240919 Gedragscode raad Molenlanden - vastgesteld

Gedragscode gemeenteraad Molenlanden 2024 Paragraaf 1. Algemene bepalingen Artikel 1.1

Deze gedragscode geldt voor de leden van de raad en voor de burgerleden en voor het bestuursorgaan.

Onder het raadslid wordt, waar dat van toepassing is, ook verstaan het burgerlid. Onder hij wordt ook zij verstaan. Artikel 1.2

De gedragscode heeft tot doel de integriteit van raadsleden en de zuiverheid van besluitvorming te bevorderen. Artikel 1.3

In gevallen waarin de gedragscode niet voorziet of wanneer over de toepassing

onduidelijkheid bestaat, vindt bespreking en besluitvorming hierover plaats in het presidium. Artikel 1.4

De gedragscode is openbaar en via internet beschikbaar. Artikel 1.5

De leden van de raad worden bij hun aantreden geattendeerd op de Gedragscode en het

‘onderzoeksprotocol integriteit gemeenteraad 2024’en zijn door iedereen aanspreekbaar op de naleving van de gedragscode

Paragraaf 2. Onderlinge omgang en de gang van zaken tijdens vergaderingen

Elk raadslid, elk collegelid, elke ambtenaar: iedereen verdient respect. Een respectvolle omgang met elkaar maakt het beter mogelijk met elkaar tot een goede beraadslaging te komen. Dat is wezenlijk voor een zorgvuldige besluitvorming. Bovendien is de manier waarop men in de raad met elkaar omgaat van invloed op de geloofwaardigheid van de politiek. Representativiteit als vertegenwoordiger van het openbaar bestuur staat daarom hoog in het vaandel. Artikel 2.1

2

Raadsleden gaan respectvol met elkaar en met collegeleden, ambtenaren en burgers om. De bejegening is correct in woord, gebaar en geschrift. Een raadslid onthoudt zich van persoonlijke uitingen over individuele ambtenaren en raads- en collegeleden in

vergaderingen en in het openbaar. Dit geldt ook voor het gebruik van social media. Artikel 2.2

Een raadslid neemt voor (feitelijke) informatie contact op met de griffie. De griffie zet de

vraag uit in de ambtelijke organisatie. Het raadslid onthoudt zich van het vragen naar een (politiek) oordeel van de medewerker alsmede van het geven van aanwijzingen of opdrachten.

Artikel 2.3

Een raadslid onthoudt zich tijdens vergaderingen van het bespreken van persoonsgegevens van inwoners.

Paragraaf 3. Naleving van de gedragscode

Naast het vaststellen ervan is het van belang dat er op wordt toegezien dat de Gedragscode ook daadwerkelijk wordt nageleefd. In de gedragscode liggen immers de regels en waarden vast waaraan het handelen van raadsleden minimaal moet voldoen. Artikel 3.1

De raad ziet erop toe dat de raad, de fracties en de individuele raadsleden de Gedragscode naleven.

Artikel 3.2

Een raadslid dat twijfelt of een handeling die hij wil verrichten of nalaten een overtreding van de gedragscode zou kunnen zijn, wint hierover advies in bij de burgemeester en/of de griffier.

Artikel 3.3

Als een raadslid vermoedt dat een regel van de gedragscode wordt overtreden door een ander raadslid, dan rust op hem de verplichting om hiervan melding te doen bij de burgemeester en/of de griffier. Artikel 3.4

In het geval er een concreet vermoeden is dat een raadslid een regel van de Gedragscode

heeft overtreden, kan de burgemeester besluiten een onderzoek hiernaar te doen verrichten. Artikel 3.5

Het in artikel 3.4 bedoelde onderzoek vindt plaats op basis van het ‘Onderzoeksprotocol integriteit gemeenteraad Molenlanden 2024’.

2

3

Artikel 3.6

De gemeenteraad bespreekt het thema integriteit tenminste twee maal per raadsperiode. De actualiteit van de Gedragscode wordt daarbij in ogenschouw genomen.

Paragraaf 4. Voorkomen van belangenverstrengeling

Van belangenverstrengeling is sprake als het publiek belang wordt vermengd met het persoonlijk belang van een raadslid. Hierdoor is een zuiver besluiten of handelen in het publiek belang niet meer gewaarborgd. Artikel 4.1

Raadsleden voorkomen elk persoonlijk belang bij door de raad te nemen besluiten. Artikel 4.2

Als het onafhankelijk vormen van een mening van het raadslid over een onderwerp in het geding komt, neemt hij niet deel aan de beraadslagingen en besluitvorming. Hij doet

daarvan mededeling aan de griffier. Van het niet deelnemen aan de beraadslagingen en besluitvorming wordt aantekening gemaakt in de advies-/besluitenlijst. Artikel 4.3

Een raadslid dat familie- of vriendschapsbetrekking of anderszins persoonlijke betrekking heeft met een aanbieder van diensten of goederen aan de gemeente, onthoudt zich van deelneming aan beraadslaging en besluitvorming over de opdracht.

