Bijlage 2 Adviezen CR aan B&W - WOS - Gemeenteraad VHL m.b.t. de 130%

Cliëntenraad Avres Postbus 3090 4200 EB Gorinchem info@clientenraadavres.nl www.clientenraadavres.nl 06-17966340

Meerkerk, 11 december 2020 Betreft :

verzoek om bij agendapunt 7.4 te stemmen voor ophoging naar de 130%

Aan

de leden van de gemeenteraad Vijfheerenlanden

:

Geachte leden van de Gemeenteraad, Aanstaande dinsdag heeft u uw laatste vergadering in het jaar 2020 met als agendapunt 7.4 het Actieplan Armoede en Schulden. De cliëntenraad heeft het college van B & W op 9 november jl. een advies gegeven. En zij heeft de leden van de commissie van Welzijn Onderwijs en Sport voorzien van een aantal aandachtspunten. Deze brieven, alsook de zogeheten ‘nabrander’ aan de leden van de commissie van Welzijn Onderwijs en Sport, staan alle bij de ingekomen stukken. Wij nemen bij dezen de vrijheid om genoemde stukken achter deze brief te pakken. Wij hopen dat velen van u de gecombineerde commissievergadering van Algemene Zaken & Welzijn Onderwijs en Sport van afgelopen donderdag hebben gevolgd bij hun agendapunt 6.2 (Actieplan Armoede en Schulden). Uit de reacties van verschillende leden bleek dat onze oproep om ‘de 130% in te voeren’ breed gedeeld werd. De brieven die achter deze aanbiedingsbrief hangen, geven onze argumenten voor ophoging naar de 130% ruim voldoende weer. Wij hopen dat ook u deze argumenten zult kunnen onderschrijven. Daarom willen wij het op deze plek laten met een citaat dat al eerder door ons is gebruikt: Kortom, onze stelling luidt: de 130 % werkt twee kanten op: Het beperken van de armoedeval (meer mensen uit de uitkering). Preventie armoede en schulden bij de werkende armen.

Wij wensen u veel wijsheid en inzicht bij het invullen van uw besluit.

Met vriendelijke groeten, namens Clientenraad Avres, Harrie Heeres, voorzitter

Meerkerk, 07 december ’20.

Aan : de deelnemers van de WOS vergadering op donderdag 03 december ’20. Betreft : Nabrander, aanvullend commentaar op WOS overleg van 3 december 2020, inzake het actieplan Armoede en Schulden VHL 2020.

Geachte dames en heren, Met veel respect en ontroering heb ik uw standpunten over dit plan aangehoord en moeten constateren dat wij in Vijfheerenlanden in een gemeente leven die de zorg voor naasten en minst bedeelden hoog in het vaandel heeft staan en ook de bereidheid heeft de daad bij het woord te voegen. Allerlei “tools “ worden daarbij aangereikt in het actieplan ” Armoede en Schulden 1.5. “ om dit handen en voeten te geven. Ook de verhoging van de draagkrachtgrens naar 130 % wordt hierin genoemd als “tool” die wij als Clientenraad Avres ten zeerste onderschrijven. Vele onderbouwende in’s en out’s zijn u al aangereikt door de cliëntenraad Avres , maar toch zou ik graag de meest essentiële argumenten en zaken betreffende de 130 % nog even voor het voetlicht willen brengen. Wethouder Taal stelt dat het nog geen zin heeft om de 130 % in te voeren omdat de 120 % nog onvoldoende ingevuld bereik zou hebben door onbekendheid met de regelingen. Wel beloofde hij op het gebied van communicatie grote stappen te gaan nemen. Fijn dat dit nu onderkend wordt. CR Avres heeft hiervoor al tijden om aandacht gevraagd. Echter is dit geen argument om de 130 % niet toe te passen.

