotheek als gebouw breed.

Een greep uit het aanbod van Het Kruispunt in 2020: • Peuter/kleuter-ochtenden • Jongerenspreekuur • Quarantaine-concerten • Zomerprogrammering • Repaircafé • Groene Initiatieven Route

Activiteiten met partners Gebouw breed: Peuter/kleuter-ochtenden Een mooi voorbeeld van een samenwerking binnen Het Kruispunt zijn de peuter/kleuter-ochtenden voor kinderen van 2 tot en met 6 jaar. In de Kinderboekenweek in oktober organiseerden we zo’n ochtend rondom het kinderboek Robbie en Roef. Deelnemers gingen eerst in het bieblab aan de slag met het maken van een ridder en jonkvrouwhoed. Daarna genoten ze van de voorstelling Robbie en Roef in Theater Het Kruispunt.

Partners in heel Barendrecht: Groene Initiatieven Route Tijdens de Duurzaamheidsweek organiseerde Het Kruispunt de Groene Initiatieven Route: inwoners van alle leeftijden konden zelfstandig op de fiets duurzame en groene locaties in Barendrecht bezoeken die open huis hadden. In de bibliotheek was een informatiepunt over duurzaamheid en konden warmtecamera’s worden getest. Naast een mooie dag heeft het samenwerken met de deelnemende locaties ook veel nieuwe partners in ons netwerk opgeleverd. Meer weten? Jacoline de Heer vertelt waarom de community bibliotheek in Barendrecht zo goed werkt. En wat ze in 2020 allemaal gedaan hebben. Het hele interview lees je hier.

“De ervaring leert dat wanneer je samen iets organiseert, dat het beste werkt om vertrouwen te krijgen tussen partners. Wanneer dat goed gaat weet je elkaar in het vervolg makkelijk te vinden.” – Jacoline de Heer, programmacoördinator Stichting Het Kruispunt Live

Wijkgerichte aanpak Het doel van de Wijkvisie is om onze producten en diensten ook buiten de bibliotheek te brengen. Naar de plekken in de wijk waar de doelgroep zich bevindt. Ook in 2020 besteedden we hier veel aandacht aan. De rol van de bibliotheek is die van verbinder in de wijk; activiteiten en aanbod naar de mensen toebrengen. Natuurlijk ging dit in corona tijd iets lastiger, maar veel activiteiten zijn dit jaar wel doorgegaan, al dan niet in een andere vorm. Ook kwam er,

in samenwerking met partners, een online programmering tot stand. Doelstelling hierbij was om dit aanbod zo goed mogelijk aan te laten sluiten bij de thema’s en doelgroepen in de wijken. De vier thema’s die centraal staan binnen de Wijkvisie zijn: Leefbaarheid, Taal en Digitaal, Armoede en Financiën en Eenzaamheid. Lokale verankering Om de lokale verankering ook door te zetten in corona tijd bracht wijkprogrammeur Viona Versluis in 2020 veel partners een bezoek. Fysiek waar dat veilig kon en anders online. Dit resulteerde erin dat veel organisaties Viona opzochten toen de maatregelen even werden versoepeld. Ze wilden bijdragen en meedoen aan onze activiteiten.

Een greep uit het wijkgerichte aanbod van 2020: • Voorleestoer • Organisatie Toppie • Dordrecht Leest Voor • Tuinhuisproject • ‘Je bent niet alleen’-ontbijtjes • Online Meetups • Online In Gesprek met de Stad Tuinhuisproject Het Tuinhuis staat in een park in Sterrenburg. Hier organiseren de initiatiefnemers samen met bewoners activiteiten en het is een ontmoetingsplek. Dankzij de goede wisselwerking tussen de bibliotheek en partners in de wijk zijn we nu bij

dit project betrokken. Het resultaat is dat Bibliotheek Sterrenburg zich in het Tuinhuis vestigt, in het hart van Sterrenburg. Kortom: een mooie locatie waarmee we de wijkbewoners tegemoet komen. Met een bijzonder pand, een fijne collectie en activiteiten. Online Programmering Online programmeren is een andere vorm van ons aanbod naar de wijken toebrengen. Door de coronacrisis moesten we bestaand fysiek aanbod nu online aanbieden, zoals de Meetups. Door de samenwerking met partners op te zoeken kwamen er ook nieuwe online activiteiten. Een mooi voorbeeld hiervan is In Gesprek met de Stad. Meer weten? Viona Versluis vertelt alles over onze Wijkgerichte aanpak en de ontwikkelingen in 2020. Het hele interview lees je hier.

