RV Verduurzaming gemeentelijk vastgoed

semeente 'rM oerdük RAADSVOORSTEL O ndenrverp: Verd u u rzam i n g gemeentel ij k vastgoed

Verantwoordelijke portefeuillehouder(s)

D.J. Brummans

Datu m commissiebehandeling Datu m raadsbehandeling

17 februari2022

Agendering en agendanummer

08031c Meningvormend 351 366

Fase raadsbehandeling Zaaknummer

10 maarl2022

Bijlagen:

o'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed' Gevraagd raadsbesluit 1. ln te stemmen met de 'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed' waarmee het generiek duurzaamheidsbeleid voor het gemeentel ijk vastgoed wordt vastgesteld ; 2. De jaarlijkse dotatie aan de voorziening onderhoud gebouwen hiervoor vanaf 2022 op te hogen met € 340.000; 3. Deze lasten te dekken middels jaarlijkse subsidie baten van € 78.000 en de gereserveerde bedragen uit de stelpost nieuw beleid specifiek voor dit onderwerp geoormerkte middelen. Het resterende tekort voor 2022 van € 162.000 ten laste te brengen van het begrotingsresultaat 2022 en het tekort voor 2023 van € 62.000 te venverken in een sluitende meerjarenbegroting. Het resterende bedrag in de stelpost nieuw beleid van € 38.000 in 2024 en € 138.000 in 2025 kan vrijvallen ten gunste van het begrotingsresultaat in deze jaren. (Pu bl ieks)Samenvatting

ln Nederland moet de CO2-uitstoot in 2050 met 95% verminderd zijn ten opzichte van 1990. Dit is opgenomen in het Klimaatakkoord. De gemeente wil het goede voorbeeld geven door haar eigen kernportefeuille te verduurzamen en hiermee invulling te geven aan de geformuleerde duurzaamheidsdoelstel lingen. Om de gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen op een juiste manier te vertalen is de 'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed' ontwikkeld. De Routekaart schetst welke route de gemeente bewandelt om te komen tot 95% CO2-reductie in 2050. De verduurzamingsmaatregelen worden zoveel mogelijk in combinatie met het geplande gebouwonderhoud uitgevoerd. De gemeenteraad wordt geadviseerd te besluiten om in te stemmen met dit generiek duurzaamheidsbeleid en de voorgestelde verhoging van de onderhoudsvoorziening gebouwen.

1

semeeiffi

oerdÜk

Inleiding: reden van het voorstel Aanleidinq ln het Klimaatakkoord staat dat de Nederlandse CO'-uitstoot in 2050 met 95% verminderd moet zijn ten opzichte van 1990. De gemeente Moerdijk heeft duurzaamheidsambities. Deze zijn op hoofdlijnen vastgelegd in ondergenoemde gemeentelijke beleidskaders. Voor haar eigen kernportefeuille heeft de gemeente nog geen generiek duurzaamheidsbeleid. ln december 2019 is door de gemeenteraad het voorstel aangenomen om een projectleider in te huren die de verduurzamingsopgave van het gemeentelijk vastgoed in kaart brengt. Dit jaar is een projectplan opgesteld waarin het proces om te komen tot een generiek duurzaamheidsbeleid is beschreven. Tijdens de raadsinformatiebijeenkomst op 3 juni 2021 zijn de hoofdlijnen van het projectplan aan de gemeenteraad gepresenteerd. Het projectplan is vervolgens in de collegevergadering van 15 juni 2021 aangenomen door het college. Aan de hand van het projectplan is de Routekaart tot stand gekomen. Belanq Het verminderen van de CO2-uitstoot zodat opwarming van de aarde teruggedrongen wordt. Centrale vraaq Wil de gemeenteraad instemmen met de'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed' en hiervoor de benodigde middelen beschikbaar stellen?

Beoogd maatschappelijk resultaat De uitvoering van de maatregelen zoals voorgesteld in de Routekaart moeten uiteindelijk leiden tot 95% reductie van CO2-uitstoot in 2050 ten opzichte van 1990. Hiermee wordt opwarming van de aarde teruggedrongen.

Kaders Wettelijke kaders: Klimaatwet Klimaatakkoord

Ge

¡ ¡ . WetMilieubeheer(Activiteitenbesluit) . Energielabel A-verplichting in 2030 (ontwerp) me nte ij ke be le id skad rs : . Coalitieakkoord 2018-2022 ¡ Kadernota2022-2025 . Energieprogramma o Zonnepanelenbeleid . Accommodatiebeleid o Onderhoudsbeleid gemeentelijkvastgoed e

I

e

Argumenten Pro

o Een verduurzaamd gebouw is goed voor het milieu door het gebruik van milieuvriendelijke o o

producten aan de binnen- en buitenzijde (bijvoorbeeld betere isolatie, zonnepanelen). Bij duurzame producten wordt er beter gelet op het grondstof- en energiegebruik. Een verduurzaamd gebouw zorgt voor meer gebruikscomfort en een gezonder binnenklimaat. Door daadwerkelijk een start te maken met het verduurzamen van haar eigen kernportefeuille geeft de gemeente het goede voorbeeld aan inwoners en bedrijven. Goed voorbeeld doet volgen. Dit draagt bij aan een duurzaam imago.