Dhr. Taal gaat dan wel ganselijk voorbij aan het feit dat bij de 130 % ook een totaal andere doelgroepen bereikt worden, namelijk : het ”eind van de werkende armen”, net boven minimumloners, (schijn) ZZP-érs en pay-rollers o.a. ( TIP : Film “Sorry we missed you “ die wij ook beperkt ( budgettair ) cadeau gegeven hebben aan de meeste fracties en aan de betreffende wethouders binnen het AB van Avres, met het verzoek deze ook te verspreiden.

Let wel : we hebben het over 130 % van het Sociaal Wettelijk Minimum ( 130 % van de toepasbare bijstandsnorm ) . En mochten mensen gebruik willen maken van de voorzieningen, let op!: voor de meeste minimaregelingen geldt de bijstands- vermogenstoets. Dus oneigenlijk doelgebruik zal zeer meevallen.

Daarnaast wil ik u nog wijzen op het feit dat er met de invoering van de 130 % eigenlijk een win-win situatie ontstaat : Hulp voor de werkende armen. Beperking van de armoedeval waardoor werken vanuit een uitkering minder complex wordt, door niet gelijk in een mogelijk onoverzichtelijk kortings –circuit van toeslagen en regelingen te vervallen.

Citaat uit ons ingebracht opinie stuk bij de commissie WOS : Kortom, onze stelling luidt: de 130 % werkt twee kanten op: Het beperken van de armoedeval (meer mensen uit de uitkering). Preventie armoede en schulden bij de werkende armen.

Wij wensen u veel wijsheid en inzicht bij het invullen van uw besluit, Met vriendelijke groeten, Namens de Clientenraad Avres Harrie Heeres, voorzitter.

Cliëntenraad Avres Postbus 3090 4200 EB Gorinchem info@clientenraadavres.nl www.clientenraadavres.nl 06-17966340

Meerkerk, 2 december 2020

Geachte leden van de commissie WOS,

Fijn om te merken dat wij allen achter hetzelfde doel staan: het aanpakken van de (stille) armoede en het aanpakken van schulden. Er is door de cliëntenraad van Avres al het nodige over gezegd in haar advies aan het college van B en W. Toch wil de cliëntenraad graag gebruik maken van de mogelijkheid om nog het een en ander op papier te zetten. En niet in de vorm van een brief. Maar meer in het delen van vragen, twijfels, suggesties, aannames. Die u, zo u wilt, onmiddellijk van tafel mag vegen. Maar die u ook kunnen doen denken ‘daar zit wat in’. Wij ontkomen er niet aan dat sommige zaken een herhaling van zetten lijken. Het zij zo. Uiteraard juichen ook wij preventieve maatregelen toe. Maar waarom kiezen? Wat is er tegen om, naast de maatregelen die u meldt, tevens van 120% naar 130% te gaan? De kosten zullen het niet zijn: één tot drie uithuiszettingen, afhankelijk van de complicaties, geven ook een bedrag rondom de € 70.000, = aan kosten te zien. -

En als we er dan vanuit gaan dat binnen dit genoemd bedrag een x-bedrag zit voor de toename van het gebruik van kindregelingen van Stichting Leergeld en voor de toegenomen vraag naar de financiële bijdrage vanwege chronische ziekte of beperking, dan is het restbedrag voor de overige minimaregelingen- als daar zijn het declaratiefonds, de collectieve zorgverzekering, de Individuele Inkomsten Toeslag en de zogeheten extra bijdrage voor ouders met kinderen (dit laatste bedraagt € 400, = in de vijf jaar) eigenlijk te verwaarlozen. Waar hebben we het over? Wij zien geen nadelen, enkel voordelen.

U geeft in uw schrijven aan op welke wijze u de op 1 januari 2021 gewijzigde Wet op de gemeentelijke schuldhulpverlening wilt invullen. Per die datum heeft elke gemeente immers de wettelijke taak om op basis van signalen over betalingsachterstanden die ontvangen worden van schuldeisers, binnen vier weken uit eigen beweging hulp aan te bieden, het eerste gesprek te hebben (art. 4 lid 1Wgs).

