Bijlage 1. Gespreksverslagen eerste gespreksronde
Tekst van het document
Gespreksverslag eerste gesprek Doe mee! Datum: 26 maart Tijd: 20.30 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Bob Brokking (Doe mee!), Berend Buddingh’ (Doe mee!), informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Namen van kandidaat wethouders worden niet opgenomen.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke opties voor een goede coalitievorming en voorkeursscenario Voor het vormen van een stabiele en inhoudelijk consistente coalitie worden twee aspecten essentieel geacht: 1. Inhoudelijk kunnen samenwerken: partijen moeten elkaar op beleidsmatige hoofdlijnen kunnen vinden. 2. Gelijke politieke/bestuurlijke stijl: werken vanuit de gemeenschap, transparant, consistent en integer bestuurlijk handelen. Voorkeurscoalitie Een combinatie van Doe mee! - ChristenUnie – VVD wordt, gebaseerd op de essenties, als het meest logisch gezien. •
Deze combinatie verbindt gerichtheid op sociaal beleid (ChristenUnie), economie en financiën (VVD) en de verbindende rol van Doe mee!.
•
Deze coalitie heeft met 15 van de 29 zetels een nipte meerderheid, maar wordt zowel politiek als inhoudelijk passend gezien.
Reflectie huidige coalitie •
De samenwerking tussen SGP en VVD wordt inhoudelijk als goed beoordeeld, maar ideologisch en qua bestuursstijl als te verschillend.
•
Er waren incidenten die de toekomstbestendigheid van de samenwerking onder druk zetten.
Andere scenario’s •
Uitbreiding met CDA biedt meer recht aan de uitslag en verbreedt de coalitie en biedt een ruime meerderheid. Dit maakt de oppositie wel smaller.
•
SGP en Doe mee! worden als “contramallen” ervaren: inhoudelijk en qua bestuurscultuur te ver uiteen.
2. Inhoudelijke blokkades of vertrouwenskwesties
Tussen ChristenUnie, VVD en Doe mee! •
Er zijn geen inhoudelijke blokkades tussen deze partijen.
•
De overeenkomsten zijn groot en samenwerking wordt realistisch geacht.
Mogelijke risico’s in de formatie •
Nipte meerderheid (15 zetels) maakt de coalitie kwetsbaar.
•
ChristenUnie heeft een centrale positie en kan overstappen als alternatieven aantrekkelijk lijken, denk hierbij aan C3. De inschatting is dat de ChristenUnie niet welwillend tegenover de C3variant staat.
•
Samenwerking met SGP wordt door Doe mee! gezien als het minst passend door verschillen in inhoud, bestuursstijl en ervaringen met de sterk normatieve benadering en helaas enkele incidenten.
CDA •
Geen blokkade, maar bij een coalitie met CDA is het noodzakelijk eerst gesprekken te voeren met de fractie.
3. Belangrijke speerpunten voor de komende periode De volgende thema’s worden als prioriteit gezien: 1. Wonen: woningbouw, leefbaarheid, ruimtelijke ordening. 2. Veiligheid: brede veiligheidsagenda. 3. Integraal Huisvestingsplan (IHP): complex vanwege financiële druk en verschillen tussen kernen. Andere relevante onderwerpen: •
Landbouw en natuur: bij de vier partijen geen gevoelig dossier.
•
Sociale cohesie: belangrijk, ook hier is tussen de partijen overeenstemming weinig conflictueus.
•
Asiel en migratie: wél gevoelig; vraagt duidelijke afspraken over proces, locatiekeuze en onderlinge communicatie.
4. Overeenkomsten en verschillen in programma’s Er is sprake van een sterke inhoudelijke basis: •
ChristenUnie: plannen van onderop, samenleving centraal.
•
VVD: stevige financiële sturing en economische ontwikkeling.
•
CDA: nadruk op landbouw en het betrekken van boeren.
Conclusie: De programma’s liggen grotendeels in elkaars verlengde. Overbrugging van de geringe verschillen lijkt goed mogelijk. Er zijn geen directe programmatische blokkades.
5. Niet-onderhandelbare punten of breekpunten Er zijn geen harde breekpunten, maar wel enkele wensen:
•
Geen stappen terug in afspraken over zondagsrust, zoals openingstijden van terrassen en zwembaden.
•
Tegelijk mag de discussie over ambtsgebed opnieuw gevoerd worden. Een bezinningsmoment wordt gezien als inclusief alternatief.
•
Het “oost-west”-verschil tussen voormalige gemeenten speelt nog mee, hier is gelijkheid en verbinding in gewenst.
6. Personele invulling van het college Uitgangspunten •
Samenstelling moet een balans bieden tussen ervaring en vernieuwing.