Basisvaardigheden Met het team Basisvaardigheden werkten we in 2020 aan een stevig beleid. Bij het ontwikkelen hiervan, zetten we sterk in op de kwaliteit van het non-formele taalaanbod. Met extra aandacht voor de vrijwilligers en het bevorderen van hun deskundigheid. Ook op het gebied van Basisvaardigheden was het vorig jaar puzzelen. Hoe kunnen we er samen met onze vrijwilligers voor zorgen dat iedereen tijdens de lockdown kan blijven lezen en leren. Juíst voor de groepen die dit extra hard nodig hebben. We probeerden zoveel mogelijk

Taalcafés, Digitale Spreekuren, excursies en workshops op het gebied van taal en digitaal door te laten gaan. Waar dat niet kon ontstonden er nieuwe (online) initiatieven. Extra kwetsbare doelgroepen We vinden het belangrijk om contact te houden met de extra kwetsbare groepen. Voor deze mensen werkt fysiek contact het beste. Dit blijkt ook uit de cijfers van Oefenen.nl met in totaal 266 cursisten. In voorgaande jaren bereikten we hiermee meer dan 1000 deelnemers per jaar. Taalleerders konden hun lessen vorig jaar gelukkig veelal online doorzetten via Online Taalcafés en ondersteuning van vrijwilligers door bijvoorbeeld WhatsApp. Voor digileerders is dit lastiger. Voor hen creëerden we mogelijkheden om hun vragen via de telefoon te stellen.

Een greep uit de activiteiten Basisvaardigheden 2020: • Online Leerroutes • Oefenen.nl • Training vrijwilligers Lezen en Schrijven

• Stageplaatsen in samenwerking met Werkwoord • Wedstrijd Kijkgedichten • Van Digitaal Inloopspreekuur naar terugbelservice • Taalexcursie Binnenhof in samenwerking met het Da Vinci College

Kansen voor de toekomst De samenwerking tussen de Bibliotheek AanZet en het Da Vinci College brengt het formele en het non-formele taalaanbod samen. Zo ontstaat er een wisselwerking. Docenten van het Da Vinci leren vrijwilligers van de taalgroepen kennen en andersom. We hebben een gezamenlijk doel: ervoor zorgen dat mensen de Nederlandse taal (beter) leren. Ons non-formele aanbod is een mooie aanvulling op het formele aanbod in het onderwijs. Hier liggen kansen voor de toekomst. Vanuit de Wet Inburgering wordt het taalniveau om te slagen voor je inburgering aangescherpt, van A2 naar B1. Het behalen van niveau B1 is bijna onmogelijk zonder non-formeel aanbod zoals dat van de bieb. Cursisten zullen naast hun reguliere taallessen steeds meer behoefte hebben aan een plek waar ze extra kunnen oefenen, in een non-formele setting, om dat examen te halen. Meer weten? Remko Jas vertelt alles over onze aanpak op het gebied van Basisvaardigheden. Het hele interview lees je hier.

Doelgroepen

De doelgroepen waar wij ons op richten? Dat zijn kinderen van 0 t/m 4 jaar, jeugd, jongeren en volwassenen. Eigenlijk alle inwoners van ons werkgebied én daarbuiten. Persoonlijke ontwikkeling voor iedereen. Om mee te kunnen doen aan de samenleving. Dat is de missie van de Bibliotheek AanZet. Meer weten? Klik op onderstaande foto’s en ontdek wat we voor wie doen.

taalleerder jongeren

taalleerder

volwassenen

digileerder

jeugd allerkleinsten

De allerkleinsten doen mee Boekjes, spelletjes en liedjes helpen bij het stimuleren van de ontwikkeling van de allerkleinsten. Zo zijn kinderen die van kleins af aan worden voorgelezen, later beter in taal. Je kunt er dus niet vroeg genoeg mee beginnen. De Bibliotheek AanZet helpt ouders en de kinderopvang hierbij. In 2020 deden we dit met activiteiten, onze collectie en nog veel meer off- en online aanbod. Zoals voorleesfilmpjes voor de allerkleinsten en hun ouders en een online Kenniscafé voor professionals in de kinderopvang.