Fijn dat u keihard inzet op vroegsignalering en gebruik maakt van de verruimde mogelijkheden van gegevensuitwisseling. Een voordeel van handhaven van de draagkrachtgrens van 120% zou zijn dat hetzelfde beleid gevoerd blijft worden binnen de Avres-gemeenten: -

Kan nu gesteld worden dat, als Gorinchem en Molenlanden de draagkrachtgrens gaan verhogen naar de 130%, Vijfheerenlanden daarin mee zal gaan, gezien zij hetzelfde beleid wil voeren ( waarmee ook dan extra kosten bespaard zouden worden). Of komt er dan een situatie vergelijkbaar met 2018?

Een draagkrachtgrens zal altijd een (beperkte) armoedeval kennen, ongeacht de hoogte. Dit zijn wij met u eens. Alleen: bijstandsgerechtigden zullen bij 130% minder bang zijn hun minimaregelingen mis te lopen (als ze dat al zijn; werk is voor de meeste mensen belangrijker dan een eventuele - in veel gevallen tijdelijke - geringe achteruitgang in inkomen. Het plezier in arbeid, in collega’s, in het weer meedoen, het herkrijgen van zelfrespect, weegt heel zwaar voor iemand die lang aan de zijkant heeft gestaan. -

En voor de werkende armen geldt dat zij bij verhoging naar de 130% hun eventueel verloren recht op verschillende minimaregelingen herkrijgen. Kortom, onze stelling luidt: de 130 % werkt twee kanten op: Het beperken van de armoedeval (meer mensen uit de uitkering) en preventie armoede en schulden bij de werkende armen.

Tenslotte wensen wij u toe dat u een goede discussie zult hebben en dat u blij zult kunnen zijn met het advies dat u uiteindelijk aan de gemeenteraad zult geven. Hoe dit advies ook moge luiden. Met vriendelijke groet, namens Cliëntenraad Avres, Harrie Heeres, voorzitter Cliëntenraad Avres

NB1: U zegt dat Avres op dit moment onderzoekt welk instrument er ingezet kan worden om helder en inzichtelijk te krijgen hoeveel bijstandsgerechtigden erop vooruit gaan als ze werken. Ook de cliëntenraad was bezig met Stimulansz een voorlichtingsbijeenkomst op te zetten met betrekking tot de diverse tools die er zijn. Wij zullen contact opnemen met Avres om een en ander te stroomlijnen. De heer Nuyten van Stimulansz is al bereid gevonden mee te werken, mits Avres achter de bijeenkomst staat. Dat lijkt dus het geval te zijn. NB2: Hierachter vindt u nog ons advies aan het college van B en W, plus een A4-tje dat volgens ons de situatie weergeeft in - in elk geval - de eerste helft van 2018.

Pagina 2

/res HOOGTE UITKERINGEN l JANUARI 2OI8 Hieronder ziet u de hoogte van uitkeringen en bijdragen vanaf l januari 2018 tot l juli 2018. Deze bedragen zijn netto maandbedragen. De vakantietoeslag wordt op 8 juni 2018 uitbetaald.

U|TKERI NG pARTtCtPAT!EWET (BIJSTAND) Uitkering per maand: 18 tot en met 20 jaar Alleenstaande of alleenstaande ouder Gehuwd/samenwonend Gehuwd/samenwonend met kind(eren) Uitkering per maand: 2l jaar tot AOW-leeftijd Alleenstaande of alleenstaande ouder Gehuwd/samenwonend