•
Een betere man/vrouw-verdeling is gewenst.
•
Kandidaten van buitenaf zijn mogelijk, maar geen expliciete namen worden in het verslag opgenomen.
•
Elke partij levert kandidaten met passende deskundigheid.
Portefeuilles (indicatief) •
Doe mee!: beschikt over 7 kandidaten, met voorkeuren passend bij Wonen/RO en Sociale Basis.
•
VVD: logische portefeuille Financiën.
•
CDA: landbouw en mogelijk onderdelen sociaal domein.
•
AZC-onderwerp hoort primair thuis bij de burgemeester; indien noodzakelijk kan het bij een wethouder worden ondergebracht.
Collegegrootte •
Plan A: 4 wethouders (voorkeur bij coalitie van ChristenUnie–VVD– Doe mee!).
•
Plan B: 5 wethouders (bij uitbreiding met CDA).
Voor de huidige gemeentegrootte bestaat een maximumbezetting van het college van 5 FTE en 7 personen.
Samenvatting Er is een duidelijke voorkeur voor de coalitie Doe mee! - ChristenUnie – VVD: inhoudelijk passend, bestuurlijk compatible en ideologisch niet té uiteenlopend. Toevoeging van CDA is een reële optie voor versterking van de meerderheid, maar vraagt voorafgaande gesprekken. SGP wordt niet uitgesloten, maar wordt op dit moment als minst passende partner gezien op basis van bestuurscultuur, maatschappelijke opvattingen en eerdere samenwerking. De speerpunten zijn helder en grotendeels gedeeld. Personele samenstelling moet zorgvuldig en evenwichtig zijn, met oog voor continuïteit én vernieuwing.
Gespreksverslag eerste gesprek SGP Datum: 28 maart Tijd: 09.00 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Corné Egas (SGP), Wietse Blok (SGP), informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Op verzoek van de SGP wordt één van de wethouderskandidaten genoemd.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke coalities en voorkeursrichting Er is breed draagvlak om uit te gaan van de twee grootste partijen (SGP en Doe mee!) als basis van een nieuwe coalitie. De kiezer heeft beide partijen beloond, waardoor het logisch is hen als kern te zien. Voor de derde partij worden meerdere opties genoemd: •
Voorkeur: toevoeging van de ChristenUnie vanwege constructieve houding, inhoudelijke nabijheid en sterke positie op het sociaal domein.
•
Alternatief: voortzetten van de huidige combinatie met VVD, maar dit wordt minder passend gevonden omdat de VVD heeft verloren en dit electoraal minder uitlegbaar is.
•
Mogelijk: combinatie met CDA, maar die staat lager op de voorkeur vanwege hun oppositiehouding (o.a. moties van treurnis).
•
Laatste optie: volledig confessionele coalitie (SGP, ChristenUnie, CDA), is minder wenselijk. Het past niet bij een brede maatschappelijke afspiegeling en kan onvrede vergroten. Het zou extra uitleg vergen richting achterban en samenleving.
•
De SGP reflecteert op de samenwerking met Doe Mee! en geeft aan dat deze inhoudelijk succesvol is verlopen. Er waren lastige dossiers en rimpelingen, maar volgens de SGP geen reden om van hernieuwde samenwerking af te zien. Dit zou hen verbazen.
Voorkeursvolgorde: 1. SGP – Doe mee! – ChristenUnie 2. Huidige coalitie (SGP – Doe mee! – VVD) 3. SGP – Doe mee! – CDA 4. C3-variant (SGP – ChristenUnie – CDA) als laatste scenario
2. Inhoudelijke blokkades / vertrouwen Er zijn weinig inhoudelijke blokkades. Wel zijn enkele principiële thema’s waarvan SGP aangeeft dat deze niet in een coalitieakkoord thuishoren, maar door de raad moeten worden behandeld. Voorbeelden die hierbij genoemd zijn: koopzondagen, LHBTI gerelateerde onderwerpen en het ambtsgebed. A. Overige vertrouwensaspecten
•
SGP benadrukt dat vrijwel alles bespreekbaar is, behalve wat onder principiële geloofspunten valt. Voor overige thema’s is er voldoende wederzijds vertrouwen, mits de coalitie “eerlijk en transparant” opereert.
3. Belangrijkste speerpunten komende periode 1. Woningbouw: veel is voorbereid, komende jaren tijd om te realiseren. 2. Stikstof en gebiedsgerichte aanpak: voortzetten ingezette lijn. 3. Duurzaamheid en energietransitie: energiehubs, warmtetransitie, dorpsgerichte aanpak. 4. Vertrouwen herstellen tussen overheid en inwoners: nadruk op nabijheid, investeren in dorpen en sociale cohesie. 5. Asiel en migratie is actueel en vraagt aandacht. De SGP verwacht dat hier voornamelijk het komende jaar stappen in worden gezet. De SGP staat achter uitvoering van de Spreidingswet.