Meedoen aan activiteiten Voorlezen in Landvast Elke woensdagmiddag is voorleesmiddag in Alblasserdam. Sinds de lockdown gebeurt dit online in samenwerking met Landvast. Onder andere Jenny de Mik van de Bibliotheek AanZet, kleuterjuf Marijke Bos en ook burgemeester Jaap Paans lezen via een livestream een verhaal voor aan de allerkleinsten. Een mooi voorbeeld van een samenwerking in corona tijd.

Voorleesontbijt In het begin van 2020 stond de wereld nog niet op zijn kop. Ook de Nationale Voorleesdagen konden ‘gewoon’ doorgaan. Het Voorleesontbijt is altijd een van de hoogtepunten in al onze gemeenten. In Bibliotheek Bleskensgraaf en GrootAmmers organiseerden we deze feestelijke activiteit samen met Present. Het Prentenboek van het jaar én een goed doel stonden centraal. Bijna 40 kinderen luisterden samen met hun ouders naar een spannend verhaal over Moppereend, voorgelezen door een vrijwilliger van KiKa. Ondertussen genoten ze van een lekker ontbijtje van Spar De Deugd. Ook de KiKa-beer was van de partij. Wat was het geslaagd! Na het voorlezen overhandigden bibliotheekmedewerkers een cheque met een mooi bedrag voor KiKa.

“We zijn erg blij om te horen dat er dankzij het programma BoekStart in de Kinderopvang beter wordt gewerkt aan een structureel voorleesklimaat.” – Ankie Kesseler, directeur-bestuurder

Een greep uit het aanbod • Extra (online) aanbod: De Voorleestas • Online activiteiten: Voorlezen in Landvast en Online Kenniscafé • Activiteiten in de bieb: VoorleesHelden mini, Muziek voor Dreumesen in samenwerking met ToBe, Nijntje op de fiets en Baby Drive-in

Meedoen in de kinderopvang De Bibliotheek AanZet helpt de kinderopvang om voorlezen nóg leuker te maken. Dit doen we onder andere met BoekStart: een programma voor 0 tot en met 4 jarigen, hun ouders en professionals in de kinderopvang. In 2020 reikten we voor het eerst het Keurmerk BoekStart

in de Kinderopvang uit aan verschillende organisaties in ons werkgebied. Keurmerk Boekstart in de Kinderopvang Kinderopvangorganisaties in Alblasserdam, Dordrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht ontvingen in 2020 het Keurmerk BoekStart in de Kinderopvang: hét teken van een goede samenwerking

tussen hen en de Bibliotheek AanZet. Met de inrichting van een aantrekkelijke voorleeshoek, een goede collectie boekjes en structurele aandacht voor voorlezen zorgen we samen voor taalontwikkeling en voorleesplezier voor de allerkleinsten.

Anne en Maud doen mee Voorlezen kan altijd en overal. Onze VoorleesHelden doken in 2020 daarom steeds vaker online op. Op de momenten dat onze vestigingen veilig open waren voor activiteiten gingen de fysieke voorleesuurtjes door. In Stadsbibliotheek Dordrecht las VoorleesHeld Gerard tijdens VoorleesHelden mini de de mooiste verhalen voor aan kinderen van 2 tot en met 4 jaar.

“Het is erg leuk om naar de VoorleesHelden te kijken. Mijn dochter wordt dan een keer door iemand anders voorgelezen en ziet wat andere kindjes doen. Het is een hele laagdrempelige activiteit en altijd heel gezellig!” – Anne, moeder van Maud

De jeugd doet mee Voor kinderen van 4 tot en met 12 jaar was het een bijzonder jaar. Vaders en moeders werden ineens onderwijzers en het contact met klasgenootjes verliep veelal via een scherm. Maar gelukkig kon ook deze doelgroep blijven meedoen, online en offline. Door de afhaalservice hadden ze toegang tot duizenden mooie boeken.