Uitkering

€ 232,66 € 465,33 € 734,62 Uitkering

Vakantiegeld

€72,25 €24,49 € 38,65

€ 942,53

Vakantiegeld € 49,60

€ 1,.346,45

€70,87

Kostendelersnorm Hoe meer personen van 21 jaar of ouder in uw huis wonen, hoe lager uw bijstandsuitkering. Omdat u uw woonkosten kunt delen met anderen krijgt u een lagere uitkering. De kostendelersnorm geldt niet voor studenten, jongeren tot 21jaar en bij commerciEle huur. Uitkering per maand bii een kostendelersnorm U itkering Vakantiegeld Tweepersoo nshu ishouden € 673,23 € 35,43 Driepersoonshuishouden € 583,46 € 30,71 Vierpersoonshuishouden € 538,58 € 28,35

Vrij te laten vermogen Om te bepalen of u recht heeft op bijstand kijkt Avres hoeveel vermogen u heeft. Heeft u meer vermogen dan de bedragen hieronder, dan heeft u geen recht (meer) op een uitkering.

€ 6.020,00

Alleenstaande Alleenstaande ouder/gehuwd/samenwonend

€ L2.040,00

Avres heeft verschillende regelingen om u financieel te ondersteunen als u een minimum inkomen heeft. Voor inwoners van

lrf,>, fc^

lnkomensgrenzen 110% per Alleenstaande tot 21" jaar Alleenstaand e, 2l jaar of ouder Alleenstaande ouder, 2L jaar of ouder Gehuwden/samenwonenden 21 jaar of ouder Alleenstaande AOW-gerechtigde leeft ijd Gehuwden/samenwonenden AOW-gerechtigde leeft ijd

€ 255,93 € 1.036,78 €7.295,20

€ 1".481,10 € 1.165,68 € 1.594,09

De 1,LO% inkomensgrens geldt niet voor de collectieve zorgverzekering, de regeling chronisch zieken en de kindregelingen, daarvoor geldt de L20% norm. Zie de tabel hieronder voor de inkomensgrens van 120%.

Voor inwoners van gemeenten Gorinchem, Giessenlanden lnkomensgrenzen L2Wo per maand Alleenstaande tot 2L jaar Alleenstaand e,27 jaar of ouder Alleenstaande ouder, 21jaar of ouder Gehuwden/samenwonenden 21 jaar of ouder Al leenstaande AOW-gerechtigde leeft ijd Geh uwden/samenwonenden AOW-gerechtigde leeft ijd

Molenwaard en Zederik:

€ 279,2A € 1.1"31",03 € 1.389,45

€ 1.615,7.4 € L.271",6\

€ 1.739.SS

*l

Cliëntenraad Avres Postbus 3090 4200 EB Gorinchem info@clientenraadavres.nl www.clientenraadavres.nl 06-17966340

9 november 2020 ADVIES Betreft: 130% van de bijstandsnorm; hoezo armoedeval? Aan: het college van Burgemeester en Wethouders Vijfheerenlanden

Geachte dames, heren, De cliëntenraad van Avres heeft vernomen het college van B&W dinsdag, 10 november onder andere overleg zal hebben over de minimaregelingen binnen het verzorgingsgebied van Avres. Wij willen deze gelegenheid aangrijpen om u dit ongevraagde advies aan te reiken om een blik te bieden op de zogenaamde ‘armoedeval’. De gemeenteraad vergadert over dit onderwerp op 15 december. Het inkomen van mensen die komend vanuit de bijstand - inclusief alle regelingen, waaronder de minimaregelingen - een betaalde baan krijgen, gaat er in totaal inkomen op vooruit. Maar niet evenredig. Dit komt omdat extra inkomen invloed heeft op de hoogte o.a. van de huur- en zorgtoeslag en op het verliezen van het recht op gemeentelijke minima- en kwijtscheldingsregelingen. Vooral bij meerpersoonshuishoudens daalt het bedrag dat zij aan landelijke toeslagen kunnen ontvangen bij extra inkomen snel. Uit studies blijkt dat het invoeren van de 130% regeling een groot positief effect heeft op het oplossen van de ‘stille armoede’ en de daaraan oorzakelijke problemen onder de werkenden met een sociaal minimum loon. De studie ‘Samenspel landelijk en gemeentelijk inkomensbeleid: een onderzoek naar de armoedeval’ van Stimulansz, wijst erop dat het netto effect van de investering in deze regeling vele malen groter is dan de grootte van de financiële investering.