4. Overeenkomsten en verschillen tussen programma’s •
Op inhoud ligt er veel overlap tussen SGP, Doe mee!, ChristenUnie en CDA op grote thema’s zoals wonen, duurzaamheid en landbouw.
•
Verschillen liggen vooral op principiële thema’s, die volgens SGP niet in een coalitieakkoord thuishoren maar aan de raad zijn.
•
Overbrugging van verschillen is goed mogelijk wanneer deze lijn wordt gehanteerd.
5. Niet-onderhandelbare onderdelen Zie ook vraag 2. •
Geen afspraken in coalitieakkoord over zondagsrust, LHBTQ of ambtsgebed.
•
Alle moreel-principiële thema’s worden aan de raad gelaten.
6. Personele invulling van het college •
SGP heeft meerdere potentiële kandidaten beschikbaar en ziet geen belemmeringen richting andere partijen.
•
Jan Lock is de eerste wethouder kandidaat voor de SGP. De SGP zou graag zien dat hij doorgaat op zijn huidige portefeuille. Mochten er meer wethouders geleverd mogen worden, dan zijn er verschillende kandidaten.
•
Synergie in het huidige college was sterk; belangrijk om in een nieuwe coalitie goed te kijken naar samenwerkingsdynamiek.
•
Portefeuilleverdeling kan gevoeliger liggen dan de personen zelf.
•
Diversiteit, verkregen ervaring en brede spreiding over de samenleving blijven aandachtspunten.
Samenvatting De combinatie Doe mee!, SGP en ChristenUnie wordt door SGP als vanzelfsprekende, passende en constructieve coalitie gezien. Er zijn geen wezenlijke inhoudelijke blokkades, behalve principiële thema’s die aan de raad moeten worden gelaten. Speerpunten liggen sterk op woningbouw, stikstof, duurzaamheid en herstel van vertrouwen. Het college moet worden ingericht met oog voor ervaring, synergie en brede vertegenwoordiging. Uitsluiting van SGP in de nieuwe coalitie zou volgens hen maatschappelijk schade kunnen doen en tot polarisatie kunnen leiden.
Gespreksverslag eerste gesprek CDA Datum: 28 maart Tijd: 10.15 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Maarten Klink (CDA), Frank Meerkerk (CDA), informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Namen van kandidaat-wethouders worden niet opgenomen.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke coalities en voorkeursrichting Het CDA ziet meerdere coalitiecombinaties als realistisch, omdat de inhoudelijke verschillen tussen partijen beperkt zijn. De partij benadrukt dat de kwaliteit en samenstelling van het college zwaarder weegt dan partijkleur. Vanuit die benadering worden de opties als volgt geordend: Voorkeurscoalitie: Doe mee! – ChristenUnie – CDA Deze combinatie past volgens CDA het best bij: •
de gedeelde nadruk op dorpsgericht en gebiedsgericht werken,
•
de focus op lokale gemeenschappen en brede welvaart,
•
sterke inhoudelijke overeenkomsten tussen de drie programma’s,
•
de aanvulling die CDA kan bieden in de verbinding met provincie en Den Haag.
De CDA-vertegenwoordiging in relevante dossiers (stikstof, brede welvaart, wonen) en de betrokkenheid bij provinciaal en landelijk bestuur van de partij worden als bestuurlijke pluspunten genoemd. Daarnaast zorgt deze combinatie voor een evenwichtige verhouding tussen confessionele en niet-confessionele partijen. Andere mogelijke combinaties •
Doe mee!– SGP – CDA Haalbare optie; geen bezwaar tegen samenwerking met SGP. Succes hangt vooral af van de wijze waarop het college wordt samengesteld en de onderlinge samenwerking. Wel aandacht voor een mogelijk kleine oppositie.
•
Betrekken van de VVD Voor zetels niet nodig. Zou alleen logisch zijn wanneer er een extra reden is, zoals een passende wethouderskandidaat of een sterke koppeling met provinciale dossiers en/of contacten.
•
C3-variant (SGP – ChristenUnie – CDA) Cijfermatig mogelijk, maar geen voorkeur. Deze variant representeert de samenleving onvoldoende en zou alleen moeten worden ingezet wanneer er geen andere realistische optie meer is.
Het CDA benadrukt zelf graag onderdeel van de coalitie te willen zijn, onder andere vanwege de bestuurlijke meerwaarde die de partij kan leveren richting provincie en rijk.