Daarnaast waren er het hele jaar door waar mogelijk toffe en leerzame activiteiten in onze vestigingen. Tijdens de lockdown waren alle kinderen welkom in de virtuele vestiging. Voor online activiteiten, de kennisbank en extra online aanbod op het gebied van taal, digitaal, mediawijsheid en cultuur.

Meedoen aan activiteiten Kinderboekenweek De Kinderboekenweek is elk jaar weer een feestje voor kinderen van 4 tot en met 12 jaar. In 2020 doken we van 30 september tot en met 11 oktober in het verleden met de mooiste verhalen en de spannendste activiteiten. Kinderen ontdekten bijvoorbeeld de prehistorie

tijdens Kindercolleges in Dordrecht en ze beleefden de Middeleeuwen in Zwijndrecht. Daarnaast konden ze een heuse ‘tijdmachine’ ophalen in alle vestigingen: een opdrachtenboekje met prijsvraag. Cultuurmenu Cultuurmenu Papendrecht en de Bibliotheek AanZet laten kinderen elk jaar op een leuke manier kennismaken met cultuur en taal. Dit doen we samen met partners. Voor kinderen uit groep 7 en 8 stond het Cultuurmenu in 2020 in het teken van 75 jaar vrijheid. In vier keuze workshops gingen ze aan de slag met Spoken Word, het bouwen van totems, linografie, poëzie en het maken van een gezamenlijke wandschildering. Thema’s

als verzet, heldendaden en verlies van vrijheid stonden hierbij centraal. In totaal verwelkomde Bibliotheek Papendrecht met deze activiteit bijna 400 kinderen, natuurlijk geheel corona proof.

Een greep uit het aanbod • Extra (online) aanbod: De Voorleestas, Hoera, mijn kind leert lezen en Thuisopdrachten • Online activiteiten: CoderDojo, Vakantielezen • Activiteiten in de bieb: Kinderboekenweek, Leesfeest, Rubii Games en VoorleesHelden

Meedoen op school We werken nauw samen met het primair onderwijs. Voor structurele aandacht voor (voor)lezen en taalontwikkeling voor álle kinderen in het werkgebied van AanZet. Ook in 2020 zijn we voor het onderwijs van betekenis geweest. We wilden onderwijzers blijven inspireren, juist nu ze hun dag en lessen anders moesten vormgeven. Hoe we dit deden? Bijvoorbeeld met het Online Kenniscafé.

Online Kenniscafé Normaal organiseren we drie keer per schooljaar een Kenniscafé voor professionals uit de kinderopvang en het basisonderwijs. Door de corona maatregelen ging de laatste editie van 2019/2020 niet door. Het eerste Kenniscafé van schooljaar 2020/2021 vond online plaats. Speerpunt 1 uit het Leesoffensief stond centraal: het voeren van een krachtig en samenhangend (voorlees)beleid.

Veel reacties in de chat tijdens het digitale Kenniscafé Het was een bijzondere avond vol tips en inspiratie. Met ruim 365 weergaven hebben we hiermee meer mensen bereikt dan met de ‘fysieke’ edities van voorgaande jaren. Terugkijken? Dat kan hier!

Elseline doet mee Elseline Knuttel houdt zich bezig met het ontwikkelen en uitgeven van nieuwe theaterleesboeken en het geven van scholing op het gebied van theaterlezen. Samen met Elseline organiseren we regelmatig leerzame activiteiten in onze vestigingen. Vorig jaar vond bijvoorbeeld het Mini Moppen Festival plaats in Bibliotheek Walburg Zwijndrecht.

“Bij het Mini Moppen Festival lezen kinderen theaterleesmoppen voor aan publiek. Het is ook leuk en goed voor zwakkere lezers. Het in ontvangst nemen van applaus na deze ‘leesvoorstelling’ geeft een enorme succeservaring!” – Elseline Knuttel

Jongeren doen mee Door corona hadden ook jongeren het moeilijk in 2020. Van nieuwe mensen leren kennen aan het begin het schooljaar naar zwaaien naar een scherm. Van een fijne studieplek naar constant op je kamer. En van honderden leuke dingen naar even helemaal niets.

