RV - Gymzaal bij basisschool de Regenboog - keuze optie gymzaal

Raadsvoorstel Portefeuillehouder(s) Datum commissiebehandeling Datum raadsbehandeling Zaaknummer

wethouder G.J.M. Blom 4 april 2024 18 april 2024 1055094

Onderwerp

Gymzaal bij basisschool de Regenboog – keuze optie gymzaal

Voorgesteld besluit 1. In te stemmen met het uitwerken van een gymzaal met turndeel inclusief valkuil op het terrein bij basisschool de Regenboog in Zevenbergen, met als financieel kader het geraamde investeringsbedrag van € 3,3 mln. 2. Bij de verdere uitwerking van het ontwerp voor de gymzaal ook de herinrichting van het onverharde buitenspeelterrein mee te nemen en hier te zoeken naar een optimaal bruikbare inrichting van de buitenruimte, passend binnen het gestelde financieel kader. Publiekssamenvatting Begin 2023 heeft de gemeenteraad besloten één van de nieuw benodigde gymzalen te realiseren bij basisschool de Regenboog aan de Regenboogstraat in Zevenbergen en de opzet en haalbaarheid van de gymzaal op deze locatie nader te onderzoeken. Er zijn vier verschillende opties in beeld gebracht, variërend van een standaard gymzaal tot een gymzaal met extra turndeel en valkuil. De optie met extra turndeel en valkuil biedt een toekomstbestendige, multifunctionele en veilige voorziening voor zowel het gymonderwijs als verenigingen met optimale mogelijkheden voor bewegen en ontwikkeling in de sport. Deze optie wordt verder uitgewerkt inclusief de daaraan grenzende openbare ruimte.

Inleiding Op 19 januari 2023 heeft de gemeenteraad besloten één van de nieuw benodigde gymzalen te realiseren bij basisschool de Regenboog aan de Regenboogstraat in Zevenbergen en de opzet en haalbaarheid van de gymzaal op deze locatie nader te onderzoeken, waarna vervolgens de ontwerpfase kan worden gestart. Op 19 januari 2023 is door de gemeenteraad ingestemd met de volgende voorwaarden voor verdere uitwerking (en welke ook ter sprake zijn gekomen bij de Raadsklankbordgroep gymaccommodaties): a. het gymonderwijs in ruimte faciliteren met minimaal 1,5 klokuur gym per week per groep, wettelijke klokuren vergoeden; b. de maatvoering van de afzonderlijke nieuwe zaaldelen moet minimaal voldoen aan de maatvoering conform het meest actuele advies van de Koninklijke Vereniging voor Lichamelijke Opvoeding (KVLO) of groter; c. multifunctioneel gebruik stimuleren; d. de (sport)verenigingen faciliteren in de reële ruimtebehoefte; e. basisvoorzieningen voor het gymonderwijs inclusief gyminventaris faciliteren en de basisbehoefte van verenigingen faciliteren door het bieden van ruimte.

Beoogd effect Een toekomstbestendige gymaccommodatie voor het gymonderwijs en verenigingen. Argumenten 1.1 Opzet gymzaal De nieuwe gymzaal gaat de huidige gymzaal in de Lindonk vervangen. Momenteel maken basisscholen de Regenboog en de Arenberg gebruik van deze gymzaal. Vanwege de nabije ligging ligt het voor de hand dat deze twee basisscholen in de toekomst gebruik gaan maken van de nieuwe gymzaal bij basisschool de Regenboog. Binnen de schooltijden kan het totaal aantal benodigde klokuren, in totaal circa 24 uur, voor de twee scholen worden ingepast. Met basisschool de Regenboog (o.a. vakdocenten gymonderwijs basisscholen de Regenboog en de Arenberg, directeur en teamleider basisschool de Regenboog, adviseur stichting de Waarden) vindt afstemming plaats over de ontwikkeling van een nieuwe gymzaal bij deze school en de afmetingen en vorm van de gymzaal. Vanuit school ligt de voorkeur bij een rechthoekige, traditionele vorm van de nieuwe gymzaal en niet bij een vierkante zaal. Het huidige jaarprogramma voor het gymonderwijs, waaraan enkele jaren is gewerkt om tot dit programma te komen, is gebaseerd op een rechthoekige gymzaal.