2. Inhoudelijke blokkades en vertrouwen CDA ervaart geen inhoudelijke blokkades richting andere partijen. Verschillen worden overbrugbaar geacht. Wel worden enkele aandachtspunten benoemd: •
AZC-dossier blijft gevoelig. CDA heeft lang gepleit voor kleinschalige opvang, maar staat open voor een grotere locatie als alternatief. Het democratisch besluit wordt gerespecteerd. Geen breekpunt, maar duidelijke randvoorwaarden zijn belangrijk om onderlinge frictie zoals in eerdere debatten te voorkomen.
•
Actief grondbeleid is een belangrijk CDA-thema. Raadsbreed zijn hierover stappen gezet; CDA vindt dat dit nu ook daadkrachtig moet worden uitgevoerd en doorgepakt. Geen blokkade, maar wel een punt dat stevig moet worden opgepakt.
•
Moties van treurnis uit het verleden drukken mogelijk op relaties met andere partijen. Dit vraagt aandacht wanneer SGP deel zou uitmaken van de coalitie.
Het CDA benadrukt dat het overal voor openstaat en dat samenwerking in een sterk collegiaal team belangrijker is dan programmatische verschillen.
3. Belangrijke speerpunten komende periode 1. Woningbouw o
Verspreid en betaalbaar bouwen in alle kernen.
o
Actiever grondbeleid om tempo te verhogen.
o
Aansluiten bij wat een kern nodig heeft (dorpsgericht).
2. Dorpsgerichte / gebiedsgerichte aanpak o
Uitbouwen van omgevingsprogramma’s met specifieke dorpshoofdstukken.
o
Gericht op behoud van leefbaarheid en brede welvaart.
3. Verbetering gemeentelijke dienstverlening o
Gemeente als dienstbare organisatie richting inwoners.
o
Verbetering van houding, bereikbaarheid en uitvoeringskracht.
4. Meer uitvoering, minder beleid o
Focus op tastbare resultaten in de dorpen.
o
Minder papieren trajecten; meer doen.
Niet-materiële thema’s (zondagsrust, ambtsgebed, LHBTI) CDA wil de huidige situatie behouden en hierover geen nieuwe discussies voeren. Rust bewaren voorkomt onnodige polarisatie.
4. Overeenkomsten en verschillen in programma’s •
Grote inhoudelijke overeenkomsten tussen Doe mee!, ChristenUnie en CDA op dorpsgericht werken, woningbouw, brede welvaart, landbouw/stikstof en dienstverlening.
•
Verschillen zijn vooral principieel van aard, maar CDA geeft aan deze onderwerpen niet te willen openen.
•
Samenwerking wordt in alle varianten goed mogelijk geacht.
5. Niet-onderhandelbare punten •
CDA noemt geen harde breekpunten.
•
Wel: niet-materiële onderwerpen (zoals zondagsrust en ambtsgebed) handhaven zoals ze nu zijn, zonder uitbreiding of beperking.
6. Personele invulling van het college •
CDA beschikt over een ruime poule van geschikte kandidaten voor vrijwel alle portefeuilles.
•
Kandidaten zijn bereid flexibel in te vullen wat nodig is; portefeuilles worden afgestemd op de uiteindelijke coalitie.
•
Samenstelling van een sterk en collegiaal team is doorslaggevend.
•
CDA ziet graag meer structureel overleg tussen coalitiepartners om samenwerking te versterken.
•
Diversiteit (o.a. man/vrouw) speelt mee, maar kwaliteit en teamdynamiek staan voorop.
•
Samenwerking college als team en coalitie is belangrijk. Enig dualisme blijft gezond; te grote spanning moet worden vermeden
Samenvatting Het CDA ziet meerdere coalitieopties als haalbaar, maar heeft een voorkeur voor Doe mee!, ChristenUnie, CDA,. Vanwege inhoudelijke overlap, lokale bestuursstijl en aanvullende kracht richting provincie en Den Haag. CDA ervaart weinig blokkades en wil vooral een college dat als team opereert. Speerpunten liggen bij woningbouw, dorpsgericht werken, dienstverleningsconcept en uitvoeringskracht. Principiële thema’s moeten met rust worden gelaten. CDA heeft een brede en goed inzetbare groep kandidaten beschikbaar.