De Bibliotheek AanZet bood redding. Naast onze uitgebreide en actuele collectie, hadden jongeren van 15 tot en met 25 jaar toegang tot de tofste (online) activiteiten en extra aanbod, waaronder een online Meetup, zodat ze zich konden ontwikkelen op gebieden die zij interessant vinden: kunst, cultuur, muziek en meer.

de meeste activiteiten konden ondanks corona gelukkig gewoon doorgaan. Wat er op de agenda stond? Onder andere een workshop Spoken Word met Derek Otte, een workshop rapteksten schrijven met Kay Slice en Meiden op Maandag. Het resultaat van deze laatste toffe activiteit is een magazine voor meiden, door meiden. Je leest het hier.

Meedoen aan activiteiten

Jongerenspreekuur Om zoveel mogelijk jongeren te bereiken, startte Jongerenwerk Barendrecht in 2020 met spreekuren op locatie. Jongerenwerker Kayleigh zit elke maandag, behalve tijdens de lockdown, in Bibliotheek Het Kruispunt. Iedereen vanaf 16 jaar kan bij haar terecht met leuke én minder leuke dingen, zoals het plannen van huiswerk, het maken van een CV of tips om zelfverzekerder

Zomerprogrammering Vorige zomer ging de Bibliotheek AanZet on tour met HipHop in je Bieb. Dit deden we samen met R-Newt, Blok 0180, de Popcentrale en Quardin. Door het programma met activiteiten konden jongeren elkaar blijven inspireren en ontmoeten, on- en offline. Meevaller:

te worden. Jongeren die een tof idee tot uitvoering willen brengen, zijn ook van harte welkom in de bieb!

Een greep uit het aanbod • Extra (online) aanbod: Boekentips, Boeken afhaalservice om te Lezen voor de Lijst in Lockdown, studieplekken in de bieb • Online activiteiten: Meetup: liefde, werk en eenzaamheid - jongeren in tijden van corona, Fighting Championship in samenwerking met Rubiigames en In gesprek met de stad in samenwerking met Viacultura • Activiteiten in de bieb: Chille zomer, Jongerenspreekuur, Pitch Night, Meiden op Maandag en Rappen met Kay Slice

Educatie Het jaar 2020 stond vooral in het teken van het opzetten en (vanwege corona) deels uitvoeren van twee dBos VO-samenwerkingen, in Dordrecht op het Stedelijk Dalton Lyceum (locatie Kapteynweg) en in Barendrecht op Focus Beroepsacademie. Met een aantal scholen is bovendien een nieuwe samenwerking opgezet, bijvoorbeeld met de VO-scholen in Hardinxveld-Giessendam en met Hans Petri in Dordrecht en het Stedelijk Dalton Lyceum locatie Leerpark. Daarnaast werden, zo inventief als

mogelijk, bestaande samenwerkingen uitgevoerd, bijvoorbeeld door mee te schrijven aan een online lesmethode (Hiphopinjebieb), door boekenpakketten te verspreiden, door boekentips te blijven geven via website en via persoonlijke berichten, door nieuwsbrieven te versturen en door mee te werken aan het organiseren van online events van de Bibliotheek AanZet. Gelukkig konden in de periode juninovember een heleboel activiteiten en lessen doorgaan, zoals de Cultuursafari Dordrecht, introductielessen en Jonge

Jurylessen in Barendrecht, Ridderkerk en Dordrecht en het Taalbuddyproject in Barendrecht. Hierbij lopen jongeren een maatschappelijke stage door andere jongeren als taalbuddy te helpen met de Nederlandse taal.

Melissa doet mee Een bijzondere Meetup in 2020 was Liefde, werk en eenzaamheid: jongeren in tijden van corona. Hoofdvraag: Hoe ziet hun leven er nu uit en wat zijn hun oplossingen tegen bijvoorbeeld eenzaamheid? Dat er behoefte was om hierover in gesprek te gaan, blijkt uit het aantal jongeren dat keek. Met 457 weergaven is het een van de meest succesvolle activiteiten op AanZet Live. Terugkijken kan hier.