Voor de maatvoering van de gymzaal wordt, conform het advies van de Koninklijke Vereniging voor Lichamelijke Opvoeding (KVLO) uitgegaan van een speelruimte van minimaal 14x22 meter met een netto zaalhoogte van 5,5 meter, wat neerkomt op een totale netto zaaloppervlakte van minimaal 308 m². Dit is exclusief overige voorzieningen zoals kleedruimte, berging, toiletten. Het totale ruimtebeslag van een nieuwe standaard gymzaal inclusief voorzieningen bedraagt circa 550 m² met een bouwhoogte van circa 6,5 meter. In Willemstad wordt gekozen voor een gymzaal met een zaalhoogte van 7 meter. Omdat in Zevenbergen ook een nieuwe sporthal wordt gerealiseerd met een zaalhoogte van minimaal 7 meter is het niet noodzakelijk om de nieuwe gymzaal in Zevenbergen ook deze hoogte te geven. Voor een gymzaal die voornamelijk door het basisonderwijs gebruikt zal worden, kan worden volstaan met een zaalhoogte van 5,5 meter. 1.2 Turnvereniging De Algemene Zevenbergsche Turn Vereniging (AZTV) maakt momenteel gebruik van de gymzaal Droge Mark in Zevenbergen. Deze gedateerde gymzaal wordt in de toekomst vervangen door een nieuwe gymzaal op een nog nader te bepalen locatie. Dit betekent dat ook de turnvereniging in de toekomst zal moeten verplaatsen.

Hiertoe kunnen we de ontwikkelingen van de tweede gymzaal afwachten óf nu de mogelijkheden onderzoeken of de turnvereniging gebruik kan gaan maken van de nieuwe gymzaal bij basisschool de Regenboog. Hiertoe hebben we afstemming gehad met bestuursleden van AZTV. AZTV is een relatief grote vereniging en heeft op dit moment ongeveer 250 leden. De vereniging maakt van maandag tot en met vrijdag, buiten de schooltijden, dagelijks gebruik van de gymzaal. Dit betreft circa 22 uur per week en op jaarbasis circa 840 uur. Alle materialen, inclusief de zware toestellen en matten, moeten iedere trainingsdag worden opgebouwd en afgebroken, wat erg veel vraagt van de trainers. Ook de vereniging wil gezond en veilig kunnen lesgeven. Om die reden wil de turnvereniging graag enkele grote toestellen op een vaste plek opstellen. Dit vraagt extra ruimte in een gymzaal, maar betekent ook iets minder benodigde bergruimte voor de vereniging. Daarnaast vraagt de turnsport om een goede en veilige turnuitrusting.

Het gebruik van een valkuil verkleint het risico op het oplopen van blessures en biedt meer mogelijkheden in de turnontwikkeling van de sporters. Door ontwikkeling van programma’s en wedstrijden door de KNGU zijn turnverenigingen verplicht gebruik te maken van zogenaamde wedstrijdvloeren van 14x14 meter. Rekening houdend met een turnvloer van 14x14 meter en een aanloopbaan voor het onderdeel sprong is voor de gymzaal een minimale breedte van 16 meter nodig. Met een gymzaal van 16x22 meter kan hierin worden voorzien. Door het toevoegen van een extra turngedeelte van 16x6 meter (is een verlenging van de gymzaal met 6 m.) ten behoeve van een vaste opstelling en realisatie van een valkuil, kan worden voorzien in een eigentijdse, moderne en veilige accommodatie voor de turnvereniging, scholen (inclusief Markland College) en andere verenigingen. Met deze voorziening heeft gemeente Moerdijk een toekomstbestendige gymaccommodatie met turnfaciliteiten, waarmee de jeugd op een veilige en gezonde manier een breedtesport wordt geboden. De kans op groei binnen AZTV en medegebruik door andere verenigingen zorgen voor een optimale bezetting van de accommodatie.