Het feit dat mensen niet gelijk hun minimaregelingen kwijtraken als ze gaan werken, geeft hun rust en zekerheid. 130% Cliëntenraad Avres vraagt aandacht voor de ophoging naar 130% in de wens dat de gemeente Vijfheerenlanden de eerste zal zijn die achter deze ophoging zal staan. Wij verwachten dat na deze sociale daad de gemeenten Gorinchem en Molenlanden zullen volgen. Dit is wel zo prettig voor Avres (eenvoudig in de uitvoering) en de gemeenten (kostenbesparend) en voor het gehele cliëntenbestand: gelijkheid in rechten. Wij zijn ons ervan bewust dat er binnen uw gemeente wellicht ook gemeenteraadsleden zijn die voor het zogeheten ‘maatwerk’ zijn. Ook in de online vergadering van de adviesraden van 5 oktober jl. kwam dit ter sprake. Er kon op dat moment echter niet concreet gemaakt worden wat dit maatwerk zou kunnen inhouden.

Bij maatwerk denkt de cliëntenraad vooral aan het ophogen van de grens van kindregelingen bij (eenouder-)gezinnen met kinderen. Zodat kinderen niet de dupe worden. Daarnaast denkt de cliëntenraad aan het behouden van uw succesvol gebleken doorbraakbudget. En ook aan het overzichtelijker en eenvoudiger maken van de regelingen, opdat de kans dat er gebruik van gemaakt zal worden groter zal worden. De cliëntenraad is van mening dat beide zaken náást elkaar kunnen bestaan: de ophoging van de grens voor alle minimaregelingen naar de 130% hoeft geenszins in te houden dat u als gemeente niet zou kunnen besluiten om bijvoorbeeld de ‘kindregelingen’ (denk aan Stichting Leergeld) naar de 140% of de 150% te brengen. U zou niet de eerste gemeente zijn. Vanaf 2021 is het kabinet opnieuw van plan om de bijstandsuitkering te verlagen (door te korten op fiscale voordelen). Ondanks het gegeven dat de crisis juist gaat zorgen voor een extra toename in het aantal armen. Deze korting loopt bij ongewijzigd beleid door tot en met 2035 waardoor de kans op armoede fors toeneemt.* Het belangrijkste argument van het kabinet is dat mensen gemotiveerd moeten blijven om te werken. Oftewel: de uitkering mag niet te aantrekkelijk zijn.

Volstrekt onterecht vinden wij en ook Amma Asante (voorzitter van de Landelijke Cliëntenraad) stelt: ‘De aanname is dat mensen voor hun lol langdurig werkloos zijn en eropuit zijn om misbruik te maken van sociale voorzieningen. De wetgeving wordt gebaseerd op deze aanname terwijl de wetenschap juist aantoont dat het merendeel (zo’n 95 procent) van de bevolking graag wil werken.' Het is niet zo dat mensen niet willen werken mocht blijken dat ze er niet of nauwelijks op ‘vooruit’ gaan. Voor de meeste mensen is het feit dat ze weer iets kunnen betekenen, dat ze weer meedoen in de maatschappij, dat ze ‘hun hand niet meer op hoeven te houden’, dat ze niet langer van elke stap die ze zetten rekenschap moeten geven, dusdanig belangrijk dat ze - zelfs al zouden ze er in inkomen wat op achteruit gaan - graag weer gaan werken. Wel kan de ophoging naar 130% de enkeling die aarzelt net over de streep trekken ”oké, ik houd dus voorlopig recht op de lokale minimavoorzieningen”**(vergeet niet dat mensen die een tijd niet deelgenomen hebben aan het arbeidsproces vaak erg onzeker zijn geworden over hun eigen kunnen). Ook zou een zogenaamde uitstroompremie mensen kunnen helpen de stap te nemen (*** laatste kopje). Niet-gebruik van voorzieningen Er komen steeds meer werkende armen: Nederlanders die werken en tegelijk in armoede leven.

