Bijlage Zomernota 2021.pdf

Zomernota

Inhoudsopgave Inleiding .................................................................................................................................................................................................................................................... 2 1.

Programmaverantwoording ...................................................................................................................................................................................................... 4

1.1. Programma 1 - Wonen en leven in Molenlanden.............................................................................................................................................................. 5 1.2. Programma 2 - Verkeer en vervoer in Molenlanden .....................................................................................................................................................10 1.3. Programma 3 - Samenleven in Molenlanden ...................................................................................................................................................................12 1.4. Programma 4 - Beter omgaan met ons gebied ...............................................................................................................................................................18 1.5. Programma 5 - Werken en recreëren in Molenlanden..................................................................................................................................................22 1.6. Programma 6 - Dichtbij Molenlanden .................................................................................................................................................................................27 1.7.

Ontwikkelingen Bedrijfsvoering...........................................................................................................................................................................................33 1.8. Noodsteun corona ......................................................................................................................................................................................................................35 2.

De financiële verantwoording................................................................................................................................................................................................38 2.1 De exploitatie ................................................................................................................................................................................38 2.2 Investeringen ................................................................................................................................................................................56 2.3 Voortgangsrapportage Projecten ...................................................................................................................................................62 2.4 Reserves en voorzieningen ............................................................................................................................................................68

Bijlage 1: Inspanningen voor optimalisatie van de bedrijfsvoering ..............................................................................................................................70

1

Zomernota

Inleiding In deze Zomernota rapporteren we over beleidsmatige en financiële ontwikkelingen over de eerste maanden van 2021 met een doorkijk naar het einde van dit jaar. Dit is de eerste tussentijdse rapportage van de gemeente Molenlanden over het jaar 2021. Waarom deze nota? Tweemaal per jaar biedt het college de gemeenteraad een rapportage aan. Eén hiervan is de Zomernota. De andere is de Eindejaarsnota. In de Zomernota gaat het over de beleidsmatige en financiële tussenstand per 1 juni. De Zomernota bestaat uit twee delen. De beleidsmatige toelichting (deel 1) geeft inzicht in de voortgang op de verschillende inspanningen binnen de programma’s. In deel 2 wordt een financiële tussenstand gegeven van het lopende begrotingsjaar. De geconstateerde over- en onderschrijdingen (> € 25.000) van de exploitatie- en investeringsbudgetten worden aangegeven, toegelicht en verwerkt in een begrotingswijziging. Wat kunt u verwachten? Deze Zomernota is gebaseerd op de Programmabegroting 2021. U herkent in deze rapportage de elementen waarover u met het vaststellen van de Begroting heeft besloten. De begroting van 2021 bestaat uit zes programma’s waarbij de indeling van de programma’s en de financiële middelen één op één gekoppeld zijn. Wij rapporteren in deel 1 beleidsinhoudelijk over de zes programma’s en financieel over de zes programma’s in deel 2.

Wat zijn de kaders? Het kader voor de Zomernota is artikel 6 van de Financiële verordening gemeente Molenlanden ex artikel 212 van de Gemeentewet. Daarin is geregeld dat het college de raad met twee tussentijdse rapportages over de realisatie van de lopende begroting informeert: • de Zomernota: over de stand per 1 juni • de Eindejaarsnota: over de stand per 1 oktober. Hierdoor wordt duidelijk of de uitvoering van de begroting op koers ligt en of er aanleiding is om zo nodig bij te sturen. U stelt de Zomernota vast inclusief de hieruit voortvloeiende begrotingswijziging. Voortgangsrapportage projecten Als onderdeel van de doorontwikkeling Projectmatig Werken is afgesproken dat we in de Zomer- en Eindejaarsnota rapporteren over de uitvoering van de grote projecten. We rapporteren op hoofdlijnen over de projectbeheersingsaspecten geld, tijd, organisatie, informatie, kwaliteit, draagvlak en risico’s.

2

Zomernota Bij het schrijven van deze Zomernota is de volgende stap in het ‘Openingsplan voor Nederland’ na Corona gezet. Het eerste halfjaar van 2021 heeft onze samenleving en ook onze organisatie - net als een groot deel van 2020 - de beperkingen van de Covid 19 maatregelen gevoeld. Door de maatregelen waren fysieke bijeenkomsten nog steeds niet mogelijk, wat bij een enkele inspanning tot vertraging heeft geleid. In overleg met onze inwoners en ons netwerk hebben we gezocht naar alternatieven. Hierbij hebben we geput uit de ervaringen die we in 2020 op hebben gedaan met de digitale ontmoetingen. De creativiteit die hierin is gezocht, laat zien dat ondanks het gemis aan fysieke nabijheid we er in Molenlanden in slagen ook op afstand dichtbij te zijn. Een ervaring die de organisatie meeneemt in onder andere haar werkplekbeleid voor de periode na Covid 19. Ondanks de beperkingen leest u in de beleidsmatige verantwoording in deze Zomernota dat er voortgang is geboekt op zo goed als alle opgaven. Dit heeft veel gevraagd van onze medewerkers. We zien als gevolg van deze extra druk, maar ook door besmettingen met het coronavirus bij enkele collega’s dat het ziektepercentage het afgelopen jaar hoger is geweest dan gemiddeld. Daarbij komt dat de hoeveelheid werk in bepaalde sectoren in de pandemie ook is toegenomen.

Eerder bent u geïnformeerd over de overspannen markt voor gekwalificeerd personeel in de bouwsector. Ook wij hebben meerdere vacatures binnen dit domein. Onze dienstverlening staat hiermee onder druk. Om onze aantrekkelijkheid als werkgever te vergroten, hebben we een strategie in voorbereiding. In de Kadernota informeren wij hier verder over.

3

Zomernota

1.

Programmaverantwoording

De programma’s in de gemeentebegroting 2021 zijn de volgende: 1. Wonen en Leven in Molenlanden; 2. Verkeer en Vervoer in Molenlanden; 3. Samenleven in Molenlanden; 4. Beter omgaan met ons gebied; 5. Werken en recreëren in Molenlanden; 6. Dichtbij Molenlanden/ Samenlevingsprogramma. Per programma is een zogeheten ‘verkeerslicht rapportage’ opgenomen om de voortgang per programma onderdeel weer te geven. Daarbij kijken we vanuit drie invalshoeken naar de verschillende beleidsvoornemens: • wordt het doel dit jaar gehaald zoals dat is beschreven in de begroting (doel); • wordt het doel ook dit jaar behaald (tijd); • wordt het beleidsvoornemen gerealiseerd met de in de begroting gevoteerde middelen (geld). Voor de verschillende invalshoeken hebben de kleuren de volgende betekenis: Doel Het resultaat wordt behaald. Het resultaat wordt deels behaald. Het resultaat wordt niet behaald. Tijd De uitvoering loopt volgens planning. De uitvoering verloopt niet geheel volgens planning. De uitvoering blijft achter op de planning. Geld De uitvoering van het resultaat wordt gerealiseerd binnen het vastgestelde budget. De uitvoering van het resultaat wordt naar alle waarschijnlijkheid niet binnen het beschikbare budget uitgevoerd. Er dreigt een budgetover- of onderschrijding. De uitvoering van het resultaat zal niet lukken binnen het beschikbaar gestelde budget of het budget is overschreden.

4

Zomernota Om de rapportage compact te houden is als uitgangspunt gekozen om: - de toelichtende teksten uit de begroting achterwege te laten; alleen bij rood een korte toelichting op te nemen; - in afwijking hierop is, waar nodig, soms ook een oranje of een groen vlak toegelicht.