Gespreksverslag eerste gesprek ChristenUnie Datum: 28 maart Tijd: 11.30 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Sanne Zijlstra (ChristenUnie), Pieter van Bruggen (ChristenUnie), informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Namen van kandidaat-wethouders worden niet opgenomen.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke coalities en voorkeursrichting De ChristenUnie benadrukt het belang van een coalitie die zowel de democratische uitslag weerspiegelt als een balans biedt tussen confessioneel en niet-confessioneel. De verkiezingsuitslag laat twee grote partijen, en duidelijke winnaars, zien (SGP en Doe mee!), waardoor zij volgens de ChristenUnie de logische basis van de nieuwe coalitie vormen. Voorkeursvariant: •
Doe mee! – SGP – ChristenUnie
o
Inhoudelijke overlap met Doe mee! op sociale thema’s en dorpsgericht werken.
o
Inhoudelijke overlap met SGP: beiden een uitgesproken christelijke partij.
o
ChristenUnie ziet zichzelf als verbindende partij tussen de twee groten.
o
Goede balans tussen beide “blokken” in de samenleving.
Andere opties: •
Doe mee! – SGP – CDA: mogelijk, maar variant met ChristenUnie i.p.v. CDA is een betere optie vanwege meer stabiliteit en voorspelbaarheid in de fractie.
•
Doe mee! – ChristenUnie – VVD: niet logisch volgens ChristenUnie; smalle meerderheid en te weinig confessionele vertegenwoordiging.
•
Confessioneel (SGP – ChristenUnie – CDA): geen voorkeur; betekent een onvoldoende afspiegeling van de samenleving.
Second best: Wanneer SGP en Doe mee! eventueel een voortzetting van hun samenwerking niet voor de hand liggend vinden, ziet de ChristenUnie de volgende combinatie als second best: Doe mee! – CDA – ChristenUnie. Dit biedt een ruime meerderheid, goede inhoudelijke aansluiting en goede afspiegeling van de samenleving. Verbreding met de VVD geeft daarin geen meerwaarde en is wat betreft de ChristenUnie dan ook niet nodig.
2. Inhoudelijke blokkades of vertrouwen ChristenUnie ziet geen onoverbrugbare blokkades, maar wel belangrijke aandachtspunten:
•
Bestuurlijke betrouwbaarheid: o
•
ChristenUnie wil duidelijkheid en voorspelbaarheid in samenwerking.
AZC-dossier: o
Geen breekpunt, maar wel een onderwerp dat vooraf goed besproken moet worden.
o
ChristenUnie wil dat afspraken niet tussentijds worden losgelaten; “afspraak is afspraak”.
Inhoudelijk ligt ChristenUnie dicht bij Doe mee! en SGP en kan met alle partijen uit de voeten, mits samenwerking stabiel is.
3. Belangrijkste speerpunten komende periode 1. Woningbouw o
Meer sturing vanuit de gemeente; minder aan de markt overlaten.
o
Dorpsgericht en passend bouwen.
2. Versterking van gezinnen en gemeenschappen o
Kerngericht werken, sterk sociaal domein, aandacht voor kwetsbare groepen.
o
Sluit goed aan bij Doe mee! en CDA.
3. Gemeenschapskracht en lokale democratie o
Dorpsberaden en bewonersinitiatieven versterken.
o
Gemeente ondersteunt waar de gemeenschap het zelf niet redt.
Mensbeeld vormt onderscheid, met name op sociaal domein: waar VVD inzet op eigen verantwoordelijkheid, ziet ChristenUnie nadrukkelijk een taak voor de overheid richting mensen die steun nodig hebben.
4. Overeenkomsten en verschillen in programma’s •
Veel overlap met Doe mee!, SGP en CDA op sociale thema’s, dorpsgericht werken, woningbouw en gemeenschapsversterking.
•
De grootste afstand ligt bij de VVD, vooral op sociaal-maatschappelijke visie.
•
Verschillen zijn volgens ChristenUnie overbrugbaar.
5. Niet-onderhandelbare onderdelen •
Geen harde breekpunten.
•
Democratisch genomen besluiten rond ambtsgebed, winkelopenstelling, vlaggen en vloekverbod worden gerespecteerd:
•
o
Houden zoals het is.
o
Niet verder verruimen en niet terugdraaien.
Geen behoefte om deze thema’s opnieuw te openen.
6. Personele invulling van het college •
ChristenUnie heeft meerdere kandidaten beschikbaar; sociaal domein ligt als portefeuille voor de hand.
•
Diversiteit belangrijk: ChristenUnie is geen voorstander van een college dat uitsluitend uit mannen bestaat.
•
Op dit moment ziet de ChristenUnie geen blokkades richting een kandidaat van een andere partij. Kanttekening: nog niet alle kandidaten zijn bekend.
•
Wens voor goede teamdynamiek, meer collegiaal overleg en minder “eilandjes” dan in het huidige college.
•
ChristenUnie is geen voorstander van wethouders van buitenaf.
Verlies van zetel: Wordt vooral toegeschreven aan landelijke trends en het lastige profiel van een genuanceerde middenpartij in een polariserend klimaat. ChristenUnie wil koersvast blijven en de verbindende rol blijven spelen.