Groenstrook als extra bouwvlak

Docentenruimte

Verkeersruimte

In geval van toevoeging van een extra turngedeelte van 6x16 meter zijn twee varianten in beeld gebracht: 1. Extra gymvloer met vaste opstelling turntoestellen; 2. Extra gymvloer met een valkuil, waarboven een vaste opstelling van één of enkele turntoestellen mogelijk is.

Speelplaats

Bouwvlak

Werkkast

MIVA

Toiletten

Kleedkamers

Berging

Gymzaal

Het realiseren van een extra turndeel en extra bergruimte voor de vereniging vraagt extra bouwvolume. In bijlage 1 is per optie de benodigde ruimte uiteengezet.

14x22

De volgende figuren geven een indicatie weer van het ruimtebeslag van de gymzaal, zonder (figuur 1) en met turndeel (figuur 2)) op het schoolterrein.

Speelplaats

Groenstrook als extra bouwvlak

Bouwvlak

Werkkast

MIVA

Toiletten

Docentenruimte

Verkeersruimte

Kleedkamers

Berging

Turndeel

Gymzaal

16x22

Figuur 1 Indicatie indeling benodigde ruimte gymzaal

Figuur 2 Indicatie indeling benodigde ruimte gymzaal incl. turndeel

Met een beweegbare wand kan het turndeel worden afgesloten van de gymzaal, zodat voor de basisschoolleerlingen geen onveilige en/of onoverzichtelijke situaties ontstaan. Er zijn al verschillende voorbeelden van dergelijke combinaties in Nederland die goed functioneren.

Figuur 3 Voorbeeld turndeel met valkuil in sportcentrum de Bloesem in Kapelle

Vanuit basisschool de Regenboog en stichting de Waarden wordt het extra turndeel als kans en verruiming van het aanbod gezien.

1.4 Ruimtelijke procedure Op het perceel van basisschool de Regenboog is het bestemmingsplan Lindonk 41 van toepassing. Binnen dit bestemmingsplan is een bouwvlak opgenomen, waarbinnen in principe de school en een gymzaal konden worden gerealiseerd. De school is gebouwd en voor de gymzaal is binnen het bouwvlak nog ruimte vrij. De beschikbare ruimte binnen het bouwvlak betreft circa 20x25 meter. De gymzaal inclusief daarbij behorende voorzieningen, zowel de variant met turndeel als zonder turndeel, vragen iets meer ruimte dan het bouwvlak biedt. Middels een vergunning voor een buitenplanse omgevingsactiviteit (BOPA) kan dit plan mogelijk worden gemaakt. Middels een goede ruimtelijke onderbouwing inclusief onderzoeken moet blijken dat sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (dit gebeurt o.a. met een toets van bodem, flora en fauna, stikstof, geluid, externe veiligheid, wet Luchtkwaliteit, parkeren). Uit de quickscan Wet natuurbescherming zijn geen bijzonderheden naar voren gekomen die, mits de juiste maatregelen worden genomen, een belemmering kunnen vormen voor de bouw van een gymzaal. De overige onderzoeken zullen worden uitgezet op het moment dat het bouwplan concreet is.

Figuur 4 Kaart omgevingsplan

1.5 Exploitatie Kosten Er is een inschatting gemaakt van de kosten voor de verschillende opties, zodat het verschil

inzichtelijk is en duidelijk wordt hoe de extra voorzieningen voor het turndeel zich in prijs verhouden tot de basisvariant (standaard gymzaal). Zie bijlage 2.