Artikel 4.4

Een raadslid mag zijn invloed en stem niet gebruiken om een persoonlijk belang veilig te stellen of het belang van een ander of van een organisatie bij wie hij een persoonlijke betrokkenheid heeft. Artikel 4.5

Een raadslid moet actief en uit zichzelf belangenverstrengeling tegengaan. Artikel 4.6

Een raadslid onttrekt zich van deelname aan de beraadslaging en stemming als er sprake is

van een beslissing waarbij belangenverstrengeling aan de orde is of om kwesties waarbij het gaat om een belang van een individu of organisatie waar hij een grote betrokkenheid heeft. Om te bepalen om welke mate van betrokkenheid het gaat, kan het raadslid advies vragen

aan de griffier. Het raadslid onthoudt zich van beraadslaging en stemming wanneer het gaat dan om kwesties waar hij zelf een (direct) persoonlijk belang bij heeft. 3

4

Paragraaf 5: Lidmaatschappen en nevenfuncties Artikel 5.1

Betaalde en onbetaalde nevenfuncties die een raadslid vervult naast het raadslidmaatschap

worden openbaar gemaakt op de website van de gemeente. Het raadslid levert de informatie over een nevenfunctie bij aanvang van het raadslidmaatschap aan bij de griffier. Wijzigingen meldt het raadslid binnen één week bij de griffier. De griffier draagt zorg voor een register op de website van de gemeente. Artikel 5.2.

De informatie over de betaalde en onbetaalde functies betreft in ieder geval de omschrijving van de functie, de organisatie voor wie de functie wordt verricht en of de functie al dan niet bezoldigd is. Artikel 5.3

Het raadslid neemt bij het aanvaarden en uitoefenen van zijn nevenfunctie of lidmaatschap in acht dat:

a. zijn onafhankelijkheid gewaarborgd blijft;

b. elke vorm van belangenverstrengeling wordt vermeden;

c. geen strijdigheid met een gemeentelijk belang optreedt.

Paragraaf 6. Omgaan met informatie

Raadsleden beschikken over veel informatie. Daar gaan zij zorgvuldig mee om. Anders wordt de geloofwaardigheid van zowel henzelf als van de gemeente aangetast. Daarom geldt een aantal basisregels voor hoe een integer raadslid met informatie moet omgaan. Artikel 6.1

De raad ziet er op toe dat het college van burgemeester en wethouders respectievelijk de

burgemeester de raad goed informeert. Wanneer een belang genoemd in artikel 5.1 van de WOO in het geding is, wordt de informatie onder oplegging van geheimhouding verstrekt. Artikel 6.2

Het raadslid zorgt ervoor dat vertrouwelijke en geheime informatie waarover hij beschikt

veilig wordt bewaard. Raadsleden brengen geen informatie naar buiten die vertrouwelijk of geheim is en gaan zorgvuldig om met het onderling bespreken van vertrouwelijke en geheime informatie op (semi-)openbare locaties.

Artikel 6.3

Een raadslid maakt niet ten gunste van zichzelf of ten gunste van een ander, gebruik van (nog) niet openbare informatie die hij als raadslid ontvangen heeft. 4

5

Artikel 6.4

Een raadslid laat geen andere personen gebruikmaken van zijn/haar unieke e-mailsysteem, gebruikersprofiel en wachtwoord. Noodzakelijke wachtwoorden worden zorgvuldig gehanteerd. Artikel 6.5

Bij het verlaten van apparaten worden alle sessies van applicaties die toegang geven tot vertrouwelijke of geheime bestanden afgesloten of wordt het apparaat vergrendeld. Artikel 6.6

Een raadslid dat weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat er een beveiligingslek heeft

opgetreden of dat er op andere wijze vertrouwelijke of geheime informatie in verkeerde handen is gevallen doet hiervan onmiddellijk melding bij de griffier. Paragraaf 7: Gebruik social media Artikel 7.1

Een raadslid gaat verantwoord en zorgvuldig om met social media en zijn uitingen daarop. Het raadslid is zelf verantwoordelijk voor het beheer van zijn accounts en is altijd

aanspreekbaar op zijn gedrag en uitlatingen hierop. Bij uitingen op social media wordt geen onderscheid gemaakt tussen het raadslid en de privépersoon. Paragraaf 8. Omgang met geschenken en uitnodigingen

Als zij de ambtseed of belofte afleggen, verklaren raadsleden dat zij geen giften of gunsten hebben gegeven of beloofd om te worden benoemd. Ook beloven ze dat ze geen geschenken aannemen of beloften doen in ruil voor een tegenprestatie. Artikel 8.1

Een raadslid mag zijn invloed en zijn stem niet laten kopen of beïnvloeden door geld, goederen of diensten die hem zijn gegeven of hem in het vooruitzicht zijn gesteld. Artikel 8.2

Een raadslid aanvaardt uit hoofde van zijn functie geen geschenken, faciliteiten of diensten

in welke vorm dan ook als redelijkerwijs aangenomen kan worden dat die zijn onafhankelijke positie beïnvloeden.