Samenvatting De ChristenUnie ziet de coalitie Doe mee!, SGP, ChristenUnie als de meest logische en best passende combinatie: inhoudelijk, ideologisch en qua balans. Tweede voorkeur is Doe mee!, ChristenUnie, CDA wanneer samenwerking tussen de twee grootsten niet voor de hand zou liggen. ChristenUnie ziet geen inhoudelijke blokkades, maar benadrukt bestuurlijke betrouwbaarheid en voorspelbaarheid. Belangrijke speerpunten zijn woningbouw, versterken van gezinnen en gemeenschappen en dorpsgericht werken. ChristenUnie beschikt over meerdere kandidaten en hecht veel belang aan teamvorming, diversiteit en collegiale samenwerking.
Gespreksverslag eerste gesprek VVD Molenlanden Datum: zaterdag 28 maart Tijd: 13:15 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Marieke de Wit (VVD Molenlanden) Bert Snoek (VVD Molenlanden), Informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Namen van kandidaat-wethouders worden niet opgenomen.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke coalities en voorkeursrichting De VVD Molenlanden hecht aan een coalitie die recht doet aan zowel de democratische uitslag als de stabiliteit van bestuur. Terugkijkend op de afgelopen periode stelt de VVD Molenlanden dat de combinatie Doe mee! – SGP – VVD Molenlanden een goed functionerende coalitie is geweest, ondanks enkele spanningen in de campagneperiode. Deze worden als bespreekbaar en niet structureel gezien. Voorkeursvariant: Doe mee! – SGP – VVD Molenlanden •
Bewezen samenwerking; inhoudelijk breed gedragen op o.a. wonen, economie, ondernemersklimaat en AZC-opgave.
•
Continuïteit wordt belangrijk gevonden.
•
VVD Molenlanden wil structureel coalitieoverleg (kwalitatief, niet sturend), omdat dit in de vorige periode ontbrak.
Andere opties •
•
Doe mee! + christelijke partij (ChristenUnie of CDA) + VVD Molenlanden o
Kleinere meerderheid (15–16 zetels).
o
ChristenUnie wordt stabieler genoemd dan CDA; CDA kreeg “krassen” door moties van treurnis en wisselende toon in debatten. Maar is wel bespreekbaar.
Doe mee! – ChristenUnie – CDA (zonder VVD Molenlanden) o
Mogelijke keuze van Doe mee!; VVD Molenlanden zou dit jammer vinden gezien hun rol als verbindende partij.
o
VVD Molenlanden heeft inhoudelijk geen voorkeur voor oppositie.
•
Brede coalitie met vier partijen (Doe mee! – ChristenUnie – CDA – VVD Molenlanden)
•
Nog niet eerder afgewogen, maar is een optie. Het zou een comfortabele meerderheid bieden en past in principe binnen de VVD Molenlanden opvatting over stabiliteit. Maar moet nog wel besproken worden omdat deze optie verrast.
Overkoepelend benadrukt VVD Molenlanden dat bestuurlijke continuïteit en stabiliteit de belangrijkste criteria zijn.
2. Inhoudelijke blokkades en vertrouwen VVD Molenlanden heeft één expliciet breekpunt en een aantal onderwerpen die zwaar wegen maar bespreekbaar zijn. Enige niet-onderhandelbare punt •
Actief grondbeleid zoals CDA dat voorstaat (gemeente koopt actief grond om te ontwikkelen) → breekpunt voor VVD Molenlanden.
Zware gespreksonderwerpen (wel bespreekbaar) •
•
AZC/Spreidingswet o
VVD Molenlanden wil vasthouden aan het raadsbesluit én tempo maken.
o
1 locatie heeft voorkeur, maar meer locaties zijn mogelijk.
o
VVD Molenlanden wil géén coalitie waarin partijen dit dossier “openbreken”.
o
VVD Molenlanden wil dat scholen “onder één dak” het uitgangspunt wordt, vanuit efficiëntie en kwaliteit. Dit staat niet expliciet in het beleid maar had daar volgens VVD Molenlanden wel moeten staan.
o
Voor VVD Molenlanden een belangrijk dossier dat niet opnieuw stil mag vallen.
IHP
Bespreekbare thema’s •
Winkelopenstelling (ondernemer bepaalt; voortzetten huidige situatie is acceptabel).
•
Ambtsgebed (open voor gesprek; eventueel anders vormgeven).
•
Regenboogvlag en andere symbolische kwesties (loopt niet weg voor gesprek, maar wil daar zorgvuldig mee omgaan).
VVD Molenlanden begrijpt de wrevel rond het SGP-filmpje en deelt deels de kritiek, maar ziet dit niet als blokkade.