2

semeeii;

a

a

oerdijk

De waarde van een gebouw stíjgt naar mate het duurzamer wordt en ligt dus beter op de markt. Door het tempo van de landelijke opgave aan te houden kan de verduurzaming van de compfete kernportefeuille op verantwoorde wijze over een langere tijd uitgesmeerd worden. Er kan meer op innovatie worden ingezet.

Contra

a

De energiebesparing kan in voorkomende gevallen tegenvallen ten opzichte van de vooraf gemaakte inschattingen waardoor het financiële rendement lager is. Er moeten eerst kosten gemaakt worden. De terugverdientijd varieert - afhankelijk van de gekozen vorm en mate van de verduurzamingsmaatregelen -vanT tot17 jaar.

Alternatieven De gemeente dient er een bepaalde kernportefeuille op na te houden om de gemeentelijke beleidsdoelen te kunnen dienen. Daarnaast bestaat de wettelijke taak om bestaand vastgoed te verduurzamen. De vraag is niet óf de gemeente Moerdijk gaat verduurzamen maar hoe en in welk tempo. Hierbij sluiten we aan bij het overkoepelende Energieprogramma Moerdijk dat de landelijke opgave als uitgangspunt hanteert: 95% CO2-neutraal in 2050. Wij beschouwen het versneld verduurzamen van de kernportefeuille als alternatief. Ook het uitbreiden of inkrimpen van de slimme gebouwenselectie uit de Routekaart is een alternatief. Dit heeft de volgende voor- en nadelen: r Pro: De gemeente voldoet eerder aan de (landelijke) doelstellingen. ¡ Contra: Het is minder kosteneffectief om versneld te verduurzamen. Hoe sneller je verduurzaamt hoe hoger de afschrijving, rentelasten en kapitaalslasten. r Contra: Het versneld verduurzamen vraagt meer personeelsinzet en dus hogere (onderzoeks)kosten omdat er meer gebouwen in een korte tijd op detailniveau onderzocht en aangepakt moeten worden. Door het tempo van de landelijke opgave aan te houden kan de uitvoering met de huidige capaciteit gerealiseerd worden. . Contra: De stand der techniek haalt ons snel in. Het versneld verduurzamen kan ervoor zorgen dat er zgn. regret maatregelen worden genomen en kapitaalsvernietiging op de loer ligt.

Maatschappelijk draagvlak Het thema'Duurzaamheid'stond centraal in het lnwonerspanel in Q3 2019. Het thema had toen betrekking op woningen en niet op maatschappelijk vastgoed. Wij kunnen ons voorstellen dat de huurders/gebruikers van maatschappelijk vastgoed dezelfde aspecten als woningeneigenaren belangrijk vinden, namelijk kosten van verduurzamingsmaatregelen en de gevolgen hiervan voor de maandelijkse energiekosten, en de effecten voor het binnenklimaat van het gehuurde. Financiële consequenties Kosten Tot 2050 kost de verduurzamingsopgave van de kernportefeuille ons 12,7 miljoen euro. ln onderstaand overzicht zijn de geschatte kosten per gebouw van de verduurzamingsopgave voor de komende 10 jaren opgenomen.

3

ge meente

aa

Moerd U k

2022

Gebouw Milieustraat en Gemeentewerf Klundert Brandweerkazerne Fiinaart Brandweerk azeme Moerd i k-Haven Havenkantoor Ponton Jachthaven Willemstad Sportzaal Bloemendaal Zevenberqschen-Hoek

Kosten excl. btw

€262.000 € 193.000 € 486.000 € 3.000 € 314.000 € 121 .000 € 54.000 € 300.000 € 181 .000 € 1.120.000 € 174.000 € 26.000 € 100.000 € 66.000 € 3.400.000 € 340.000

i

2025

Brandweerk azene Standd aarbu ite n

2026 2029 2030 2031

Kinderboerderii De Dierenploeq Zevenberqen Gymzaal Klundert Gymzaal De Waai Lanqeweq MFC De Parel Fiinaart Gemeenschapshuis Pestalozzihuis Heiininqen Sanitair Ponton Jachthaven Willemstad Scoutinq Den Biqqelaar Zevenberqen Waterscouting Matthijs Heldt Groep Zevenberqen