“Ik geloof in de kracht van rolmodellen voor jongeren. Zelfs als ze, passief en verscholen in hun hoodie maar een glimp meekrijgen van ‘wat zou kunnen zijn’, kan dat verandering teweegbrengen. Ruimte voor kritisch denken en zelfreflectie maken voor jongeren het verschil. Ik ben blij dat wij die ruimte bieden. De Meetups zijn hier een heel mooi voorbeeld van.” – Melissa Prins, productontwikkelaar Jongerenprogrammering & Voortgezet Onderwijs

Meedoen op het Ontwikkelplein Iedereen moet mee kunnen doen. Ook de mensen die minder taal- en digivaardig zijn. Juíst in corona tijd is dit van groot belang. Op het gebied van basisvaardigheden ontstonden er door het hele werkgebied nieuwe initiatieven. Taal- en digileerders hadden het hele jaar door toegang tot betrouwbare informatie, praktische hulp en deskundig advies.

Meerdere activiteiten gingen van fysiek naar digitaal of telefonisch. Waar en wanneer het kon waren mensen welkom in onze vestigingen. Ook lanceerden we Informatiepunten, zodat iedereen nog sneller passende hulp kreeg.

Meedoen aan activiteiten Workshop Kijkgedichten Van 7 tot en met 13 september was de Week van Lezen en Schrijven. Een week waarin we met bijzondere activiteiten extra aandacht schenken aan het leren van de Nederlandse taal. Bij de Workshop Kijkgedichten in Dordrecht, Gorinchem en Zwijndrecht gingen deelnemers creatief

aan de slag met taal, woorden en poëzie. Via de website kwamen er inzendingen uit ons hele werkgebied. Het resultaat? Meer dan 50 kijkgedichten over wat taalleerders bezighoudt: het weer, de natuur, familie, kunst en meer. De 10 mooiste gedichten namen we op in een dichtbundel. Bekijk de bundel hier. Lancering Informatiepunt In Dordrecht, Gorinchem en Molenlanden lanceerden we in 2020 Het Informatiepunt: dé online plek voor alle inwoners die hulp nodig hebben om mee te kunnen doen. Op het Informatiepunt staan alle organisaties en instellingen die mensen op weg helpen, plus het cursusaanbod en handige websites.

“Ik ben trots op de samenwerking met de Bibliotheek AanZet en al onze partners in het veld. We doen het echt met elkaar. Het gaat er uiteindelijk om dat iedereen mee kan doen op zijn of haar manier. Daar maken we ons sterk voor.” – Lizanne Lanser, wethouder in Molenlanden

Een greep uit het aanbod • Extra (online) aanbod: Terugbelservice Digitale Vragen, Afhaal- en bezorgservice • Online activiteiten: Taalcafé, Taalpunt en Taalbingo • Activiteiten in de bieb: Workshop Kijkgedichten, samen Nederlands leren, Voorleeshighlimo met NT2’ers, Workshops WhatsApp.

Lilly doet mee Een van de activiteiten die vorig jaar van off- naar online ging, was het Taalcafé. Onder andere in Hardinxveld-Giessendam en in Dordrecht verschenen online edities. En digitale activiteiten ‘kennen geen grenzen’. Dit blijkt wel uit het feit dat er cursisten uit verschillende werelddelen deelnamen aan het Online Taalcafé. Maar voor de cursisten die normaal elke week naar de bibliotheek kwamen, was het omschakelen. Lilly komt uit Iran en woont nu bijna twee jaar in Nederland. Ze is trouw bezoeker van het Taalcafé in de Stadsbibliotheek Dordrecht. Sinds april woont ze het Online Taalcafé bij van taalvrijwilligster Janet Brakel. Met dank aan de lessen haalde Lilly vorig jaar haar diploma NT2 Nederlands op B2-niveau. Meer lezen over Basisvaardigheden? Klik hier.

“Voor mij is het Online Taalcafé erg belangrijk. Want er is nu geen andere kans of gelegenheid om Nederlands te kunnen oefenen en te leren.” – Lilly

Volwassenen doen mee De Bibliotheek AanZet is er voor iedereen, want iedereen moet zich persoonlijk kunnen ontwikkelen. Daarom verschoof ook het algemene aanbod vorig jaar steeds meer van offline naar online. De bibliotheek bleef daardoor dé plek voor verdieping en ontmoeting. Iedereen bleef toegang houden tot onze collectie, activiteiten en meer. Ook dankzij de boeken afhaal- en bezorgservice.