3. Belangrijke speerpunten komende periode 1. Openingstijden / ondernemersvrijheid 2. Ondernemersfonds (De fractie van Doe Mee heeft het raadsvoorstel niet gesteund naar aanleiding van signalen van ondernemers. Naar de mening van VVD Molenlanden sluit deze afweging niet aan bij een zorgvuldige en consistente beleidsvorming.) 3. Financiën – solide begrotingsdiscipline 4. Veiligheid (fysiek én digitaal) – lokale weerbaarheid vergroten 5. Mobiliteit – balans tussen OV, auto en fiets; focus op verkeersveiligheid 6. Energietransitie / windmolens – VVD Molenlanden ziet kansen om keuzes in regio (bijv. Gorinchem) te heroverwegen Geen van deze punten is een breekpunt, maar zij vormen de inhoudelijke basis voor VVD Molenlanden.
4. Overeenkomsten en verschillen in programma’s Overeenkomsten:
•
Met Doe mee! en SGP: wonen, economie, veiligheid, ondernemersbeleid.
•
.
Verschillen: •
Met ChristenUnie: het startpunt voor sociale thema’s maar wil VVD Molenlanden daar wel op samenwerken
•
Met CDA: grondbeleid is fundamenteel anders (en een breekpunt).
•
Met ChristenUnie/SGP/CDA: liberalere houding op symbolische thema’s (zondag, vlaggen).
•
Met Doe mee!: Voor VVD Molenlanden zijn signalen van inwoners belangrijk, maar niet doorslaggevend, omdat uitsluitend daarop sturen de voortgang van besluitvorming kan belemmeren.
5. Niet-onderhandelbare onderdelen •
Actief grondbeleid → breekpunt.
•
AZC en IHP zijn zwaarwegend, maar niet per definitie breekpunten als afspraken worden geborgd.
6. Personele invulling van het college •
Uitgangspunt: vier wethouders bij drie partijen (2 × Doe mee!, 1 × christelijke partij, 1 × VVD Molenlanden).
•
Minimaal één vrouw in het college; VVD Molenlanden heeft geschikte kandidaten, geen harde eis dat die van VVD Molenlanden komt.
•
Collegedynamiek belangrijk: structureel overleg, geen eilandjes.
•
Bij bredere coalitie ook vijf wethouders mogelijk.
•
Uitgesproken voorkeur voor wethouders van binnen de gemeente VVD Molenlanden gaat ervan uit dat de benodigde kwaliteiten binnen de partijen zelf te vinden zijn. Wethouders van buitenaf is daarom niet het uitgangspunt, tenzij goed gemotiveerd.
Samenvatting De VVD Molenlanden ziet de voortzetting van de coalitie Doe mee! – SGP – VVD Molenlanden als logisch en wenselijk vanwege bestuurlijke continuïteit en brede inhoudelijke samenwerking. Een variant met een christelijke partij (ChristenUnie of CDA) is bespreekbaar, waarbij ChristenUnie de voorkeur heeft boven CDA vanwege stabiliteit. Een bredere variant in combinatie met Doe mee! met zowel ChristenUnie als CDA is een optie die eerder door de VVD Molenlanden nog niet is afgewogen. De VVD Molenlanden heeft één harde blokkade: geen actief grondbeleid, maar situationeel actief. Daarnaast spelen het AZC-dossier en het IHP een zware rol in vertrouwen en onderlinge afspraken. Het college dient divers, collegiaal en structureel samenwerkend te zijn, met minimaal één vrouwelijke wethouder. De VVD Molenlanden wil een rol blijven spelen als bruggenbouwer en benadrukt het belang van overleg en bestuurlijke betrouwbaarheid.
Gespreksverslag eerste gesprek Progressief Molenlanden Datum: 28 maart Tijd: 14.30 uur Locatie: Gemeentekantoor Bleskensgraaf Aanwezigen: Paul Verschoor (Progressief Molenlanden), Peter Erik Ywema (Progressief Molenlanden), Informateur Willem Gradisen, Griffier Marjolein Teunissen, Gemeentesecretaris Marko Does, Bestuursadviseur Anne Duine Afspraken over verslaglegging: •
Namen van kandidaat-wethouders worden niet opgenomen.
•
Inhoud volgt de vragen zoals gehanteerd in het gesprek.
1. Mogelijke coalities en voorkeursrichting PM ziet meerdere coalitievarianten als reëel en wenselijk, waarbij de partij de verkiezingsuitslag én programmatische inhoud centraal stelt. Voorkeursrichting •
Doe mee! – CDA – PM (eventueel met ChristenUnie)
o
Past bij winst van Doe mee! en CDA; PM is gelijk gebleven.
o
Inhoudelijke overlap op onderwerpen als woningbouw, stikstof, energietransitie en actieve regierol van de overheid.
o
PM vindt dat deze combinatie recht doet aan de behoeften van Molenlanden, met nadruk op tempo in woningbouw en sociale agenda.