Totaal 1O-jaars semiddelde

De totale kosten de komende 10 jaar bedragen € 3.400.000. De dotatie aan de voorziening onderhoud gebouwen moet hierdoor jaarlijks met een bedrag van € 340.000 worden opgehoogd om voldoende middelen in de voorziening te hebben voor de uitvoering van de verduurzaming van de kernportefeuille. Dekkinq De jaarlijks hogere dotatie aan de voorziening van € 340.000 kan deels gedekt worden uit jaarlijkse subsidiebaten. Tevens zijn er voor dit onderuverp middelen gereserveerd in de stelpost nieuw beleid. ln onderstaande tabel staat voor de komende 4 jaar weergegeven hoe de dekking plaats vindt en wat het gevolg is voor het begrotingsresultaat in de betreffende jaren.

2022 Hogere jaa rlijkse dotat¡e

voorziening groot onderhoud

Geschatte jaarlijkse

subsidiebaten Beschikbaar in de stelpost n

voor

2023

2024

2025

340.000 340.000

340.000

340.000

78.000

78.000

78.000

78.000

100.000

200.000

300.000

400.000

-/- 162.000

-/- 62.000

38.000

138.000

De hogere lasten in 2022 en 2023 kunnen niet volledig gedekt worden uit de subsidiebaten en de stelpost nieuw beleid specifiek voor dit ondenrverp geoormerkte middelen. Het tekort van € 162.000 in 2022 komt ten laste van het begrotingsresultaat 2022. Het tekort van € 62.000 in 2023 dient venverkt te worden in een sluitende meerjarenbegroting 2023 en verder. Het restant wat nog in de stelpost nieuw beleid zit van € 38.000 in 2024 en € 138.000 in 2025 kan vrijvallen ten gunste van het begrotingsresultaat in de betreffende jaren. Subsidieverwerving

Tegenover de bovengenoemde kosten worden inkomsten gegenereerd uit subsidies voor bepaalde categorieën gebouwen. Er zijn diverse subsidievormen mogelijk. ln onderstaand overzicht zijn deze samengevat.

4

ge meente

Moerdük

Titel

Vol le d ige omschrijving

SDE(+¡1+¡

Sti mulering duurzame energieproductie en klimaattransitie

ISDE

lnvesteringssubsid ie duurzame energie en energiebesparing

Afhankelijk van de vorm en mate van de verduurzamingsmaatregelen kan een of meerdere subsidies worden aangevraagd. Door de extern specialist is de hoogte van de mogelijke subsidies voor de komende coalitieperiode conservatief ingeschal op € 312.750. Dit is gemiddeld € 78.000 per jaar. Het is niet in te schatten wat de hoogte van de mogelijke subsidies zal zijn in de periode na 2025. Enerzijds omdat we nog niet beschikken over maatwerk duurzaamheidsadviezen voor die periode. De mogelijke verduurzamingsmaatregelen van de gebouwen die in de periode 2026-2029 en daarna aan bod komen zijn nog niet bekend. Anderzijds is niet in te schatten hoe de energieprijzen zich te komende jaren ontwikkelen.

Vermeden CO2-emissie en energievoordeel Door de komende coalitieperiode bovengenoemde gebouwen te verduurzamen vermijden we CO2emissie en verlagen we de energielasten. Een overzicht van de te veruvachten CO'-besparing en het energievoordeel is terug te vinden in de Routekaart.

Communicatie De huurders/gebruikers van de gebouwen die de gemeente de komende jaren gaat verduurzamen zijn reeds schriftelijk geïnformeerd over de beoogde aanpak van de verduurzaming. Dit communicatiemoment vond plaats na de raadsinformatiebijeenkomst op 3 juni 2021. De komende periode gaan wij met de huurders/gebruikers van de gebouwen persoonlijke gesprekken aan om de verduurzamingsmogelijkheden te bespreken. Zo komen we samen tot een breed gedragen besluit.

Realisatie: gefaseerde aanpak, risico's, planning, evaluatie en inkoop, Gefaseerde aanpak De gemeente gaat niet alle gebouwen gelijktijdig verduurzamen, maar kiest voor een gefaseerde aanpak van de kernportefeuille. ln de praktijk betekent dit dat de gemeente jaarlijks enkele gebouwen verduurzaamd aan de hand van de slimme gebouwenselectie uit de Routekaart. Het advies is de komende 4 jaren de volgende gebouwen aan te pakken

o MilieustraatKlundert . GemeentewerfKlundert o BrandweerkazerneFijnaart o Brandweerkazerne Moerdijk-Haven o Havenkantoor Ponton Jachthaven . Sportzaal BloemendaalZevenbergschenHoek