Uitgelichte activiteiten Kerstbingo In december gingen we op zoek naar het ultieme kerstgevoel van bezoekers. De uitkomst? Samen zijn. Ook het verbinden van jong en oud en het bestrijden van eenzaamheid kwamen terug in de antwoorden. Aan ons de taak om deze wensen te vertalen naar een leuke en gezellige activiteit voor jong en oud. Bingo! Het resultaat was een gezellige online XMAS Bingo in samenwerking met Stichting Rubii GG. Met bijna 150 deelnemers een geslaagde activiteit.

Nederland Leest November is Nederland Leest maand bij de bibliotheek. In 2020 was het thema: Kleine geschiedenis, grote verhalen. Normaal barst het in onze vestigingen van de activiteiten. Nu vonden er online allemaal ‘geschiedkundige’ dingen plaats, zoals het webinar Ontdek je familiegeschiedenis van Petra Teunnisen, een exclusieve documentaire voor leden over Markéta Lederová en de cursus Schrijf je eigen familiegeschiedenis.

Een greep uit het aanbod • Extra (online) aanbod: Ontmoet Schrijvers Online, Quarantaine-concerten, Afhaal- en bezorgservice • Online activiteiten: Meetups, In gesprek met de Stad, Lezing Jan Brokken, Nederland Leest • Activiteiten in de bieb: Lezing Mano Bouzamour, Repaircafé, Lezingen Volksuniversiteit, Koffie met…

Repaircafé In verschillende gemeentes in ons werkgebied is een Repaircafé. Hier krijgen kapotte spullen een tweede leven doordat vrijwilligers ze repareren. Ze worden beheerd door een stichting en

de Bibliotheek AanZet geeft hen een ruimte om te werken. Het Repaircafé past bij ons doel om kennis te delen. In dit geval over repareren en duurzaamheid. Sinds vorig jaar is er ook een Repaircafé (SCRB) in Het Kruispunt in Barendrecht.

Leen doet mee Koffie met… is een van onze terugkerende activiteiten. In 2020 hebben er fysieke én online edities plaatsgevonden. Toen het coronavirus ons nog niet in haar greep had, was Leen Fijnekam te gast om te vertellen over de Biesboschcrossers, in het kader van 75 jaar vrijheid.

“Het coronavirus laat zien dat we ook nu nog beperkt kunnen worden in onze vrijheid. Maar in de Tweede Wereldoorlog ging het veel en veel verder. Het is belangrijk dat we de verhalen over de gebeurtenissen en de verzetsstrijders uit deze tijd lezen, horen, meebeleven en koesteren. Dat doe ik graag in de bibliotheek.” – Leen Fijnekam, spreker Koffie met… over de Biesboschcrossers

Ons bestuur en toezicht De Stichting Openbare Bibliotheek AanZet bestaat uit drie hoofdafdelingen: Bibliotheken (inclusief team Educatie), Markt & Innovatie en Support. Het managementteam wordt aangestuurd door de directeur-bestuurder Ankie Kesseler. De bibliotheekvestigingen en de organisatie van activiteiten vallen onder de manager Bibliotheken Sjaak van der Linde. Het team Educatie is verantwoordelijk voor de activiteiten met betrekking tot het onderwijs, zoals BoekStart, de Bibliotheek op school en volwasseneducatie. De afdeling Markt & Innovatie (Bas Hüsstege) houdt zich bezig met productontwikkeling, digitale dienstverlening, innovatie

en marketing en communicatie. De afdeling Support (Martin Witjens) is verantwoordelijk voor huisvestiging, ICT, logistiek en ook klantenservice. De raad van toezicht De raad van toezicht kwam in 2020 8 keer samen. In de vergaderingen zijn het accountantsverslag, de jaarrekening en het jaarverslag 2019 goedgekeurd evenals de begroting 2021 en de meerjarenbegroting 2021 – 2025. Daarnaast zijn de ontwikkelingen rondom de nieuwe organisatiestructuur, de meerjarenstrategie 2020 - 2025 en de ontwikkelingen in de bibliotheekwereld besproken. De raad van toezicht hanteert de Code Cultural Governance. Jaarlijks vindt de zelfevaluatie plaats.