1.1. Programma 1 - Wonen en leven in Molenlanden A. Wonen Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel Tijd Geld A.1. Het woningaanbod is op peil. A.1.1. Uitvoeren van voorgestelde acties in de woonvisie. Het aanbod is afgestemd op de vraag, waarbij rekening is gehouden met de kwaliteiten van ons gebied. A.1.2. Versnellen van de woningbouw. A.1.3. Maken van prestatieafspraken. A.1.4. Uitvoeren pilot tiny houses/small houses. We faciliteren initiatieven voor tiny en small houses die binnen de uitgangspunten van de pilot vallen. We leren van deze initiatieven en verankeren dit waar nodig in beleid. Op onze gemeentegronden zoeken we naar mogelijkheden om small houses te bouwen. A.1.5. Onderzoek marktinitiatief Oud-Alblas. A.1.6. Uitvoering beleidsnotitie Huisvesting arbeidsmigranten. In 2021 kan het paraplubestemmingsplan vastgesteld worden, naast het eventueel wijzigen van de huisvestingsverordening. We werken samen met partners aan goede randvoorwaarden voor het mogelijk maken van een short stayvoorziening. Iedereen draagt hieraan bij vanuit een eigen verantwoordelijkheid. We nemen ook overige maatregelen, zoals een uitgebreidere informatievoorziening en registratie. Hierbij werken we, waar mogelijk, regionaal samen met Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam en Vijfheerenlanden. In 2021 monitoren en evalueren we ook het beleid. De effecten van de Coronacrisis nemen we daarin mee.

A.1.7. Uitbreiding woonwagenlocatie Arkel met minimaal drie standplaatsen. 1.3 Aandacht voor kwetsbare groepen.

5

Zomernota 1.3. Veiligheid. We sluiten hierbij aan bij Programma 3. Samenleving. Toelichting A.1.4 Uitvoeren pilot tiny houses/small houses Vanwege het experimentele karakter van de Pilot Tiny en Small houses zijn er weinig kaders opgesteld waardoor de doorlooptijd wat langer was van principeverzoeken. Naarmate we meer ervaring opdoen wordt de doorloop tijd ook korter. A.1.6 Uitvoering beleidsnotitie Huisvesting arbeidsmigranten Vanwege capaciteitstekort en uitval door ziekte heeft de behandeling van principeverzoeken voor huisvesting arbeidsmigranten vertraging opgelopen. Inmiddels heeft het team RO extra capaciteit kunnen inhuren die onder andere is ingezet op het onderwerp huisvesting arbeidsmigranten. De verwachting is dat in de tweede helft van het jaar de achterstand op de uitvoering van de beleidsnotitie huisvesting arbeidsmigranten ingelopen kan worden.

B. Ruimtelijke ordening Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor B.1. Een optimale kwaliteit van de B.1.1. Implementeren Omgevingswet. ruimtelijke inrichting van de . gemeente Molenlanden, met ruimte voor nieuwe initiatieven die passend zijn in het gebied.

Doel

Tijd

Geld

Toelichting B.1.1. Implementeren Omgevingswet De invoering van de Omgevingswet loopt opnieuw vertraging op. De wet, die tientallen wetten en honderden regels op het gebied van leefomgeving en ruimtelijke ordening bundelt en eenvoudiger maakt, zou op 1 januari 2022 ingaan. Dit is nu uitgesteld tot 1 juli 2022. De doelstelling, voldoen aan de minimale eisen van de wet en het behouden van het huidig dienstverleningsniveau, zal mee schuiven naar de nieuwe invoeringsdatum. Qua tijd zal er in de planning vrijwel niets veranderen. We gaan door met de uitvoering en nemen meer ruimte om te kunnen oefenen. Qua budget blijven we ook binnen de gestelde kaders, maar het kan zijn dat we het budget eind 2021 overhevelen.

6

Zomernota

C. Buitenruimte Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel C.1. Een toekomstbestendige C.1.1. Betrekken inwoners en bedrijven bij (her)inrichtingsprojecten. buitenruimte waarin onze inwoners en bezoekers zich comfortabel en veilig voelen. C.1.2. Klimaatrobuust en natuurbewust ontwerpen. C.1.3. Toepassen van inrichtingsmaterialen die minder belastend zijn voor het milieu. C.1.4. Betrekken van duurzaamheid, klimaatadaptatie en biodiversiteit bij ingrepen in de buitenruimte. C.1.5. Opstellen en uitvoeren van het integraal beheerplan Buitenruimte 20212025. C.1.6. Scan van beschikbare (over)capaciteit in de mechanische riolering.

Tijd

Geld

Toelichting C.1.6 Het onderzoek van de mechanische riolering is gereed en zou het bestuurlijke proces in kunnen. Er is echter intern afgesproken om een gezamenlijke notitie op te gaan stellen voor het college en de raad. Deze gezamenlijke notitie gaat in op de onderwerpen woonvisie, RO, verkeer (wegenstructuurkaart), mechanische riolering en zetting, of te wel de problematiek rondom het thema “bouwen langs de linten in Molenlanden”. Of de planning wordt gehaald is nog onzeker.

D. Sport Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel D.1. Iedereen in D.1.1. Uitvoeren van het lokale sportakkoord Molenlanden, in lijn met Molenlanden kan sport en bewegen de vastgestelde motie “Sportparel van het Groene Hart” met de onderdelen: beleven (D.1). • Sportief en Gezond opgroeien in Molenlanden (16 speerpunten) • Samen meedoen in Molenlanden (12 speerpunten) • Vitaal verenigen in Molenlanden (17 speerpunten) In overleg met de ondertekenaars bepalen we per jaar de prioritering. Vanuit het Sportakkoord organiseren we in 2021 ieder kwartaal een sportcafé.

7

Tijd

Geld

Zomernota

E. Openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken E.1. Een betere preparatie van de regionale crisisorganisatie op de onderwerpen ‘langdurige stroomuitval’ en ‘digitale verstoring’. E.2. Een nadere preparatie op het onderwerp overstroming/ hoogwater in de Alblasserwaard. E.3. Behoud van het veiligheidsniveau.

Wat doen we ervoor E.1.1. Bijdragen aan het opstellen van het nieuwe beleidsplan VRZHZ, waarin de onderwerpen ‘langdurige stroomuitval’ en ‘digitale verstoring’ worden geborgd.

E.2.1. Doorvertalen van de uitkomsten van de impactanalyse Alblasserwaard naar verdere (lokale) voorbereidingen. E.3.1. Opstellen en uitvoeren van het veiligheidsplan, ter besluitvorming door de gemeenteraad. Daarin bereiken we integraliteit en het stellen van prioriteiten van ontwikkelingen en oplossingen binnen het gemeentelijk veiligheidsterrein. E.4.1. Vaststellen en uitvoeren van de Molenlandse Winkeltijdenverordening en vaststellen en uitvoeren van het nieuwe evenementenbeleid.

E.4. Een eenduidig beleid en uitvoering op het gebied van de regels en voorwaarden voor winkeltijden en evenementen voor Molenlanden. E.5. Minder overlast door jongeren. E.5.1. Meer preventief uitvoeren van werkzaamheden op het gebied van jongerenoverlast, waarvoor in 2020 extra budget is toegekend aan het jongerenwerk. E.6. Naleving van regels op het E.6.1. Handhaven binnen de gestelde kaders en prioriteiten. gebied van veiligheid, We controleren meer op constructieve veiligheid bij evenementen. vergunningverlening en handhaving binnen ruimtelijke ordening, bouwen woningtoezicht, APV & bijzondere wetten om zo ruimtelijke kwaliteit te verbeteren en overlast te beperken. E.6.2. Opstellen van een geharmoniseerd preventie- en handhavingsplan in samenwerking met het sociaal domein (zie programma Samenleven in Molenlanden).

8

Doel

Tijd

Geld

Zomernota Toelichting E.6.1. Handhaven binnen de gestelde kaders en prioriteiten. In 2021 vinden minder evenementen plaats dan in reguliere jaren vanwege de coronaregels. Controle op constructieve veiligheid is normaal vooral nodig bij de grotere evenementen. Er vinden nu dus minder controles plaats.

F. Bibliotheekwerk Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel F.1. We zetten in op preventie van F.1.1. Subsidiëren van de bibliotheek voor het opzetten van een doorlopende taal- en leesachterstanden bij de leeslijn 0-16 jaar voor alle kinderen in Molenlanden. jeugd door een positief leesklimaat en leesbevordering te stimuleren. F.2. We dragen bij aan F.2.1. Subsidiëren van de bibliotheek voor het aanbieden van lessen ter zelfredzaamheid van inwoners door verbetering van de taal-, reken- en digitale vaardigheden (in samenwerking de basisvaardigheden te verbeteren. met andere partijen). F.3. We dragen bij aan de leefbaar- F.3.1. Stimuleren van een betere spreiding van bibliotheekvoorzieningen. heid door een goede spreiding. Van voorzieningen met een gedifferentieerd aanbod op basis van samenwerking en verbinding met de inwoners en partners.