1 2 3 4

Opzet zaal Gymzaal 14x22 Gymzaal 16x22 Gymzaal 16x22 + turndeel 6x16 Gymzaal 16x22 + turndeel 6x16 incl. valkuil

Kosten incl. BTW € 2.380.143 € 2.675.005 € 3.076.756 € 3.308.582

Opbrengsten De insteek is dat de gemeente de gymzaal realiseert en zelf gaat exploiteren. Overdag wordt de gymzaal gebruikt voor de gymlessen van de basisscholen. In geval van optie 1 en 2 wordt het gymzaaltarief van € 17,75/uur gerekend (tarief 2024). In geval van optie 3 of 4 wordt het sportzaaltarief van € 26,80/uur gerekend. De basisscholen de Arenberg en de Regenboog maken samen circa 24 uur per week gebruik van de gymzaal, 40 weken per jaar. N.B. deze door school te betalen vergoeding wordt jaarlijks door de gemeente vanuit Onderwijs weer aan de scholen gecompenseerd. Voor AZTV wordt een maatschappelijk huurtarief in rekening gebracht. Ook hierbij wordt een onderscheid gemaakt in de grootte van de nieuwe gymzaal. Indien een extra turndeel wordt toegevoegd, wordt het tarief voor een sportzaal gerekend (€ 26,80/uur) in plaats van het gymzaaltarief (€ 17,75/uur). De investering voor een valkuil betreft op basis van de huidige doorrekening € 231.826, - meerkosten. Op basis van de tarieven van 2024 komen optie 3 en 4 voor AZTV, uitgaande van minimaal 840 uur per jaar, neer op een huur van € 22.512. De huidige huur voor de vereniging in de Droge Mark betreft € 14.952. En ook voor huur van een berging moet veel meer betaald worden (€ 2.590 in plaats van € 300).

Het vervolgens doorrekenen van een kostendekkende bijdrage voor de valkuil in geval van optie 4 (€ 11.600,- per jaar o.b.v. afschrijvingstermijn van 40 jaar en rente van 2,5%) aan AZTV betekent een aanzienlijke extra last voor de vereniging en is niet realistisch. Optie 4 is dan ook enkel mogelijk indien sprake is van multifunctioneel gebruik, zoals door de raad als voorwaarde is gesteld. Dit betekent dat, indien voor optie 4 wordt gekozen, met AZTV afspraken moeten worden vastgelegd over medegebruik van het turndeel en de turnmaterialen van de vereniging. Ook over de keuring van de materialen moeten in dat geval afspraken worden gemaakt. Op deze wijze kunnen ook andere turnverenigingen (uit Willemstad, Klundert en Fijnaart) en scholen (inclusief Markland College) gebruik maken van de gymzaal met turndeel en is sprake van multifunctioneel gebruik. Dit betekent dat de materialen van AZTV worden ingezet voor medegebruik en meer onderhevig zijn aan slijtage, waardoor AZTV de materialen eerder zal moeten vervangen. De investering in en eerdere vervanging van turntoestellen door AZTV kan worden gezien als hun (maatschappelijke) bijdrage in dit project. AZTV heeft in beeld gebracht welke investeringen de komende jaren gepland zijn voor nieuwe turntoestellen (zie bijlage 3). De vereniging heeft hiervoor reeds budget gereserveerd.

Bijlage 4 geeft een toelichting op de berekening van de kosten voor AZTV en het verschil met de huidige kosten voor de vereniging. In bijlage 5 zijn in een overzicht de voor- en nadelen per optie omschreven. Naast de genoemde voor- en nadelen dient bij de afweging de insteek vanuit de Omgevingsvisie gemeente Moerdijk 2040 te worden bezien, waarin is bepaald dat een versterking van het voorzieningenniveau van gemeente Moerdijk in Zevenbergen (de verstedelijkingskern) zou moeten plaatsvinden. Een gymzaal in combinatie met een vaste toekomstbestendige, veilige

