17 - WMO eigen bijdrage

Uitwerking Financiële Opgave 2026 e.v. Beleidsterrein Onderwerp

Portefeuille

Behandelend ambtenaar

: : : :

WMO

Gebruikers dragen financieel waar mogelijk maximaal bij aan gebruik van voorzieningen

Wethouders Harmen Akkerman / Maarten van Helden Arjo van der Nat / Arnold Stuij

Korte toelichting op het onderwerp en bijbehorende activiteiten

Inwoners van Molenlanden die vanwege een beperking ondersteuning ontvangen of gebruik maken van een voorziening, dragen in veel gevallen bij in de kosten.

Eigen bijdrage Wmo-maatwerkvoorzieningen (nu nog ‘abonnementstarief’) HA

De eigen bijdrage geldt voor Wmo-maatwerkvoorzieningen, zoals een scootmobiel,

huishoudelijke ondersteuning, dagbesteding, een traplift of een aangepaste fiets. De

bijdrage is in 2025 vastgesteld op €21,00 per maand, ongeacht het aantal voorzieningen.

Hiervan mag je alleen afwijken in het voordeel van de inwoner. Het Sociaal loket verzorgt de aanmelding bij het CAK, die de eigen bijdrage int bij ongeveer 1.600 inwoners met één of meerdere Wmo-maatvoorzieningen (2025). Vanaf 01-01-2027 geldt een inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage van (voorlopig!) maximaal €320 per maand. De eigen bijdrage geldt niet voor (wettelijk uitgezonderd): • • • •

Rolstoelen;

Minderjarigen;

Als de inwoner of een huisgenoot een Wlz-indicatie heeft;

Grote woningaanpassingen (vaak voor inwonend kind 18- met ernstige beperkingen).

Ritbijdrage MolenHopper (Wmo-vervoer) MvH

Inwoners met een pasje voor de MolenHopper betalen voor het reizen een ritbijdrage. In

2025 is dat €0,85 per zone (ca. 4 km) plus een opstapzone per rit (ook €0,85). Het tarief is opgenomen in de Nadere regels van de Wmo. De ritbijdrage wordt jaarlijks geïndexeerd door het college en wordt geïnd door de vervoerder. Vanaf 1 augustus 2025 geldt een bijdrage per kilometer. De hoogte hiervan is nog niet bekend.

Leges Gehandicaptenparkeerkaart en gehandicaptenparkeerplaats MvH

Voor een gehandicaptenparkeerkaart (als bestuurder en/of als passagier) en een eigen

gehandicaptenparkeerplaats (‘op kenteken’) betaalt men leges. Deze bedragen resp. €65,00 en €200,00. Bij aanschaf van een andere auto betaalt men €50,00 voor wijzigen van het kenteken van de gehandicaptenparkeerplaats. 1

Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000

Kanttekening

De verkenning naar ‘Gebruikers dragen financieel waar mogelijk maximaal bij aan gebruik van voorzieningen’ leiden tot relatief beperkte financiële effecten. De gemeente ziet zich ‘ingehaald’ door zeer forse kostenstijgingen binnen de Wmo voor o.a. huishoudelijke

ondersteuning en vervoer die een veelvoud zijn van de beoogde opbrengsten in deze memo.

Het wettelijke kader en mate van beleidsvrijheid Wmo-maatwerkvoorzieningen

De eigen bijdrage van maximaal €21,00 per maand voor Wmo-maatwerkvoorzieningen is

wettelijk geregeld. Het is niet toegestaan een hogere bijdrage op te leggen. Een gemeente mag alleen naar beneden afwijken. Hier maakt Molenlanden geen gebruik van.

Daarnaast mogen inwoners door de gemeente niet worden verplicht de geïndiceerde (d.w.z. langdurig noodzakelijke) voorziening zelf te bekostigen. Ook al zou die financiële ruimte er misschien wel zijn.

MolenHopper (Wmo-vervoer)

De ritbijdrage voor de MolenHopper is in Molenlanden afgestemd op het OV-tarief. Dit

uitgangspunt is niet wettelijk vastgelegd. Gemeenten hebben hierin beleidsvrijheid. Een

eventuele hogere ritbijdrage voor de MolenHopper dan voor het OV, zou te motiveren zijn dat de MolenHopper vervoert van deur tot deur, maar is tot op heden niet toegepast.

De MolenHopper is een gezamenlijk contract met de gemeente Gorinchem. De ritbijdrage is

op dit moment hetzelfde is als in de gemeente Gorinchem (€0,85 per zone van gemiddeld 4 kilometer). Vanaf 1 augustus 2025 (ingangsdatum van het nieuwe contract) is het wel

mogelijk om per gemeente de hoogte van de ritbijdrage vast te stellen. Het zonetarief wordt dan aangepast naar een kilometertarief.

Gehandicaptenparkeerkaart (GPK) en gehandicaptenparkeerplaats op kenteken

De leges worden jaarlijks bepaald en vastgelegd in de legesverordening. De beleidsvrijheid voor de hoogte van de leges voor parkeervoorzieningen bestaat uit twee onderdelen.