Tijd

Geld

Tijd

Geld

G. Cultuur Wat doen we ervoor Wat willen we bereiken Doel G.1. Cultuuronderwijs is voor G.1.1. Aanbieden van een cultureel menu van activiteiten, lessen en projecten kinderen van belang in hun voor 28 basisscholen. ontwikkeling tot creatieve kritische volwassenen. G.1.2. Starten met cultuureducatie in het voortgezet onderwijs (1 VMBO school). G.1.3. Bevorderen van deskundigheid in cultuureducatie op scholen en bij culturele instellingen. G.1.4. Tot stand brengen van samenwerking tussen scholen en amateurkunsten historische verenigingen.

9

Zomernota

1.2. Programma 2 - Verkeer en vervoer in Molenlanden A. Bereikbaarheid Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel A.1. Ons gebied veilig en bereikbaar A.1.1. Afspraken maken met de wegbeheerders van het Rijk, de Provincie, het houden via weg en water. Waterschap en andere gemeenten over het ontwerp, de planning en de wijze van uitvoering van grote infrastructurele projecten. A.1.2. Vervaardigen van een wegenstructuurkaart waarmee we zicht krijgen op knelpunten in het wegennet. A.1.3. Opstellen van een voorstel om knelpunten aan te pakken. Hierbij gebruiken we de wegenstructuurkaart, het opgesteld Strategisch Plan Verkeersveiligheid en de input uit het meldpunt Verkeersonveilige Situaties. A.2. Het huidig niveau van openbaar A.2.1. Initiatief nemen voor een Minder Hinder propositie om de overlast van de verbreding A27 op en door het OV te beperken. vervoer in stand houden en uitbreiden van de ketenmobiliteit. A.2.2. Onderzoeken mogelijkheden om ketenmobiliteit te verbeteren en waar mogelijk te faciliteren. Voorbeelden zijn: goede parkeervoorzieningen van fietsen bij veelgebruikte veeren ov-halten, carpoolplaatsen en vervoershubs. A.3. Verbetering van vervoer over A.3.1. Verbeteren veerhalte in Nieuw-Lekkerland, waarbij we de ponton en water. loopbrug vernieuwen en de parkeermogelijkheden uitbreiden.

A.4. Optimaliseren veilige doorstroming verkeer.

A.3.2. Overleggen met de provincie over het realiseren van een waterverbinding over de Lek tussen Ridderkerk en Streefkerk. A.4.1. Onderzoeken van de mogelijkheid van een Oost-Westverbinding aan de noordzijde van onze gemeente tussen Kinderdijk en Nieuwpoort. A.4.2. Harmoniseren verkeers- en vervoersbeleid door opstelling van een Gemeentelijk Verkeer- en Vervoerplan. A.4.3. Voorbereiden herinrichting Molenstraat Kinderdijk/Lekdijk om de doorstroming en veiligheid van de weggebruikers (waaronder inwoners en toeristen) te verbeteren.

10

Tijd

Geld

Zomernota Toelichting A.2.2. Verbetering van de ketenmobiliteit is in hoge mate van het Openbaar Vervoer afhankelijk. Als gevolg van de corona-crisis is het aantal OV-reizigers gedaald en staat het Openbaar Vervoer onder grote druk. Momenteel wordt gesproken over een transitieplan voor het OV, waarin verbetering van de ketenmobiliteit een plek krijgt naast afschaling van reguliere lijnen. Uitvoering van het transitieplan is afhankelijk van de mate van terugkeer van reizigers in het Openbaar Vervoer. Overigens wordt de verbetering van de R-net halte Jan van Nassauplein (o.a. uitbreiding fietsparkeren) nog dit jaar uitgevoerd. A.3.2. De gesprekken over een vervoersverbinding over water op de Lek zijn opgestart in combinatie met de aanbesteding voor een nieuwe contractperiode voor het Driehoeksveer. Om de haalbaarheid van de gewenste verbinding te bepalen zal in 2021 een haalbaarheidsstudie worden uitgevoerd, waarna verdere besprekingen met andere stakeholders zullen volgen. A.4.1. Het onderzoek naar een randweg bij Groot-Ammers, als onderdeel van een betere Oost-Westverbinding loopt. Door de complexiteit van de opgave en afhankelijk van andere stakeholders is het voorleggen van een bestuurlijke keuze vertraagd. A.4.3. Momenteel loopt een stedenbouwkundige studie naar de inrichting van de entreezone van het Molengebied Kinderdijk.

Belangrijk onderdeel hierin is het verkeersveiliger maken van de oversteek van toeristen, welke in grote hoeveelheden worden aangevoerd over water. Planvorming voor het herinrichten van de Molenstraat is afhankelijk van de uitwerking van de stedenbouwkundige verkenning en zal worden opgestart na afronding van het definitief ontwerp en de uitvoering zal gelijk op lopen met de inrichting van de naast de weg gelegen terreinen. Momenteel is de verwachting dat uitvoering op zijn vroegst in 2023 zal starten.

B. Verkeersveiligheid Wat willen we bereiken B.1. Een verkeersveilige woonomgeving.

B.2. Verminderen van verkeersonveilig gedrag.

Wat doen we ervoor Doel B.1.1. Treffen van maatregelen die de verkeersveiligheid verbeteren bij groot onderhoud van verhardingen. Dit opnieuw inrichten van de openbare ruimte voeren we uit in overleg met de inwoners, waarbij we ook oog hebben voor de parkeerdruk. B.1.2. Onderzoeken van verkeersveiligheid van de schoolomgevingen en school-thuis-routes in alle kernen. B.2.1. Uitvoeren programma verkeersveiligheid samen met de deelnemende gemeenten in regionaal verband. Dit programma is gericht op educatie en gedragsbeïnvloeding. Met veel aandacht voor jongeren, maar ook voor ouderen. Bijvoorbeeld School op Seef, Landbouwvoertuigen in het verkeer en E-fietstrainingen.

11

Tijd

Geld

Zomernota Toelichting B.2.1 De uitvoering van het regionaal programma verkeersveiligheid is door deCOVID-19 crisis in de eerste helft van dit jaar deels uitgevoerd. Veel van de activiteiten voor gedragsbeïnvloeding bestaan uit menselijke contacten, die we helaas tot een minimum moeten beperken. Zo zijn de Campagnes “Te gast in ………” niet uitgevoerd. De verwachting is dat na de zomerperiode het programma weer in volle omvang uitgevoerd kan worden.

1.3. Programma 3 - Samenleven in Molenlanden A. Opvoeden en opgroeien Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor A.1. Inzetten van de juiste A.1. Versterken van signalering ondersteuning (preventief en op maat) voor jeugdigen op het gebied van hulp en onderwijs, waardoor minder zware jeugdhulp nodig is. A.2. Passende verdeling van taken A.2.1. Toevoegen van preventie voor hulp en middelen op regionaal (ZuidHolland Zuid) en lokaal niveau. A.2.2.Verscherpen indeling hulp in 1e en 2e lijn A.2.3.Ontwikkelen van een perspectiefplan per gezin A.2.4. Verbeteren invloed op rechtstreekse verwijzingen, waardoor maatwerk resultaatgericht wordt ingezet A.2.5. Regisseren van extra hulp. Ingezet wordt op inzicht in data, een verkennend traject pleegzorg, nieuw aanbod in de driehoek onderwijs, begeleiding en thuis en samenwerking via het perspectiefplan A.2.6. Ontwikkelen regie en hulp vanuit het lokaal team Bewerkstelligen van meer contractuele invloed door prestatie-indicatoren. Ingezet wordt op een nieuw inkoopkader en een herijking van de governance

Doel Tijd

Geld

Toelichting Algemeen: Dit zijn de verschillende onderdelen van het plan ‘Onze kinderen nabij’. De uitvoering ervan is in volle gang. Op dit moment is het te vroeg om risico's te duiden. De 1e Burap van de Serviceorganisatie Jeugd is nog niet beschikbaar. Vanuit maandelijkse rapportages wordt een toename van kosten gesignaleerd voor jeugd. Zodra hierover meer duidelijkheid is, zal de informatie worden gedeeld.