turnvoorziening in Zevenbergen past binnen deze visie. Optie 4 is weliswaar de duurste variant, maar biedt hiermee een multifunctionele accommodatie voor gymonderwijs en sport, waar gezond en veilig gesport kan worden en welke de meeste ontwikkelmogelijkheden voor de sporters biedt. Daarbij zal een goede voorziening leiden tot een intensiever gebruik. 2.1. Extra buitenruimte Door het uitbreiden van de bebouwing op het schoolterrein komt een deel van de huidige buitenspeelruimte te vervallen. In de modelverordening van de VNG en de verordening Voorzieningen huisvesting Onderwijs gemeente Moerdijk staan regels voor de minimale oppervlakte voor verharde schoolpleinen: de omvang van het plein is gebaseerd op het aantal leerlingen (3 m² per kind) met een maximum van 600 m² voor een school met meer dan 200 leerlingen. Basisschool de Regenboog telt 232 leerlingen per 1 oktober 2022. Voor de school geldt dat een speelplaats van 600 m² voldoet aan de eis. Met de uitbreiding van de bebouwing met circa 550 m² BVO resteert nog steeds meer dan 600 m² aan verharde buitenspeelruimte. Ook met de extra uitbreiding in geval van toevoeging van een turndeel (totale oppervlakte circa 770 m² BVO), blijft er volgens de normen voldoende verharde buitenspeelruimte over. N.B.

In het verleden is bij het opstellen van het bestemmingsplan voor de nieuwe school rekening gehouden met het realiseren van een gymzaal en is destijds de buitenspeelruimte ook als voldoende beschouwd. In de praktijk is echter een andere keuze gemaakt en is bij basisschool de Neerhof een nieuwe gymzaal gerealiseerd, waardoor op dit moment bij basisschool de Regenboog extra buitenruimte naast de school aanwezig is. Vanuit basisschool de Regenboog is aangegeven dat zij de resterende buitenruimte, naast de verharde oppervlakte, zeer beperkt vindt om de leerlingen voldoende ruimte te geven tijdens de buitenspeelmomenten in de pauzes. Het opsplitsen van de leerlingen over meerdere pauzes is vanwege het beperkt aantal beschikbare uren toezicht geen optie. Ook wil de school inzetten op meer buiten bewegen/sporten. Om deze redenen vraagt school om een deel van het openbaar groen nabij de school (eigendom gemeente) in te zetten voor extra buitenspeelruimte, welke ook als openbaar speelveld kan worden gebruikt. De wens vanuit school is om het bestaande plantsoen met heuveltjes en beplanting om te vormen naar een natuurlijke buitenspeelruimte. Hierbij wordt vanuit school wel geopteerd voor een hekwerk ter afsluiting van de speelruimte. Op basis van het huidige speelruimtebeleid voor openbaar gebied is in deze omgeving geen extra voorziening benodigd.

Als wel extra voorzieningen worden aangelegd voor school zal sprake zijn van precedentwerking richting andere scholen. Op loopafstand van de school zijn buitensport- en groenvoorzieningen (zoals het Evenemententerrein aan de Kristallaan) aanwezig, welke de school, indien gewenst, zou kunnen gebruiken. Het voorstel is om bij de verdere uitwerking van het ontwerp voor de gymzaal ook de herinrichting van het onverharde buitenspeelterrein mee te nemen en hier te zoeken naar een optimaal bruikbare inrichting van de buitenruimte. In de kostenraming is een bedrag van € 105.000,- opgenomen voor deze herinrichting van de buitenruimte. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Alternatieven Voor het gymonderwijs kan worden volstaan met een standaard gymzaal, hetgeen een aanzienlijk goedkopere optie is. Als op de locatie bij basisschool de Regenboog voor die optie wordt gekozen, zal de turnvereniging de mogelijkheid voor een ruimere huisvesting bij de andere te realiseren gymzaal moeten afwachten. Het is momenteel nog niet duidelijk waar en wanneer de tweede gymzaal wordt gerealiseerd en of daar voldoende ruimte beschikbaar zal zijn voor een grotere gymzaal. Indien nu niet wordt geïnvesteerd in een gymzaal waar ook de turnvereniging terecht kan, zal de investering voor de tweede te realiseren gymzaal naar verwachting hoger zijn dan nu begroot.