Vergoedingen De jaarlijkse bijdrage voor de leden van de raad van toezicht bedraagt € 1.500. De vergoeding is voor alle leden van de raad van toezicht gelijk. Leden Raad van Toezicht - Marjan Jansen Manenschijn (duo-voorzitter) - Marian Meeuwsen (duo-voorzitter) - Adan Ashkir (lid) - Elone van Velthuijsen (lid) - Ella Kok-Majewska (lid) - Guus Terlingen (lid)

Raad van toezicht blijft graag #meedoen Veerkracht, samenwerking en vertrouwen. Deze drie woorden kenmerken voor ons, leden van de raad van toezicht, hoe wij terugkijken op het jaar 2020.

Complimenten De Bibliotheek AanZet heeft prima gefunctioneerd onder de coronabeperkingen en we beginnen onze bijdrage dan ook graag met een groot compliment aan alle medewerkers, het management en de directeur-bestuurder. Wij hebben grote bewondering voor de wijze waarop de organisatie steeds veerkrachtig anticipeerde op veranderingen. “Grote waardering voor de inzet van de medewerkers van AanZet. Het is dankzij de voortdurende betrokkenheid van medewerkers dat AanZet haar strategische doelen en ambities kan waarmaken.” - Adan Ashkir

Anders dan anders Waar we vorig jaar nog terugkeken op bijzonder prettig en constructief overleg met de OR en vrijwilligersraad, moesten wij deze ontmoeting dit jaar helaas slechts heel beperkt invullen. “Ik kijk uit naar weer een bijeenkomst met OR en Vrijwilligers in 2021, jammer dat vanwege Corona ons overleg niet door kon gaan.” – Marian Meeuwsen

Fijne samenwerking De raad van toezicht stelt verder vast dat de Bibliotheek AanZet behalve een bijzonder, ook een inspirerend jaar achter de rug heeft. Het stelde een nieuw strategisch plan op met de pakkende hashtag ‘meedoen’.

De visie die ten grondslag ligt aan #meedoen geeft vertrouwen voor de toekomst, maar bevat ook behoorlijke uitdagingen. Over en weer hebben bestuur en raad van toezicht elkaar gevonden in kennisuitwisseling en samenwerking. Met name de samenwerking hebben wij als bijzonder prettig ervaren. “In moeilijke tijden bleven niet alleen de flexibiliteit van de organisatie maar ook de meerwaarde voor de gemeenschap overeind. We koesteren onze bibliotheek!” - Ella Kok-Majewska Op weg naar meer ondernemerschap Ook werd in het verslagjaar de koers van vernieuwing en versterking van de organisatie, en die van de infrastructuur doorgezet. Bijzondere vermelding verdienen de stappen die werden gezet op weg naar meer ondernemerschap en een intensievere

samenwerking met lokale gemeenten en partners. “De bibliotheek als verbindende schakel in de diverse netwerken en gemeenschappen maakt van AanZet een instituut met betekenis. Ik heb grote waardering voor de inzet van de hele organisatie tijdens corona” - Guus Terlingen De bibliotheek van de toekomst In het proces rondom het strategisch plan hebben we als raad van toezicht mee mogen denken over de bibliotheek van de toekomst. De organisatie heeft een aantal kansrijke sporen uitgewerkt. Er is van onder naar boven en van buiten naar binnen gedacht. “Wat een bewondering voor de veerkracht en het aanpassingsvermogen van de hele organisatie. Op afstand en toch zo nabij!” - Elone van Velthuijsen

Altijd in ontwikkeling Tot slot melden wij hier graag nog dat wij als raad zelf ook blijven ontwikkelen. We vormen qua samenstelling een mooi palet aan ervaring en kennisterreinen. Die verschillende expertises benutten we steeds effectiever in onze overleggen met bestuur en management. Financieel, organisatieontwikkeling, juridisch, marketing & communicatie: het is allemaal vertegenwoordigd in onze raad. “We vinden het als Raad van Toezicht belangrijk om ook kritisch naar onszelf te kijken. Via evaluatie samen met de bestuurder - en in de toekomst wellicht ook via een externe audit - willen wij onze opdracht optimaal invullen.” - Marjan Jansen Manenschijn

Met dank aan Redactie

Contact

Esther de Bie Sandra Borger Bas Hüsstege Suzanne Maquelin

De Bibliotheek AanZet Groenmarkt 153 3311 BD Dordrecht www.debibliotheekaanzet.nl

Vormgeving Vincent Keuchen Jasper Stamm