Overwegingen bij deze variant •
AZC-standpunten hebben de verkiezingen sterk beïnvloed; PM wijst erop dat sommige kiezers uit strategische overwegingen SGP stemden.
•
PM voelt natuurlijke nabijheid tot Doe mee! (oorsprong Gemeentebelangen + PvdA) en inhoudelijk ook tot CDA en ChristenUnie.
•
De relatie met ChristenUnie is goed; PM ziet geen belemmeringen.
Over andere partijen •
SGP en VVD worden niet uitgesloten, maar PM benadrukt dat hun mens- en maatschappijbeeld verder verwijderd ligt van PM-standpunten (zondagsrust, regenboogvlag, positie van vrouwen, marktwerking).
•
Een coalitie met hen zou leiden tot steviger onderhandelingen dan met CDA, ChristenUnie of Doe mee!.
2. Inhoudelijke blokkades en vertrouwen PM ziet geen blokkades die samenwerking onmogelijk maken, maar erkent duidelijke verschillen met SGP en VVD in de visie op samenleving en overheid:
•
SGP: opvattingen over zondagsrust, positie van vrouwen, gelijkwaardigheid en inclusie.
•
VVD: sterke focus op marktwerking; verder af van PM’s visie op de rol van overheid en sociale voorzieningen.
Verder: •
Relaties met ChristenUnie en CDA worden als betrouwbaar en constructief gezien.
•
PM benadrukt dat het bij SGP en VVD eerder gaat om ideologische afstand dan om gebrek aan vertrouwen.
3. Belangrijkste speerpunten komende periode 1. Stikstof / landbouwtransitie – grote zorgen bij inwoners, behoefte aan duidelijke koers. 2. Klimaat & energietransitie – vaart maken, concrete stappen per kern. 3. Woningbouw – sterkere regierol van gemeente, versnelling, meer sociale huur en betaalbare koop. 4. Voorzieningenniveau in dorpen – dorpshuizen, sportverenigingen; zorgen dat ze blijven functioneren. 5. Meedoen van iedereen – drempels weg bij gebruik van voorzieningen (bijv. MolenlandenPas met kortingen).
4. Overeenkomsten en verschillen in programma’s •
Dicht bij Doe mee!, CDA en ChristenUnie: dorpsgericht werken, klimaatbeleid, energietransitie, woningbouw, sociale voorzieningen.
•
Verschillen met SGP en VVD: op mensbeeld, marktwerking, inclusiviteit en op symbolische thema’s (zondagsrust, regenboogvlag).
•
Overbrugging met hen is mogelijk, maar vraagt stevige onderhandelingen.
5. Niet-onderhandelbare onderdelen PM noemt één duidelijk punt dat niet onderhandelbaar is: •
AZC-opgave moet gericht zijn op verbinden, niet op “wegstoppen achter hekken”. o
PM wil nadrukkelijk geen groot geïsoleerd AZC “midden in de polder”.
o
Humane, kansrijke opvang dicht bij de gemeenschap is voor PM essentieel.
6. Personele invulling van het college •
PM kan een wethouder leveren. De inzetbaarheid van deze kandidaat is echter niet beperkt tot een bepaald domein, het is meer een generalist.
•
PM stelt geen belemmeringen aan kandidaten van andere partijen.
•
Diversiteit (m/v) is belangrijk maar geen hard criterium.
•
PM vindt een mix van ervaring en vernieuwing wenselijk.
Slotopmerkingen / reflectie op verkiezingsuitslag •
PM had op meer zetels gehoopt (ten minste 2).
•
De AZC-situatie heeft volgens PM een dempend effect gehad op de uitslag.
•
PM’ers zijn lokaal breed verspreid; de partij kreeg ook te maken met bedreigingen en intimidatie tijdens de campagne.
Samenvatting: Progressief Molenlanden ziet vooral een inhoudelijk sterke combinatie met Doe mee! en CDA (eventueel met ChristenUnie) en ervaart daar natuurlijke programmasamenhang. Samenwerking met SGP of VVD is mogelijk maar inhoudelijk lastiger. De belangrijkste speerpunten zijn stikstof, klimaat, energietransitie, woningbouw en sterke voorzieningen in de dorpen. PM heeft één duidelijk niet‑onderhandelbaar punt: de AZC‑opgave moet gericht zijn op verbonden opvang en niet op een geïsoleerde, grootschalige locatie. Personeel levert PM graag een wethouder, bij voorkeur op het sociaal domein, en benadrukt een college met diversiteit en een goede mix van ervaring en vernieuwing.