12

Zomernota

B. Welzijn en samenleving Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel B.1. Het versterken en benutten van B.1.1. Koppeling van formele en informele zorg door de verbinding tussen de kracht van de samenleving en het aanbod in welzijn en de eerstelijnszorg (het sociaal team, lokale netwerken. Daarmee willen we praktijkondersteuners, dementieconsulent, thuiszorgorganisaties) te problemen en dure professionele versterken . zorg voorkomen of verminderen met vrijwillige inzet. B.2. Minder inwoners (zowel B.2.1. Verkennen van oorzaken en problemen die eenzaamheid opleveren om jeugdigen als ouderen) ervaren een daarmee eenzaamheid verder tegen te gaan, samen met de gevoel van eenzaamheid. samenwerkingspartners

B.3. Mantelzorgers voelen zich ondersteund.

Tijd

Geld

B.2.2. Afronden van een pilot in twee kernen voor het brengen van huisbezoeken aan ouderen. B.3.1. Creëren van een passend aanbod aan ondersteuning voor mantelzorgers en (respijt-)voorzieningen B.3.2. Oprichten van een laagdrempelig steunpunt mantelzorg B.3.3. Aanbieden van training omgaan en herkennen van dementie

Toelichting B.1.1. Door Corona vinden er minder fysieke ontmoetingen plaats. Daardoor is het lastiger om een samenwerking tussen verschillende organisaties te versterken. Daarnaast hebben diverse welzijnsactiviteiten door Corona niet plaats kunnen vinden. Het is dan ook lastig om een koppeling te maken tussen het aanbod in welzijn en de eerstelijnszorg. B.3.1. Aanbod aan ondersteuning voor mantelzorgers en (respijt)zorgvoorzieningen is continu in ontwikkeling. Fysieke bijeenkomsten vinden door de Corona-pandemie nagenoeg niet plaats. B.3.3. Aanbieden training ‘Omgaan met en herkennen dementie’ vindt vanwege de Corona-pandemie niet fysiek plaats. Digitale trainingen vinden plaats maar in mindere mate.

13

Zomernota

C. Gezondheid en veiligheid Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel C.1. Inwoners hebben een gezonde C.1.1. Faciliteren van acties voor infectieziektebestrijding, in samenwerking leefstijl. Belangrijke doelgroepen met de GGD, voor doelgroepen inwoners en medewerkers in de thuiszorg. waar we op inzetten, zijn jongeren en inwoners met meer risico op gezondheidsachterstanden. Hierin gaan programma 1 en 3 nauw samen. C.2. Verstevigen preventie C.2.1. Betrekken gezondheidsaspecten bij de uitvoering van de Jeugdgezondheidszorg en verhogen Omgevingswet. vaccinatiegraad. C.2.1. Opstellen van een lokaal hitteplan conform de landelijke richtlijn. C.2.1. Verkennen met betrokken partners van de mogelijkheden voor het opstellen van een preventieakkoord ter bevordering van gezonde leefstijl en gezonde leefomgeving. Initiëren van Gezonde Scholen en Sportkantines aanpak en in samenwerking met de ziektekostenverzekeraar inzetten op leefstijlprogramma’s voor inwoners met meer risico op gezondheidsachterstanden. C.2.1. Opstellen van een nieuw Preventie- en Handhavingsplan Drank- en Horecawet, met gebruik van de GGD-matrix voor preventie van alcohol- en middelengebruik onder de 18 jaar. C.2.1. Opstellen van plan van aanpak met betrokken partners om te komen tot een Rookvrije generatie in 2040. C.2.2. Inzetten op depressiepreventie gericht op jongeren.

Hiervoor verkennen we de tool ‘Rondom Jong’. C.2.3. Faciliteren toegankelijke consultatiebureaus waar aandacht is voor het belang van vaccineren en prenatale voorlichting. Hiervoor benaderen we lokale ketenpartners: huisartsen, verloskundigen, kerken, kinderopvang, scholen. C.3. Vanuit de programma’s C.3.1. Versterken van de ketensamenwerking Sociaal Teams en Veilig Thuis en ‘Geweld hoort nergens thuis’ en meer bewustwording van ouderenmishandeling en het voorkomen ervan. Dit ‘Veilig opgroeien is teamwerk’ werken we aan vroegtijdiger

14

Tijd

Geld

Zomernota signaleren (met netwerkpartners), eerder inzetten van hulp en voorkomen van terugval bij huiselijk geweld en kindermishandeling. Het doel hiervan is minder huiselijk geweld en kindermishandeling.

C.4. Inwoners met GGZproblematiek vangen we zoveel mogelijk thuis en in de eigen sociale omgeving op. Dit doen we met de juiste zorg en ondersteuning en toeleiding naar werk of dagbesteding.

komt voort uit de ontwikkelagenda ‘Veiligheid voorop’ en het programma ‘Geweld hoort nergens thuis’.

C.3.2. Positioneren van een op preventie gerichte Jeugdbescherming in de Sociaal Teams (implementatie Veilig opgroeien is teamwerk en passende hulp bij vechtscheidingen). C.4.1. Voor de uitvoering van de Wet verplichte GGZ wordt extra kennis en inzet geborgd in de Sociaal Teams voor preventie en nazorg in de thuissituatie.

Toelichting C 1.1 Vanuit de landelijke overheid is er volop aandacht voor hygiëne en bestrijding van infectieziekten. We hebben op dit moment geen signalen om hier lokaal extra op in te zetten. C 2.2. Vanwege de inzet van de GGD mbt de bestrijding van de coronapandemie is de verkenning van de tool Rondom Jeugd verplaatst naar najaar 2021. C 4. Met ingang van 1 januari hebben we 16 uur extra Maatschappelijk Werk toegevoegd aan het Sociaal Team in relatie tot de Wet verplichte GGZ en GGZ gerelateerde problematiek.

D. Participatie en Integratie Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel D.1. Minder armoede en D.1.1. Aansluiten bij en faciliteren van inwonersinitiatieven, zoals de Rijdende laaggeletterdheid door het Ruimte (mobiele ruimte voor gesprek, informatie en verwijzing). vergroten van de basisvaardigheden van inwoners.

15

Tijd

Geld

Zomernota

D.2. Een passend aanbod aan minimabeleid en schuldhulpverlening. D.3. Mensen met een beperking kunnen zelfstandig meedoen met de samenleving.

D.1.2. Vergroten bereik van en deelname aan lokaal participatieproject “Jij bent in beeld” in samenwerking met Avres en verbeteren samenwerking met UWV. D.1.3. Versterken basisvaardigheden en bestrijden laaggeletterdheid (lezen, schrijven, rekenen, opvoeden, digitaal) door uitvoering te geven aan het Lokaal actieplan Laaggeletterdheid en Bibliotheekwerk, het Regionaal plan van aanpak Laaggeletterdheid en via het Taalpact. D.1.4. Aanbesteden nieuwe regionale volwasseneducatie met centrumgemeente Gorinchem. D.1.5. Implementeren Wet Inburgering. D.2.1. Versterken lokaal armoedenetwerk en met partners uitvoeren actieplan Samen tegen armoede. D.3.1. Verkennen en besluiten of de pilot van Avres ‘bijstaanders’ van toevoegde waarde is.

Toelichting D.1.4 Aanbesteding regionale volwasseneneducatie Eind vorig jaar is de gezamenlijke aanbesteding van de Wet Educatie Beroepsonderwijs en Wet Inburgering gegund. Tegen deze gunning is een juridische procedure gestart waarbij gemeente in het ongelijk is gesteld. Op dit moment (april 2021) lopen er diverse rechtszaken waaronder een hoger beroep. Behandeling wordt verwacht begin juli 2021. Om toch volwasseneneducatie te kunnen aanbieden is een tijdelijke overeenkomst gesloten met het Da Vinci college. D.1.5 Inburgering-dubbele taakstelling Op 4 november 2020 is bekend geworden dat de gemeentelijke taakstelling voor de 1e helft van 2021meer dan verdubbeld is. Op 17 november heeft u hierover een raadsinformatiebrief ontvangen. Voor Molenlanden betekent dit een taakstelling van 34 te huisvesten statushouders in de periode van 1 januari tot 1 juli 2021 (was 29 statushouders over heel 2020). Voor de 2e helft van 2021 hebben we een taakstelling van 28 statushouders. Zoals het er nu uit ziet zal de gemeente de taakstelling voor de 1e helft 2021 (en de achterstand uit 2020) realiseren. De verhoogde taakstelling kan betekenen dat het beschikbare budget voor 2021 ontoereikend is. Hoe het financiële plaatje er uiteindelijk uit komt te zien is afhankelijk van verschillende factoren waar nog geen of onvoldoende zicht op is.