Het accepteren van faciliteiten en/of diensten worden gemeld. De griffier zorgt voor een openbare registratie op de website van de gemeente. Artikel 8.3

Indien een raadslid geschenken of giften ontvangt die een geschatte waarde van € 50,00 of minder vertegenwoordigen, hoeven deze, in afwijking van artikel 8.2, niet gemeld en geregistreerd te worden.

5

6

Artikel 8.4

Geschenken en giften die een raadslid uit hoofde van zijn functie ontvangt en een geschatte waarde hebben van meer dan € 50,--, worden gemeld bij de griffier. De griffier zorgt voor een openbare registratie van deze giften. Artikel 8.5

Een raadslid accepteert lunches, diners, recepties en andere uitnodigingen die door anderen betaald of georganiseerd worden, alleen als dat beschouwd kan worden als functioneel. Bij twijfel overlegt het raadslid met de griffier.

Paragraaf 9. Gebruik van voorzieningen van de gemeente

Raadsleden bevinden zich als het gaat over ‘vergoeding van kosten’ of ‘gebruik maken van voorzieningen’ in een glazen huis. Ze moeten zich voortdurend bewust zijn van het feit dat ze niet alleen verantwoord met publieke middelen omgaan, maar ook helder zijn over de hoogte van de kosten die zij maken. Hiermee voorkomen raadsleden dat ze in een kwetsbare positie terecht komen. Artikel 9.1

Een raadslid gebruikt geen gemeentelijke faciliteiten en financiële middelen voor privédoeleinden. Artikel 9.2

Een raadslid houdt zich aan het beleid dat is vastgesteld voor het gebruik van interne

voorzieningen van algemene aard, zoals vergaderfaciliteiten, computerapparatuur met toebehoren en dergelijke. Artikel 9.3

Een raadslid houdt zich aan landelijke wet- en regelgeving en het gemeentelijke beleid dat is vastgesteld met betrekking tot onkostenvergoedingen en declaraties. Een raadslid declareert geen kosten die reeds op andere wijze worden vergoed. Artikel 9.4

In geval van twijfel over een declaratie wordt dit voorgelegd aan de griffier. Artikel 9.5

Een raadslid dat het voornemen heeft uit hoofde van zijn functie een buitenlandse reis te

maken of is uitgenodigd voor een buitenlandse reis of werkbezoek op kosten van derden, heeft vooraf toestemming nodig van het presidium.

De extra kosten van een eventuele verlenging van de reis voor privédoeleinden komen volledig voor eigen rekening.

6

7

Deze Gedragscode is vastgesteld door de gemeenteraad van Molenlanden op 22 oktober 2024.

De raadsgriffier,

De voorzitter,

Marjolein Teunissen

Theo Segers

7

8

Toelichting Deze gedragscode integriteit, vormt het kader waarbinnen raads- en burgerleden individueel én als orgaan integer handelen. Integriteit is niet alleen een verantwoordelijkheid van de

individuele politieke ambtsdragers, maar een gezamenlijk belang dat de hele organisatie en het hele bestuur in al zijn geledingen aangaat. Politieke ambtsdragers moeten

zorgvuldigheid betrachten bij het invullen van hun rol in de democratische rechtsstaat. Dat betekent de verantwoordelijkheid nemen die met de functie samenhangt en bereid zijn verantwoording af te leggen, aan collega-bestuurders, (leden van) de

volksvertegenwoordiging en bovenal aan de burger. In de democratische rechtsstaat dient

eenieder zich te houden aan de wetten en regels die op democratische wijze zijn vastgesteld. Vertrekpunt voor de politieke ambtsdrager is de eed of belofte die de politieke ambtsdrager bij de ambtsaanvaarding aflegt.

Integriteit is niet alleen een kwestie van regels, maar gaat ook over de onderlinge

omgangsvormen. Een respectvolle omgang met burgers en organisaties, tussen politieke

ambtsdragers onderling en tussen politieke ambtsdragers en medewerkers, met behoud van eigen politieke inhoud en stijl, is van groot belang.

Integriteit is een dynamisch begrip. Het gaat er om hoe je als raads- of burgerlid je positie bepaalt. Om het gesprek hierover gemakkelijker te maken spreken we liever over integer

handelen in plaats van integer zijn. De reden hiervoor is dat integriteit vaak geen kwestie is van goed of fout, zwart of wit. Het gaat om dilemma’s waarmee je als raadslid

geconfronteerd wordt. En bij dilemma’s maak je een keuze uit een of meer alternatieven die soms allemaal even (on-)aantrekkelijk zijn. In deze handreiking lees je een aantal van die dilemma’s. Ze kunnen je helpen bij het praten en denken over integriteit.

8