Concept regionale zienswijze 380kV hoogspanningsverbinding

Betreft: Regionale zienswijze concept-Notitie Reikwijdte en Detailniveau 380kV-hoogspanningsverbinding Geertruidenberg - Crayestein/Krimpen aan den IJssel Geachte excellentie, beste meneer Jetten, Wij maken als regio graag gebruik van de mogelijkheid om te reageren op de concept-Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) inzake de nieuwe 380kV-hoogspanningsverbinding Geertruidenberg - Crayestein/Krimpen aan den IJssel. Deze regionale zienswijze is afgestemd door de betrokken gemeenten en provincies, waarin wij aangeven welke punten er voor ons belangrijk zijn. Aanvullend op deze regionale zienswijze dienen gemeenten en provincies mogelijk ook eigen zienswijze in waar specifieke lokale zorgen worden geuit. Deze gemeenten kunnen dit bijvoorbeeld op een integrale manier oppakken met andere energieprojecten die spelen binnen hun gemeenten. De gemeenten die de regionale zienswijze onderschrijven zullen dit kenbaar maken in hun aanvullende zienswijze of via een alternatief communicatiemiddel. Wij uiten graag onze waardering richting het ministerie van EZK en TenneT, op de wijze waarop tot nu toe is omgegaan met onze eerdere inbreng. Onze zienswijze bevat drie thema’s: (1) Het afwegingskader en de onderzoeksfase, (2) Communicatie en (3) integrale aanpak energieprojecten.

Afwegingskader en de onderzoeksfase Inzicht in scoringsmethodiek en beoordelingskader De regio heeft op eerdere momenten aangegeven dat er meer inzicht en transparantie moet komen in de scoringsmethodiek en het beoordelingskader. Meer inzicht in hoe de verschillende (hoofd)aspecten tegen elkaar worden afgewogen is voor ons van groot belang. Wij geloven dat wegingscriteria die door de regio worden gedragen leiden tot een realistischere beoordeling van de haalbaarheid van toekomstige tracés. In het concept-NRD is op pagina 50 een tabel opgenomen met (hoofd)aspecten en daarbij horende effecten die in het planMER en projectMER worden onderzocht. Daarnaast is op pagina 53 een tabel opgenomen waar de scoringsmethodiek kort uit wordt gelegd. Het ministerie van EZK en TenneT hebben reeds aangegeven, dat in het gehele zoekgebied en op alle corridors veel belemmeringen zijn terug te leiden tot de (hoofd)aspecten. Naar onze mening moet in het NRD worden opgenomen hoe al deze verschillende (hoofd)aspecten (van zowel de m.e.r. als de IEA) zich tot elkaar verhouden. Gaat natuur bijvoorbeeld voor gebruiksfuncties, of gaat cultuurhistorie voor leefomgeving? Dit is, zoals nu omschreven in het concept-NRD, onduidelijk en roept bij ons en onze inwoners veel vragen op. Deze afweging en verhouding is belangrijk om uiteindelijk richting een voorkeursalternatief te bewegen.

Financiën en compensatie Daarnaast missen wij in het concept-NRD duidelijkheid over hoe zwaar financiën meewegen in het beoordelingskader. Deze weging is op dit moment nog onvoldoende inzichtelijk gemaakt. Gelet op het feit dat sommige corridors variëren in lengte, maar ook in technische complexiteit kunnen wij ons voorstellen dat er bij de verschillende corridors uiteenlopende financiële kosten hangen. Wij realiseren onze dat het hier niet alleen om kosten gaat voor de aanleg, maar ook om de kosten voor compensatie en mitigatie. Wij krijgen dus graag inzicht in hoe om wordt gegaan met compensatie en mitigatie voor de gemeente waar de hoogspanningsverbinding doorheen gaat lopen. Wij geloven dat compensatie en mitigatie een aanzienlijke kostenpost kunnen worden voor dit project, omdat dit op een degelijke en ruimhartige manier moet gebeuren. Inzicht in de financiële mogelijkheden tot compensatie kan naar onze mening meer draagvlaak creëren in de regio, hetgeen belangrijk is voor de verdere voortzetting van dit project. Wij zien daarom graag dat het meer inzichtelijk wordt gemaakt hoe de (hoofd)aspecten en financiële consequenties zich tot elkaar verhouden. Planning

Verder is voor het bestuurlijk overleg van 8 mei jl. een tijdlijn tot de vaststelling van het voorkeursalternatief gedeeld door het ministerie van EZK. Op deze tijdlijn zien wij vanaf Q3 2023 tot en met Q4 2024 een periode met “consultatie decentrale overheden en omgeving”. Wij zien graag in het concept-NRD, en ook het participatieplan, meer naar voren komen op welke manier en op welke momenten er geconsulteerd wordt tijdens deze periode. Op die manier kunnen wij de ambtelijke inzet beter inplannen. Verder willen wij beter inzicht in hoe de abstracte huidige corridors uiteindelijk om worden gezet naar tracés. Hier mag in de planning meer aandacht naar uitgaan, zodat wij ook een betere verwachting kunnen ontwikkelen voor de aankomende tijd. Daarop aansluitend zijn wij erg benieuwd op welke manier de regio wordt betrokken tijdens de onderzoekfase in aanloop naar het opstellen van het planMER en de Integrale Effecten Analyse (IEA). Tot op heden zijn wij door middel van de ambtelijke werkgroepen en bestuurlijke overleggen zeer goed geïnformeerd en betrokken. Wij willen daarom het ministerie van EZK en TenneT aansporen om deze lijn door te zetten in de volgende fase van het project.