Denk aan de instroom (veel volwassenen of juist veel kinderen, wijzigingen in de taakstelling), werkelijke realisatie door Vluchtelingenwerk en vergoedingen vanuit het Rijk. Dit kunnen wij u op zijn vroegst bij de jaarrekening 2021 melden.

16

Zomernota D.2 Passend aanbod aan minimabeleid en schuldhulpverlening Eind 2019/begin 2020 is samen met betrokken partners een actieplan opgesteld. Als gevolg van de coronamaatregelen heeft de uitvoering vertraging opgelopen. Enkele acties zijn wel doorgegaan zoals het uitgeven van de Geldkrant in de Week van het Geld (eind maart 2021).

E. Inclusie en wonen Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel E.1. Een toegankelijke gemeente op E.1.1. Implementeren van het VN-verdrag mensen met een handicap en dit fysiek (zowel openbare ruimte als verder uitdragen. gebouwen) en digitaal gebied voor mensen met een beperking. E.2. Inwoners kunnen zo lang E.2.1. Ondersteunen en faciliteren van nieuwe wooninitiatieven, zoals mogelijk zelfstandig blijven wonen Knarrenhof en woonvormen voor doelgroepen als dak- en thuislozen en in een passende woonruimte. mensen met een verslaving. Wanneer dat niet meer kan, zijn er opvangmogelijkheden, bij voorkeur lokaal en binnen de eigen sociale omgeving. E.2.2. Afspraken maken met centrumgemeente Dordrecht, regiogemeenten en woningbouwcorporaties over ons aandeel in het regionale plan van aanpak dak- en thuisloosheid en huisvesting van en voorzieningen voor doelgroepen als dak- en thuislozen en mensen met een verslaving.

17

Tijd

Geld

Zomernota

1.4. Programma 4 - Beter omgaan met ons gebied A. Energietransitie Wat willen we bereiken A.1. In 2030 willen we 20% energie besparen in Molenlanden. 35% van het totale energiegebruik komt van nieuwe bronnen. In 2050 is de gemeente CO2-neutraal en aardgasvrij.

Wat doen we ervoor A.1.1. Opstellen en vaststellen van de Regionale Energiestrategie Alblasserwaard, inclusief uitvoeringsprogramma en samenwerkingsovereenkomst (per 1 juli 2021)

A.1.2. Concrete afspraken maken in de vast te stellen Transitievisie Warmte (medio 2021) A.1.3. Bepalen van onze rol in de verschillende energie opgaven en fases van de energietransitie (gereed 1e kwartaal 2021) A.1.4. Verduurzamen van (bestaand) gemeentelijk vastgoed De gemeente heeft een voorbeeldfunctie in de energietransitie. Investeren in het energieneutraal maken (waar mogelijk) van ons eigen vastgoed, als onderdeel van de route naar 2030, draagt daaraan bij. Dit werken we uit binnen het gemeentelijk vastgoedbeleid. A.1.5. Faciliteren van lokale initiatieven van inwoners/partners, zonder daarbij de rol van de initiatiefnemer over te nemen. A.1.6. Faciliteren van de verduurzaming van woningen door: • aanbieden en verstrekken van verduurzamingsleningen (voorheen duurzaamheidsleningen); • blijven aanbieden van (gratis en persoonlijke) adviesgesprekken over energiebesparing met een wooncoach; • organiseren van informatiemarken en collectieve inkoopacties; • mee doen aan de energiereductie regelingen van het Rijk, zoals de cadeaubonnen-actie voor kleine energiebesparende maatregelen die in 2020 heeft plaatsgevonden. A.1.7. Ontwikkelen van een duurzaamheidshandboek die als handvat gebruikt wordt bij (gebieds)ontwikkelingen.

18

Doel

Tijd

Geld

Zomernota A.1.8. Opstellen visie laadinfrastructuur op gemeentelijk en regionaal niveau voor alle vormen van laden en alle verschillende vormen van elektrische voertuigen, inclusief plaatsingsbeleid voor publieke laadinfrastructuur. Mogelijk gaat deze visie onderdeel uitmaken van de gemeentelijke Mobiliteitsvisie. Toelichting A.1.3. Resultaten van een afstudeeronderzoek met aanbevelingen dat voor onze gemeente wordt uitgevoerd komen 3e kwartaal ’21 beschikbaar. Daarna zal er een raadsvoorstel gemaakt worden. We kunnen nog niet inschatten of dit in ’21 gaat lukken.

B. Afval en circulariteit Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel B.1. De hoeveelheid niet herbruikbaar B.1.1. Uitvoeren van de eind 2020 aan de raad aangeboden restafval van huishoudens terugdringen, strategienotitie. samen met Waardlanden, onder het motto Afhankelijk van de uitkomsten van de Strategienotitie, die eind 2020 aan ‘van afval naar grondstof’ (VANG). de raad wordt aangeboden kan mogelijk gestart worden met een manier Doel is het aantal restafval kilo’s terug te van inzamelen waardoor de hoeveelheid niet bruikbaar restafval brengen en het aantal kilo’s van direct teruggebracht kan worden tot maximaal 100 kg per inwoner per jaar. recyclebare stromen (onder andere PMD, Aanpassing van de manier van afvalinzameling zal gepaard moeten gaan GFT, papier) te verhogen. In het restafval met een financiële investering zoals voor het afsluitbaar maken van zit nog 45 % GFT, dit is een recyclebare ondergrondse containers en het introduceren van een pasjessysteem voor stroom afval die hergebruikt kan worden. containers. Waardlanden werkt mee aan vergelijkingen tussen gemeenten Er is een analyse gemaakt van de stand van op het gebied van afvalscheiding (benchmark). zaken van het huidige afvalbeleid.

Hieruit zijn tien aandachtspunten gekomen die een negatieve invloed hebben op de kwaliteit van afvalinzameling, het aantal herbruikbare kilo’s afval, kosten en service van afvalinzameling. De kosten voor de afvalverwerking voor onze inwoners houden we zo laag mogelijk (einddoel van de lange termijn is een circulaire economie, waarbij afval niet meer

19

Tijd

Geld

Zomernota bestaat en grondstoffen niet verloren gaan). Toelichting B.1.1.Het in 2014 ingevoerde VANG beleid blijkt niet voldoende te werken. Het aantal kilo's restafval (per huishouden per jaar) is toegenomen naar 230 kilo voor het Waardlanden gebied (terwijl de target voor 2020 100 kilo was). Ook heeft corona een grote impact gehad op de kosten van afvalinzameling en verwerking in 2020. Door thuiswerken was het afvalaanbod vele malen groter dan normaal. Er zijn lange tijd dubbele diensten gedraaid om het huisafval op te halen. Op de afvalbengstations is extra personeel ingezet om te grote toeloop in goede banen te leiden en veiligheid te garanderen. Hiermee gaan kostenstijging, milieubelasting en servicevermindering gepaard. Een voorstel voor een drastisch andere aanpak van afvalinzameling is inmiddels aangeboden aan de raad.

C. Klimaatadaptatie Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor C.1. Klimaatbewust handelen binnen C.1.1. Opstellen Regionale Adaptatie Strategie (RAS) met uitvoeringsagenda. gemeente Molenlanden, wat leidt tot . het behoud van het aantrekkelijke woon- en leefklimaat. Rekening houdend met de invloeden die de klimaatveranderingen met zich meebrengen.

Doel

Tijd

Geld

Doel

Tijd

Geld

C.1.2. Uitvoering pilotproject Drukdrainage in AlblasserwaardVijfheerenlanden C.1.3. Uitwerken resultaat lokale verkenning klimaatadaptatie en bodemdaling.