Deze accommodaties zijn geselecteerd omdat deze pas ná het doelstellingsjaar (2050) in aanmerking komen voor vervangende nieuwbouw, een hoge energie-intensiteit hebben en de gemeentelijke beleidsvelden dienen. Er zijn uiteraard meerdere gebouwen die na deze schifting voor (integrale) verduurzaming in aanmerking komen. Deze zijn nu niet geselecteerd omdat de natuurlijke vervangingsmomenten van de installaties de komende coalitieperiode nog niet aan de orde zijn. Bovendien moet de realisatie behapbaar blijven voor de organisatie. Een selectie van 6 gebouwen per coalitieperiode past prima bij het voorgestelde tempo in relatie tot het doelstellingsjaar. De andere gebouwen worden bij de herijking in 2025 geselecteerd voor de coalitieperiode 2026-2029. De betreffende gebouwen zijn benoemd in de Routekaart.

5

semeeiiñ

oerdijk

Rrsico's a

a

Het energienet raakt vol waardoor teruglevering van opgewekt stroom niet of slechts gedeeltelijk terug geleverd kan worden. ln Moerdijk is hier al sprake van. Dit kan (deels) opgelost worden door in de toekomst opslagaccu's toe te passen. Op dit moment zijn dergelijke accu's nog niet rendabel omdat de salderingsregeling nog bestaat. Bovendien zijn de opslagaccu's op dit moment prijzig en is de productie ervan milieubelastend. Door krapte op de arbeidsmarkt laten onderzoek en uitvoering van de verduurzamingsmaatregelen langer op zich wachten. Realistisch plannen en tijdig informeren van de achterban zorgt ervoor dat dit beheersbaar blijft.

Planning De

ntn

ziet er als

uit:

Fase

Periode

Vaststellen Routekaart door oemeenteraad Aanstellen verantwoordeliike voor de uitvoerinq Uitvoeren maatreqelen Herijken Routekaart

Q12022 2022-2025 2022-2025 2025

Evaluatie Elk uitvoeringsjaar wordt gemonitord of de geschatte kosten en verwachte opbrengsten van de verduurzamingsopgave nog op koers liggen. Elke coalitieperiode worden de uitvoeringsplannen waar nodig bijgesteld, gelijktijdig met het herijken van de 'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed'.

lnkoop De uitvoering van de verduurzamingsmaatregelen kan op verschillende manieren worden ingekocht, bijvoorbeeld via: o Energie Prestatie Contracten (EPC)

. Bestaandraamovereenkomsten . Traditionele of geÏntegreerde bouwcontractvormen o Betrekken van omwonenden (bv. kopen (aandelen in) zonnepanelen via coöperaties)

De wijze van inkoop wordt op gebouwniveau beoordeeld.

Mocht u vragen hebben over dit voorstel, dan kunt u contact opnemen van de griffier via telefoonnu mmer 0 1 68-37 341 4 oî via e-mail : qriffie@moerd ük. nl. Zevenbergen, 8 februari 2022 Burgemeester en wethouders van de de gemeentesecretaris,

tr

jk, loco-burgemeester

E. Schoneveld

6

øemeente úM oerdijk RAADSBESLU¡T Raadsvergadering van 10 maart2022

De raad van de gemeente Moerdijk, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 8 februari 2022; overuvegende dat:

-

Opwarming van de aarde wordt teruggedrongen door de CO2-uitstoot te verminderen.

gelet op: Klimaatwet Klimaatakkoord

-

WetMilieubeheer(Activiteitenbesluit) Energielabel A-verplichting in 2030 (ontwerp) Coalitieakkoord 2018-2022 Kadernota2022-2025 Energieprogramma Zonnepanelenbeleid Accommodatiebeleid Onderhoudsbeleid gemeentelijkvastgoed

BESLUIT

1. ln te stemmen met de 'Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed' waarmee het generiek duurzaamheidsbeleid voor het gemeentelijk vastgoed wordt vastgesteld; 2. De jaarlijkse dotatie aan de voorziening onderhoud gebouwen hiervoor vanaf 2022 op te hogen met € 340.000;

3. Deze lasten te dekken middels jaarlijkse subsidie baten van € 78.000 en de gereserveerde bedragen uit de stelpost nieuw beleid specifiek voor dit onderuverp geoormerkte middelen. Het resterende tekort voor 2022 van € 162.000 ten laste te brengen van het begrotingsresultaat 2022 en het tekort voor 2023 van € 62.000 te veruverken in een sluitende meerjarenbegroting. Het resterende bedrag in de stelpost nieuw beleid van € 38.000 in 2024 en € 138.000 in 2025 kan vrijvallen ten gunste van het begrotingsresultaat in deze jaren.

Vastgesteld in de raadsvergadering d.d. 10 maart2022, de

griffier,

A. Goslings

de voorzitter,

A.J. Moerkerke

7