Enerzijds de rekengrondslag: de benodigde tijd die gemoeid is met de afhandeling van een aanvraag (bijv. landelijk gemiddelde van 35 minuten voor een gehandicaptenparkeerkaart). Anderzijds het kostendekkendheidpercentage binnen het onderdeel ‘Algemene

Dienstverlening’ (waar ook de paspoorten en rijbewijzen onder vallen). Alhoewel met ingang van 2025 een forse correctie heeft plaatsgevonden bij de leges voor gehandicaptenparkeren vanwege een te laag kostendekkendheidpercentage (zie onderstaande tabel), zit vooral bij een gehandicaptenparkeerkaart nog enige ruimte. Binnen het onderdeel ‘Dienstverlening’ kan eventueel ook nog de leges voor een eigen gehandicaptenparkeerplaats worden

verhoogd. Aanpassen van de tijdsinvestering van 35 minuten is ook een optie, maar dat vraagt nog een nadere, realistische onderbouwing. Legesverordening Paragraaf 1.9 Bijzondere wetten

2024

2025

1.33.c

tot het verstrekken van een gehandicaptenparkeerkaart als bedoeld in artikel 49 van het Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (BABW)

€ 50,55

€ 65,00

1.33.d

tot het verkrijgen van een gehandicaptenparkeerplaats op kenteken:

€ 167,20

€ 200,00

2

Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000

1.33.e

tot het wijzigen van een onderbord bij een gehandicaptenparkeerplaats in verband met het wijzigen van het kenteken:

€ 33,45

€ 50,00

Daarnaast mogen directe kosten, niet zijnde leges, in rekening worden gebracht. In dit verband geldt dat voor de kosten van een medisch advies (in 2025 is dat €230,50). Nu

betaalt de gemeente die zelf. In sommige gemeenten betalen inwoners (deels) die kosten.

De uitgangspunten van het huidige beleidsmatige kader • • •

Visie Sociaal Domein ‘Gelijke kansen voor iedereen’ Uitvoeringsplan Visie Sociaal domein 2024-2025 Inclusieagenda Molenlanden

Toetsing aan de Toekomstvisie Molenlanden 2050

In de Toekomstvisie van Molenlanden is één van de perspectieven, dat de gemeente een

betrokken en toegankelijke samenleving voor iedereen wil zijn. Dit perspectief raakt aan wat inwoners met een beperking zelf (maximaal) kunnen bijdragen voor het gebruik van voorzieningen.

Met het verhogen/maximaliseren van de eigen bijdrage voor de Wmo, de ritbijdrage voor de

MolenHopper, de leges voor gehandicaptenparkeren en in rekening brengen van kosten voor medisch onderzoek, komt voor (met name) inwoners met een lager inkomen de

toegankelijkheid onder druk te staan. Alle maatregelen op het gebied van eigen bijdragen en leges gelden generiek voor alle inwoners, waarbij vooraf geen rekening kan worden

gehouden met de individuele inkomenspositie. Dit kan tot gevolg hebben dat iemand met alle verhogingen krijgt te maken.

De meerjarenraming zoals opgenomen in de Begroting 2025 De volgende bedragen zijn opgenomen: Eigen bijdrage Wmo-maatwerkvoorziening

€ 250.000

Ritbijdrage MolenHopper

€ 63.000

Leges Gehandicaptenparkeerkaart en - plaats

€ 10.000

Mogelijke beleidsmatige keuzes Beleidskeuze

Financieel

Maatschappelijke

Impact

Risico’s

Besluit-

Eigen bijdrage

Nog niet

Zorgmijding door

De nieuwe

Zorgmijding:

College stelt

voorzieningen

zal per 2027

laag inkomen.

voor het

met een

kaders voor

Wmo

voor Wmovaststellen conform

maximale

normbedragen 3

effect

bekend. Rijk de Wmo-

impact

inwoners met een

uitkering

Meer inwoners

o.b.v. hogere

voorzieningen zelf

aanpassen

zullen (eerder)

ambtelijk regeling zal Sociaal loket leiden tot

meer vragen

van inwoners,

als inwoners hulpvraag zich niet

melden bij

het Sociaal

vorming de landelijke de eigen

bijdrage vast in de Nadere

Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000

van het

(voorgenomen)

landelijk beleid per 01-01-27.

inkomsten uit

eigen bijdrage Waarschijnlijk

groter beroep

op inkomens-

bekostigen

omdat bij

loket, kan dit

schaarste en de

de eigen

complexere

(afhankelijk van hoogte van de

maximale bijdrage).

ondersteuning

verstrekking bijdrage nog niet bekend is.

leiden tot

regels Wmo 2027.

problematiek

Vooraf dienen

zorg.

worden

en zwaardere

via Avres.

adviesraden te geconsulteerd.