D. Landschap Wat willen we bereiken D.1. Het behouden van de kernkwaliteiten van het karakteristieke open veenweidelandschap.

Wat doen we ervoor D.1.1. Uitvoeren van de RMA Opgave Landschapsontwikkeling

20

Zomernota

Nieuw: Regie houden op de Nieuw: ontwikkeling van ons D.1.1.1. Project 1: Ontwikkeling en uitvoering van “Gebiedsdeals” karakteristieke open veenweidelandschap met het oog op Doelstelling en verwachte resultaten de komende grote ontwikkelingen Met provincies Zuid-Holland en Utrecht, als energietransitie, bodemdaling, gemeenten Vijfheerenlanden en Gorinchem, en waterschap Rivierenland werken we klimaatadaptatie en circulaire aan de opzet van “Gebiedsdeal 5”, het vervolg op eerdere gebiedsdeals die met de landbouw (D.1.1) provincie Zuid-Holland werden vormgegeven. Gebiedsdeal 4 is nog in uitvoering maar de projecten zijn aflopend. Gebiedsdeal 5 wordt op dit moment, mede op basis van het vorig jaar gerealiseerde “landschapsuitvoeringsdocument” vormgegeven en zal in de loop van 2021 tot uitvoer komen door het starten van concrete projecten. De projecten voeren we uit onder verantwoordelijkheid van deze opgave; de aansturing en uitvoering leggen we neer bij de Gebiedscoalitie. De Gebiedscoalitie legt verantwoording af aan het bestuurlijk overleg van deze opgave. De projecten worden via een concreet projectplan uitgevoerd en bewaakt. De looptijd van het totale project is ongeveer 4 jaar (2021 tot en met 2024). D.1.1.2.

Project 2: Ontwikkeling lange termijn visie landschap AV Doelstelling en verwachte resultaten De deelname aan de Eo Wijers Prijsvraag 2019/2020 heeft geleid tot de ontwikkeling van nieuwe beelden bij het AV-landschap van de toekomst. Het is nu zaak om hierover in gesprek te gaan met de regio en de partijen die daarbij van belang zijn. Het doel hiervan is om te komen tot een gezamenlijke visie op het landschap van de toekomst dat als kader kan dienen voor opgaven en projecten die nu en in de komende jaren worden uitgevoerd. De ambitie is dat deze visie kan uitmonden in een door alle bestuurlijke en maatschappelijke partijen gedragen aanbod aan het Rijk met ontwerpoplossingen voor ons platteland van morgen.

21

Zomernota

1.5. Programma 5 - Werken en recreëren in Molenlanden A. Economie Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel A.1. Ruimte voor innovatie en A.1.1. Meebewegen met initiatieven en vragen die gesteld worden en passen ondernemen ook in deze Coronatijd, binnen het beleid van de gemeente. waarbij ondernemers elkaar weten te vinden en zich gesterkt weten door een goede aansluiting van onderwijs op hun behoefte aan arbeidskrachten. A.1.2. Zorgen voor verbinding in het netwerk. A.1.3. Inzetten op lokaal maatwerk als het gaat om passende vestigingsvraagstukken en uitbreidingsvraagstukken van lokale bedrijvigheid. A.1.4. Uitvoering geven aan het vrachtwagenparkeerbeleid wat naar verwachting eind 2020 wordt vastgesteld. A.1.5. Ondersteunen ondernemers waar nodig bij opgaven op het gebied van klimaatadaptatie en energietransitie. A.1.6. We zetten ons in voor een voorspoedig procedureverloop bij vergunningaanvragen van onze ondernemers en trajecten richting provincie Zuid-Holland. A.1.7. Monitoren impact Coronacrisis op lokale economie.

Tijd

Geld

Toelichting A.1.4. Het is niet gelukt om het vrachtwagenparkeerbeleid in 2020 vast te laten stellen. Naar verwachting gebeurt dit later dit jaar . We bekijken dit ook in relatie tot het verzoek voor de verkoop van de vrachtwagenparkeerplaats in Nieuw-Lekkerland. Daarnaast is extra inzet gepleegd op ondersteuning van onze ondernemers als gevolg van de coronapandemie. Dit heeft ertoe geleid dat zowel het beleid als de aankoop zijn verschoven in de tijd. A.1.6. We zetten in op de uitbreiding van bedrijfsaanbod. Later dit jaar zal de gemeenteraad hier een voorstel voor tegemoet kunnen zien.

22

Zomernota

B. Agrarische economie Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel B.1. Een agrarische sector die zich B.1.1. Voortzetten ambtelijke trekkersrol Regionale Maatschappelijke Agenda verder kan ontwikkelen naar een (RMA) agrarische economie. duurzamere landbouw met nieuwe verdienmodellen waarbij verbreding en diversifiëring van de bedrijfsvoering mogelijk is. B.1.2. Uitvoering geven aan het ambitiedocument landbouw, samen met stakeholders, dat in oktober 2020 wordt aangeboden aan de Raad. B.1.3. Voortzetten traject Groene Cirkel Kaas en ondersteunen van pilots op het gebied van waterinfiltratie (onderwaterdrainage en drukdrainage). B.1.4. Uitvoeren beleid voor vrijkomende agrarische bebouwing dat in 2020 wordt vastgesteld. B.1.5. Faciliteren van duurzame innovaties op bedrijfsniveau die bijdragen aan een duurzame landbouw. Het aantal agrarische bedrijven bedraagt 378.

Tijd

Geld

Tijd

Geld

C. Vrijetijdseconomie Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor C.1. Optimaal benutten van C.1.1. Uitvoeren van projecten die passen binnen het maatregelpakket recreatieve potenties, waarbij Erfgoedlijnen van de Provincie in samenwerking met de partners van de behoud en versterking van Erfgoedtafel Oude Hollandse Waterlinie. leefbaarheid alle aandacht heeft zoals het ontwikkelen van Vestingstad Nieuwpoort tot een recreatief icoon. C.1.2. Opstellen van een programma voor het feestjaar ‘350 jaar Rampjaar 1672’ binnen het samenwerkingsverband Schoonhoven-Nieuwpoort (Twin Cities fase 2). C.1.3. Opstellen en uitvoeren plan van aanpak ‘Nieuwpoort op de Kaart’ in samenwerking met de ondernemersvereniging Langerak/Nieuwpoort.

23

Doel

Zomernota

C.2. Regie voeren op recreatie. C.2.1. Uitvoeren Toeristische Agenda Molenlanden. Molenlanden wil sturen op recreatie om zowel de toename van het aantal (meerdaagse) recreanten te benutten als ook de leefbaarheid voor inwoners te beschermen. * C.3. Groei van kleinschalige C.3.1. Ondersteunen van initiatieven voor het realiseren van (kleinschalige) (verblijf)recreatie die verspreid verblijfsrecreatie, die aansluit op de vraag zoals het benutten van aanwezig is om te voldoen aan de vrijkomende agrarische bebouwing. vraag. C.4. Herstel van (inter)nationaal C.4.1. Aansluiten bij lokale, regionale, provinciale en nationale marketingbezoek om te komen tot meer initiatieven. toeristische bestedingen en een duurzaam herstel van de Molenlandse vrijetijdseconomie. Toelichting C.3.1. Behalve de Gespreide Herberg wat zijn proces loopt, zijn er niet veel initiatieven binnengekomen op het gebied van vrijkomende agrarische bebouwing. De initiatieven die wel binnen kwamen voldeden vaak niet aan de gestelde kaders van de Toeristische Agenda Molenlanden (TAM). Als initiatieven niet in de pas lopen met de TAM worden er gesprekken aangegaan met initiatiefnemers om ze te begeleiden in hun proces waardoor het initiatief beter past bij de doelen en de kaders van de TAM.

D. Vrijetijdseconomie Kinderdijk Wat willen we bereiken D.1. Wij streven naar een toekomst waarin het icoon Kinderdijk een aansprekend verhaal vertelt.

D.2. Wij streven naar een toekomst waarin de dorpen Kinderdijk en Alblasserdam zich in de luwte van de

Wat doen we ervoor D.1.1. Kiezen van het hoofdscenario van het verhaal wat we de bezoekers willen vertellen en dit uitwerken. D.1.2. Opleveren draagvlakonderzoek 2020, over authenticiteit van het gebied en leefbaarheid. D.2.1. Uitwerken van een omgevingsplan Kinderdijk.