Ook optie 2 en 3 zijn alternatieven die goed zullen voorzien in het aanbod voor het gymonderwijs, waarbij optie 3 ook extra faciliteiten biedt voor turnlessen. Zie voor de afwegingen bijlage 5.

Middelen Financiële middelen Op basis van de huidige investeringsraming is voor deze ontwikkeling op basis van optie 4 een krediet van € 3.308.582 benodigd. Voorgesteld wordt deze raming als financieel kader te stellen voor de verdere uitwerking. In de stelpost Nieuw beleid is in de meerjarenbegroting 2024-2027, vanaf 2027, rekening gehouden met een investeringsbedrag van € 2.525.000. Dit bedrag betreft een raming voor de bouwkosten van een ‘reguliere’ gymzaal voor het onderwijs. De bij deze investering behorende kapitaallast bedraagt afgerond € 145.000. Bij instemming met het voorstel voor het uitwerken van een gymzaal met turndeel inclusief valkuil én inclusief herinrichting buitenruimte worden de kapitaallasten afgerond € 190.000. Een toename van € 45.000. Hier is op dit moment in het meerjarenperspectief nog geen rekening mee gehouden en zal moeten worden opgevangen binnen een sluitende meerjarenbegroting. Naast de kapitaallasten is in de stelpost Nieuw beleid rekening gehouden met een toename van de exploitatielasten met € 20.000. De baten welke voortkomen uit de verhuur van de gymzaal in geval van optie 4 betreffen jaarlijks ruim € 50.000,-. Personele middelen In de projectexploitatie worden plankosten opgenomen voor de inzet van ambtelijke capaciteit voor dit project.

Communicatie Met school en de turnvereniging is al meerdere malen afstemming geweest om tot een goed onderbouwd voorstel te komen. De direct omwonenden en andere belanghebbenden worden betrokken bij de verdere uitwerking van de plannen. Vervolg Actie

Termijn

Opstellen PvE

April - mei 2024

Selectie architect (ontwerp en begroting)

Mei - juni 2024

Uitwerking bouwplan door architect, opstellen VO/DO en begroting Toelichten DO en begroting in raadsklankbordgroep

Juli – oktober 2024 Oktober 2024

Raad: beschikbaar stellen krediet

Q4 2024 of Q1 2025

Bijlagen • Bijlage 1 Overzicht benodigde ruimte gymzaal per optie • Bijlage 2 Overzicht kostenraming gymzaal per optie • Bijlage 3 Geplande investeringen turnvereniging AZTV • Bijlage 4 Berekening huurkosten turnvereniging AZTV • Bijlage 5 Overzicht voor- en nadelen gymzaal per optie Mocht u vragen hebben over dit voorstel, dan kunt u contact opnemen met de griffier via e-mail griffie@moerdiik.nl. Zevenbergen, 08-02-2024 Burgemeester en wethouders van Moerdijk, de gemeentesecretaris, de burgemeester,

ir. J.C. Slagboom

A.J. Moerkerke

RAADSBESLUIT Raadsvergadering van 18 april 2024 De raad van de gemeente Moerdijk, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 8 februari 2024; overwegende dat: - voor het gymonderwijs en verenigingen in Zevenbergen nieuwe toekomstbestendige gymaccommodaties benodigd zijn; gelet op: - het Raadsbesluit - 197. Toekomstbestendige gymaccommodaties Zevenbergen – fase 2 d.d. 19 januari 2024; BESLUIT 1. In te stemmen met het uitwerken van een gymzaal met turndeel inclusief valkuil op het terrein bij basisschool de Regenboog in Zevenbergen, met als financieel kader het geraamde investeringsbedrag van € 3,3 mln. 2. Bij de verdere uitwerking van het ontwerp voor de gymzaal ook de herinrichting van het onverharde buitenspeelterrein mee te nemen en hier zoeken naar een optimaal bruikbare inrichting van de buitenruimte, passend binnen het gestelde financieel kader. Vastgesteld in de raadsvergadering d.d. 18 april 2024, de griffier, de voorzitter,

H.M. Vonk-Schenkel

A.J. Moerkerke