Inwoners betalen

Dit is van veel

De waardever-

De waarde-

Terug-

College stelt

hun aangepaste

afhankelijk. In

arbitrair zijn en

kan arbitrair

een intensief

speculatie

bij verkoop van

woning de Wmo-

woningaanpassing terug voor zover dit heeft geleid tot waardever-

meerdering van de woning.

factoren

theorie wordt

de waardevermeerdering

bepaald o.b.v. twee taxaties en eventuele meerwaarde

afgebouwd in

meerdering kan leiden tot bezwaren. Dit heeft veel te maken met de

woningmarkt en het

kunnen objectiveren van de eventuele

vermeerdering zijn en leiden

tot bezwaren.

Dit vraagt veel ambtelijke inzet.

waardestijging.

vorderen kan proces zijn zonder

garanties op een goede

beding vast in Nadere regels Wmo 20026

afloop. In het

Vooraf dienen

het nooit

worden

verleden is gelukt.

10 jaar.

zgn. anti-

adviesraden te geconsulteerd.

Beleidskeuze

Financieel

Maatschappelijke

Impact

Risico’s

Besluit-

Verhogen van de

Dit is nog niet

Een hogere bijdrage

Geen

Adviesraden

College stelt

MolenHopper.

omdat er per

van OV-tarief.

niet mee

vast in de

MolenHopper ritbijdrage

effect

te berekenen, 01-08-2025 een

kilometer-

tarief geldt.

Stel bijdrage

15% verhogen

= ca. €10.000 p/j. bovenop huidige 63k.

impact

kan (fors) afwijken

ambtelijk

zullen hier

instemmen.

Dit leidt tot

rechtsongelijkheid

Uitgangspunt

voor inwoners met

is dat een

een beperking (zij

kunnen niet reizen volgen wij het OV-

Nadere regels Wmo 2026.

Vooraf dienen

leiden tot

worden

meerkosten

tarief.

ritbijdrage

beperking niet mag

met OV). Tot nu toe

vorming

t.o.v. een

adviesraden te geconsulteerd.

inwoner

ritbijdrage uit

zonder

de begroting.

beperkingen.

Beleidskeuze GPK

Financieel

Maatschappelijke

Impact

Risico’s

Besluit-

Leges bij eerste

120 x €130 =

Kosten voor

Aanpassing

Geen. Alleen

Raad stelt de

gehandicapten-

aan extra

gevoelig thema.

uitbreiding

kendheid

verordening

aanvraag voor een parkeerkaart 4

effect

€15.600 p/j. inkomsten

impact

parkeren zijn een

ambtelijk betekent

categorie in

kostendek-

vorming leges-

2027 vast.

Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000

verhogen van €65

bovenop 10k

Adviesorganen

zijn kosten voor

(120x = 2024)

moeite mee hebben.

naar €125. Hierin

verplicht medisch advies verrekend.

uit begroting.

Uitgaven voor GPK medisch advies dalen

zullen hier grote

de leges-

wordt

verordening.

aangepast.

Zie onder tabel een

overzicht leges GPK in regio AV (2022).

met 50%. Leges bij vervolg-

65 x €25 =

Kosten voor

Aanpassing

Geen. Alleen

Raad stelt de

gehandicapten-

aan extra

gevoelig thema.

uitbreiding

kendheid

verordening

aanvraag voor een parkeerkaart

verhogen van €65 naar €90. Dit

geldt alleen voor

€1.625 p/j. inkomsten

bovenop 10k

uit begroting. (65x = 2024)

verlengingen.

parkeren zijn een Adviesorganen

zullen hier grote

moeite mee hebben. Zie onder tabel een

betekent

categorie in de leges-

verordening.

kostendekwordt

aangepast.

leges-

2027 vast.

overzicht leges GPK in regio AV (2022).

Hierin zijn geen

kosten verrekend medisch advies. Beleidskeuze

Financieel

Maatschappelijke

Impact

Risico’s

Besluit-

Bezoekers dragen

N.n.b. Dit

Bijdrage verhoogt

Dit hangt af

Bezoekers

Op grond van

kosten van

inventarisatie

inloopvoorziening-

incasso zorgt.

besluiten

voor algemene

meer bij in de inloop-

voorzieningen,

zoals Huizen van

de Waard, Dorpskamers, Inloop GGZ, Groet &

Ontmoet, etc.

5

effect

vraagt nadere van gebruik. Nu betalen bezoekers

geen bijdrage. Kosten 2024 waren ruim

€75.000 (voor

Huizen van de Waard/Dorpskamers 15k)

impact

drempel voor

en, wat je juist niet wil als gemeente.

ambtelijk wie er voor de Er mag geen

stapeling met CAK bijdrage

plaats vinden.

kunnen

niet meer te komen. Dit kan leiden tot (meer)

eenzaamheid

vorming de Wmo mag

voorzieningen een bijdrage in de kosten worden

gevraagd (art.

5.1 van Wmoverordening

Molenlanden).

Gemeente Molenlanden • Postbus 5 • 2970 AA Bleskensgraaf www.molenlanden.nl • info@molenlanden.nl • 088 75 15 000