24

Doel

Tijd

Geld

Zomernota toeristenstroom kunnen blijven ontwikkelen. D.2.2. Starten met voorbereiding/participatie herinrichting Molenstraat. D.2.3. Opstellen en opleveren Toekomstvisie “Kinderdijk dorp in de luwte”. D.3. Wij stellen alles in het werk om D.3.1. Opleveren en in gebruik nemen van parkeerterrein Westrand Nieuwoptimale grip te krijgen op alle Lekkerland. bezoekersstromen richting het Werelderfgoed over weg en water. D.3.2. Onderzoeken van en adviseren over de mogelijkheden voor de beperking van de toegankelijkheid van het Molengebied. D.3.3. Organiseren en optimaliseren van het last-mile vervoer naar Kinderdijk. D.3.4. Opstellen van een integrale meerjarenbegroting voor het visitormanagement waarbij uitgangspunt is een gezonde exploitatie van het werelderfgoed en een dekking van kosten vanuit het werelderfgoed. D.4. Wij streven naar een D.4.1. Afronden van de gesprekken tussen Stichting Werelderfgoed slagvaardige, flexibele Kinderdijk, gemeente, provincie in 2021 over de gewenste bestuursstructuur die voldoende bestuursstructuur. instrumenten tot zijn beschikking heeft (= over voldoende bevoegdheden beschikt) en waarin alle schaalniveaus (dus ook bewoners) zich vertegenwoordigd weten. Toelichting D. 1. t/m 3. Investeringen die we niet zouden doen als er geen Werelderfgoed in de gemeente zou liggen, brengen we in principe ten laste van de exploitatie van het Werelderfgoed.

Een voorstel hiervoor (‘financieel arrangement') verwachten we rond de zomer. Bij deze Zomernota zijn de bedragen opgenomen die noodzakelijk zijn om voortgang te boeken met het vastgestelde uitvoeringsprogramma. Deze bedragen verwerken we in het ‘financieel arrangement’ dat met Kinderdijk en andere betrokken partijen wordt afgesloten. D.4. Het proces neemt meer tijd in beslag dan voorzien, dit heeft financiële consequenties. Deze consequenties zullen worden verwerkt in het financieel arrangement dat met de SWEK zal worden afgesproken.

25

Zomernota

E. Arbeidsmarkt Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor E.1. Verbetering evenwicht vraag en E.1.1. Informeren van bedrijven over de diverse organisaties en aanbod van arbeidskrachten. Steeds hulpstructuren op het gebied van om- en bijscholing van personeel. weer moeten we ervoor zorgen dat de vraag vanuit bedrijven helder is en het onderwijs daar goed op aansluit. Ook een goede samenwerking met partners als Avres en het werkgeversservicepunt zijn daarbij van belang. E.1.2. Informeren van bedrijven in de (maritieme) maakindustrie over en betrekken bij de doorlopende leerlijn maritieme techniek die in onze regio wordt opgezet.

E.2. Meer werkgelegenheid in de vrijetijdssector.

Doel

Tijd

Geld

E.1.3. Organiseren activiteiten waar mogelijk op het gebied van Onderwijs & Arbeidsmarkt. Wellicht moeten we deze activiteiten zoals de Techniekroutes, Alblasserwaard On Stage, Kom binnen bij bedrijven en de regionale Techniekspelen vanwege de Coronacrisis (tijdelijk) op een andere manier organiseren. We kijken hoe onderwijs en bedrijfsleven elkaar kunnen blijven ontmoeten en hoe jongeren goed begeleid kunnen blijven worden in hun loopbaanoriëntatie onder de nieuwe omstandigheden. E.1.4. Actief bijdragen aan de arbeidsmarktregio Gorinchem. E.2.1. Uitvoering geven aan de richting en de acties die aan de arbeidsmarkt gekoppeld zijn van de Toeristische Agenda Molenlanden (TAM) waaronder concreet werken met een nieuw toetsingskader voor (ondernemers)initiatieven waarin werkgelegenheid en educatie deel van uitmaken.

Toelichting E.1.3. Vanwege de beperkende maatregelen is het 1e halfjaar in overleg met ondernemers en onderwijs geen uitvoering gegeven aan deze voorgenomen activiteiten. In de 2e helft van dit jaar wordt bezien wat nog mogelijk is.

26

Zomernota

1.6. Programma 6 - Dichtbij Molenlanden A. Dienstverlening Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel A.1. Bieden van gemak, persoonlijke A.1.1. Scholen van alle medewerkers in het voeren van een goede dialoog. benadering en een gezamenlijke aanpak (samen doen). We staan goed in contact met onze (ondernemende) inwoners; fysiek, telefonisch en steeds meer digitaal. Het contact is proactief waar mogelijk omdat we aanwezig zijn in de dorpen. En uiteraard beschikbaar wanneer nodig. Inwoners moeten snel de juiste medewerker kunnen bereiken. Medewerkers die hun afspraken nakomen, duidelijk zijn en goed informeren over processen en procedures. En mocht onze dienstverlening niet prettig ervaren worden, dan stellen wij onze processen ter discussie. Alles voor de ‘oh zo kan het dus ook’ beleving (A.1). A.1.2. Bieden van meer gemak aan inwoners, doordat inwoners meer producten en diensten volledig digitaal kunnen aanvragen en afhandelen. A.1.3. Verbeteren van onze (telefonische) bereikbaarheid, betere directe bereikbaarheid van medewerkers, kortere wachttijden (aan de telefoon) en terugbellen binnen twee werkdagen. We gaan dit monitoren en laten jaarlijks onderzoek doen naar de stand van zaken. A.1.4. Trainen medewerkers in begrijpelijk schrijven. Onze brieven en e-mails worden daardoor merkbaar eenvoudiger en begrijpelijker.

27

Tijd

Geld

Zomernota A.1.5. Verbeteren van onze processen en we staan goed in contact met initiatiefnemers en aanvragers van vergunningen zodat duidelijk is wat er nodig is om de aanvraag effectief af te kunnen handelen. Mocht er een kink in de kabel zitten informeren wij hier over. Toelichting A.1.2 Inwoners kunnen al veel producten en diensten op onze website geheel digitaal aanvragen en afhandelen. Bij ruim 30 formulieren is dit nog niet het geval. Voor dat deel hebben we een nieuwe leverancier gekozen. Dit heeft gevolgen voor planning en begroting. Voor 2021 ontbreekt er nog 21.500 euro budget. We stellen dekking uit Zomernota voor. A.1.3 Het doel om jaarlijks te monitoren, is niet gehaald. In 2020 is het externe onderzoek naar bereikbaarheid (een herhaling van hetzelfde onderzoek als in 2019) niet gedaan door corona. Het onderzoek is inmiddels in het voorjaar van 2021 gedaan. Omdat de uitkomsten hiervan niet op tijd zijn voor de Zomernota, verwerken we deze in de begroting 2022 en de Eindejaarsnota.

B. Regionale samenwerking Wat willen we bereiken B.1. Goed contact met onze buuren regiogemeenten en medeoverheden en flexibele samenwerking aan gezamenlijke opgaven.

Wat doen we ervoor Doel B.1.1. Intensiveren (college)ontmoetingen met buur- en regiogemeenten en ROOD medeoverheden.

B.1.2. Participatie in opgaven (onder andere onderwijs) in kader van samenwerking functionele regio Gorinchem. B.1.3. Herijken van de Regionaal Maatschappelijk Agenda en optimaliseren van de governance en financiering daarvan. B.1.4. Deelname aan onderzoek naar toekomstige invulling Arbeidsmarktregio. B.2. Een bepalende speler zijn in de B.2.1. Invullen (bestuurlijk) trekkerschap Regionaal Maatschappelijke regio waarbij we inzetten op Agenda. samenwerking op die opgaven waar dat meerwaarde heeft. Opgaven en taken die we alleen beter kunnen, doen we zelf.