De verhoging van de belasting op boodschappen, stijgende huren, de toenemende zorgpremies en energierekening, zijn maatregelen die door een groeiende groep Nederlanders worden gevoeld in de portemonnee. Veel van deze mensen maken vooralsnog niet of nauwelijks gebruik van de minimaregelingen. Veelal uit niet-bekend-zijn-met: “dat is toch alleen voor mensen in de bijstand?” Het is en blijft een aandachtspunt om het zogeheten niet-gebruik van voorzieningen terug te dringen. Behalve werkende armen is er nog een groep Nederlanders die niet- of onvoldoende gebruik maakt van de regelingen. Dat is de groep AOW-gerechtigden met een klein pensioentje. We gaan er in dit schrijven vanuit dat de groep mensen die gebruik moet maken van een bijstandsuitkering weet heeft van de regelingen die voor hem/haar van toepassing zijn. Dat Avres hen hiervan op de hoogte heeft gebracht. Wij zetten echter vraagtekens bij de kennis die mensen hebben die een andersoortige uitkering genieten. Weten zij wel waar zij recht op hebben? En zo niet: hoe bereikt de gemeente deze mensen? Welke bestandskoppeling is mogelijk zonder de privacywetgeving te schenden? Of welke voorlichting is hier wenselijk? Hier zal nog het nodige denkwerk verricht moeten worden; we zijn benieuwd naar de actie vanuit de gemeente.

Het niet-gebruik van voorzieningen heeft alles te maken met het belang van de door u genoemde vroegsignalering. Niet-gebruik leidt immers tot - stille - armoede, tot het maken van schulden, tot Pagina 2

zelfs mogelijk een slechtere gezondheid (mensen hebben geen geld voor de tandarts, de fysiotherapie e.d.). Bijzondere bijstand voor medische kosten is nu niet mogelijk omdat vanuit de Particpatiewet wordt aangegeven dat de zorgverzekeringswet de voorliggende voorziening is. Ook in dergelijke gevallen zou het fijn zijn wanneer maatwerk mogelijk is. Het doet ons deugd dat u als sociale gemeente Vijfheerenlanden al tenminste vanaf maart het armoedebeleid op uw agenda heeft staan. Kortom, enkele van de belangrijkste dingen die u als gemeente kunt doen om de armoedeval te beperken: Heb vertrouwen in uw burgers; de meeste uitkeringsgerechtigden willen erg graag werken. Durf over te stappen naar in elk geval de 130% voor alle regelingen (en wellicht een wat hoger percentage voor mensen met kinderen): u bereikt zo ook meer werkende armen en uw bijstandsgerechtigden zullen minder last hebben koudwatervrees. Attendeer bijstandsgerechtigden erop, bijvoorbeeld met folders en/of de gemeentesite, dat het recht op inkomensondersteuning niet direct volledig vervalt wanneer je boven bijstandsniveau zit. ** Zorg dat de werkende minima gebruik maken van (landelijke) toeslagen en uw gemeentelijke regelingen: geef voorlichting en blijf vooral een speerpunt maken van het ‘niet gebruik’. Stille armoede is niet alleen vaak een kwestie van niet-weten, maar ook vaak een kwestie van schaamte.