Wij verzoeken het ministerie van EZK en TenneT om beter inzichtelijk te maken hoe de scoringsmethodiek en beoordelingskader gewogen worden. Waarbij wij graag inzicht krijgen hoe de verschillende (hoofd)aspecten zich tot elkaar verhouden.

Wij zien graag dat het (hoofd)aspect financiën wordt meegenomen in het beoordelingskader. Wij benadrukken hierbij dat het niet alleen gaat om de koste van de aanleg, maar ook om de kosten voor compensatie en mitigatie.

Wij verzoeken een meer gedetailleerde planning voor de periode na de publicatie van NRD, zodat de regio een goede inschatting kan maken van de verwachte inzet, betrokken kan blijven bij dit proces en haar rol om te adviseren goed kan invullen.

Communicatie Gekozen lijn doorzetten De regio wil allereerst uitspreken dat tot op heden de communicatie vanuit het ministerie van EZK en TenneT richting ons op een nauwkeurige en nette manier verloopt. De ambtelijke werkgroep met communicatieadviseurs loopt parallel aan de ambtelijke werkgroep, wat naar onze mening goed verloopt. De hoeveelheid informatiebijeenkomsten die wordt georganiseerd in het zoekgebied

en de mogelijkheid om extra

informatiebijeenkomsten te organiseren bij behoefte, geven ons een positieve indruk. De vele reacties die op de Kennisgeving Voornemen en Participatie (KVP) vanuit inwoners zijn gekomen laten enerzijds zien dat het participatietraject goed verloopt, maar anderzijds ook dat er veel zorgen heersen in de samenleving. Wij willen het ministerie van EZK en TenneT daarom aansporen om deze inzet op communicatie op door te zetten en waar nodig te intensiveren. Dit moet vanzelfsprekend altijd in goed overleg met de regio, uiteindelijk zijn wij de thermometer in de maatschappij waar het ministerie van EZK en TenneT gebruik van kunnen maken. Afvallen van corridors Verder realiseren wij ons heel goed dat er tijdens de onderzoeksfases corridors gaan afvallen, omdat er onoverbrugbare belemmeringen worden geconstateerd. Het ministerie van EZK en TenneT hebben al eerder aangegeven dat als dusdanig grote belemmeringen naar voren komen tijdens de onderzoeksfase een corridor direct kan afvallen. Communicatie richting inwoners en naar ons als betrokken partijen is naar onze mening hierin zeer erg belangrijk. Er staat nu in de concept-NRD en het participatieplan niet omschreven hoe en wanneer richting inwoners en de betrokken partijen wordt gecommuniceerd. Wij nodigen jullie dan ook uit om de

communicatieadviseurs hier nauw bij te betrekken, zoals nu ook wordt gedaan op de communicatiemomenten. Wij zien graag inzichtelijk hoe het ministerie van EZK en TenneT met deze communicatie omgaat in de toekomst.

Wij verzoeken het ministerie van EZK en TenneT om de gekozen communicatielijn- en methode door te zetten en waar nodig te intensiveren. Verder verzoeken wij een duidelijk plan van aanpak hoe de communicatie richting inwoners en de betrokken partijen gaat verlopen wanneer corridors tijdens de onderzoeksfase afvallen.

Integrale aanpak energieprojecten De uitdagingen waar we momenteel voor staan op het gebied van energie en klimaatverandering zijn urgent en complex. Als lokale en regionale overheden begrijpen wij het belang van een duurzame en betrouwbare energievoorziening voor onze samenleving en de toekomstige generaties. We zijn ons er terdege van bewust dat het realiseren van deze doelen vraagt om een geïntegreerde aanpak en nauwe samenwerking tussen alle betrokken partijen. Wij vragen om een betere verankering met andere energieprojecten en onderbouwing vanuit lopende (Rijks)processen zoals het Programma Energiehoofdstructuur (PEH). Zodat een juiste afweging plaatsvindt welk project waar kan landen. Zoals op pagina 48 van in het concept-NRD aangeven speelt het project in “een complex gebied, met een veelheid aan waarden en functies en nationale, regionale en lokale opgaven. Zo speelt er in deze regio nog een aantal nationale energieprojecten waar het ministerie van EZK het bevoegd gezag is”. De regio onderschrijft deze constatering volledig en heeft daarom al meermaals aangeven dat zij graag meer onderbouwing zien vanuit het ministerie over het belasten van het hele zoekgebied.

Wij verzoeken het ministerie van EZK om meer onderbouwing te bieden over de verhouding van dit project tot landelijke PEH of regionale provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (pMIEK)-trajecten. Het doel is om een helder en toekomstgericht kader te creëren waarbinnen de ontwikkeling van energieprojecten plaatsvindt. Het ministerie van EZK en TenneT hebben waar mogelijk tijdens de informatiebijeenkomsten in de regio alle energieprojecten tegelijk behandeld. Wij krijgen terug van inwoners dat zij dit als zeer prettig ervaren en dat het goed is voor het overzicht. Voor ons is dit een stap in de goede richting, maar het is nog niet genoeg. Wij geloven dat als de communicatie integraal opgepakt kan worden, er ook meer duiding gegeven kan worden aan hoe de verschillende energieprojecten zich tot elkaar verhouden.

Wij verzoeken het ministerie van EZK en TenneT om meer onderbouwing te bieden over de verhouding van dit project tot bijvoorbeeld andere energieprojecten die spelen in de regio en landelijke PEH of pMIEK-trajecten.

Wij hopen dat jullie onze zienswijze ter harte zullen nemen en kijken uit naar de beantwoording. Met vriendelijke groet,