28

Tijd

Geld

Zomernota B.2.2. Bepalen prioriteiten en strategie voor regionale samenwerking vanuit de lokale belangen en beleidsdoelstellingen. B.2.3. Versterken lobbyvaardigheden door onder andere trainingen en intervisie. B.3. Goed functionerende verbonden partijen vanuit het oogpunt van dienstverlening, governance en kosten.

B.3.1. Opstellen van en besluitvorming over Nota Verbonden Partijen.

B.3.2. Uitvoeren van de Nota Verbonden Partijen met als prioriteit het invloed uitoefenen op de te prioriteren gemeenschappelijke regelingen. B.3.3. Initiëren van het gesprek en besluitvorming over het realiseren van bezuinigingen bij gemeenschappelijke regelingen. B.3.4. Heroriëntatie samenwerking Jeugdhulp. Toelichting B.1.1. Intensiveren (college)ontmoetingen met buur- en regiogemeenten en medeoverheden. Als gevolg van corona zijn er geen gezamenlijke college-ontmoetingen met de buur- en regiogemeenten en medeoverheden. Gelet op het karakter van de bijeenkomsten blijkt digitaal geen werkbaar alternatief. Wel vinden op individuele basis contacten plaats. B.3.3. Initiëren van het gesprek en besluitvorming over het realiseren van bezuinigingen bij gemeenschappelijke regelingen. Vanuit Molenlanden hebben we de gemeenschappelijke regelingen verzocht om hier inzet op te plegen. Vooralsnog zien we hiervan geen direct resultaat. Bij de behandeling van de zienswijze op de Begrotingen 2022 brengen we dit aspect in de advisering naar voren .

C. Samenlevingsprogramma Wat willen we bereiken C.1. Een Samenlevingsprogramma dat een beeld geeft van de vraagstukken op de strategische thema’s en wat er speelt in de

Wat doen we ervoor Doel C.1.1. Benoemen van ons ‘deel’ van de inspanningen in de eigen begroting. Per programma in de begroting wordt deze activiteiten benoemd. Via de P&Ccyclus vindt verantwoording plaats.

29

Tijd

Geld

Zomernota dorpen en stad. Hiermee stemmen we de bestuurlijke ambities af op de krachten die er al zijn in de dorpen en de stad. De inhoud van het Samenlevingsprogramma is wendbaar en door deze in 2021 te actualiseren, blijven we als samenleving (en gemeente als onderdeel daarvan) in wisselwerking met elkaar, zodat we blijven investeren in de dingen die echt van waarde zijn in en voor Molenlanden. C.1.2. Samen met ons netwerk in de dorpen, de stad en (regio) gemeenten vindt een actualisatie plaats van de dorps- en stadskaarten.

D. Toekomstvisie 2030 Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor Doel D.1. Een aansprekende toekomstvisie D.1.1. Uitwerken van de ambities die eind 2020 op basis van bestaande visies voor Molenlanden hoe we wonen, – en waar nodig verrijkt – in bestaande overlegstructuren met onze werken en (samen)leven in netwerkpartners- zijn geformuleerd. Molenlanden in 2030. Het geeft ook antwoord op de vraag hoe we deze ambities door middel van onder andere positionering, rolneming en inwonersparticipatie samen met en in ons netwerk willen realiseren. De inhoudelijke programma’s, onze positionering, doorontwikkeling van ons dienstverleningsconcept en inwonersparticipatie zullen hierin naadloos op elkaar aansluiten. Dit

30

Tijd

Geld

Zomernota geeft een helder beeld waar we met elkaar naar toe werken.

E. Doorontwikkeling stads- en dorpsgericht werken Wat willen we bereiken Wat doen we ervoor E.1. Een herkenbare manier van E.1.1. Versterken van de nauwe samenwerking met dorpsoverleggen en initiatiefnemers. werken waarbij de stad en dorpen het uitgangspunt zijn in het handelen van medewerkers. De visie op stads- en dorpsgericht werken (kerngericht werken) is gebaseerd op dezelfde speerpunten als de dienstverlening in het algemeen: maatwerk (persoonlijke benadering), gemak bieden en samen doen. Die natuurlijke samenhang draagt bij aan het verinnerlijken van het Molenlandse DNA in onze organisatie. E.1.2. Geven van inzicht en overzicht door de verschillenden activiteiten en plannen van de gemeente per kern in beeld te brengen en deze af te stemmen met initiatieven en thema’s die daar spelen. E.1.3. Opstellen en vaststellen van participatiebeleid. E.1.4. Verrijken van het aanbod in onze Leertuin met workshops en trainingen ter ondersteuning van het dorps- en stadsgericht werken. E.1.5. Inrichten van onze bedrijfsvoeringsprocessen volgens de speerpunten maatwerk, gemak bieden en samen doen.

31

Doel

Tijd

Geld

Zomernota

F. Gemeenteraad Wat willen we bereiken F.1. Actief blijven zoeken naar (nieuwe) mogelijkheden om flexibel en wendbaar de verbinding en communicatie met inwoners en gemeenschappen te continueren.

Wat doen we ervoor F.1.1. Deelnemen aan regionaal en landelijk overleg, bouwen aan extern netwerk en volgen van opleidingen om nieuwe ontwikkelingen naar Molenlanden te kunnen halen.

F.1.2. Deelnemen aan pilots indien inpasbaar qua tijd en geld. F.1.3. Actief werken aan de zichtbaarheid en bereikbaarheid van de raad en de raadsleden door de inzet van diverse communicatiemiddelen. F.2. Aanbrengen van verbeteringen in het vergadermodel en in de kwaliteit van bestuurlijke besluitvorming.

F.2.1. Ervaring op doen met het aangepaste vergadermodel en dit in september/oktober 2021 evalueren met als doel om in december 2021 eventuele aanpassingen aan de raad voor te leggen. F.2.2. Introduceren eind 2020/begin 2021 van een nieuw format voor raadsvoorstellen en daar in 2021 samen met de raad en de ambtelijke organisatie ervaring mee op doen.

F.3. Vergroten van de toegankelijkheid van de besluitvorming voor alle belangstellenden.

F.3.1. Voorbereiden van de verhuizing van de raad naar de Spil en daarbij specifieke aandacht hebben voor digitale en fysieke toegankelijkheid. F.3.2. Uitvoeren eind 2020/begin 2021 van een aanbesteding over de audiovisuele middelen met als doel om dit tegelijk met de verhuizing naar de Spil te implementeren. F.3.3. We onderzoeken welke vergader-wijzigingen als gevolg van de coronaperiode wenselijk zijn om structureel te behouden. Denk daarbij aan het organiseren van hybride raadsbijeenkomsten ( deel is fysiek aanwezig en deel is digitaal aanwezig).

32

Doel

Tijd

Geld

Zomernota

1.7. Ontwikkelingen Bedrijfsvoering Visie op bedrijfsvoering Onze bedrijfsvoering is ondersteunend aan de dienstverlening die wij bieden aan onze inwoners, ondernemers en het bestuur. Om de beleidsdoelstellingen te kunnen realiseren, zijn onze administratieve organisatie, de sturing en beheersing van processen op orde. Onze bedrijfsvoering is toekomstgericht en wendbaar, zodat we mee kunnen bewegen met onze omgeving. Om dit waar te blijven maken, is een visie op bedrijfsvoering vastgesteld waarmee de organisatie een handvat heeft voor de doorontwikkeling naar 2025 e.v. Onze missie : Zo kan het dus ook! heeft de volgende doelen: • Uitstekende dienstverlening. • Voldoen aan wet- en regelgeving. • (Zelf) in control (willen) zijn. Organisatieontwikkeling Een tussenevaluatie van de organisatieontwikkeling is in maart 2021 opgeleverd. Doel van deze tussenevaluatie is te onderzoeken op welke punten binnen het geldende organisatiemodel aanpassing in de werkwijze wenselijk zijn. Daarnaast loopt sinds december 2020 een formatieonderzoek. Een extern uitgevoerde benchmark, opgeleverd in februari 2021, is hiervoor de basis. De benchmark is in maart-mei 2021 vervolgd door een verdieping op de aandachtspunten uit de benchmark. Doel is te komen tot een zodanig wendbare personeelsbegroting dat de organisatie snel en tijdig kan inspelen op maatschappelijke en bestuurlijke doelen.