Schenk ook voldoende aandacht aan AOW-ers met een klein pensioentje en aan andere (nietAvres-, maar bijvoorbeeld UWV-) uitkeringsgerechtigden die vaak niet weten dat ook zij gebruik kunnen maken van de minima-regelingen, mits voldaan aan de voorwaarden. Wij wensen u veel wijsheid toe. En moge uw inwoners de uitspraak die Jan Geereking deed in zijn ‘Reactie van de samenwerkende organisaties op het concept armoede- en schuldenbeleid Vijfheerenlanden’ van harte onderschrijven:

“Als ik dan toch arm moet zijn, dan maar liever als bewoner van de gemeente Vijfheerenlanden, want daar tel je tenminste mee”

Met vriendelijke groet, namens Cliëntenraad Avres, Harrie Heeres, voorzitter CR Avres c.c.: AB van Avres Ronald den Tek, waarnemend directeur van Avres Bert Hoeven, beleidsadviseur Agnes de Bruin, manager werk en inkomen Avres Hanneke Luijten, projectmanager Avres

Pagina 3

* : CPB-SCP-Kansrijk-armoedebeleid: Als gevolg van reeds ingezet beleid neemt het aantal personen in armoede na 2021 met ruim een kwart toe (van 5,3% naar 6,8% van de bevolking). Een belangrijke verklaring voor deze toename is de jaarlijkse verlaging van de bijstandsuitkeringen (via de afbouw van de dubbele heffingskorting in het referentieminimumloon voor de bijstand) die doorloopt tot en met 2035. Hierdoor neemt de kans op armoede onder bijstandsgerechtigden fors toe.

**: De Cliëntenraad van Avres probeert op dit moment een online voorlichtingsbijeenkomst te organiseren met John Nuyten van Stimulansz. Wellicht wil het college en of gemeenteraadsleden hierbij aansluiten De opzet is dat John Nuyten helder zal uitleggen welke verschillen c.q. overeenkomsten/overlappingen er zijn met betrekking tot de vele tools die er zijn om de gevolgen van het aan het werk gaan vanuit de uitkering in kaart te brengen. En hij zal daarbij in die online voorlichtingsbijeenkomst ook de kosten benoemen. Denk hierbij aan de volgende tools: - BerekenUwRecht (met daarbinnen de optie BerekenUwRechtPlus; small en XL) https://www.stimulansz.nl/advies/bereken-uw-recht/ - WerkenloonT https://www.stimulansz.nl/advies/armoedevalwerkloont/#:~:text=WerkloonT%20vergelijkt%20de%20situatie%20v%C3%B3%C3%B3r,landelijke%20 toeslagen%20en%20de%20verwervingskosten. - Uitkeringnaarwerk-berekenaar https://www.nibud.nl/beroepsmatig/uitkeringnaarwerkberekenaar/ Het doel van deze bijeenkomst is dat de gemeenten / Avres tot het besluit kunnen komen een tool, of een combinatie van tools, aan te schaffen. Zodat cliënten exact kunnen zien welke gevolgen het ‘aan het werk gaan vanuit de uitkering’ voor hen persoonlijk zal hebben. En met deze informatie en op deze wijze gerustgesteld zullen kunnen worden.

Als deze bijeenkomst doorgang kan vinden, zullen wij u dit zeker laten weten, zodat u, indien u dit wenst, kunt deelnemen.

***: Uit: https://www.stimulansz.nl/gemeente-stop-de-armoedeval/ Wat is de armoedeval? Armoedeval heet het fenomeen dat ontvangers van een uitkering die aan het werk gaan, financieel niet beter af zijn maar er op achteruit gaan. Het betreft bijstandsgerechtigden die net iets meer (kunnen) verdienen dan het bijstandsniveau. Terwijl de bedoeling van gemeenten juist is dat werken moet leiden tot financiële onafhankelijkheid. Werken moet lonen Helaas kan dat onder de Participatiewet anders uitpakken, omdat uitkeringsgerechtigde inwoners toeslagen en andere vormen van inkomensondersteuning kwijt dreigen te raken. Denk daarbij aan landelijke voorzieningen (bijvoorbeeld huur- en zorgtoeslag), of lokaal ingezette inkomensondersteunende instrumenten. Zo vervalt door een hoger loon het recht op kwijtscheldingen snel en worden tegemoetkomingen in rap tempo verminderd. Stimulans ontbreekt ‘Werkende armen’, inwoners met een laag inkomen uit arbeid, kunnen er door het dreigende verlies aan rechten en inkomsten van worden weerhouden meer uren aan de slag te gaan. De stimulans om van ‘baantje’ naar baan te gaan is er immers niet. Ook is het denkbaar dat de niet-werkende partner van een bijstandsgerechtigde met een minimumuitkering er minder toe neigt zelf werk te zoeken, als dat financieel ‘bestraft’ wordt met het verlies van minimavoorzieningen.

De vrees voor de armoedeval weerhoudt hen ervan om aan het werk te gaan. Pagina 4

Onzekerheid wegnemen “Mensen die al jarenlang van een laag inkomen leven, kunnen zich geen inkomensachteruitgang permitteren”, verklaart Karin van Nuland, specialist armoede en schulden bij Stimulansz. “Zij ontberen een financiële buffer.” Zuur voor zowel betrokkenen als voor de uitkeringsverstrekker, zegt ze erbij, omdat de armoedeval een gevolg is van voorzieningen die het leven van mensen met de laagste inkomens juist moeten verbeteren. Met die intentie hebben sommige gemeenten een ruimhartig armoedebeleid opgezet. “De onzekerheid die optreedt door een mogelijk armoedeval is voor mensen in een uitkering geen prikkel om betaald werk aan te pakken”, aldus Van Nuland. Kies het omslagpunt Bij ieder armoedebeleid hoort onvermijdelijk een zekere armoedeval, beseft Van Nuland. Voor u als gemeente is het noodzakelijk te bepalen waar voor specifieke huishoudens precies het omslagpunt van de armoedeval ligt. Voor die gezinnen kunt u indien gewenst maatwerk leveren. “Gemeenten zijn daar soms huiverig voor, vanwege de hoge werk- en tijdsdruk waar ze nu al mee kampen”, merkt Van Nuland op. “Maar dat hoeft niet als ze eenvoudig kunnen doorrekenen welke huishoudens het kwetsbaarst zijn.” Zo blijkt uit onderzoek dat het risico op de armoedeval het meest voorkomt bij kostwinners met schoolgaande kinderen, die maximaal gebruikmaken van inkomensondersteunende voorzieningen, verduidelijkt zij.

Ook bij alleenstaande ouders met schoolgaande kinderen is de armoedeval een reëel risico. Maak het probleem bespreekbaar Stimulansz heeft een applicatie die voor individuele huishoudens berekent wat de financiële gevolgen zijn: WerkloonT. WerkloonT vergelijkt de situatie vóór (uitkering) en na (werk), met een compleet inzicht in het maandinkomen: nettoloon, toeslagen en ‘verwervingskosten’ bij betaalde arbeid (bijvoorbeeld kleding, kosten van woon-werkverkeer of kinderopvang). Op deze manier ondersteunt de applicatie inkomensconsulenten, klantmanagers, re-integratiecoaches en medewerkers van het Werkgeversservicepunt bij hun dienstverlening. In de spreekkamer kan het onderwerp armoedeval (of de vrees daarvoor) makkelijker aangesneden worden en de consequenties van (meer) werken meteen geïllustreerd. Zet uitstroompremie efficiënt in Mocht de calculator aantonen dat werken financieel gezien een stap terug betekent, dan kan uw gemeente overwegen om gedurende een bepaalde periode een uitstroompremie toe te kennen en/of bepaalde kosten te compenseren. “Een mogelijkheid die door veel gemeenten nu standaard wordt ingezet. Terwijl gericht inzetten het instrument efficiënt maakt. Dan loont werken ook echt”, besluit Karin van Nuland. Mocht u meer informatie willen over de lokale consequenties van de armoedeval en over WerkloonT, neem dan contact op met Sam van Grinsven of John Nuyten.

Pagina 5